TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ
1. Tính cấp thiết của đề tài
Chi nhánh (CN) Thanh Xuân là CN có quy mô tài sản và lợi nhuận hàng năm đứng
đầu trong hệ thống Ngân hàng thương mại cổ phần Công Thương Việt Nam (NHCT) với
tỷ trọng tín dụng doanh nghiệp chiếm khoảng 70% tổng dư nợ (CN Thanh Xuân, 2014).
Tuy nhiên, công tác chấm điểm tín dụng (CĐTD) và xếp hạng doanh nghiệp tại CN trong
thời gian qua cũng đã bộc lộ nhiều bất cập như thông tin để CĐTD không đầy đủ, độ tin
cậy không cao, chưa được kiểm toán hoặc chưa cập nhật; các hệ thống chỉ tiêu đặc biệt là
các chỉ tiêu phi tài chính chưa hợp lý; việc chấm điểm thực hiện thủ công chưa có chương
trình hỗ trợ, tốn nhiều thời gian tác nghiệp của cán bộ tín dụng (CBTD); CBTD chưa tuân
thủ đúng quy trình CĐTD… Những hạn chế này đã làm công tác xếp hạng tín dụng
(XHTD) doanh nghiệp chưa hỗ trợ hiệu quả cho quyết định cho vay, thu hồi nợ vay và là
một trong những nguyên nhân dẫn tới tỷ lệ nợ quá hạn, nợ xấu của CN gia tăng. Xuất
phát từ thực tế trên, việc nghiên cứu và tìm ra những giải pháp để hoàn thiện công tác
CĐTD và xếp hạng doanh nghiệp tại CN Thanh Xuân là đòi hỏi cần thiết để đảm bảo
hoạt động tín dụng an toàn và hiệu quả.
2. Mục đích nghiên cứu
Thông qua việc nghiên cứu công tác CĐTD và xếp hạng khách hàng doanh nghiệp
tại NHCT – CN Thanh Xuân, luận văn hướng tới mục đích: Tìm hiểu khái niệm, vai trò
của chấm điểm và XHTD doanh nghiệp, các mô hình chấm điểm, các nhân tố ảnh hưởng
tới chấm điểm và XHTD doanh nghiệp; Tìm hiểu một cách cặn kẽ và chi tiết quy trình
CĐTD và xếp hạng khách hàng doanh nghiệp của hệ thống NHCT; thực trạng công tác
CĐTD và xếp hạng khách hàng doanh nghiệp đang được triển khai và thực hiện tại CN
Thanh Xuân; Đưa ra một số giải pháp với CN Thanh Xuân; kiến nghị với Chính phủ,
Ngân hàng nhà nước (NHNN), NHCT để hoàn thiện công tác CĐTD và xếp hạng khách
hàng doanh nghiệp.
3. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Công tác CĐTD và xếp hạng doanh nghiệp
- Phạm vi nghiên cứu:
+ Không gian: NHCT CN Thanh Xuân
+ Thời gian: Từ năm 2009 cho đến năm 2014

phòng rủi ro theo phương pháp định tính đúng quy định của pháp luật và thông lệ quốc tế.
Các phương pháp xây dựng mô hình XHTD doanh nghiệp thường được sử dụng
phổ biến: phương pháp thống kê, phương pháp chuyên gia và phương pháp chuyên gia


“ràng buộc”.
Đánh giá công tác XHTD trên các khía cạnh tổ chức công tác xếp hạng, nội dung
xếp hạng và công tác hậu kiểm sau khi xếp hạng.
Các nhân tố tác động đến kết quả XHTD doanh nghiệp bao gồm các nhân tố chủ
quan và nhân tố khách quan. Nhân tố chủ quan là hệ thống chỉ tiêu phân tích, đánh giá,
trình độ cán bộ, công nghệ và trang thiết bị của ngân hàng. Nhân tố khách quan là nguồn
thông tin doanh nghiệp cung cấp, chính sách định chính sách liên quan tới công tác kế
toán, kiểm toán của doanh nghiệp.
Học tập kinh nghiệm XHTD các mô hình trên thế giới rút ra bài học kinh nghiệm
cho các NHTM Việt Nam: Cập nhật bộ chỉ tiêu để XHTD cho phù hợp với điều kiện biến
động của ngành, của nền kinh tế từng thời kỳ; Xây dựng khung XHTD đối với từng
ngành nghề, lĩnh vực kinh doanh cụ thể; Sử dụng cả ba phương pháp trong XHTD:
phương pháp thống kê, phương pháp chuyên gia và phương pháp chuyên gia “ràng
buộc”; Chuẩn hóa bảng XHTD doanh nghiệp theo quy ước phổ biến trên thế giới: hệ
thống các ký hiệu bằng bốn chữ cái A, B, C, D và được sắp xếp theo thứ tự từ cao xuống
thấp tùy theo mức độ rủi ro được đánh giá.
CHƢƠNG 2. THỰC TRẠNG CHẤM ĐIỂM TÍN DỤNG VÀ
XẾP HẠNG DOANH NGHIỆP TẠI NGÂN HÀNG TMCP
CÔNG THƢƠNG VIỆT NAM – CHI NHÁNH THANH XUÂN
Quy trình chấm điểm tín dụng và xếp hạng doanh nghiệp tại NHCT CN Thanh Xuân
đang được áp dụng theo quy trình chấm điểm chung của toàn bộ hệ thống NHCT gồm
các bước sau:
Bước 1: Thu thập thông tin
Bước 2: Xác định, phân loại ngành nghề/ lĩnh vực sản xuất kinh doanh của doanh
nghiệp

Sau khi tiến hành CĐTD và xếp hạng khách hàng, CBTD đã lập báo cáo chấm
điểm, đưa ra định hướng tín dụng như sau: Xếp hạng tín dụng BB+: Công ty được đánh
giá tốt và có triển vọng trong ngắn hạn. Căn cứ tình hình tài chính, xếp hạng doanh
nghiệp, lợi ích mà doanh nghiệp đem lại và nhu cầu của đơn vị, CBTD đề xuất cấp tín
dụng cho đơn vị, cụ thể: Doanh nghiệp thuộc đối tượng mở rộng tín dụng. Tuy nhiên, do
tình hình kinh doanh thị trường bất động sản có nhiều biến động bất ổn, một khách hàng
lớn của doanh nghiệp gặp khó khăn trong việc kinh doanh, không thể thanh toán hợp
đồng cho doanh nghiệp. Dẫn đến, doanh nghiệp đã phát sinh nợ quá hạn, không thể trả
gốc lãi phí cho ngân hàng đúng hạn.
NHCT CN Thanh Xuân đã tiến hành XHTD cho tất cả các doanh nghiệp, bao gồm
các doanh nghiệp đã có quan hệ tín dụng với CN và cả những doanh nghiệp bắt đầu thiết
lập quan hệ tín dụng với CN. Đa phần các doanh nghiệp được xếp hạng là các doanh


nghiệp vừa và nhỏ, chiếm 80% tổng số doanh nghiệp có quan hệ tín dụng với CN. Số
lượng các doanh nghiệp được NHCT CN Thanh Xuân xếp hạng tăng dần qua các năm.
Cơ cấu hạng của doanh nghiệp tại NHCT CN Thanh Xuân chủ yếu ở hạng BB+ và BB.
Tỷ trọng các doanh nghiệp xếp hạng từ BB+ và BB xấp xỉ 90% trong tổng số các doanh
nghiệp được xếp hạng. Đây là nhóm khách hàng có độ rủi ro mức trung bình trở lên và có
khả năng hoàn trả các khoản nợ. NHCT CN Thanh Xuân không có khách hàng nào xếp
hạng tối ưu (AA+), là đối tượng khách hàng có tình hình tài chính lành mạnh, khả năng
sinh lời tốt, năng lực cao trong quản trị, triển vọng phát triển lâu dài và rủi ro ở mức độ
thấp nhất.
Những kết quả đạt được: (i) Hệ thống CĐTD và xếp hạng khách hàng mà CN
Thanh Xuân áp dụng là do NHCT tự triển khai, nghiên cứu và phát triển dựa trên những
đặc thù riêng có của NHCT nên có những điểm phù hợp hơn so với các hệ thống mua từ
các tổ chức xếp hạng khác; (ii) Hệ thống XHTD của CN tính điểm cho rất nhiều chỉ tiêu
tài chính, phi tài chính tổng hợp; (iii) Nguồn thông tin mà CN sử dụng tương đối đa dạng;
(iv) Hệ thống CĐTD đã tạo ra một khung chuẩn tính điểm khách hàng đã giúp cho CBTD
có cơ sở để kiểm tra, đánh giá của mình, từ đó nâng cao tính chính xác cho các quyết

CHƢƠNG 3. GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC CHẤM ĐIỂM TÍN
DỤNG VÀ XẾP HẠNG DOANH NGHIỆP TẠI NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI CỔ
PHẦN CÔNG THƢƠNG VIỆT NAM
– CHI NHÁNH THANH XUÂN
Với mục tiêu hoàn thiện và phát huy mạnh mẽ tác dụng của hệ thống XHTD, CN
Thanh Xuân đã lập kế hoạch cho công tác XHTD như sau: (i) Tăng cường công tác thẩm
định, quản lý và giám sát tín dụng, định kỳ phân tích tình hình tài chính, chấm điểm và
xếp hạng doanh nghiệp, kiểm soát chặt chẽ quá trình sử dụng vốn vay nhằm phát hiện kịp
thời những rủi ro tiềm ẩn, thường xuyên rà soát đánh giá lại toàn bộ dư nợ; (ii) Từng
bước nâng cao năng lực, trình độ và kiến thức nghiệp vụ, xã hội cho CBTD trong công
tác đánh giá doanh nghiệp, đặc biệt là các CBTD trẻ, mới vào làm, giúp họ có đủ khả
năng làm việc độc lập trong thời gian tới; (iii) Liên tục cập nhật thông tin và tinh thần chỉ
đạo mới nhất của NHCT để triển khai các chỉ đạo kịp thời hiệu quả, đảm bảo hoạt động
tín dụng an toàn.
Giải pháp hoàn thiện công tác chấm điểm tín dụng và xếp hạng doanh nghiệp tại
Ngân hàng thương mại cổ phần Công Thương Việt Nam – chi nhánh Thanh Xuân
Thứ nhất, chú trọng xây dựng hệ thống thông tin một cách chuẩn xác: (i) CBTD
phải tăng cường thu thập thông tin từ nhiều nguồn nhằm đảm bảo tính chính xác, khách
quan và mình bạch; (ii) Xây dựng “kho dữ liệu” về khách hàng; (iii) Thiết lập một bộ
phận chuyên thu thập, nghiên cứu, phân tích và dự báo về triển vọng phát triển các ngành
kinh tế cũng như chính sách pháp luật của Nhà nước đối với ngành nghề để CBTD có thể
tham khảo khi đánh giá về doanh nghiệp.


Thứ hai, áp dụng công nghệ thông tin, phần mềm vào hệ thống CĐTD. CN Thanh
Xuân cần xây dựng cho mình một chiến lược công nghệ dài hạn trên cơ sở chiến lược
kinh doanh nhằm phát huy tối đa hiệu quả của công nghệ mang lại.
Thứ ba, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. CN Thanh Xuân cần thực hiện các biện
pháp sau: (i) Chính sách tuyển dụng thu hút nguồn nhân lực trẻ, có trình độ cao và có kinh
nghiệm: cơ chế thi tuyển bài bản nghiêm túc và chính sách khuyến khích nhân tài; (ii) Chính

Đối với NHCT – CN Thanh Xuân, công tác XHTD luôn được Ban lãnh đạo CN
xác định là một khâu đặc biệt quan trọng trong hoạt động tín dụng. Luận văn với đề tài
“Hoàn thiện công tác chấm điểm tín dụng và xếp hạng khách hàng doanh nghiệp tại Ngân
hàng thương mại cổ phần Công Thương Việt Nam – Chi nhánh Thanh Xuân” đã hoàn
thành các nhiệm vụ cơ bản sau: Khái quát cơ sở lý luận về XHTD, các nhân tố ảnh hưởng
đến XHTD, tìm hiểu một số mô hình XHTD trên thế giới; Phân tích thực trạng công tác
XHTD tại NHCT – CN Thanh Xuân trên cơ sở những số liệu thực tế từ năm 2009 đến
năm 2014. Từ đó, đánh giá những kết quả đạt được và những tồn tại cần giải quyết, đồng
thời cũng chỉ ra những nguyên nhân ảnh hưởng tới công tác XHTD tại CN Thanh Xuân.
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn công tác XHTD tại CN Thanh Xuân, luận văn
đã đề xuất một số giải pháp và kiến nghị nhằm hoàn thiện công tác XHTD.
Những đề xuất trong luận văn với hi vọng đóng góp vào thực tiễn hoạt động tín
dụng của CN Thanh Xuân, là tài liệu tham khảo để hoạt động tín dụng có hiệu quả hơn.