GIÁO ÁN NGỮ VĂN LỚP 12
NHỮNG ĐỨA CON TRONG GIA ĐÌNH
- Nguyễn Thi -

TIẾT THỨ HAI:
I. Mục tiêu cần đạt:
- Kiến thức:
+ Hiểu được nguồn gốc tạo nên sức mạnh tinh thần to lớn và những chiến thắng
của dân tộc Việt Nam trong cuộc kháng chiến chống Mĩ cứu nước.
+ Nắm được những nét đặc sắc về nghệ thuật : Nghệ thuật trần thuật đặc sắc; khắc
hoạ tính cách và miêu tả tâm lí sắc sảo; ngôn ngữ phong phú, góc cạnh, giàu giá trị
tạo hình và đậm chất Nam Bộ.
- Kĩ năng: Đọc - hiểu truyện ngắn hiện đại theo đặc trưng thể loại
- Thái độ: Biết trân trọng, yêu thương và cảm phục những con người bình thường
mà giàu lòng trung hậu, vô cùng dũng cảm đã đem xương máu để giữ gìn, bảo vệ
đất nước
II. Chuẩn bị của thầy và trò:
GV: SGK, SGV, chuẩn kiến thức kĩ năng, bài soạn
HS: SGK, vở soạn, vở ghi,
III. Tiến trình bài giảng:
1. Kiểm tra bài cũ: Tác phẩm kể chuyện một gia đình nông dân Nam Bộ, truyền
thống nào đã gắn bó những con người trong gia đình với nhau?


2. Bài mới:
Hoạt động của thầy và trò
HĐI. Hướng dẫn HS phân tích và
so sánh tính cách các nhân vật để
làm rõ sự tiếp nối truyền thống gia
đình của những người con.
- Chiến có những nét nào giống


+ Đươc trực tiếp cầm súng đánh giặc để trả thù nhà,
thực hiện lời thề như dao chém: “Đã là thân con gái ra
đi thì tao chỉ có một câu: Nếu giặc còn thì tao mất”.
*. Nhân vật Việt:
- Có nét riêng của cậu con trai mới lớn, tính tình
còn trẻ con, ngây thơ, hiếu động:
+ Chiến hay nhường nhịn bao nhiêu thì Việt tranh

- Chiến có những nét nào của cậu giành phần hơn với chị bấy nhiêu: đi bắt ếch, giết
con trai mới lớn?
giặc, đi bộ đội …
+ Thích đi câu cá, bắn chim, đến khi đi bộ đội vẫn
còn đem theo ná thun trong túi.
+ Đêm trước ngày lên đường: Trong khi chị đang
toan tính, thu xếp chu đáo mọi việc (từ út em, nhà
cửa, ruộng nương đến nơi gởi bàn thờ má), bàn bạc
trang nghiêm thì Việt vo lo vô nghĩ:
- Đêm trước ngày lên đường, thái
độ của Việt khác với chị như thế
nào?

 Vô tư “lăn kềnh ra ván cười khì khì”
 vừa nghe vừa “chụp một con đom đóm úp
trong lòng tay”
 ngủ quên lúc nào không biết
+ Cách thương chị của Việt cũng rất trẻ con: “giấu
chị như giấu của riêng” vì sợ mất chị trước những lời
đùa của anh em.
+ Bị thương nằm lại chiến trường: sợ ma cụt đầu,

khiêng bàn thờ ba má sang gởi chú - Đoạn văn là không khí thiêng liêng, nó hoán cải cả
Năm
cảnh vật lẫn con người.
HS phát biểu cảm nhận về hình

- Không khí thiêng liêng đã biến Việt thành người

ảnh chị em, Việt và Chiến khiêng

lớn. Lần đầu tiên Việt thấy rõ lòng mình (thương chị

bàn thờ ba má sang gởi chú Năm

lạ, mối thù thằng Mĩ thì có thể rờ thấy vì nó đang đè

(thảo luận và phát biểu, bổ sung).

nặng trên vai).


GV định hướng và nhận xét.

- Hình ảnh có ý nghĩa tượng trưng thể hiện sự trưởng
thành của hai chị em có thể gánh vác việc gia đình và
viết tiếp khúc sông của mình trong dòng sông truyền
thống gia đình. Hơn thế nữa, thế hệ sau cứng cáp,
trưởng thành và có thể đi xa hơn.
=> Hình ảnh chất chứa nhiều ý nghĩa:vừa có yếu tố
tâm linh, vừa trĩu nặng lòng căm thù, vừa chan chứa
tình yêu thương.

- Cuốn sổ là lịch sử gia đình mà qua đó thấy lịch sử của một đất nước, một dân tộc
trong cuộc chiến chống Mĩ.
- Số phận của những đứa con, những thành viên trong gia đình cũng là số phận của
nhân dân miền Nam trong cuộc kháng chiến chống Mĩ khốc liệt.
- Truyện của một gia đình dài như dòng sông còn nối tiếp. "Trăm dòng sông đổ vào
một biển, con sông của gia đình ta cũng chảy về biển, mà biển thì rộng lắm…, rộng
bằng cả nước ta và ra ngoài cả nước ta…". Truyện kể về một dòng sông nhưng nhà
văn muốn ta nghĩ đến biển cả. Truyện về mọt gia đình nhưng ta lại cảm nhận được
cả một Tổ quốc đang hào hùng chiến đấu bằng sức mạnh sinh ra từ những đau
thương.
- Mỗi nhân vật trong truyện đều tiêu biểu cho truyền thống, đều gánh vác trên vai
trách nhiệm với gia đình, với Tổ quốc trong cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại.
4. Hướng dẫn tự học:
- Tìm đọc trọn vẹn tác phẩm "Những đứa con trong gia đình"
- So sánh hai nhân vật Việt và Chiến.