Báo cáo chuyên đề môn Tiếng Anh
BÀI BÁO CÁO CHUYÊN ĐỀ
Nội dung:
“ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP ĐÁNH GIÁ THEO ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG
LỰC HỌC SINH”
I.
Lý do chọn đề tài
-
Hiện nay, do nhiều lí do mà việc kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh trong các trường
phổ thông, giáo viên chưa đề cao đến việc kiểm tra đánh giá ở lĩnh vực nhận thức của học sinh
mà mới chỉ đánh giá để biết được mức độ tiếp thu kiến thức và kỹ năng của người học mà chưa
chú ý đến yêu cầu thực hiện những công việc có ý nghĩa giống với những thách thức đời thường
sẽ gặp sau này để xem người học hình thành kỹ năng đến mức nào. Theo các nhà nghiên cứu
giáo dục thì cái quan trọng nhất trong việc đào tạo ở THPT là dạy cách học, do vậy việc nâng cao
mức độ đánh giá cần được quán triệt khi chọn nội dung đánh giá cũng như hình thức đánh giá và
đặc biệt cần phải bảo đảm nguyên tắc "Kiểm tra đánh giá của giáo viên phải kích thích được sự
tự kiểm tra đánh giá của người học và kiểm định được chính xác, khách quan thành quả học tập
và mức độ đạt được mục tiêu dạy học".
-
Trường THPT Xuyên Mộc không đứng ngoài thực trạng đó. Là người làm công tác giảng dạy tại
ngôi trường nơi mình đã từng được học THPT, tôi cứ trong cái vòng lặp đi lặp lại là cung cấp
kiến thức theo SGK, rồi cho đề cương ôn tập, sau đó HS làm bài thi dựa trên nội dung đã được
học, có mở rộng thêm chăng nữa thì cũng chỉ là 1 ý nhỏ vận dụng vào thực tế với mức điểm 1
hay 2 điểm – điều này chính bản thân tôi và các bạn học cùng thời cách đây 20 năm cũng cứ mãi
loay hoay như thế. Thiết nghĩ, việc có 1 biện pháp giảng dạy thiết thực, phù hợp với từng đối
tượng HS là điều cần thiết. Tuy nhiên, việc thay đổi hình thức kiểm tra đánh giá nhằm nâng cao
hơn nữa chất lượng của việc ứng dụng cái đã được học vào cuộc sống thực tế, vào nghề nghiệp
(phân tích, tổng hợp, đánh giá).
- Rèn luyện nhiều kĩ năng (tổ chức kiến thức, kĩ năng sống, kĩ năng làm việc theo nhóm,
giao tiếp…).
- Cho phép người học làm việc “một cách độc lập” để hình thành kiến thức và cho ra
những kết quả thực tế.
- Nâng cao kĩ năng sử dụng công nghệ thông tin vào quá trình học tập và tạo ra sản phẩm.
3. Đặc điểm của DHDA
- Định hướng thực tiễn: chủ đề của dự án xuất phát từ những tình huống của thực tiễn xã
hội, thực tiễn nghề nghiệp cũng như thực tiễn đời sống. Nhiệm vụ của dự án cần chứa đựng
những vấn đề phù hợp với trình độ và khả năng nhận thức của người học. Các dự án học tập có ý
nghĩa thực tiễn xã hội, góp phần gắn việc học tập trong nhà trường với thực tiễn đời sống, xã hội.
Trong những trường hợp lí tưởng, việc thực hiện các dự án có thể mang lại những tác động xã
hội tích cực.
- Định hướng hứng thú người học: Người học được tham gia chọn đề tài, nội dung học
tập phù hợp với khả năng và hứng thú cá nhân. Ngoài ra, hứng thú của người học cần được tiếp
GV: Thái Thị Kim Phụng
Page 2
Báo cáo chuyên đề môn Tiếng Anh
tục phát triển trong quá trình thực hiện dự án.
- Mang tính phức hợp, liên môn: nội dung dự án có sự kết hợp tri thức của nhiều lĩnh vực
hoặc nhiều môn học khác nhau nhằm giải quyết một nhiệm vụ, vấn đề mang tính phức hợp.
- Định hướng hành động: trong quá trình thực hiện dự án có sự kết hợp giữa nghiên cứu
alý thuyết và vận dụng lý thuyết vào trong hoạt động thực tiễn, thực hành. Thông qua đó, kiểm
tra, củng cố, mở rộng hiểu biết lý thuyết cũng như rèn luyện kỹ năng hành động, kinh nghiệm
thực tiễn của người học.
- Tính tự lực của người học: trong dạy học theo dự án, người học cần tham gia tích cực,
tự lực vào các giai đoạn của quá trình dạy học. Điều đó cũng đòi hỏi và khuyến khích tính trách
một tuần hoặc 40 giờ học.
+ Dự án lớn: dự án thực hiện với quỹ thời gian lớn, tối thiểu là một tuần (hay 40 giờ học),
có thể kéo dài nhiều tuần (“Tuần dự án”).
Cách phân chia theo thời gian này thường áp dụng ở trường phổ thông.
- Phân loại theo nhiệm vụ
Dựa theo nhiệm vụ trọng tâm của dự án, có thể phân loại các dự án theo các dạng sau:
+ Dự án tìm hiểu: là dự án khảo sát thực trạng đối tượng.
+ Dự án nghiên cứu: nhằm giải quyết các vấn đề, giải thích các hiện tượng, quá trình.
+ Dự án thực hành: có thể gọi là dự án kiến tạo sản phẩm, trọng tâm là việc tạo ra các sản
phẩm vật chất hoặc thực hiện một kế hoạch hành động thực tiễn, nhằm thực hiện những nhiệm vụ
như trang trí, trưng bày, biểu diễn, sáng tác.
+ Dự án hỗn hợp: là các dự án có nội dung kết hợp các dạng nêu trên. Các loại dự án trên
không hoàn toàn tách biệt với nhau. Trong từng lĩnh vực chuyên môn có thể phân loại các dạng
dự án theo đặc thù riêng
5. Tiến trình thực hiện DHDA
Dựa trên cấu trúc của tiến trình phương pháp, người ta có thể chia cấu trúc của DHDA
làm nhiều giai đoạn nhỏ hơn. Sau đây là một cách phân chia dạy học theo dự án theo 5 giai đoạn.
- Chọn đề tài và xác định mục đích của dự án : GV và HS cùng nhau đề xuất, xác định đề
tài và mục đích của dự án. Cần tạo ra một tình huống xuất phát, chứa đựng một vấn đề, hoặc đặt
một nhiệm vụ cần giải quyết, trong đó chú ý đến việc liên hệ với hoàn cảnh thực tiễn xã hội và
đời sống. Cần chú ý đến hứng thú của người học cũng như ý nghĩa xã hội của đề tài. GV có thể
giới thiệu một số hướng đề tài để học viên lựa chọn và cụ thể hoá. Trong trường hợp thích hợp,
sáng kiến về việc xác định đề tài có thể xuất phát từ phía HS. Giai đoạn này được K.Frey mô tả
thành hai giai đoạn là đề xuất sáng kiến và thảo luận sáng kiến.
- Xây dựng kế hoạch thực hiện: trong giai đoạn này HS với sự hướng dẫn của GV xây
dựng đề cương cũng như kế hoạch cho việc thực hiện dự án. Trong việc xây dựng kế hoạch cần
xác định những công việc cần làm, thời gian dự kiến, vật liệu, kinh phí, phương pháp tiến hành
và phân công công việc trong nhóm.
- Thực hiện dự án : các thành viên thực hiện công việc theo kế hoạch đã đề ra cho nhóm
GV: Thái Thị Kim Phụng
Thực trạng và nguyên nhân
- Những năm gần đây, ngành giáo dục nói chung và bản thân mỗi người giáo viên nói riêng đang
nổ lực thực hiện đổi mới phương pháp dạy học, và giáo viên Tiếng Anh chúng ta cũng luôn
không ngừng học hỏi và nâng cao chất lượng dạy học và học qua nhiều hình thức đổi mới giảng
dạy để mang lại sự hứng thú cho học sinh.Một trong những đặc trưng cơ bản của đổi mới phương
pháp dạy học là đổi mới cách đánh giá học sinh.
GV: Thái Thị Kim Phụng
Page 5
Báo cáo chuyên đề môn Tiếng Anh
- Trước đây khi đánh giá kiểm tra, người giáo viên giữ vai trò độc quyền còn học sinh chỉ là đối
tượng được đánh giá.Ngày nay,để đáp ứng mục tiêu mới của giáo dục là tạo ra những con người
năng động,sáng tạo để làm chủ bản thân,làm chủ đất nước.Người giáo viên cần phải điều chỉnh
cách đánh giá của mình để phát triển kĩ năng sáng tạo của học sinh qua việc phát triển dự án,hoạt
động nhóm và tự đánh giá nhau trong hoạt động đội của mình.Trong thực tế giảng dạy,tôi đã tổ
chức cho học sinh làm dự án học tập để có sự đánh giá học sinh theo hướng toàn diện hơn và
cũng để phát huy được năng lực của cá nhân từng học sinh.
-
Xét tình hình thực tế của các trường THPT trong tỉnh Bà Rịa Vũng Tàu những năm gần đây, môn
Tiếng Anh ngày càng có nhiều có nhiều chuyển biến tích cực: số lượng học sinh đạt giải trong
các kì thi chọn học sinh giỏi cấp quốc gia,cấp tỉnh luôn đứng đầu trong bảng xếp hạng các môn
thi, tỉ lệ học sinh trong toàn tỉnh có điểm TN môn Tiếng Anh luôn ở Top 3 toàn quốc; và đặc biệt
hơn, hưởng ứng đề án ngoại ngữ 2020 của bộ giáo dục đào tạo, hầu hết các trường trong tỉnh đều
triển khai trương trình Tiếng Anh hệ 10 năm cho các học sinh có năng lực vượt trội, cụ thể là
thành lập và tuyển chọn học sinh vào các lớp chuyên, lớp chọn Anh để đưa vào dạy thí điểm
trương trình Tiếng Anh hệ 10 năm, nhằm phát triển đồng bộ các kĩ năng học ngoại ngữ của học
GV xây dựng mục đích dự án
- GV chia lớp thành 3 nhóm
- GV đưa ra thời hạn cụ thể cho từng công
HS lên kế hoạch tự phân chia nhiệm vụ
việc mà HS phải hoàn thành như: nộpXây
nội dựng kế hoạch
dung kịch bản, chi tiết nhiệm vụ từng thành
viên, v.vv
- GV quan sát, rút ra kết luận, bài học kinh Thực hiện
nghiệm, liên hệ thực tế cuộc sống.
- HS thu thập sản phẩm, giới thiệu, thực hiện
công bố sản phẩm dự án
- GV nhận xét, đánh giá sản phầm của HS,
cho điểm.
V. Rút kinh nghiệm
- Năm học 2017-2018 tôi cũng đã thực hiện dự án cho học sinh lớp 10C1 và rút ra 1 số kinh
nghiệm như sau:
*Ưu điểm:
- Tất cả mọi HS đều rất háo hức, tích cực tham gia vào dự án.
- Tất cả các thành viên trong nhóm đều có điều kiện phát huy hết khả năng của mình, thành viên
có khả năng lĩnh vực nào sẽ phụ trách lĩnh vực đó.
GV: Thái Thị Kim Phụng
Page 7
Báo cáo chuyên đề môn Tiếng Anh