MỞ ĐẦU
Hiện nay, công tác tiếp dân và giải quyết khiếu nại, tố cáo đang là một
trong những vấn đề có ý nghĩa vô cùng quan trọng trong công cuộc Đổi mới của
Đảng và Nhà nước ta. Tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo là tạo điều kiện
để nhân dân trực tiếp tham gia quản lý Nhà nước theo tiêu chí “Dân biết, dân
bàn, dân làm, dân kiểm tra”, từ đó nhân dân có thể thực hiện được quyền dân
chủ của mình. Tuy nhiên, thời gian gần đây, có nhiều cơ quan hoặc một số cán
bộ, công chức thường lơ là, thiếu trách nhiệm trong công tác tiếp dân và giải
quyết khiếu nại, tố cáo. Vì vậy, để nâng cao hiệu quả của công việc này, cơ quan
có thẩm quyền cần chỉ đạo một số công việc cụ thể có liên quan. Vấn đề cần đặt
ra là: Cần phải sử dụng loại văn bản nào? Chủ thể nào có thẩm quyền ban hành?
Dựa vào những căn cứ pháp lí nào để soạn thảo ra văn bản giải quyết vấn đề
này? Chính vì vậy, em lựa chọn đề tài: “Giải thích rõ việc lựa chọn chủ thể ban
hành, loại văn bản, căn cứ pháp lí và soạn thảo hoàn chỉnh văn bản pháp luật
để chủ thể có thẩm quyền giải quyết công việc sau: Chấn chỉnh và nâng cao
hiệu quả công tác tiếp dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo trên đia bàn Thành
phố Hà Nội”
Mặc dù đã cố gắng rất nhiều song trong quá trình hoàn thiện bài của mình, em sẽ
không tránh khỏi những thiếu sót. Rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến từ
phía thầy cô để bài em trở nên hoàn thiện hơn. Em xin chân thành cảm ơn!
NỘI DUNG
I. Cơ sở lý luận:
1. Thẩm quyền ban hành
Thẩm quyền ban hành văn bản áp dụng pháp luật được hiểu là là giới hạn
về quyền lực của cơ quan ban hành văn bản áp dụng, theo đó chủ thể ban hành sẽ
được phép ban hành văn bản với tên gọi gì, văn bản đó giải quyết công việc gì
trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của chủ thể mà pháp luật đã quy
định. Thẩm quyền ban hành văn bản áp dụng pháp luật hiện nay được quy định
trong rất nhiều loại văn bản quy phạm pháp luật khác nhau và gồm các nhóm chủ
nên Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội là cơ quan có thẩm quyền ban hành. Chủ
tịch Ủy ban nhân dân thành phố HN là chủ thể có thẩm quyền ban hành bởi vì: thứ
nhất, Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hn là người đứng đầu UBND thành
phố HN; thứ hai, dựa vào chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn.
2. Loại văn bản được dùng
Một loại văn bản áp dụng pháp luật thường được nhiều các chủ thể có
thẩm quyền khác nhau ban hành. Chẳng hạn như đối với quyết định, chủ thể có
thẩm quyền ban hành rất đa dạng, gồm các cơ quan nhà nước (Chính phủ, UBND
các cấp..), thủ trưởng các cơ quan hành chính nhà nước, người đứng đầu các đơn
vị cơ sở của cơ quan nhà nước, các công chức nhà nước (chiến sĩ cảnh sát, thẩm
phán...), cá nhân, tổ chức xã hội được ủy quyền áp dụng pháp luật (người chỉ huy
tàu bay, tàu biển...). Các loại văn bản áp dụng này được ban hành để giải quyết rất
nhiều công việc khác nhau như miễn nhiệm, bãi nhiệm các chức vụ trong cơ quan
nhà nước, thành lập, giải thể các cơ quan trực thuộc, đình chỉ thi hành và bãi bỏ
các văn bản áp dụng pháp luật sai trái, xử lý vi phạm, khen thưởng... và trong hầu
hết tất cả mọi lĩnh vực của đời sống xã hội như xây dựng, văn hóa, thông tin, giao
thông, giáo dục...
Từ đó, để “Chấn chỉnh và nâng cao hiệu quả công tác tiếp dân, giải quyết
khiếu nại, tố cáo trên đia bàn Thành phố Hà Nội” thì phải sử dụng loại văn
bản là Chỉ thị để giải quyết vấn đề này. Bởi Chỉ thị được ban hành để quy định
biện pháp chỉ đạo, phối hợp hoạt động, đôn đốc và kiểm tra hoạt động của cơ
quan, đơn vị trực thuộc và của Hội đồng nhân dân, Uỷ ban nhân dân cấp dưới
trong việc thực hiện văn bản của cơ quan nhà nước cấp trên, của Hội đồng nhân
dân cùng cấp và quyết định của mình.
Thêm vào đó, các hình thức văn bản áp dụng pháp luật đã được pháp luật quy định
cụ thể trong việc xác định rõ ràng từng hình thức với từng thẩm quyền ban hành.
Tức là cùng với việc quy định về thẩm quyền giải quyết công việc thì pháp luật
cũng quy định rõ chủ thể có thẩm quyền đó phải ban hành loại văn bản nào để phù
(2). Xem: điều 56 Pháp lệnh xử lý vi phạm hành chính 2002 sửa đổi bổ xung năm 2008
2
Luật khiếu nại và luật tố cáo năm 2011 là văn bản đang có hiệu lực pháp lí và có
nội dung liên quan mật thiết đến Chỉ thị trên.
II. Soạn thảo văn bản
ỦY BAN NHÂN DÂN
THÀNH PHỐ HÀ NỘI
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT
NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
Số:.../CT-UBND
Hà Nội, ngày... tháng... năm...
CHỈ THỊ
Về
chấn
chỉnh
và
nâng
cao
hiệu
quả
công
tác tiếp
dân,
giải
2. Tiến hành rà soát các vụ việc còn tồn đọng, các vụ việc khiếu kiện kéo
dài để tập trung chỉ đạo giải quyết dứt điểm, không để công dân gửi đơn nhiều
lần, vượt cấp. Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, đôn đốc và tổ chức thực
hiện các quyết định giải quyết khiếu nại, tố cáo đã có hiệu lực pháp luật
3. Thực hiện tốt công tác hòa giải ở cơ sở, tập trung chỉ đạo, giải quyết
các vụ việc thuộc thẩm quyền, không né tránh, đùn đẩy trách nhiệm, thực hiện
đúng trình tự, thủ tục giải quyết khiếu nại, tố cáo theo quy định của pháp luật;
Thủ trưởng các Sở, ngành, Chủ tịch Ủy ban nhân dân các quận, huyện, thị xã
phải thực hiện nghiêm túc việc tiếp công dân định kỳ hàng tháng theo quy định
của pháp luật; tăng cường đối thoại với công dân trong quá trình giải quyết.
4. Thanh tra Thành phố:
a) Chủ trị, phối hợp với Sở tài nguyên và môi trường, các Sở, ngành có
liên quan tổng hợp các vụ việc khiếu nại, tố cáo phức tạp, còn tồn đọng, kéo dài,
thành lập các Tổ công tác về địa phương để tập trung giải quyết, nhất là các vụ
việc có liên quan đến đất đai, coi đây là nhiệm vụ trọng tâm của công tác giải
quyết khiếu nại, tố cáo;
b)
Chủ trì Sở, ngành và Ủy ban nhân dân các quận, huyện, thị xã xây
dựng cơ sở dữ liệu về các vụ khiếu nại, tổ cáo phức tạp, tồn đọng, kéo dài, công
khai trên Cổng thông tin ( hoặc Trang thông tin) điện tử của Sở, ngành, địa
phương.
c) Tăng cường thanh tra, kiểm tra trách nhiệm các Sở, Ủy ban nhân dân
các quận, huyện, thị xã trong công tác tiếp dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo; tập
trung vào những địa bàn trọng điểm có nhiều vụ việc khiếu nại, tố cáo hoặc
người có thẩm quyền có biểu hiện thiếu trách nhiệm trong công tác giải quyết
khiếu nại, tố cáo; kiến nghị Chủ tích Ủy ban nhân dân Thành phố xử lý nghiêm
-
Chủ tịch UBND Thành phố;
-
Các phó Chủ tịch UBND Thành phố;
-
Các Sở, ban, ngành;
-
UBND các quận, huyện, thị xã;
-
Lưu: VT.
TM. ỦY BAN NHÂN DÂN
CHỦ TỊCH