I. THÔNG TIN CHUNG
1. Tên sáng kiến: “Một số biện pháp chỉ đạo rèn kỹ năng giao tiếp cho học
sinh khối 4,5 Trường PTDTBT Tiểu học Nùng Nàng, Tam Đường, Lai Châu”
2. Tác giả/đồng tác giả:
* Họ và tên: Mai Thị Ánh Hồng
Năm sinh: 01/07/1972
Nơi thường trú: Tổ 13 - Phường Tân Phong - TP Lai Châu - Lai Châu
Trình độ chuyên môn: Đại học
Chức vụ công tác: Hiệu trưởng
Nơi làm việc: Trường PTDTBT TH Nùng Nàng, huyện Tam Đường, tỉnh
Lai Châu.
Điện thoại: 0378 055 027
Tỷ lệ đóng góp tạo ra sáng kiến: 33%
* Họ và tên: Phạm Huy Đức
Năm sinh: 21/6/1979
Nơi thường trú: Tổ 23 Phường Đông Phong, Thành Phố Lai Châu
Trình độ chuyên môn: Đại học
Chức vụ công tác: Phó Hiệu trưởng
Nơi làm việc: Trường PTDTBT TH Nùng Nàng, huyện Tam Đường, tỉnh
Lai Châu.
Điện thoại: 0945 691 273
Tỷ lệ đóng góp tạo ra sáng kiến: 34%
* Họ và tên: Trần Danh Hoàng
Năm sinh: 19/10/1978
Nơi thường trú: Phường Quyết Tiến, Thành Phố Lai Châu
Trình độ chuyên môn: Đại học
Chức vụ công tác: Phó Hiệu trưởng
Nơi làm việc: Trường PTDTBT TH Nùng Nàng, huyện Tam Đường, tỉnh
Lai Châu.
Điện thoại: 0365 029 333
để trao đổi, tiếp nhận bằng ngôn ngữ hoặc phi ngôn ngữ trong các mối quan hệ
của học sinh trong nhà trường, gia đình và xã hội. Giao tiếp của học sinh có thể
được thực hiện bằng nhiều hình thức khác nhau, khả năng giao tiếp của các em
phụ thuộc vào vốn sống, vốn hiểu biết, quá trình tập luyện, rèn luyện do hoạt
động dạy - học, giáo dục trong và ngoài xã hội mang lại.
Năm học 2018 - 2019 trường PTDTBT Tiểu học Nùng Nàng có 5 điểm
trường gồm 20 lớp; 370 học sinh,nữ 183 HS, dân tộc 369 HS (Khối lớp 4 có 71
học sinh; khối lớp 5 có 71 học sinh), nữ dân tộc 182 HS, học sinh khuyết tật học
hòa nhập 02 học sinh, 100% học sinh học 2 buổi/ngày. Toàn trường có 159 học
sinh bán trú ăn nghỉ tại trường.
Tại trường Phổ thông dân tộc Bán trú Tiểu học Nùng Nàng, chúng tôi
nhận thấy học sinh có những lỗi trong giao tiếp như sau: Một số học sinh chưa
biết cách chào khách đến thăm trường. Một số em biết chào nhưng lời chào chưa
2
phù hợp với đối tượng giao tiếp, chưa chủ động trò chuyện với thầy cô, bạn bè,
với khách đến thăm trường, thăm lớp; Trong học tập các em chưa chủ động trao
đổi với bạn, chưa có sự hợp tác, rất ít em tham gia phát biểu ý kiến cũng như
đóng góp ý kiến cho bạn. Khi trả lời câu hỏi, hầu hết câu trả lời của các em thiếu
thành phần, cách diễn đạt câu văn còn lủng củng, thiếu sự liên kết, còn lúng túng
trong việc sử dụng ngôn ngữ. Trong vui chơi và sinh hoạt thiếu sự thân thiện, ít
có sự chia sẻ với mọi người xung quanh, còn e dè, nhút nhát, ngại giao tiếp với
mọi người. Các em giao tiếp với nhau chủ yếu sử dụng tiếng mẹ đẻ.
Nguyên nhân chính là trong tư tưởng giáo viên chỉ chú trọng đến việc
dạy kiến thức, việc rèn kĩ năng sống, kỹ năng giao tiếp cho học sinh còn chưa
được quan tâm đúng mức, giáo viên chưa nhận thức được tầm quan trọng của
việc rèn kĩ năng giao tiếp cho học sinh lớp mình đang dạy chỉ luôn chú trọng
đến việc đọc tốt, làm tính tốt…Về phía học sinh, 99,6% các em đều là người dân
tộc thiểu số; các em hay “nói trước quên sau”, vốn tiếng Việt còn hạn chế, giao
77
54,6
Đ
Biết lắng nghe chia
sẻ, giúp đỡ mọi người
CĐ
SL
%
S
L
%
SL
64
45,
4
87
61,7
3
%
48,
2
Học sinh mạnh dạn, tự tin, chủ động, tích cực trong học tập, trong giao tiếp,
biết ứng xử thân thiện, biết lắng nghe, chia sẻ với người khác. Chính là nâng cao kỹ
năng sống cho học sinh, góp phần thực hiện có hiệu quả Kế hoạch rèn kỹ năng
sống của nhà trường.
Phát huy được năng lực, sở trường của học sinh. Học sinh biết giới thiệu,
quảng bá các phong tục tập quán đặc trưng riêng của địa phương với khách đến
tham quan.
Góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, nền nếp, các hoạt động và phong
trào của học sinh.
2. Phạm vi triển khai thực hiện
- Đối tượng: 142 học sinh khối lớp 4,5 Trường Phổ thông dân tộc bán trú
Tiểu học Nùng Nàng.
- Địa điểm: Trường Phổ thông dân tộc bán trú Tiểu học Nùng Nàng.
3. Mô tả sáng kiến
a. Mô tả giải pháp trước khi tạo ra sáng kiến
Việc rèn kỹ năng giao tiếp cho học sinh được giáo viên thực hiện trong
nhiều năm nay. Trước khi thực hiện sáng kiến này, ở những năm học trước đã
tiến hành một số giải pháp cũng như cách thực hiện để nâng cao khả năng giao
tiếp của học sinh như sau:
Giải pháp 1: Phân loại đối tượng học sinh
Ngay từ đầu năm học, chỉ đạo giáo viên dựa vào hồ sơ đánh giá học sinh
của năm học trước kết hợp với những bài kiểm tra kiến thức cơ bản để phân loại
đối tượng theo khả năng nhận thức của các em.
giáo dục rèn kỹ năng giao tiếp cho học sinh; chưa phát huy được tính tích cực,
chủ động, sáng tạo; chưa tạo được môi trường học tập thân thiện dẫn đến học
sinh thiếu mạnh dạn, thiếu tự tin khi trình bày.
- Đối với học sinh:
Học sinh tham gia học tập thường xuyên, ngoan ngoãn, lễ phép. Tích cực
tham gia các hoạt động học tập, vui chơi.
Trong giao tiếp, vui chơi, sinh hoạt thiếu sự thân thiện, ít có sự chia sẻ với
mọi người xung quanh, còn e dè, nhút nhát; chưa chủ động chào hỏi khi có
khách đến thăm trường, thăm lớp. Chưa biết giới thiệu, quảng bá các phong tục
tập quán đặc trưng riêng của địa phương cho khách đến tham quan. Trong học
tập các em chưa có sự hợp tác, trao đổi ý kiến, câu trả lời thường thiếu thành
phần. Cách diễn đạt câu văn còn lủng củng, thiếu sự liên kết. Sử dụng ngôn ngữ
chưa phù hợp văn cảnh.
- Đối với phụ huynh học sinh:
Phụ huynh đã quan tâm cho con em đi học đầy đủ hàng ngày, một số phụ
huynh đã quan tâm hướng dẫn học sinh giao tiếp, kỹ năng sống cơ bản.
Tuy nhiên, 100% các phụ huynh đều là dân tộc Mông, giao tiếp với con
cái đều là tiếng mẹ đẻ, kỹ năng giao tiếp của phụ huynh còn hạn chế, thiếu tự
tin, còn e dè; khả năng nói và diễn đạt bằng tiếng việt câu chưa đầy đủ, nói
nhiều từ chưa rõ nghĩa.
5
Nguyên nhân:
Giáo viên tập trung nhiều vào việc bồi dưỡng, trau dồi kiến thức, chưa
thường xuyên rèn kỹ năng giao tiếp cho học sinh. Tích hợp dạy học hình thành
kỹ năng giao tiếp cho học sinh chưa thường xuyên.
Học sinh là dân tộc thiểu số tham gia các hoạt động học tập tại nhà trường
không phải là tiếng mẹ đẻ. Môi trường, điều kiện sống của các em chưa thực sự
tốt, chưa được mở rộng.
trong quá trình thực hiện các hoạt động học tập ở trên lớp.
- Bước 2: Tiến hành phân loại
+ Giáo viên tổ chức cho học sinh viết câu văn, đoạn văn theo yêu cầu để
khảo sát cách diễn đạt của học sinh.
+ Giáo viên nêu câu hỏi đồng thời quan sát những biểu hiện hoặc hành vi
giao tiếp, ứng xử của từng học sinh.
+ Giáo viên tổ chức cho học sinh thi hát, thi kể chuyện, giới thiệu về bản
thân và gia đình để khảo sát sự mạnh dạn, tự tin của học sinh.
- Bước 3: Sau khi tiến hành phân loại học sinh, tổng hợp đánh giá số học
sinh theo từng nhóm như sau:
Nhóm 1: Nhóm học sinh trình bày rõ ràng, ngắn gọn; ngôn ngữ giao tiếp
phù hợp với hoàn cảnh và đối tượng; biết lắng nghe và chia sẻ với mọi người
(Trong nhóm này chiếm khoảng 25% số học sinh của lớp).
Nhóm 2: Nhóm học sinh trình bày rõ ràng, ngắn gọn; tuy nhiên ngôn ngữ
giao tiếp chưa phù hợp với hoàn cảnh và đối tượng; biết lắng nghe nhưng chưa
có sự chia sẻ với mọi người (Trong nhóm này chiếm khoảng 50% số học sinh
của lớp).
Nhóm 3: Nhóm học sinh thiếu mạnh dạn, trình bày chưa rõ ràng, ngắn
gọn; ngôn ngữ giao tiếp chưa phù hợp với hoàn cảnh và đối tượng; chưa biết
lắng nghe, chia sẻ với mọi người (Trong nhóm này chiếm khoảng 25% số học
sinh của lớp).
Giải pháp 2: Chỉ đạo giáo viên rèn kỹ năng giao tiếp qua việc tích hợp
các nội dung trong dạy - học các môn học
Điểm mới: Các nội dung tích hợp phù hợp với từng nhóm đối tượng học
sinh nhằm phát huy tính mạnh dạn, tự tin trong các hoạt động học tập, hoạt động
giao tiếp.
Cách thực hiện: Việc tổ chức bài học có tích hợp nội dung giáo dục kỹ
năng giao tiếp thông qua các môn học với mục đích cụ thể hóa nội dung giáo
dục kỹ năng giao tiếp cho học sinh, nhằm tạo ra sự chú ý để các em dễ chiếm
lĩnh nội dung giáo dục với phương châm học luôn đi đôi với hành. Học sinh
rèn luyện cho học sinh cách diễn đạt, thuyết trình hấp dẫn hơn. Việc làm này cần
thực hiện liên tục và thường xuyên thì mới đem lại hiệu quả trong giao tiếp.
Khi dạy học các tiết Tiếng Việt có phần làm văn: Giáo dục kỹ năng giao
tiếp cho học sinh được thể hiện rõ nét nhất trong các câu văn, đoạn văn viết (nói)
của học sinh. Với bài văn "Tả một đồ chơi mà em thích", trong giờ làm văn có
em viết: "Mái tóc của búp bê mỏng manh như mảnh giấy được tạo bởi những sợi
tơ ngắn". Để sửa lỗi dùng từ của học sinh, giáo viên gọi 1 học sinh nhận xét với
câu hỏi gợi ý như: Cách dùng từ để so sánh mái tóc của búp bê như vậy đã phù
hợp chưa?, học sinh nhận xét, giáo viên hướng dẫn học sinh sửa: "Mái tóc của
búp bê mềm mượt như tơ".
Khi dạy học các tiết Toán: Việc rèn luyện kỹ năng giao tiếp cho học sinh
qua cách nhận xét, đánh giá bài làm của các bạn cần phải rõ ràng, đúng mực và
có kỹ năng chia sẻ, lời nhận xét đưa ra phải có sức thuyết phục. Chẳng hạn như
khi bạn lên bảng làm bài chưa đúng, giáo viên hướng dẫn các em sử dụng những
lời động viên bạn ví dụ “Bạn cố gắng tập trung để thực hiện tốt hơn cho bài tiếp
theo nhé”, hoặc "Bạn ơi, mình cùng kiểm tra lại kết quả của phép tính hoặc câu
8
lời giải". Không nên nói là "sai" hoặc “chưa đúng”. Từ đó các em biết cách chia
sẻ, giao tiếp với nhau một cách thân thiện.
Chỉ đạo, phối hợp với giáo viên dạy bộ môn rèn kỹ năng giao tiếp cho học
sinh qua hoạt động thực hành một số cách ứng xử trong tình huống giả định
(đóng vai),...: Học sinh được rèn luyện những kỹ năng ứng xử qua lời nói và
hành động của vai diễn; Khi tổ chức cho học sinh đóng vai, luôn động viên,
khích lệ, quan tâm đến những học sinh còn thiếu tự tin, nhút nhát cùng tham gia
nhằm nâng cao kỹ năng giao tiếp cho các em.
Sử dụng linh hoạt, sáng tạo các kỹ thuật dạy học như: Kỹ thuật đặt câu
hỏi, kỹ thuật trình bày một phút,... trong dạy học các môn học cũng đạt hiệu quả
cao trong việc rèn kỹ năng giao tiếp cho học sinh.
Trong một tiết học giáo viên có thể sử dụng phối hợp hình thức hoạt động:
cá nhân, hoạt động nhóm, hoạt động cả lớp. Trong một hoạt động giáo viên có
thể sử dụng đan xen các hình thức dạy học khác nhau: cá nhân trong nhóm ba,
bốn,… , cả lớp.
Ví dụ: Dạy tiết Toán, bài 13: Tìm số trung bình cộng (tiết 2) (Hướng dẫn
học Toán lớp 4 - tập 1A)
Bài 1. Tìm số trung bình cộng của các số sau:
a) 46 và 24
Số trung bình cộng của hai số 46 và 24 bằng
(46 + 24) : 2 = 35
b) 35; 17 và 38
Số trung bình cộng của ba số 35; 17 và 38 bằng
(35 + 17 + 38) : 3 = 30
c) 12; 23; 5 và 44
Số trung bình cộng của bốn số 12; 23; 5 và 44 bằng
(12 + 23 + 5 + 44) : 4 = 21
Bài 2. Giải bài toán sau:
Số dân của xã Đại Hoàng trong 3 năm liền tăng lần lượt là 99; 85 và 74
người. Hỏi trung bình mỗi năm dân số của xã đó tăng thêm bao nhiêu người?
Bài giải:
Trung bình mỗi năm dân số của xã đó tăng thêm số người là:
(99 + 85 + 74) : 3 = 86 (người)
Đáp số: 86 người
Bài 3. Giải bài toán sau:
Trong 4 năm liền, xã Hòa Bình làm thêm được các đoạn đường bê tông có
chiều dài lần lượt là 5km, 7km, 12km và 8km. Hỏi trung bình mỗi năm xã đó
làm tăng thêm bao nhiêu ki-lô-mét đường bê tông?
Bài giải:
Trung bình mỗi năm dân số của xã đó làm tăng thêm số km đường bê tông
là:
+ Học sinh trình bày kết quả trước lớp. Giáo viên chốt kiến thức.
- Bài 3: Sử dụng phương pháp gợi mở vấn đáp và phương pháp thực
hành. Tổ chức cho học sinh hoạt động nhóm, lớp.
11
+ Tổ chức cho học sinh hoạt động nhóm 2 để trao đổi yêu cầu bài tập 3,
trao đổi về dạng toán và phép tính thích hợp với dạng toán đó. Giáo viên gợi mở
khi học sinh gặp khó khăn trong việc nêu dạng toán hoặc viết phép tính.
+ Nhóm học sinh trình bày kết quả. Giáo viên chốt kết quả.
* Với học sinh nhóm 2:
- Bài 1: Vận dụng phương pháp thực hành luyện tập; Tổ chức cho học
sinh hoạt động cá nhân, nhóm, lớp.
+ Giáo viên tổ chức cho học sinh làm việc cá nhân, sau khi làm xong thì
chuyển sang hình thức nhóm 2, nhóm 3,... để trao đổi kết quả với các bạn ngồi cạnh.
+ Học sinh trình bày kết quả trước lớp. Giáo viên chốt lại kiến thức.
- Bài 2: Vận dụng phương pháp thực hành; Tổ chức cho học sinh hoạt
động cá nhân, nhóm, lớp.
+ Giáo viên tổ chức cho học sinh làm cá nhân để học sinh tự suy nghĩ, sau
đó đổi kết quả với bạn bên cạnh để kiểm tra trong nhóm 2.
+ HS trình bày kết quả trước lớp. Giáo viên chốt kiến thức.
- Bài 3: Sử dụng phương pháp phương pháp gợi mở và thực hành. Tổ
chức cho học sinh hoạt động nhóm, lớp.
+ Gợi mở cách nêu bài toán nếu học sinh gặp khó khăn.
+ Tổ chức cho học sinh hoạt động nhóm đôi bài tập 3, sau khi làm xong
đổi chéo bài giữa các nhóm để trao đổi kết quả.
+ Nhóm học sinh trình bày kết quả trước lớp. Giáo viên chốt kết quả.
* Với học sinh nhóm 3:
- Bài 1: Vận dụng phương pháp thực hành luyện tập; Tổ chức cho học
thành khả năng tự học và lắng nghe, hợp tác, chia sẻ; phát huy được tính tích
cực, chủ động và khả năng tư duy của mỗi học sinh.
Rèn kỹ năng giao tiếp cho học sinh khi tham gia các trò chơi học tập
Trò chơi học tập nhằm mục đích giảm áp lực học tập, tạo điều kiện cho
học sinh có thời gian vui chơi bằng các hoạt động vừa chơi, vừa học, tạo tâm lí
thoải mái. Sau khi áp dụng trò chơi học tập chúng tôi thấy rất hiệu quả đối với
học sinh, đặc biệt là những em ngại giao tiếp, qua trò chơi này sẽ làm cho các
em hứng thú hơn trong học tập.
Trong mỗi buổi học tùy vào nội dung học của từng môn, giáo viên nên
phối hợp tổ chức lồng ghép các trò chơi học tập. Các trò chơi này được thiết kế
theo 1 nội dung của bài học hoặc có thể lựa chọn một bài tập bất kì trong tiết học
thích hợp để tổ chức thành các trò chơi, giúp học sinh tiếp thu bài nhẹ nhàng
hơn, thu hút tất cả học sinh cùng tham gia, rèn tính mạnh dạn, tự tin ở học sinh.
Tuy nhiên, trong một lớp học có các đối tượng học sinh khác nhau. Khi tổ
chức cho học sinh cả lớp cùng tham gia chắc chắn hiệu quả sẽ không cao. Vì vậy
chúng tôi tổ chức cho học sinh chơi theo tổ (Các tổ được sắp xếp theo nhóm đối
tượng học sinh, mỗi tổ là một nhóm đối tượng học sinh). Cùng là một nội dung
chơi nhưng yêu cầu đưa ra cho các nhóm đối tượng học sinh là khác nhau. Đối
13
với nhóm 3, hầu như các em ngại giao tiếp với bạn bè, không tự tin vào bản thân
cần giảm nhẹ yêu cầu, tăng cường sự khích lệ, động viên kịp thời để các em dần
dần mạnh dạn hơn.
* Cách thực hiện: Để tổ chức hiệu quả các trò chơi học tập giáo viên cần:
- Bước 1: Lựa chọn nội dung trò chơi phù hợp
Giáo viên căn cứ vào nội dung kiến thức cơ bản của tiết học để lựa chọn,
thiết kế trò chơi có nội dung phù hợp, có tác dụng củng cố kiến thức và rèn
luyện kỹ năng.
- Bước 2: Chuẩn bị các đồ dùng cần thiết cho việc tổ chức các trò chơi,
trường - Gia đình - Xã hội.
Điểm mới : Nâng cao khả năng giao tiếp (Qua các hoạt động giáo dục
trong nhà trường và các hoạt động ngoài xã hội).
Cách thực hiện: Để giáo dục rèn luyện toàn diện cho học sinh cần có sự
phối kết hợp giữa Gia đình - Nhà trường - Xã hội cùng tham gia giáo dục, rèn
luyện cho các em.
Đối với nhà trường
Nhà trường là nơi tổ chức các hoạt động giáo dục và định hướng các hoạt
động cho học sinh, là nền tảng vững chắc để trang bị cho các em về kiến thức,
kỹ năng, năng lực phẩm chất. Ở trường, ngoài việc tiếp thu kiến thức, các em
còn được giáo dục, rèn luyện các kỹ năng trong đó có kỹ năng giao tiếp. Không
chỉ giao tiếp với thầy cô, bạn bè trường mình mà còn giao tiếp với các thầy cô
trường khác, khách đến trường mình. Rèn kỹ năng giao tiếp cho học sinh không
chỉ thông qua các hoạt động học tập ở trên lớp mà còn thông qua các hoạt động
tập thể. Chúng tôi chỉ đạo với Tổng phụ trách Đội giáo dục cho các em một số
kỹ năng đơn giản trong các tiết hoạt động tập thể. Hình thức tổ chức là cho các
em đóng một vở kịch, hoặc tạo ra một tình huống cho học sinh thảo luận tìm ra
cách giải quyết tình huống đó. Thông qua các câu trả lời của học sinh giáo viên
liên hệ giáo dục cho học sinh.
Ví dụ: Giáo viên đưa ra tình huống "Em đang chơi ở trên sân trường, có
một đoàn công tác của Phòng Giáo dục và Đào tạo đến thăm trường. Nếu là em,
em sẽ làm gì?"
Học sinh lần lượt đưa ra các ý kiến:
- Em đứng lại và lễ phép chào: Em chào các thầy, các cô ạ!
- Em chào các thầy, các cô ạ! Em xin tự giới thiệu. Em tên là …… học
sinh lớp ….. Em xin phép được đại diện các bạn trong lớp trân trọng kính mời
các thầy (cô) đến thăm lớp chúng em.
- Lớp chúng em có …. bạn. Em là Chủ tịch Hội đồng tự quản,… Chúng
em đều là học sinh dân tộc thiểu số. Các bạn trong lớp rất đoàn kết, thương yêu
giúp đỡ nhau. Chúng em được cô giáo chủ nhiệm thương yêu, quan tâm, dạy dỗ,
nhưng nếu không được rèn luyện kịp thời thì các em sẽ không có thói quen và
hành vi ứng xử chuẩn mực.
Đặc biệt đối với các em còn hạn chế về khả năng giao tiếp cần tích cực
cùng nhau tìm ra các biện pháp rèn luyện giáo dục phù hợp.
Ví dụ: Đối với những em thiếu mạnh dạn, tự ti hay mặc cảm, giáo viên
nên tìm hiểu cách giáo dục của gia đình đối với các em. Từ đó, phối hợp với gia
đình thay đổi cách giáo dục, ngoài ra ở trường tạo điều kiện cho các em tham gia
các hoạt động học tập, vui chơi nhiều hơn. Thường xuyên trò chuyện với các
em, tránh tạo áp lực cho các em khi tham gia các hoạt động học tập, vui chơi.
Đối với xã hội
16
Ngoài việc giáo dục kỹ năng giao tiếp trong nhà trường, gia đình còn giáo
dục kỹ năng giao tiếp cho học sinh ngoài xã hội. Chúng tôi chỉ đạo giáo viên
tăng cường giáo dục học sinh như: Khi gặp đoàn khách đến thăm quan làng
bản, học sinh phải lịch sự chào hỏi, giới thiệu cho khách về những phong tục tập
quán, trang phục, …
Ví dụ: Em gặp một đoàn khách du lịch đang đi ở ngoài đường, muốn thăm
bản làng của em, tìm hiểu văn hóa dân tộc bản em. Em cần làm gì trong tình
huống này?
Học sinh lần lượt đưa ra các ý kiến:
- Cháu chào các cô, (chú, bác, …) ạ!
- Ở bản cháu có một dân tộc sinh sống là dân tộc Mông mỗi dân tộc có một
phong tục tập quán, trang phục, cách sinh hoạt cũng như món ăn đặc trưng riêng.
Sau đây cháu xin mời các bác, các cô, các chú đi tham quan và tìm hiểu thêm về
cuộc sống của dân tộc chúng cháu qua không gian nhỏ tại nhà bản sắc dân tộc.
Như vậy, ngoài việc giúp cho khách du lịch hiểu được những nét văn hóa
đặc trưng của dân tộc mình, các em còn được rèn luyện về kỹ năng giao tiếp.
Giải pháp 5: Chỉ đạo rèn kỹ năng giao tiếp thông qua sinh hoạt các
mưu với Ban giám hiệu phối hợp với Đội Thiếu niên, Đoàn Thanh niên tổ chức
cho học sinh tham gia các buổi giao lưu văn nghệ chào mừng các ngày lễ trong
năm để các em có cơ hội giao lưu, trao đổi, học hỏi.
Tổ chức giao lưu văn nghệ cấp trường chào mừng ngày 22/12.
- Sinh hoạt câu lạc bộ Thể dục thể thao:
Hoạt động thể dục thể thao là một trong những hoạt động góp phần rèn
luyện các phẩm chất đạo đức của học sinh, ngoài việc giao lưu tăng cường sức
khỏe cho học sinh trong những giờ học căng thẳng, còn là môi trường thuận lợi
cho học sinh rèn luyện các kỹ năng sống trong đó có kỹ năng giao tiếp. Trong
quá trình tham gia các hoạt động thể dục thể thao học sinh sẽ được vận dụng
nhiều kỹ năng giao tiếp như kết bạn thông qua câu lạc bộ thể thao. Đồng thời
học sinh được rèn luyện tính đoàn kết, tính trách nhiệm, tinh thần đồng đội. Mặt
khác trong quá trình tham gia thi đấu chắc chắn sẽ xảy ra các va chạm, đây là lúc
học sinh cần được giáo dục ứng xử có văn hóa, vận dụng kỹ năng giao tiếp vào
giải quyết các xung đột. Nếu giáo viên không làm tốt khâu này, các em sẽ dẫn
đến các hành vi bạo lực. Vì thế phải kịp thời uốn nắn các hành vi giao tiếp cho
học sinh.
Hàng tháng câu lạc bộ tổ chức đánh giá nhận xét kết quả hoạt động, việc
này nên giao cho đội trưởng, đội phó điều hành, giáo viên là người tham gia góp
ý, bổ sung cho các em. Hoạt động này nhằm giúp các em luyện nói để các em
mạnh dạn, nói năng gọn gàng có sức thuyết phục.
Sau mỗi lần các em sinh hoạt trong các câu lạc bộ của trường xong về lớp
các em có thể tổ chức sinh hoạt cho tất cả các bạn học sinh trong lớp theo chủ
điểm trong các buổi sinh hoạt Đội hoặc Sao nhi đồng dưới sự định hướng của
giáo viên chủ nhiệm.
Tóm lại: Việc tổ chức hoạt động các câu lạc bộ này sẽ tạo ra môi trường
thuận lợi để các bạn học sinh có thể thể hiện tài năng và niềm yêu thích của
mình. Không những thế, khi sinh hoạt trong các câu lạc bộ sẽ giúp các em rèn
18
Thời điểm
đánh giá
Số
lượng
Mạnh dạn khi giao
tiếp, trình bày rõ
ràng, ngắn gọn
Đ
HS
Trước khi thực 141
Ngôn ngữ, ứng xử
thân thiện
CĐ
Đ
Biết lắng nghe chia
sẻ, giúp đỡ mọi
người
CĐ
Đ
54
38,3
73
19
CĐ
%
SL
%
51,7 68
48,
hiện sáng kiến
Sau khi thực
141
hiện sáng kiến
4
128 90,8
13
+ Học sinh mạnh dạn, tự tin bày tỏ quan điểm, ý kiến của mình trước tập
thể. Học sinh chủ động học hỏi được kỹ năng làm việc nhóm và biết đưa ra
những ý kiến, sự thuyết phục của mỗi cá nhân.
+ Các hoạt động ngoại khóa và câu lạc bộ năng khiếu có ý nghĩa rất lớn
đối với sự phát triển của các em. Môi trường câu lạc bộ, đội nhóm đã tạo điều
kiện để các em hòa đồng hơn với các bạn cùng trang lứa. Bên cạnh đó đây cũng
là cơ hội giúp học sinh bộc lộ hết tất cả năng khiếu, cá tính của mình trong quá
trình giao tiếp. Giúp các em thấy mình trưởng thành hơn, được giao lưu, học hỏi
với các bạn trong trường, được hoạt động chung, được tham gia các phong trào,
các cuộc thi: Hội thi văn nghệ; Giao lưu tiếng Việt của chúng em. Qua đó học
sinh biết lắng nghe ý kiến của nhau, giao tiếp cởi mở, thân thiện; chủ động giao
tiếp với người xung quanh, biết tư duy tích cực; rèn luyện tinh thần vượt mọi
khó khăn để thực hiện ước mơ của mình.
+ Tham gia tích cực hoạt động thể dục thể thao; Tại Hội thi Giai điệu tuổi
hồng cấp huyện 3/3 tiết mục đạt giải, đạt giải 3 toàn đoàn. Phong trào “Xây
dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” được nhà trường đánh giá cao
trong hoạt động xây dựng quang cảnh trường lớp xanh, sạch đẹp, phát huy và
bảo tồn các bài hát - trò chơi dân gian.
- Góp phần thực hiện đạt hiệu quả Kế hoạch rèn kỹ năng sống của nhà
trường, nâng cao chất lượng giáo dục toàn tiện; Tạo được sự tin tưởng của phụ
20
huynh học sinh, sự đồng thuận của cộng đồng, được các cấp, các ngành quan
tâm đến hoạt động giáo dục của nhà trường cũng như về cơ sở vật chất, công tác
xã hội hóa giáo dục.
5. Đánh giá về phạm vi ảnh hưởng của sáng kiến
Sáng kiến:“Một số biện pháp chỉ đạo rèn kỹ năng giao tiếp cho học sinh
khối 4,5 Trường PTDTBT Tiểu học Nùng Nàng,Tam Đường, Lai Châu ” là một tài
liệu tham khảo cho các giáo viên được giao nhiệm vụ chủ nhiệm lớp trong nhà
XÁC NHẬN CỦA CƠ QUAN ĐƠN VỊ
ÁP DỤNG SÁNG KIẾN
TÁC GIẢ SÁNG KIẾN
Mai Thị Ánh Hồng
Phạm Huy Đức
Trần Danh Hoàng
22