ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
PHẠM NGỌC TRÂM
DẠY HỌC THEO TÌNH HUỐNG MÔN PHÁP LUẬT
ĐẠI CƯƠNG Ở TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ
VIỆT NAM - HÀN QUỐC THÀNH PHỐ HÀ NỘI
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
THÁI NGUYÊN - 2018
ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
PHẠM NGỌC TRÂM
DẠY HỌC THEO TÌNH HUỐNG MÔN PHÁP LUẬT
ĐẠI CƯƠNG Ở TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ
VIỆT NAM - HÀN QUỐC THÀNH PHỐ HÀ NỘI
Ngành: LL&PPDH Bộ môn Lý luận Chính trị
Mã số: 8.14.01.11
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC
Người hướng dẫn khoa học: TS. NGUYỄN THỊ HOÀNG LAN
THÁI NGUYÊN - 2018
ii
MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN ............................................................................................................. i
LỜI CAM ĐOAN ...................................................................................................... ii
MỤC LỤC ................................................................................................................. iii
DANH MỤC CÁC KÍ HIỆU, CÁC CHỮ VIẾT TẮT ............................................. iv
DANH MỤC CÁC BẢNG..........................................................................................v
DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ ĐỒ THỊ .................................................................... vi
MỞ ĐẦU ....................................................................................................................1
Chương 1. CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ DẠY HỌC THEO TÌNH HUỐNG MÔN PHÁP
LUẬT ĐẠI CƯƠNG Ở TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ ......................7
1.1. Tổng quan về tình hình nghiên cứu......................................................................7
1.1.1. Tình hình nghiên cứu ở trong nước có liên quan đến đề tài .............................7
1.1.2. Tình hình nghiên cứu ở nước ngoài có liên quan đến đề tài .............................8
1.2.1. Nội dung môn học Pháp luật đại cương ở các trường Cao đẳng nghề ...........10
1.2.2. Đặc điểm kiến thức môn học Pháp luật đại cương ở các trường Cao đẳng nghề
........................................................................................................................13
1.2.3. Đặc điểm nhận thức của sinh viên trường Cao đẳng nghề .............................17
1.3. Dạy học theo tình huống môn Pháp luật đại cương ở trường Cao đẳng nghề ...19
1.3.1. Quan niệm về phương pháp và phương pháp dạy học ....................................19
1.3.2. Quan niệm về dạy học theo tình huống môn Pháp luật đại cương .................25
1.3.4. Hình thức và nguyên tắc dạy học theo tình huống môn Pháp luật đại cương.31
1.3.5. Sự cần thiết của việc dạy học theo tình huống môn Pháp luật đại cương ở các
trường Cao đẳng nghề ....................................................................................35
Kết luận chương 1 .....................................................................................................43
Chương 2. THỰC TRẠNG VÀ ĐỀ XUẤT QUY TRÌNH DẠY HỌC THEO TÌNH
HUỐNG MÔN PHÁP LUẬT ĐẠI CƯƠNG Ở TRƯỜNG CAO ĐẲNG
NGHỀ VIỆT NAM HÀN QUỐC THÀNH PHỐ HÀ NỘI ..................... 44
3.1.1. Mục đích và nhiệm vụ thực nghiệm ................................................................70
3.1.2. Đối tượng, phạm vi và địa bàn thực nghiệm ...................................................70
3.1.3. Nội dung thực nghiệm .....................................................................................70
3.1.4. Đặc điểm và thời gian tiến hành thực nghiệm ................................................70
3.2. Các bước tiến hành và phân tích kết quả thực nghiệm ......................................71
3.2.1. Các bước tiến hành thực nghiệm.....................................................................71
3.2.2. Phân tích kết quả thực nghiệm ........................................................................72
3.3. Một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả dạy học theo tình huống môn Pháp
luật đại cương ở Trường Cao đẳng nghề Việt Nam- Hàn Quốc thành phố Hà Nội .79
3.3.1. Nhóm các biện pháp đối với đội ngũ giảng viên ............................................79
3.3.2. Nhóm biện pháp đối với sinh viên ..................................................................81
3.3.3. Nhóm biện pháp đối với cấp quản lý ..............................................................83
Kết luận chương 3 .....................................................................................................86
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ .........................................................................87
TÀI LIỆU THAM KHẢO ......................................................................................91
PHỤ LỤC
iv
v
DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CÁC TỪ VIẾT TẮT
DH
: Dạy học
GV
Bảng 2.7: Sử dụng phương pháp trong quá trình dạy học ........................................54
Bảng 2.8: Mức độ sử dụng phương tiện dạy học trong môn Pháp luật đại cương ...56
Bảng 2.9: Mức độ đáp ứng của thiết bị với môn Pháp luật đại cương .....................57
Bảng 2.10: Mức độ giảng viên kết hợp phương pháp tình huống với phương pháp
dạy học khác ............................................................................................58
Bảng 2.11: Cảm nhận của GV về sự hưởng ứng của SV với bài giảng sử dụng
phương pháp dạy học tình huống ............................................................59
Bảng 3.1 : Kết quả thực nghiệm lần 1 .......................................................................72
Bảng 3.2 : Kết quả thực nghiệm lần 2 .......................................................................73
Bảng 3.3: Mức độ hứng thú khi học môn Pháp luật đại cương ..................................75
Bảng 3.4: Mức độ tiếp thu tri thức của SV ...............................................................76
Bảng 3.5: Thái độ khi tiếp nhận vấn đề giáo viên đưa ra .........................................77
Bảng 3.6: Mức độ ghi nhớ, vận dụng kiến thức vào thực tế .....................................77
v
DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ ĐỒ THỊ
Hình 2.1: Trường Cao đẳng nghề Việt Nam- Hàn Quốc thành phố Hà Nội .............45
Hình 2.2:Cơ cấu tổ chức Trường Cao đẳng nghề Việt Nam- Hàn Quốc ..................45
thành phố Hà Nội ......................................................................................................45
Hình 2.3 Biểu đồ Nhận thức của sinh viên về tầm quang trọng của môn học Pháp
luật đại cương.............................................................................................49
Hình 2.4 Biểu đồ sự phù hợp của tài liệu học tập đối với môn học Pháp luật đại
cương .........................................................................................................50
Hình 2.5 Đánh giá của SV về thực trạng giảng dạy môn học Pháp luật đại cương ..51
Hình 2.6 Biểu đồ thời gian chuẩn bị bài trước mỗi buổi học ....................................52
Hình 2.7 Biểu đồ mức độ đáp ứng mục tiêu môn Pháp luật đại cương .....................53
Hình 2.8 Biểu đồ hình thức kiểm tra kết quả của SV ...............................................54
Hình 2.9 Biểu đồ sử dụng phương pháp trong quá trình dạy học .............................55
chất lượng nguồn nhân lực.
Đất nước ta đã và đang trên đà phát triển công nghiệp hóa hiện đại hóa, vấn
đề chất lượng nguồn lực con người là vấn đề rất cần được quan tâm. Đổi mới phương
pháp giảng dạy là một trong những yêu cầu cấp thiết đối với ngành giáo dục nhằm
nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo, là sự sống còn của mỗi cơ sở đào tạo. Tại
Hội nghị lần thứ 6 BCHTW khóa IX về việc thực hiện Nghị quyết Trung ương II
khóa VIII Đảng ta khẳng định: "Đổi mới mạnh mẽ phương pháp giáo dục - đào tạo,
khắc phục lối truyền thụ một chiều, rèn luyện nếp tư duy sáng tạo của người học.
Từng bước áp dụng các phương pháp tiên tiến và phương tiện hiện đại vào quá trình
dạy - học, đảm bảo thời gian tự học, tự nghiên cứu cho sinh viên, nhất là sinh viên
đại học". Do vậy, đổi mới phương pháp dạy học theo hướng tích cực hóa hoạt động
hóa của người học là đòi hỏi cấp bách của sự nghiệp giáo dục ở nước ta hiện nay.
Trong quá trình giảng dạy người giáo viên có rất nhiều lựa chọn các phương
pháp dạy học khác nhau để phù hợp với nội dung của từng môn học nhằm tạo hứng
thú cho người học. Trong những năm gần đây, nền giáo dục nước ta có những thay
đổi đáng kể, đặc biệt trong đổi mới phương pháp dạy học, một mặt nhằm hạn chế
những vấn đề còn tồn tại mà phương pháp dạy học cũ đem lại, mặt khác phát huy
được tính tích cực của những phương pháp này. Trên cơ sở đó, chúng ta đã và đang
áp dụng các phương pháp tích cực nhằm đạt hiệu quả trong dạy học. Song trên thực
tế, còn không ít giáo viên vẫn dạy theo kiểu sử dụng đơn điệu 1 - 2 phương pháp
1
trong một tiết dạy, trong đó phần nhiều là thuyết trình và vấn đáp một cách hình thức.
Do vậy việc nghiên cứu và tìm ra một số biện pháp phối hợp các phương pháp trong
dạy học là vô cùng quan trọng và có ý nghĩa đối với mỗi giáo viên.
Xuất phát từ những biến đổi phức tạp của xã hội hiện nay, nhằm giáo dục cho
các em học sinh - sinh viên những kiến thức cơ bản về Hiến pháp và pháp luật, Đảng
và Nhà nước ta đã chủ trương tăng cường giáo dục pháp luật trong các nhà trường
đại cương giáo viên cần tạo ra những tình huống tích cực để sinh viên tự mình chiếm
lĩnh tri thức thông qua các hoạt động tự giác, tích cực, chủ động và sáng tạo của sinh
viên.
Qua quá trình giảng dạy môn Pháp luật đại cương tại Trường Cao đẳng nghề
Việt Nam - Hàn Quốc thành phố Hà Nội, qua nhiều quá trình tìm tòi và thực nghiệm
người nghiên cứu nhận thấy phương pháp dạy học theo tình huống là một trong những
phương tiện dạy học có thể phát huy được tính tích cực, chủ động và sáng tạo của
sinh viên trong quá trình học tập. Dạy học theo tình huống không những giúp cho
sinh viên có thể chủ động, tích cực tiếp thu kiến thức mà còn tạo nên môi trường
thuận lợi để cho người học tham gia vào quá trình giao tiếp, xử lí tình huống và vận
dụng vào thực tế.
Trường Cao đẳng nghề Việt Nam - Hàn Quốc thành phố Hà Nội là một trường
nghề, chất lượng đầu vào còn chưa cao, đa số các em sinh viên học lực ở mức trung
bình và trung bình khá do đó việc nhận thức của sinh viên còn nhiều hạn chế. Chính
vì vậy, việc đổi mới phương pháp dạy học nhằm nâng cao chất lượng giáo dục được
nhà trường hết sức quan tâm. Thực tế cho thấy muốn dạy và học có hiệu quả môn
Pháp luật đại cương thì không thể chỉ chú trọng đổi mới nội dung mà còn phải chú
trọng đổi mới phương pháp. Tuy nhiên việc vận dụng các tình huống như thế nào để
đạt hiệu quả là vấn đề mà người nghiên cứu đang trăn trở cần phải tìm hiểu để đưa ra
phương pháp cụ thể.
Từ những lý do trên, tôi lựa chọn đề tài nghiên cứu đề tài: “Dạy học theo tình
huống môn Pháp luật đại cương ở Trường Cao đẳng nghề Việt Nam - Hàn Quốc
thành phố Hà Nội” nhằm góp phần nâng cao chất lượng dạy học môn Pháp luật đại
cương ở Trường Cao đẳng nghề Việt Nam - Hàn Quốc thành phố Hà Nội.
2. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu đề tài
2.1. Mục đích nghiên cứu đề tài
Trên cơ sở tìm hiểu lí luận, thực trạng và tiến hành thực nghiệm vận dụng dạy
học theo tình huống, đề tài xây dựng quy trình thực hiện dạy học theo tình huống
trong dạy học môn Pháp luật đại cương góp phần nâng cao chất lượng dạy và học
môn Pháp luật đại cương tại Trường Cao đẳng nghề Việt Nam - Hàn Quốc thành phố
Hà Nội.
5. Phương pháp nghiên cứu
4
Trên cơ sở xác định mục đích, đối tượng nghiên cứu của đề tài, tác giả đã sử
dụng một số nhóm phương pháp nghiên cứu sau:
- Nhóm phương pháp nghiên cứu lý thuyết:
+ Phương pháp lịch sử và lôgíc: Trên cơ sở nghiên cứu các công trình khoa
học về dạy học nói chung và dạy học theo tình huống, tác giả vận dụng để xây dựng
hệ thống lý thuyết về dạy học theo tình huống môn Pháp luật đại cương phục vụ cho
công tác nghiên cứu của đề tài.
+ Phân tích và tổng hợp tài liệu: Trên cơ sở tổng hợp các tài liệu khoa học từ
các công trình nghiên cứu của các nhà khoa học, kết hợp với việc phân tích các kết
quả khảo sát, kết quả thực nghiệm việc dạy học theo tình huống môn Pháp luật đại
cương ở trường cao đẳng nghề Việt Nam – Hàn Quốc để đề xuất quy trình và giải
pháp nhằm nâng cao chất lượng dạy học môn học này.
- Phương pháp nghiên cứu thực tiễn:
+ Phương pháp phỏng vấn: Tác giả tiến hành phỏng vấn giáo viên và sinh viên
trường Cao đẳng nghề Việt Nam – Hàn Quốc thành phố Hà Nội về thực trạng dạy
học theo tình huống pháp luật môn Pháp luật đại cương, để có cơ sở đề xuất quy trình
và giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả dạy học môn học này.
+ Phương pháp điều tra xã hội học: Sử dụng bảng ankét với các câu hỏi đóng
và mở để phát cho giáo viên, sinh viên được chọn khảo sát nhằm thu thập được ý kiến
đánh giá, nhìn nhận của sinh viên, giáo viên đối với hình thức dạy học này.
+ Phương pháp thực nghiệm sư phạm: Tiến hành thực nghiệm sư phạm để
khẳng định được quy trình đưa ra đã phù hợp chưa và đề xuất các giải pháp nhằm
nâng cao hiệu quả dạy học theo tình huống môn Pháp luật đại cương ở trường cao
1.1. Tổng quan về tình hình nghiên cứu
1.1.1. Tình hình nghiên cứu ở trong nước có liên quan đến đề tài
Ở nước ta trong những năm gần đây phương pháp dạy học theo tình huống
được nhiều tác giả quan tâm nghiên cứu cũng như là việc thực hiện trong quá trình
giảng dạy ở nhiều lĩnh vực khác nhau như:
Tác giả Lê Phước Lộc (2000), Dạy học tình huống và vận dụng trong dạy học
thiên văn, Kỷ yếu Hội nghị Cải tiền phương pháp dạy học Đại học, Khoa sư phạm
Đại học Cần Thơ. Trong công trình nghiên cứu này, tác giả đã nêu ra được quan niệm
về dạy học tình huống và việc vận dụng dạy học tình huống trong dạy học nói chung
và dạy học thiên văn nói riêng. Tuy nhiên, tác giả chưa chỉ ra được ưu thế của việc
sử dụng phương pháp dạy học này so với các phương pháp dạy học khác.
Tác giả Dương Thị Thúy Nga (2007), Sử dụng tình huống trong dạy học môn
GDCD ở trường THPT; Bản tin GDCD số 3 tháng 7/2007, Diễn đàn của khoa GDCT
Trường Đại học Sư phạm Hà Nội. Ở công trình khoa học này, tác giả cũng đã nêu ra
được những ưu và nhược điểm khi sử dụng tình huống trong dạy học môn GDCD ở
trường THPT. Những phân tích của tác giả cho thấy việc sử dụng tình huống trong
dạy học GDCD là cần thiết đặc biệt đối với phần pháp luật lớp 12.
Nhóm tác giả Đinh Văn Đức - Dương Thị Quỳnh Nga (2011), Phương pháp
dạy học môn giáo dục công dân ở trường trung học phổ thông, Nxb Đại học sư phạm Hà
Nội. Trong cuốn sách này, các tác giả đã nêu ra hệ thống các phương pháp dạy học
đối với môn GDCD ở trường THPT. Trong đó, các tác giả cũng đề cập tới phương
pháp dạy học tình huống, ưu điểm và hạn chế khi sử dụng phương pháp dạy học này
trong khi dạy học môn GDCD.
Tác giả Phan Trọng Ngọ (2005), Dạy học và phương pháp dạy học trong nhà
trường, Nxb Đại học sư phạm Hà Nội. Ở công trình nghiên cứu này, tác giả cũng đã
nêu ra quan niệm về dạy học và các phương pháp trong dạy học nhà trường, chỉ ra
những đặc điểm và yêu cầu khi sử dụng các phương pháp dạy học này. Tác giả cũng
7
Năm 1870, Christopher Columbus Langdell mang quốc tịch Hoa Kỳ là một
giáo viên tại trường Đại học Havard và cũng chính là người đầu tiên khởi xướng việc
8
sử dụng phương pháp dạy học theo tình huống trong giảng dạy về quản trị kinh doanh.
Với phương pháp dạy học này các sinh viên Đại học kinh doanh Harvard đã có những
cơ hội thảo luận sôi nổi nhằm giải quyết các vấn đề trong các tình huống trong kinh
doanh. Thấy được mặt tích cực của phương pháp này bên cạnh việc sử dụng những
phương pháp dạy học truyền thống với mục đích giúp các sinh viên tại trường được
thường xuyên tiếp xúc trong lĩnh vực học tập của mình nhà trường liên tục mời các
đại diện các doanh nghiệp đến trường để trình bày về thực tiễn quản trị kinh doanh,
đưa ra các tình huống yêu cầu sinh viên phải nghiên cứu, tranh luận và đưa ra các giải
pháp. Năm 1921, quyển sách đầu tiên về tình huống ra đời (tác giả Copeland). Cuốn
sách đã giúp cho những nhà giáo dục nhìn thấy “tầm quan trọng và tác dụng to lớn
của việc áp dụng dạy học theo tình huống trong giảng dạy quản trị nên đã nỗ lực phổ
biến phương pháp giảng dạy này trong toàn trường. Phương pháp này sau đó dần dần
đã được áp dụng phổ biến trong hầu hết các ngành nghề đào tạo như y, luật, hàng
không,.. và trong các trường học ở tất cả các cấp bậc đào tạo, đặc biệt là đào tạo đại
học” [11; tr.7]
“Không chỉ trong lĩnh vực giảng dạy kinh doanh mà cả trong y học, phương
pháp dạy học theo tình huống cũng đã được đưa vào giảng dạy tương đối sớm. Ngay
từ những năm đầu của thế kỷ XX, William Osler áp dụng dạy học theo tình huống
vào đào tạo y bác sĩ và kết quả rất đáng khích lệ. Giải thích cho thành công này, Osler
đã viết: Với phương pháp tình huống, sinh viên sẽ bắt đầu với bệnh nhân, học với
bệnh nhân và hoàn thành khoá học cũng với bệnh nhân; còn sách và bài giảng chỉ
được sử dụng như phương tiện đưa họ đến đích mà thôi” [11; tr.10]
“Dạy học tình huống cũng rất được các nhà khoa học Liên Xô (cũ) và Ba Lan
quan tâm. Tài liệu lí luận về dạy học của họ đã được dịch và phổ biến ở Việt Nam từ
nghiệp hóa - hiện đai hóa đất nước, xây dựng nhà nước pháp quyền xă hội chủ nghĩa
và hội nhập quốc tế công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trong các nhà trường đại
học và cao đẳng được tăng cường thường xuyên, liên tục ở tầm cao hơn nhằm nâng
cao chất lượng nguồn nhân lực cho đất nước. Nguồn nhân lực này nếu chỉ được đào
tạo về chuyên môn thì chưa đủ. Vì vậy, đi đôi với kiến thức chuyên môn nghề nghiệp,
họ phải hiểu biết kiến thức pháp luật phổ thông như mọi công dân khác, đồng thời
cần phải có thêm kiến thức pháp luật chuyên ngành để có thể hiểu và làm đúng pháp
luật trong lĩnh vực mà họ công tác.
Trong Quyết định số 1928/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ ngày
20/11/2009 phê duyệt Đề án “Nâng cao chất lượng công tác phổ biến, giáo dục pháp
luật trong nhà trường” [37, tr.5] đã xác định nhiệm vụ đổi mới giáo dục Đại học,
Cao đẳng là: “Tổ chức dạy và học cần kiến thức pháp luật cơ bản cho sinh viên của
10
tất cả các ngành đào tạo Cao đẳng, Đại học bảo đảm cho học sinh, sinh viên đại học,
cao đẳng ra trưòmg nắm được lý luận cơ bản về pháp luật để có thể tự tìm hiểu các
ngành luật cần thiết”. Trong Quyết định cũng đưa ra giải pháp để thực hiện nhiệm
vụ trên là: Xây dựng, ban hành các văn bản quy định về chươmg trình môn học Pháp
luật đại cương thống nhất để đưa các kiến thức pháp luật cơ bản, đại cương vào nội
dung chương trình của tất cả các ngành đào tạo từ năm học 2009 - 2010; nghiên cứu
đưa nội dung pháp luật vào giảng dạy ở các ngành cụ thể.
Thực hiện Quyết định trên của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Giáo dục và Đào
tạo cùng đã ban hành Quyết định số 1274/QĐ-BGDĐT ngày 5/4/2010 về việc thành
lập Ban điều hành Đề án “Nâng cao chất lượng công tác phổ biến, giáo dục pháp luật
trong nhà trường” và Kế hoạch số 366/KH-BGDĐT ngày 28/06/2010 vê thực hiện
Đề án “Nâng cao chất lượng công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trong nhà
trường” [37, tr.3]
Ngày 20/06/2012, Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa
thông giữa giáo dục phổ thông giáo dục chuyên nghiệp và giáo dục đại học.
Trong nghị quyết Đại hội X, Đảng ta khẳng định: Triển khai mạnh mẽ công
tác tuyên truyền giáo dục pháp luật, huy động lực lượng của các đoàn thể, chính trị,
xã hội, các phương tiện thông tin đại chúng tham gia cuộc vận động thiết lập trật tự,
kỷ cương và các hoạt động thường xuyên, xây dựng nếp sống và làm việc theo Hiến
pháp và pháp luật trong cơ quan nhà nước và trong toàn xã hội
Trường Cao đẳng nghề là một đơn vị cấu trúc cơ sở của hệ thống giáo dục
quốc dân, là nơi thực hiện chức năng dạy học có tổ chức. Nhà nước ta rất quan tâm
coi trọng đến công tác giáo dục do đó đã đưa bộ môn Pháp luât đại cương vào chương
trình giáo dục tại các các trường Cao đẳng nghề nhằm giáo dục lối sống, hình thành
nhân cách cho người học, tạo ra nguồn nhân lực phù hợp với sự phát triển tiên tiến,
thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội. Thực hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước về
đưa giáo dục pháp luật, việc dạy và học pháp luật đã được Trường Cao đẳng nghề
Việt Nam– Hàn Quốc thành phố Hà Nội đưa vào chương trình đào tạo chính khóa
đối với hệ đào tạo trung cấp chuyên nghiệp và hệ Cao đẳng theo khung chương trình
Tổng cục dạy nghề ban hành.
Đối với hệ đào tạo trung cấp chuyên nghiệp, môn Pháp luật được đưa vào
giảng dạy chính thức ở tất cả các chương trình đào tạo với thời lượng 15 tiết (tương
đương 1 đơn vị học trình). Chương trình pháp luật được sử dụng thống nhất cho các
hình thức đào tạo chính quy. Nội dung môn học Pháp luật đưa vào giảng dạy đã được
chọn lọc hợp lý, có hệ thống và đảm bảo hiệu quả thiết thực. Những kiến thức của
môn học đã giúp cho học sinh trung cấp chuyên nghiệp các ngành nghề có hệ thống
12
tri thức cơ bản về Nhà nước và pháp luật những kiến thức của các ngành luật cơ bản
trong hệ thống pháp luật nước ta. Những kiến thức đó gắn với đời sống sinh hoạt
hàng ngày, với nghề nghiệp của các em sau khi ra trường; củng cố lòng tin vào pháp
luật; biết lựa chọn hành vi ứng xử phù hợp với chuẩn mực pháp luật cho phép và rèn
trường lành mạnh - môi trường vận hành có trật tự, nề nếp, kỷ cương của một xã hội
năng động, phát triển và văn minh. Đó cũng chính là nhu cầu tình cảm, trách nhiệm
và yêu cầu đối với mỗi công dân trong giai đoạn mới.
Hoạt động dạy học môn Pháp luật là một hoạt động giáo dục cụ thể gắn bó hữu
cơ với hoạt động giáo dục nói chung. Nội dung môn pháp luật là một phần của nội
dung chương trình giáo dục ở các cấp học và trình độ đào tạo của hệ thống giáo dục
quốc dân. Trong đó, môn học pháp luật trong các trường Cao đẳng nghề là hình thức
giáo dục đặc thù với đối tượng là sinh viên với những đặc điểm nổi bật là tính tự giác
và chủ động cao. Do đó, nội dung môn pháp luật trong nhà trường có những đặc điểm
riêng biệt.
1.2.2.1. Nội dung môn học pháp luật không tách rời nội dung đào tạo các đổi tượng
Trong Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI đã khẳng định: Đổi mới
căn bản, toàn diện nền giáo dục Việt Nam theo hướng chuẩn hoá, hiện đại hoá, xã hội
hóa, dân chủ hóa và hội nhập quốc tế, trong đó, đổi mới cơ chế quản lý giáo dục, phát
triển đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục là khâu then chốt. Giáo dục và đào
tạo có sứ mệnh nâng cao dân trí, phát triển nguồn nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, góp
phần quan trọng xây dựng đất nước, xây dựng nền văn hóa và con người Việt Nam.
Trong Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2011 - 2020 đã định hướng:
Phát triển và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, nhất là nhân lực chất lượng cao là
một đột phá chiến lược. Trong đó Chiến lược phát triển giáo dục 2011 - 2020 nhằm
quán triệt và cụ thể hoá các chủ trương, định hướng đổi mới giáo dục và đào tạo góp
phần thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XI và Chiến
lược phát triển kinh tế - xã hội 2011 - 2020 của đất nước. Như vậy ở đây cần phân
biệt rõ ba mục tiêu phát triển:
Thứ nhất, mục tiêu phát triển tổng quát nhằm nâng cao dân trí, phát triển
nguồn nhân lực, bồi dưỡng nhân tài tức là tạo nền tảng dân trí, chuẩn bị một thế hệ
lao động mới có trình độ cao hơn, là đội ngũ người có tài, thực hiện công bằng xã hội.
Thứ hai, mục tiêu phát triển nhân cách là đào tạo những con người phát triển
cao về trí tuệ, cường tráng về thể chất, phong phú về tinh thần, sáng tạo về đạo đức,
xã hội. Là cơ quan chuyên trách việc giáo dục và học tập cho thanh thiếu niên và mọi
tầng lớp công dân nhằm xây dựng con người mới có kiến thức văn hóa, khoa học, có
kỹ năng nghề nghiệp, lao động tự chủ, sáng tạo và có kỷ luật, sống lành mạnh đáp
ứng nhu cầu phát triển đất nước. Nội dung giáo dục trong nhà trường được chọn lọc,
sắp xếp có hệ thống, cân đối, phù hợp với cơ cấu hệ thống giáo dục quốc dân.
15