MỤC LỤC
3. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm...........................................................11
1
I. ĐẶT VẤN ĐỀ
Chúng ta đều biết rằng: “Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh (TNTP
Hồ Chí Minh) do Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập,
giao cho Đoàn Thanh Niên Cộng sản (TNCS) Hồ Chí Minh phụ trách. Đội
TNTP Hồ Chí Minh là lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường, lực lượng
dự bị của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, lực lượng nòng cốt trong phong trào thiếu
nhi. Đội hoạt động trong nhà trường và cả trên địa bàn dân cư. Đội lấy 5 điều
Bác Hồ dạy thiếu niên, nhi đồng làm mục tiêu phấn đấu rèn luyện”.
Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp (GDNGLL) trong các nhà trường
hay nói cách khác là hoạt động tổ chức các hội thi, các hoạt động văn hóa văn
nghệ, thể dục thể thao, các hoạt động trải nghiệm sáng tạo trong trường học và là
hoạt động trọng tâm sau hoạt động dạy và học, không thể thiếu được ở tất cả các
trường học. Đây là hoạt động thiết thực, có tính giáo dục toàn diện để phát triển
nhân cách cho học sinh nói chung học sinh tiểu học nói riêng.
Hoạt động Đội trong các nhà trường luôn thu hút được sự quan tâm của
học sinh. Nó không mang tính bắt buộc mà còn lôi cuốn học sinh một cách tự
giác, tích cực. Học sinh được tham gia các hoạt động này, thêm tự tin, chủ động,
sáng tạo không chỉ với học sinh Trung học cơ sở (THCS) mà học sinh tiểu học
cũng được phát huy. Ở một số địa phương, nhà trường vẫn thường xuyên tổ chức
các hội thi, các hoạt động nhưng chất lượng chưa cao, chưa hiệu quả, nội dung
và hình thức tổ chức chưa phong phú. Trong khi đó, tổ chức Đội yêu cầu phải
phát huy hết vai trũ của người lãnh đạo, người điều khiển tổ chức. Phát huy hết
tính tự giác, tích cực sáng tạo và tự quản của mỗi Chi đội và Đội nhi đồng. Vì
thế, nếu nâng cao được chất lượng, hiệu quả của các hoạt động Đội, tổ chức tốt
các hội thi trong trường tiểu học sẽ phát huy được hết hiệu quả, tác dụng của
viết sáng kiến kinh nghiệm: “Một số biện pháp nhằm nâng cao chất lượng các
hoạt động Đội trong trường Tiểu học .”
3
II. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ.
1. Thực trạng của vấn đề
Trường Tiểu học Tiên Cát có 54 cán bộ, giáo viên, nhân viên kể cả hợp
đồng. Trường nhiều năm được công nhận là trường tiên tiến xuất sắc, đơn vị đạt
danh hiệu lá cờ đầu của tỉnh, được Chính phủ nước Cộng hoà XHCN Việt Nam
tặng bằng khen. Đặc biệt năm học 2006 - 2007, 2009 - 2010 trường vinh dự
được nhà nước tặng thưởng Huân chương lao động hạng III, trường đạt chuẩn
quốc gia mức độ 1. Chi bộ nhà trường liên tục đạt chi bộ trong sạch vững mạnh.
Công đoàn Cơ sở đạt Công đoàn vững mạnh và được công nhận là Cơ sở Văn
hoá cấp Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam 2007. Đội Thiếu niên Tiền phong
Hồ Chí Minh nhiều năm được Trung ương Đoàn tặng bằng khen. Cán bộ quản lý
của trường có đủ trình độ, năng lực quản lý tốt, nhiệt tình, trách nhiệm trong
công tác, thực sự tâm huyết với nghề nghiệp. Đội ngũ cán bộ giáo viên có năng
lực chuyên môn có nhiều giáo viên dạy giỏi cấp Tỉnh và cấp Quốc gia. Hầu hết
giáo viên đều có trách nhiệm trong công tác, tích cực học tập nghiên cứu. Tự bồi
dưỡng nhằm nâng cao trình độ chuyên môn. Học sinh ngoan, có ý thức học tập
tốt. Nhà trường luôn được địa phương quan tâm đến sự nghiệp giáo dục.
1.1. Thuận lợi:
- Đội TNTP Hồ Chí Minh trường Tiểu học Tiên Cát luôn được sự quan
tâm của các cấp uỷ Đảng, chính quyền địa phương, Chi bộ Đảng, ban lãnh đạo
nhà trường, sự quan tâm chỉ đạo của Hội đồng Đội thành phố Việt Trì.
- BCH Đoàn phường Tiên Cát rất quan tâm đến công tác Đoàn - Đội trong
nhà trường. Nhiều cha mẹ học sinh quan tâm đến các em, đến trường và cùng tổ
chức cho các em các hoạt động vui chơi trong những ngày hè, dịp lễ tết,...
sinh công cộng còn hạn chế. Tác phong đội viên mặc dù được chấn chỉnh
thường xuyên nhưng vẫn còn chưa đẹp. Công tác nhi đồng được thực hiện
thường xuyên song hiệu quả chưa cao vì các em còn nhỏ, chưa tập trung, hay
quên dẫn tới việc thực hiện các yêu cầu của Đội chưa được tốt.
- Tổng phụ trách là giáo viên kiêm nghiệm, còn hạn chế về kỹ năng,
nghiệp vụ Công tác Đội.
1.3. Thực trạng của tiết Giáo dục tập thể đầu tuần và việc tổ chức các
hội thi, các trò chơi dân gian.
5
- Đối với các tiết giáo dục tập thể đầu tuần: được thực hiện rập khuân máy
móc chỉ gồm các nội dung: nhận xét tuần qua và phổ biến kế hoạch trong tuần
hoặc phát động thi đua được thực hiện ở tất cả các tiết. Chính vì vậy không gây
hứng thú cho học sinh, nhiều em làm việc riêng hoặc không tập trung chú ý.
- Việc tổ chức các trò chơi do học sinh tự hướng dẫn nhau, không có hỗ
trợ của các giáo viên. Trong số đó có cả các trò chơi thiếu an toàn.
1.4. Nguyên nhân của thực trạng:
- Công tác chuẩn bị chưa thật tốt, thiếu tính đồng bộ, chưa có kế hoạch
rõ ràng.
- Công tác vận động, phối hợp các lực lượng xã hội tham gia vào cuộc
giúp đỡ Liên đội không được thường xuyên, thiếu chặt chẽ, sức thuyết phục, lôi
cuốn còn hạn chế.
- Đội ngũ phụ trách Chi, Sao đó triển khai thực hiện kế hoạch theo yêu
cầu song còn chưa chủ động, thiếu tính sáng tạo. Một số cá thể khi tham gia còn
hình thức, mang tính đối phó, thiếu động lực phấn đấu, thi đua. Một số cá nhân
chưa thực sự có trách nhiệm với tập thể.
2. Các biện pháp để giải quyết vấn đề
Như chúng ta đã biết, nhân tố xây dựng Liên Đội vững mạnh, thực hiện
theo kế hoạch tổng thể, các hội thi, cuộc thi của Hội đồng đội và phòng Giáo
dục thành phố Việt Trì cụ thể như sau:
Trong các hội thi, cuộc thi thì bản thân tôi phải chủ động từ mọi phía:
thông qua Hội đồng phụ trách, tham mưu với Ban giám hiệu về kế hoạch tổ
chức hội thi, cuộc thi; lập bảng dự trù, tờ trình xin kinh phí. Khi được sự đồng ý,
tán thành của Hội đồng phụ trách, Ban giám hiệu và các thành viên thì tôi bắt
đầu tuyên truyền sâu rộng đến phụ huynh học sinh, toàn thể cộng đồng về ý
nghĩa của hội thi, tính thiết thực và mức độ giáo dục thông qua hội thi. Chuẩn bị
mọi cơ sở vật chất, trang thiết bị đầy đủ cho hội thi; phân công nhiệm vụ cụ thể
cho từng thành viên, nhắc nhở thời gian thực hiện và thời gian hoàn thành. Triển
khai đôn đốc tập luyện, kiểm tra tiến độ thực hiện của các chi đội, lớp sao; tiến
hành duyệt chương trình cho thật chu đáo theo kế hoạch. Kịp thời chấn chỉnh,
uốn nắn, sửa sai cho các chi, sao trước khi tiến hành hội thi chính thức. Đặc biệt
phải quán triệt cho được ý thức tham gia, có đánh giá, nhận xét và bảo lưu thành
tích tập thể, cá nhân để cuối năm học bình xét thi đua.
7
* Kế hoạch tổ chức các hội thi như sau:
- Tháng 9/2018: Thi bày mâm ngũ quả Trung thu.
- Tháng 10/2018: Thi cắm hoa nghệ thuật chào mừng ngày Phụ nữ Việt Nam
- Ngày 20/11/2018: Thi vẽ tranh chủ đề chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam
- Ngày 22/12/2018: Thi Rung chuông vàng chào mừng ngày thành lập
QĐND Việt Nam
- Tháng 1/2019: + Thi gói - nấu bánh chưng chào mừng thành lập Đảng
CS Việt Nam và đón Tết cổ truyền xuân Kỷ Hợi
- Tháng 2/2019: Thi tìm hiểu về phòng chống bệnh tật học đường nhân kỷ
niệm ngày thầy thuốc Việt Nam 27/2
- Tháng 3/2019: Biểu diễn văn nghệ chào mừng ngày Quốc tế phụ nữ 8/3
- Tổ chức hoạt động Ngày hội Thiếu nhi vui khỏe chào mừng thành lập
vào ngày thứ 6 hàng tuần, thành lập Ban vệ sinh lớp học thường xuyên giám sát,
kiểm tra nề nếp vệ sinh của các bạn trong lớp.
- Vào các giờ hoạt động tập thể tôi thường gây hứng thú cho học sinh
bằng các trò chơi kích thích tinh thần giữ vệ sinh chung của các em. Thông qua
các hình thức như vậy tôi nhận thấy các em học sinh thực hiện rất tốt, khuôn
viên trường học luôn được sạch sẽ. Ngay cả nhưng khi không nhắc nhở, các em
cũng tự giác tổ chức vệ sinh sạch sẽ.
* Biện pháp thực hiện
- Làm tốt công tác tham mưu với ban chi uỷ chi bộ, ban lãnh đạo nhà
trường về kế hoạch công tác đội để nhà trường có sự quan tâm và chỉ đạo sát sao
công tác đội. Tham mưu với nhà trường về việc huy động các nguồn lực nhằm
hỗ trợ cho hoạt động đội.
- Dựa trên kế hoạch xây dựng tôi triển khai tới toàn thể các anh chị phụ trách
chi đội, nhi đồng để nắm được các nội dung tham gia các hoạt động theo từng chủ
điểm, từng tháng, từng hoạt động của các buổi sinh hoạt tập thể đầu tuần.
- Tuyên truyền tới tất cả giáo viên trong trường nắm được mục đích, ý
nghĩa của các hoạt động giáo dục tập thể cho học sinh để tất cả giáo viên tích
cực phối hợp với tổng phụ trách trong quá trình thực hiện.
- Tổ chức các hoạt động theo từng chủ điểm với nhiều nội dung và hình
thức phong phú nhằm thu hút đông đảo học sinh tham gia: sân khấu hóa, hội
thảo, mít tinh tọa đàm, hái hoa dân chủ,...
9
- Ví dụ:
+ Khi tổ chức xây dựng kế hoạch hoạt động ngoài giờ lên lớp: Đội tổ
chức họp với các em trong ban chỉ huy liên đội và mời sự tham gia của chính
quyền và các đoàn thể địa phương để tạo cơ hội cho các em đơợc nêu ý kiến,
đơợc chia sẻ những hội thi mà các em muốn đơợc tham gia, hình thức, cách
làm,... và cũng trong buổi xây dựng kế hoạch này có sự tham gia của địa phương
qua Liên Đội Tiểu học Tiên Cát đã đạt được những kết quả như sau:
100% cán bộ giáo viên của trường nhận thức đúng đắn, sâu sắc về vai trò,
tầm quan trọng của hoạt động Đội trong nhà trường. Giáo viên đã xác định được
nhiệm vụ của mình với vai trò “Mỗi giáo viên chủ nhiệm chính là một anh – chị
phụ trách”. Vì thế họ nâng cao ý thức, tinh thần trách nhiệm và ủng hộ những
người trực tiếp làm Công tác Đội trong nhà trường. Nhiều đồng chí giáo viên
tuổi đã cao, hạn chế về năng khiếu văn hóa, văn nghệ và tổ chức các hoạt động
vui chơi, tuy nhiên họ vẫn tham gia nhiệt tình các phong trào thi đua, các hoạt
động được Liên Đội phát động qua từng tuần, từng tháng.
Liên Đội được các cấp lãnh đạo quan tâm, nhiều hoạt động của Liên Đội
đã được thành phố chỉ đạo làm điểm để các Liên Đội trong thành phố học tập.
Từ đó tạo được sự hứng khởi cho học sinh, các em được phát triển toàn diện về
kỹ năng giao tiếp, kỹ năng tự quản của các em được nâng cao, phụ huynh tin
yêu, ủng hộ các hoạt động của Nhà trường. Liên Đội liên tục được công nhận là
Liên Đội mạnh cấp thành phố, cấp Tỉnh trong nhiều năm liền.
Bảng so sánh số liệu chất lượng hoạt động Đội của nhà trường:
* Trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm:
Kết quả xếp loại thi đua của các Chi đội:
Tổng số
Năm học
Lớp
Chi
đội
Xếp loại xuất sắc
Lớp
nhi
5
4
8
7
* Sau khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm:
Kết quả xếp loại thi đua của các Chi đội:
Năm học
Tổng số
Xếp loại xuất
11
Xếp loại tiên
sắc
Lớp
Chi
đội
Lớp
nhi
đồng
12
11
8
7
4
4
2018 - 2019 (HKI)
23
13
10
11
7
2
3
Qua 2 năm học, bằng những việc làm cụ thể, tôi thấy chất lượng hoạt
động Đội và phong trào thiếu nhi của nhà trường được nâng lên rõ rệt. Đội ngũ
Liên đội có sự tiến bộ rõ rệt về mọi mặt:
+ Mối quan hệ thầy trò trở nên gần gũi tốt đẹp hơn trong giao tiếp ứng xử.
+ Các em có ý thức lễ phép chào hỏi, vâng lời thầy cô giáo và người lớn
tuổi, biết yêu thương giúp đỡ bạn bè.
+ Biết thực hiện tốt những quy định chung của xã hội, của trường, lớp.
+ Đi học chuyên cần đầy đủ hơn, hạn chế được nạn bỏ học; tham gia tích
cực các hoạt động phong trào của lớp,của Liên Đội, nhà trường và địa phương
tổ chức.
+ Tích cực tham gia các cuộc thi mỗi khi Liên đội tổ chức, sống cởi mở
và tinh thần đoàn kết cao. Thương yêu giúp đỡ bạn bè, sẵn sàng quyên góp ủng
hộ những bạn nghèo khó hơn mình.
*
*
*
Trên đây là những kết quả đáng mừng mà thầy và trò đó đạt được sau thời
gian phấn đấu và rèn luyện, đó được Ban giám hiệu, các đồng nghiệp và phụ
huynh học sinh tán thành và biểu dương. Tôi thiết nghĩ đây là một việc làm
13
thường xuyên của một người giáo viên Tổng phụ trách Đội trong nhà trường,
đồng thời tôi coi đây là một bài học kinh nghiệm viết lại thành cẩm nang công
tác Đội bổ ích của bản thân.
Qua một số biện pháp nêu trên, sáng kiến đó ra đời với nguyện vọng
mong rằng các anh, chị Tổng Phụ trách Đội, các giáo viên chủ nhiệm, anh (chị)
phụ trách Chi, Sao tiếp nhận và áp dụng được phần nào để kỹ năng điều hành
công tác Đội có thêm “Cẩm nang” cho bản thân mình.
2. Những ý kiến đề xuất:
Phan Lê Minh Đức
15