những thuận lợi và khó khăn khi áp dụng từng nguyên tắc đạo đức hành nghề của
các nhà tâm lý lâm sàng vào bối cảnh văn hóa xã hội Việt Nam
 Thuận lợi và khó khăn:

Xã hội Việt Nam đang dần thay đổi theo những giá trị phương Tây nhưng những
đặc điểm văn hóa xã hội đặc thù đã ảnh hưởng không nhỏ đến việc thực hiện nguyên tắc
đạo đức hành nghề tâm lý học lâm sàng.
Ở Việt Nam hiện chưa có bộ quy điều đạo đức dành cho nhà tâm lý lâm sàng.
Những quy điều được giảng dạy trong trường ĐH hiện nay đều dựa trên những quy điều
của Hội tâm lý học Mỹ nên cần xây dựng một bộ quy điều phù hợp điều kiện văn hóa, xã
hội của Việt Nam.
Cụ thể:
•

Ở Việt Nam đề cao sự hài hòa với cộng đồng khác với phương Tây coi trọng tính tự chủ
và tự quyết. Việc quyết định của một cá nhân thường chịu ảnh hưởng của những người
xung quanh. Vì thế có thể vẫn cần sự đồng ý của cha mẹ hoặc người bảo hộ của thân chủ

trước khi đề nghị thân chủ tham gia nghiên cứu hoặc trị liệu.
•
Nguyên tắc tự chủ, đảm bảo chính trực: nhà tâm lý phải giới thiệu rõ nội dung nghiên
cứu và yêu cầu chữ ký xác nhận đồng ý tham gia của thân chủ/ người bảo hộ. Ở Việt
Nam, nhiều người sẽ cảm thấy không thoải mái khi phải ký vào các văn bản, giấy tờ cam
kết. Vì thế nếu tuân thủ các quy trình thủ tục về đạo đức khi tiến hành nghiên cứu như
•

thư mời, xin chữ ký sẽ làm tăng tỉ lệ không tham gia nghiên cứu.
Xã hội Việt Nam có thứ bậc và thường đề cao nam giới. Nhà TLLS phải hết sức cẩn thận
để đảm bảo nguyên tắc “thiện tâm, không gây hại” cho những khách thể nghiên cứu/ thân
chủ, đặc biệt với những khách thể/ thân chủ là nữ vì họ là đối tượng dễ bị tổn thương đối
với sự kỳ thị về sức khỏe tâm thần. Vì vậy cần bảo mật thông tin cũng như cân nhắc địa

cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe tâm thần là khá phổ biến. Vì vậy, có thể đưa “tự
chăm sóc bản thân và phòng chống kiệt sức” trở thành 1 trong những nguyên tắc đạo đức
cho người hành nghề TLH ở VN.