Giáo án Ngữ văn lớp 6

TIẾT 121 : CẦU LONG BIÊN – CHỨNG NHÂN LỊCH SỬ
I. Mục tiêu : giúp HS nắm được :
1) Kiến thức :
- Khái niệm văn bản nhật dụng
- Cầu Long Biên là chứng nhân lịch sử của thủ đô, chứng kiến
cuộc sống đau thương mà anh dũng của dân tộc ta.
- Tác dụng của các biện pháp nghệ thuật trong bài.
2) Kĩ năng :
- Biết đọc diễn cảm một văn bản nhật dụng có yếu tố thuyết minh
kết hợp với biểu cảm theo dòng hồi tưởng.
- Bước đầu làm quen với kĩ năng đọc - hiểu văn bản nhật dụng có
hình thức là một bài bút kí mang nhiều yếu tố hồi kí.
- Trình bày những suy nghĩ tình cảm, lòng tự hào của bản thân về
lịch sử hào hùng, bi tráng của đất nước.
3) Thái độ :
- Tự hào về cây cầu - chứng nhân lịch sử của dân tộc, tự hào về
lịch sử dân tộc.
II. Các kĩ năng sống cơ bản được giáo dục trong bài :
1) Tự nhận thức và xác định cách sống tôn trọng và bảo vệ các giá trị
văn hoá.
2) Làm chủ bản thân, nâng cao ý thức giữ gìn và bảo vệ di sản văn hoá.
3) Giao tiếp, phản hồi, lắng nghe tích cực; trình bày suy nghĩ, ý tưởng,
cảm nhận của bản thân về ý nghĩa chứng nhân lịch sử của cây cầu Long
Biên.
III. Các phương pháp/ kĩ thuật dạy học :
1) Thảo luận nhóm, kĩ thuật trình bày 1 phút về những ý nghĩa lịch sử
của cây cầu Long Biên- một nhân chứng quan trọng gắn với lịch sử dân
tộc.
1


? Giới thiệu sơ - Tác phẩm : Trích báo “Người Hà

lược về tác phẩm.

Nội”, thuộc kiểu văn bản nhật
dụng.

- GV đưa ra câu hỏi yêu cầu HS
tìm hiểu về văn bản nhật dụng, - Văn bản nhật dụng là những bài
thể loại của văn bản “Cầu Long viết có nội dung gần gũi, bức thiết
Biên – chứng nhân lịch sử”

với cuộc sống trước mắt của con
người và cộng đồng trong xã hội
hiện đại.
2


Giáo án Ngữ văn lớp 6
- Thể loại : Bút kí mang nhiều yếu
- Y/C HS giải nghĩa từ chứng tố hồi kí.
nhân

- Giải nghĩa từ khó.

- GV HD HS tìm hiểu bố cục
của văn bản và nội dung từng
phần.


điểm của cây cầu ? Từ đó em có - Dùng số liệu chính xác
nhận xét gì về cây cầu ?

- Miêu tả thông qua so sánh

- GV HD HS tìm hiểu quá trình => Là cây cầu to, đồ sộ, đẹp.
xây cầu: Quá trình xây cầu diễn * Quá trình xây cầu :
3


Giáo án Ngữ văn lớp 6
ra như thế nào ?

+ Xây dựng 1898-1902 do kĩ sư
người Pháp thiết kế.
+ Khi mới khánh thành, cầu mang
tên Toàn quyền Pháp ở Đông
Dương Đu- me.
+ Được xây dựng bằng bao mồ hôi,

- Giáo viên chiếu hình ảnh Đu – sương máu của nhân dân.
me.
- Khi làm cầu chúng đối sử với - Đánh đập dã man, hơn 1000 dân
người dân phu Việt Nam như thế

phu bị chết.

nào? Từ đó em có nhận xét gì về - => Gợi nhắc một thời thực dân,
quá trình làm cầu ?


+ Nhóm Đoàn Kết : Sau 1945.

ra đi bí mật.

+ Nhóm Chăm Học: Những năm - Chứng kiến cảnh đát trời bốc lửa,
hoà bình sau 1954

thành đô nghi ngút cháy.

+ Nhóm Tình Bạn: Những năm => Cầu lặng lẽ chứng kiến sự tàn
kháng chiến chống Mĩ.

phá của chiến tranh và lòng người

+Nhóm Quyết Tiến: Những Hà Nội anh dũng sắt son bảo vệ đô
ngày tháng lũ lụt.

thành.

- Các nhóm khác theo dõi, nhận
xét, bổ sung.
- GV KL, bình và chốt ý.
- GV chiếu hình ảnh thực dân * Hoà Bình sau chống Pháp :
Pháp rút khỏi Hà Nội và quân ta - Cầu chứng kiến màu xanh của bãi
tiến về Hà Nội tháng 10/1954;

mía, nương dâu, bãi ngô vườn
chuối.
- Chứng kiến những ánh đèn mọc
lên như sao sa.

kiến những sự việc lịch sử gì
của dân tộc ?

=> Cây cầu chứng kiến sự trưởng

- Đại diện 1 số nhóm trình bày thành của một dân tộc anh hùng,
kết quả, các nhóm khác bổ sung, bất khuất, dũng cảm, cần lao.
GV KL- HS ghi vở.

3) Cầu Long Biên - hôm nay và
mai sau.

- GV HD HS tìm hiểu vai trò, vị
trí của cây cầu trong hiện tại và
tương lai.
- Hiện tại và tương lai cầu Long - Hiện tại : cầu Long Biên đã rút về
Biên có vị trí như thế nào trong vị trí khiêm nhường.
sự phát triển của đất nước?

- Tương lai : Trở thành điểm dừng
chân của du khách năm châu khi
đến thăm đất nước Việt Nam.
- Biện pháp nhân hoá. Tác dụng coi

- Vì sao ở tiêu đề văn bản tác cây cầu như một con người chứng
giả không gọi là cây cầu mà gọi kiến lịch sử đồng thời đem lại sự
6


Giáo án Ngữ văn lớp 6

IV. Luyện tập.

Hoạt động 3 : Luyên tập

BT 1 : HS kể được : Cầu Hiền

- Kể một số chứng nhân lịch sử Lương, chùa Một cột, Văn Miếu
khác của đất nước mà em biết.

Quốc Tử Giám, Hồ Gươm…
BT2: Đình Xuân Biều - Xuân Cẩm;
7


Giáo án Ngữ văn lớp 6
- Tìm hiểu ở địa phương em xóm Đá – ATK2 Hoàng Vân – Hiệp
(phạm vi xã, huyện, tỉnh) những Hoà, Khu di tích Hoàng Hoa Thám
di tích nào có thể gọi là chứng ở Yên Thế…
nhân lịch sử của địa phương ?
Hoạt động 4 : Củng cố, dặn dò
- Nhắc lại nội dung, nghệ thuật
của văn bản
- Nhắc nhở về học bài làm tiếp
bài tập 2; soạn văn bản “Bức
thư của thủ lĩnh da đỏ”

8