ĐẠI HỌC HUẾ
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM

ĐẶNG THỊ THÚY AN

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC VĂN HÓA ỨNG XỬ
CHO HỌC SINH CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
HUYỆN
VĨNH
LINH, TỈNH
Demo
Version
- Select.Pdf
SDKQUẢNG

TRỊ

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
THEO ĐỊNH HƢỚNG NGHIÊN CỨU

Thừa Thiên Huế, năm 2018


ĐẠI HỌC HUẾ
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM

ĐẶNG THỊ THÚY AN

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC VĂN HÓA ỨNG XỬ
CHO HỌC SINH CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
HUYỆN VĨNH LINH, TỈNH QUẢNG TRỊ

Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đối với tất cả các thầy cô giáo đã nhiệt
tình giảng dạy, hướng dẫn trong quá trình tôi học Cao học tại trường Đại học Sư
phạm Huế.
Tôi xin trân trọng cảm ơn Ban Giám hiệu, Khoa Tâm lý - Giáo dục, Phòng
Đào tạo sau đại học trường Đại học Sư phạm Huế; Sở Giáo dục và Đào tạo Quảng
Trị cùng BGH các trường THPT Bến Hải, THPT Vĩnh Linh, THPT Cửa Tùng đã tạo
điều kiện cho tôi trong quá trình đi học và nghiên cứu luận văn này.
Tôi xin đặc biệt cảm ơn PGS.TS Trần Văn Hiếu, người đã hướng dẫn tôi
trình bày luận văn này, đã tận tình chỉ dẫn và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá
trình nghiên cứu và hoàn thành luận văn.
Xin cảm ơn gia đình và đồng nghiệp đã là điểm tựa vững chắc để tôi hoàn
thành nhiệm vụ học tập.
Xin chân thành cảm ơn tất cả!

Demo Version - Select.Pdf SDK
Huế, tháng 10 năm 2018
Tác giả

Đặng Thị Thuý An

iiiiii


MỤC LỤC
Trang phụ bìa ............................................................................................................ i
Lời cam đoan ............................................................................................................ ii
Lời cảm ơn ................................................................................................................ ii
Mục lục .......................................................................................................................1
Danh mục các từ viết tắt ...........................................................................................6
Danh mục bảng ..........................................................................................................7



1.4.1. Quản lý mục tiêu hoạt động giáo dục VHƯX ..........................................27
1.4.2. Quản lý nội dung, kế hoạch hoạt động giáo dục VHƯX .........................27
1.4.3. Quản lý các hình thức hoạt động giáo dục VHƯX ..................................29
1.4.4. Quản lý học sinh với hoạt động giáo dục VHƯX ....................................29
1.4.5. Quản lý các lực lượng làm công tác giáo dục VHƯX và phối hợp các lực
lượng tham gia vào hoạt động giáo dục VHƯX ................................................29
1.4.6. Quản lý việc kiểm tra, đánh giá kết quả hoạt động giáo dục VHƯX ......30
1.4.7. Quản lý các điều kiện hỗ trợ hoạt động GD VHƯX cho học sinh ...........30
1.5. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động giáo dục VHƯX .....................31
1.5.1. Yếu tố khách quan ....................................................................................31
1.5.2. Yếu tố chủ quan ........................................................................................32
Tiểu kết chƣơng 1 ....................................................................................................33
Chƣơng 2. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC VĂN HÓA
ỨNG XỬ CHO HỌC SINH CÁC TRƢỜNG THPT HUYỆN VĨNH LINH,
TỈNH QUẢNG TRỊ.................................................................................................35
2.1. Đặc điểm tình hình kinh tế-xã hội và giáo dục huyện Vĩnh Linh ..................35
2.1.1. Tình hình kinh tế-xã hội ...........................................................................35
2.1.2. Tình
hình Version
phát triển giáo
dục THPT SDK
ở huyện Vĩnh Linh .........................36
Demo
- Select.Pdf
2.2. Khái quát về quá trình khảo sát thực trạng .....................................................40
2.2.1. Mục đích khảo sát.....................................................................................40
2.2.2. Nội dung khảo sát .....................................................................................40
2.2.3. Đối tượng khảo sát ...................................................................................40

3.1.2. Nguyên tắc đảm bảo tính hệ thống ...........................................................66
3.1.3. Nguyên
đảm bảo -tính
kế thừa .............................................................
66
DemotắcVersion
Select.Pdf
SDK
3.1.4. Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn ...........................................................67
3.1.5. Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi ..............................................................67
3.2. Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục VHƯX cho HS các trường THPT
huyện Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị ..........................................................................68
3.2.1. Nâng cao nhận thức cho các lực lượng giáo dục về tầm quan trọng của
QL hoạt động GD VHƯX ..................................................................................68
3.2.2. Xây dựng nội dung, chương trình và kế hoạch hoạt động GD VHƯX cho
HS phù hợp với điều kiện, hoàn cảnh thực tế các nhà trường............................71
3.2.3. Phát huy vai trò của các tổ chức và các lực lượng trong nhà trường trong
hoạt động GD VHƯX cho HS ............................................................................73
3.2.4. Phát huy vai trò của đội ngũ giáo viên chủ nhiệm lớp-lực lượng nòng cốt
trong hoạt động GD VHƯX cho HS ..................................................................76
3.2.5. Đa dạng hoá các hình thức tổ chức hoạt động GD VHƯX cho HS .........78
3.2.6. Đẩy mạnh công tác phối hợp giữa nhà trường-gia đình-xã hội trong hoạt
động GD VHƯX cho HS....................................................................................80
3


3.2.7. Tăng cường công tác kiểm tra, đánh giá hoạt động GD VHƯX cho HS .....84
3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp .....................................................................86
3.4. Khảo nghiệm tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp .......................87
3.4.1. Đối tượng khảo nghiệm ............................................................................87


Giáo dục

GD&ĐT

Giáo dục và Đào tạo

HSSV

Học sinh sinh viên

HS

Học sinh

VH

Văn hoá

VHƯX

Văn hoá ứng xử

THPT

Trung học phổ thông

XH

Xã hội


GV

Giáo viên

GVBM

Giáo viên bộ môn

GVCN

Giáo viên chủ nhiệm

GD NGLL

Giáo dục ngoài giờ lên lớp

Đoàn TNCS

Đoàn Thanh niên cộng sản

THCS&THPT

Trung học cơ sở và Trung học phổ thông

CĐ

Cao đẳng

ĐH

Bảng 2.14. Thực trạng quản lý việc lựa chọn các hình thức hoạt động GD VHƯX

Demo Version - Select.Pdf SDK

cho HS .......................................................................................................................52
Bảng 2.15. Thực trạng quản lý đội ngũ thực hiện GD VHƯX .................................54
Bảng 2.16. Các lực lượng trong nhà trường tham gia công tác GD VHƯX cho HS ......56
Bảng 2.17. Thực trạng quản lý sự phối hợp các lực lượng GD ................................57
Bảng 2.18. Thực trạng quản lý công tác kiểm tra, đánh giá kết quả hoạt động GD
VHƯX .......................................................................................................................59
Bảng 2.19. Những nguyên nhân dẫn đến hạn chế về quản lý GD VHƯX cho HS ..62
Bảng 3.1. Đánh giá tính cấp thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất ...........88

6


MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Lịch sử phát triển giáo dục luôn gắn liền với lịch sử phát triển của xã hội loài
người. Trong xu thế phát triển tri thức ngày nay, giáo dục - đào tạo được xem là
chính sách, là biện pháp quan trọng hàng đầu để phát triển ở nhiều quốc gia trên thế
giới, trong đó có Việt Nam. Các quốc gia đều nhận thức rằng “Con người được giáo
dục, được đào tạo là nhân tố chủ yếu nhất trong việc phát triển kinh tế - xã hội của
mỗi nước”
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng nói: “Một dân tộc dốt là một dân tộc yếu” bởi
không có tri thức, hiểu biết về xã hội, tự nhiên và chính bản thân mình, con người sẽ
luôn lệ thuộc, bất lực trước những thế lực và sức mạnh cản trở sự phát triển của dân
tộc, đất nước mình. Trước khi Người đi xa, Người không quên căn dặn Đảng ta:
“Bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau là một việc rất quan trọng và cần thiết”.
Trong Di chúc của mình, Người lưu ý: “Đảng cần phải chăm lo, giáo dục đạo đức

đức, tình cảm, là lý trí; “Nhẫn” là sự nhẫn nhịn, nhường nhịn.
Văn hóa ứng xử của học sinh là yếu tố tâm lý-xã hội tạo thành văn hóa nhà
trường, tạo điều kiện cho sự phát triển nhân cách và thực hiện mục tiêu giáo dục
toàn diện cho học sinh.
Tuy nhiên, từ khi đất nước ta chuyển sang nền kinh tế thị trường, mặt trái của
xu thế toàn cầu hóa và cơ chế thị trường đã tác động mạnh mẽ đến thế hệ trẻ mà hậu
quả của nó đã được Đảng ta nhận định trong Nghị quyết lần thứ II của BCH TW
khóa VIII là: “Đặc biệt đáng lo ngại một bộ phận thanh thiếu niên, học sinh có tình
trạng suy thoái về đạo đức, mờ nhạt về lý tưởng, theo lối sống thực dụng, thiếu
hoài bão lập thân, lập nghiệp vì tương lai của bản thân và đất nước” [1]

Demo cho
Version
- Select.Pdf
SDK
Bộ GD&ĐT
biết, văn
hóa ứng xử của
học sinh - sinh viên (HSSV) hiện
nay còn nhiều hạn chế, yếu kém. HSSV đang có biểu hiện suy thoái, lệch lạc về
phẩm chất, đạo đức, lối sống: thiếu trung thực, trách nhiệm với bản thân, gia đình
và nhà trường; vô lễ với cha mẹ, thầy cô giáo và người lớn tuổi; thờ ơ, vô cảm trước
nỗi đau của người khác, thấy đúng không dám bảo vệ, thấy sai trái không dám đấu
tranh…Trong khuôn viên nhà trường, HSSV có thể tỏ ra ngoan ngoãn, lễ phép
nhưng ngoài trường học, trên mạng xã hội thì có biểu hiện vô lễ, xúc phạm thầy cô
giáo. Một số ít HSSV đua đòi, chưa biết cách tiếp thu chọn lọc văn hoá phương
Tây, cách ứng xử không phù hợp với thuần phong mỹ tục Việt Nam, thích thể hiện
sự nổi trội trước bạn bè; sống thực dụng, thiếu tình nghĩa và nhân văn. Khảo sát vào
tháng 12/2017 của Bộ GD&ĐT đưa ra kết quả, có 8,6% học sinh và 20,3% sinh
viên tự nhận mình là nói tục, chửi bậy.

về vi phạm đạo đức, lối sống, văn hóa ứng xử trong các nhà trường chưa được hoàn
thiện…
Hoạt động quản lý giáo dục VHƯX cho HS ở các nhà trường chưa có sự
quan tâm đúng mức và chưa thực hiện thường xuyên, liên tục.
Các trường THPT huyện Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị cũng không đứng ngoài
thực trạng đó. Một bộ phận học sinh có biểu hiện lệch lạc về hành vi, lối sống; thiếu

9


những hành vi ứng xử đẹp, thiếu suy nghĩ trong lời nói và không có tính tự chủ dễ
bị lôi cuốn vào những việc xấu. Một số nhà trường còn tình trạng thiên về dạy chữ,
chưa chú trọng dạy người. Nhiều gia đình, cha mẹ mải làm ăn, lo kiếm tiền, không
chăm lo đến việc học hành, đời sống của con trẻ…Những tác động từ áp lực cuộc
sống dẫn đến việc nhiều bậc phụ huynh phó thác con cái họ cho nhà trường, làm
cho mối quan hệ nhà trường - gia đình ở một số nơi còn lỏng lẻo; cách ứng xử thiếu
chuẩn mực trong một số gia đình đã tác động tới quá trình hình thành nhân cách của
các em học sinh.
Trong bối cảnh đó, việc giáo dục các em học sinh, xây dựng môi trường học
tập lành mạnh, trong sáng, trò đúng nghĩa là trò thật sự là việc làm cần thiết để các
em trở thành người có nhân cách tốt, hành động đúng với lứa tuổi trước ngưỡng cửa
cuộc đời và rất cần được sự chung tay, giúp sức của mọi lực lượng làm công tác
giáo dục.
Xuất phát từ những lý do trên, tôi chọn đề tài “Quản lý hoạt động giáo dục
văn hóa ứng xử cho học sinh các trƣờng THPT huyện Vĩnh Linh, tỉnh Quảng
Trị” làm đề tài nghiên cứu luận văn Thạc sĩ.

Demo
Version
2. Mục

Phân tích, tổng hợp, phân loại tài liệu...nhằm xây dựng cơ sở lý luận của vấn
đề nghiên cứu
6.2. Nhóm các phương pháp nghiên cứu thực tiễn:
Điều tra, quan sát sư phạm…nhằm khảo sát, đánh giá thực trạng công tác
quản lý hoạt động GD VHƯX cho học sinh các Trường THPT huyện Vĩnh Linh,

Demo Version - Select.Pdf SDK
tỉnh Quảng Trị.
6.3. Phương pháp thống kê toán học: sử dụng các phép toán thống kê để xử
lý kết quả nghiên cứu
7. Phạm vi nghiên cứu
Nghiên cứu công tác quản lý hoạt động giáo dục VHƯX cho học sinh ở 3
trường THPT huyện Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị: Trường THPT Vĩnh Linh, THPT
Bến Hải, THPT Cửa Tùng.
8. Cấu trúc luận văn
* Luận văn gồm 3 phần:
- Phần mở đầu
- Phần nội dung: gồm 3 chương
Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động giáo dục VHƯX cho học sinh THPT
Chương 2: Thực trạng quản lý hoạt động giáo dục VHƯX cho học sinh các
trường THPT huyện Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị

11


Chương 3: Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục VHƯX cho học sinh các
trường THPT huyện Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị
* Phần kết luận và khuyến nghị
* Danh mục tài liệu tham khảo
* Phụ lục