GIÁO ÁN NGỮ VĂN LỚP 12
Tiết 105- 106 Đọc văn :

SỐ PHẬN CON NGƯỜI
( Sô-lô- khốp )

I/ Mục tiêu cần đạt: Giúp HS:
- Hiểu rõ tính cách Nga kiên cường, nhân hậu.
- Nắm được nghệ thuật kể chuyện, khắc hoạ tính cách và sử dụng chi tiết của
Sô-lô-khốp.
- Cùng suy ngẫm về số phận con người: Số phận mỗi người thường không
phẳng phiu mà đầy éo le, trắc trở. Con người phải có đủ bản lĩnh và lòng nhân hậu
để làm chủ số phận của mình, vượt lên sự cô đơn, mất mát, đau thương.
II/ Phương pháp và phương tiện dạy học
- Phương pháp thuyết trình kết hợp với phát vấn theo tiến trình quy nạp.
- Phương tiện chính: SGK, SGV, Giáo án, có thể sưu tầm một số tranh ảnh về
Sô-lô-khốp và về đất nước và con người Nga (thời Xô-viết) có thể sử dụng một số
đĩa hát quen thuộc thời chiến tranh chống Phát xít.
III/ Tiến trình bài dạy :
1. Ổn định lớp
2. Kiểm tra bài cũ
3. Bài mới:
Hoạt động của thầy

Hoạt động của trò

Nội dung cần đạt

Hoạt động 1: Tổ

I. Tìm hiểu chung


HS làm việc cá

- Cuộc đời và sự nghiệp của Sô-lô-

- GV theo dừi, định nhân, phát biểu
hướng và chốt lại

khốp gắn bó mật thiết với sự ra đời

những ý chớnh yờu

của một chế độ- chế độ xã hội chủ

cầu Hs nắm kĩ làm cơ

nghĩa tại vùng đất Sông Đông trù phú,

sở để đọc- hiểu tỏc

đậm bản sắc văn hoá người dân

phẩm

Côdắc.
Là nhà văn xuất thân từ nông dân
lao động, Sô-lô-khốp am hiểu và đồng
cảm sâu sắc với những con người trên
mảnh đất quê hương. Đặc điểm nổi
bật trong chủ nghĩa nhân đạo của Sôlô-khốp là việc quan tâm, trăn trở về

Xô-viết.

Xô Viết. Truyện có một dung lượng tư

- Gv thuyết giảng

tưởng lớn khiến cho có người liệt nó

thờm những yếu tố

vào loại tiểu thuyết anh hùng ca.

về hoàn cảnh ra đời
giỳp

hS

hiểu

tỏc

phẩm

- Hoàn cảnh ra đời:
+ Bầu khụng khớ dõn chủ ở Liờn
Xụ năm 1956 – thời điểm tỏc phẩm
được in- đó tỏc động đến việc lựa
chọn nhõn vật, giọng điệu người kể
chuyện và vấn đề đặt ra của tỏc phẩm.
+ Sau chiến tranh TG thứ II, trong


Nhấn mạnh: Trước thân. Anh đó “chôn niềm vui sướng và

nhõn vật Xụ cụ Lốp đõy mặc dự bị đày niềm hi vọng cuối cùng trên đất
và Va ni a
đọa trong trại tập người…, đất Đức…, Trong người có
a) Phân tích hoàn trung, nhưng anh vẫn cái gì đó vỡ tung ra” trở thành “người
cảnh và tâm trạng luụn vững vàng . mất hôn”. => Xô-cô-lốp rơi vào nỗi
An-đrây

Sau

khi Cũn giờ đõy, khi đau cùng cực.

chiến tranh kết thúc người

thõn

cuối

- Anh đó tìm đến chén rượu để dịu

và trước khi gặp bé cựng bị giết hại, anh bớt nỗi đau: “phải nói rằng tôi đã thật
Va-ni-a.
như sụp đổ với nỗi sự say mê cái món nguy hại ấy”. Xôb) Cảm nhận của em đau cựng cực

cô-lốp biết rõ sự nguy hại của rượu

về số phận của Va ni



điều gỡ qua việc

giả biểu dương, ngợi ca khí phách anh

khắc

số

hùng của nhân dân Nga . Sô-lô-khốp

phận của 2 nhõn

cũng không ngần ngại nói lên cái giá

vật?

rất đắt của chiến thắng, những đau

họa

khổ tột cùng của con người do chiến
tranh gây nên- sức tố cáo chiến tranh
HS rút ra ý nghĩa

2. Hướng dẫn thảo
luận

câu


sau trận mưa đêm” rồi “thích đến nỗi
bắt đầu thấy nhớ nó”.=> Cái nhìn tự
nhiên của một người rất yêu mến trẻ
con
- Và khi hiểu rõ tình trạng của Vari-a hiện tại, lòng thương xót dâng lên
thành những giọt nước mắt nóng hổi.
Anh quyết định nhận Va-ri-a làm
con.vì “ không thể để mình với nó
chìm nghỉm riêng rẻ được “
=> Trái tim giàu lòng nhân ái, nhạy
cảm trước nỗi đau của con người

- Tác giả đã diễn tả

HS tìm chi tiết,

niềm vui của hai cha phân tích giá trị biểu
con như thế nào ? đạt và rút ra ý nghĩa?
Qua đó , nhà văn
muốn nói điều gì?

HS làm việc cá

- Với lòng nhân hậu, nhân và tham gia ý
Xô-cô-lốp tìm mọi kiến trao đổi tập thể
cách bù đắp tình
cảm

cho



chứa đựng những suy

lắng về tương lai của 2 nhân vật “Hia

nghĩ gì của nhà văn

con

về

trước?”Nhưng nghĩ đến tính cách con

số

phận

con

người

côi

cút…phía

người?

người Nga, nhà văn cũng thể hiện thái

- Cho HS đọc phần


thía của nhà văn khi nghĩ đến cuộc


là lời nhắc nhở, kêu

sống hiện tại của các nhân vật “những

gọi sự quan tâm,

giọt nước mắt nóng bỏng…”, với

trách nhiệm của toàn

những thân phận côi cút, nhỏ nhoi,

xã hội đối với mỗi số

những mất mát, khổ đau không thể

phận cá nhân (Hình

nguôi ngoai. Nhưng cảm xúc không bi

ảnh “những giọt nước

lụy. Lời nhắn gửi của tác giả hàm

mắt đàn ông hiếm hoi



kiến.
HS nhận xét về
nghệ

thuật

của

truyện
5. Chủ đề tư tưởng : Đoạn trích đã
thể hiện chủ đề tác phẩm :
- Sự quan tâm đặc biệt của tác giả
đối với số phận con người, những
người lao động bình thường, số phận
nhân dân lao động.
- Bày tỏ sự cảm thương, chia sẻ với
khó khăn, nỗi đau của con người
,đồng thời còn nói lên khát vọng thầm


kín mà mãnh liệt và tin vào sức mạnh
vươn lên làm chủ số phận của họ
- Ngợi ca vẻ đẹp của con người
Nga: kiên cường, dũng cảm, nhân
hậu , vị tha và làm sống dậy một thời
đại bi hùng của nhân dân Liên Xô
- Yêu cầu HS tæng

trong cuộc chiến tranh chống Phát

- Lời nhân vật tự bộc lộ
Qua:

- Các chi tiết nghệ thuật được lựa chọn.
- Các tình huống và các mối quan hệ bộc lộ tâm lí

* Dặn dò : Chuẩn bị tiết học sau : Kĩ năng kết bài
………………………………………………………………………….