SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ................
TRƯỜNG THPT ..................
----------  ----------

CHỦ ĐỀ DẠY HỌC:
TRUYỆN NGẮN LÃNG MẠN VIỆT NAM 1930-1945
TRONG CHƯƠNG TRÌNH NGỮ VĂN 11, HỌC KÌ I

Tác giả : ........................
Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị công tác: ........................

Tháng 12 năm 2018


Chủ đề: Truyện ngắn lãng mạn Việt Nam 1930-1945 trong chương trình Ngữ văn 11, học kì I

Ngày soạn: …… tháng 11 năm 2018
Ngày dạy: ……. tháng 11 năm 2018
Tiết PPCT 37 đến tiết 42 – Đọc văn.
CHỦ ĐỀ:
TRUYỆN NGẮN LÃNG MẠN VIỆT NAM 1930 – 1945
TRONG CHƯƠNG TRÌNH NGỮ VĂN 11, HỌC KÌ I
ĐỐI TƯỢNG DẠY HỌC: Học sinh lớp 11A2, 11A3 – Trường THPT …………..
THỜI LƯỢNG DẠY HỌC: 6 tiết
THỜI ĐIỂM THỰC HIỆN CHỦ ĐỀ: Tuần 11, 12
Bước 1: Xác định vấn đề cần giải quyết trong bài học
Kĩ năng đọc hiểu truyện ngắn lãng mạn Việt Nam 1930-1945 trong chương trình
Ngữ văn 11, học kì I
Thời lượng dạy học là 6 tiết, trong đó:
- Tiết 37:

các tác phẩm chính, phong cách nghệ thuật.
+ Phân tích được tình huống truyện độc đáo, đặc sắc trong Chữ người tử
tù.
- Tiết 41: Hướng dẫn học sinh tiếp tục tìm hiểu văn bản Chữ người tử tù (Nguyễn
Tuân).
+ Giúp HS nắm được vẻ đẹp của hình tượng nhân vật Huấn Cao.
+ Giúp HS nắm được vẻ đẹp hình tượng nhân vật viên quản ngục.
+ Chỉ ra quan niệm về cái đẹp và tấm lòng yêu nước kín đáo của Nguyễn Tuân.
+ Thấy được đặc sắc nghệ thuật trong xây dựng nhân vật.
- Tiết 42: Hướng dẫn học sinh tiếp tục tìm hiểu văn bản Chữ người tử tù (Nguyễn
Tuân).
+ Giúp HS nắm được : Cảnh cho chữ - “Cảnh tượng xưa nay chưa từng
có”.
+ Thấy được những nét đặc sắc về nghệ thuật của truyện ngắn Chữ người
tử tù: tình huống truyện độc đáo, ngôn ngữ giàu tính tạo hình, nghệ thuật
dựng cảnh, tạo không khí trang trọng…
+ Thấy được phong cách Nguyễn Tuân qua truyện ngắn Chữ người tử tù.
Nội dung 4. Sự khác nhau giữa truyện ngắn lãng mạn và truyện ngắn hiện thực.
Bước 2: Xây dựng nội dung chủ đề bài học
- Gồm các văn bản truyện: Hai đứa trẻ (Thạch Lam), Chữ người tử tù (Nguyễn tuân)
- Tích hợp bài LLVH: Một số thể loại văn học: Thơ, truyện
- Huy động kiến thức của các bài:
+ Văn học sử: Khái quát VHVN từ đầu thế kỉ XX đến Cách mạng tháng Tám năm 1945
+ Tiếng Việt: Từ ngôn ngữ chung đến lời nói cá nhân
+ Làm văn: Thao tác lập luận phân tích
Bước 3: Xác định mục tiêu bài học
1. Về kiến thức, kĩ năng, thái độ
1.1. Về kiến thức
- Thấy được diện mạo của truyện ngắn lãng mạn Việt Nam 1930 - 1945 qua việc phân
tích, nhận xét, đánh giá một số tác giả, tác phẩm của truyện ngắn lãng mạn 1930 – 1945

hướng lãng mạn khác của văn học Việt Nam (không có trong SGK); nêu lên những kiến
giải, suy nghĩ về các phương diện nội dung, nghệ thuật của các tác phẩm được học
trong chủ đề; viết đoạn văn hoặc bài văn nghị luận về những tác phẩm đã học trong chủ
đề; rút ra những bài học về lý tưởng sống, cách sống từ những tác phẩm đã đọc và liên
hệ, vận dụng vào thực tiễn cuộc sống của bản thân.
1.3. Thái độ:
* Hai đứa trẻ
- Yêu thương, trân trọng những con người nghèo khổ.
- Biết ước mơ và có niềm tin trong cuộc sống, xây dựng một cuộc sống có ý nghĩa.
* Chữ người tử tù
- Yêu quý vẻ đẹp văn hóa truyền thống của dân tộc.
- Trân trọng tấm lòng của nhà văn Nguyễn Tuân.
2. Các năng lực cần hình thành cho học sinh
STT
1

Năng lực chung
Năng lực tự học

Các kĩ năng cụ thể
Đọc hiểu SGK, tài liệu tham khảo, thông tin đại
chúng, tìm hiểu kiến thức.
Trang 3


Chủ đề: Truyện ngắn lãng mạn Việt Nam 1930-1945 trong chương trình Ngữ văn 11, học kì I

2

Năng lực giải quyết vấn Kĩ năng phân tích, xử lí, đối chiếu, so sánh và

nhóm hợp lí, và luôn có sự tương tác trao đổi để
học tập lẫn nhau và giúp hiểu nhau hơn trong
hoạt động học tập.

7

Năng lực sử dụng CNTT Sử dụng các phương tiện thông tin cần thiết, hỗ
và truyền thông
trợ cho việc học đạt hiệu quả cao

8

Năng lực vận dụng liên
Tích hợp các môn học, sách vở và đời sống.
môn

5

Bước 4: Xác định và mô tả mức độ yêu cầu của mỗi loại câu hỏi/ bài tập cốt lõi có
thể sử dụng để kiểm tra, đánh giá năng lực và phẩm chất của học sinh trong dạy
học.

Nhận biết

Thông hiểu

– Nêu những nét
chính về tác giả

– Chỉ ra những

Chủ đề: Truyện ngắn lãng mạn Việt Nam 1930-1945 trong chương trình Ngữ văn 11, học kì I

– Nhan đề của tác
phẩm

– Giải thích ý
nghĩa của nhan
đề.

– Phân biệt quan điểm
– Tại sao tác giả sáng tác của các nhà
không lấy tên nhân văn lãng mạn và các
vật chính để đặt nhà văn hiện thực giai
cho tác phẩm?
đoạn 1930-1945.

– Tác phẩm được
viết theo thể loại
nào?

– Chỉ ra những
đặc điểm về kết
cấu, bố cục, cốt
truyện,… và cắt
nghĩa những sự
việc, chi tiết, hình
ảnh,… trong các
tác phẩm.

– Phân tích kết cấu của

dựng hình tượng
nghệ thuật nào?

– Phân tích những
đặc điểm của hình
tượng nghệ thuật
đó.
– Hình tượng
nghệ thuật giúp
nhà văn thể hiện
cái nhìn về cuộc
sống
và
con
người như thế
nào?

– Tư tưởng của
nhà văn được thể
hiện rõ nhất trong
những câu văn/
đoạn văn nào?

– Lí giải tư tưởng
của nhà văn trong
các câu văn/ đoạn
văn đó.

– Liên hệ thực tế để có
nhận thức đúng đắn về


Chủ đề: Truyện ngắn lãng mạn Việt Nam 1930-1945 trong chương trình Ngữ văn 11, học kì I

Bước 5. Biên soạn các câu hỏi/ bài tập cụ thể theo các mức độ yêu cầu đã mô tả:
* Với bài Hai đứa trẻ (Thạch Lam), có thể sử dụng các câu hỏi sau:
Nhận biết

Thông hiểu

– Nêu những nét
chính về tác giả
Thạch Lam.

– Chỉ ra những
biểu hiện về con
người, đặc điểm
sáng
tác
của
Thạch Lam được
thể hiện trong tác
phẩm.

– Tác phẩm “Hai đứa
trẻ” được viết trong
hoàn
cảnh
nào?
– Xuất xứ của tác
phẩm?

nghĩa của nhan đề
đó.

– Tại sao tác giả
không lấy tên
nhân vật chính để
đặt
cho
tác
phẩm?

– Chỉ ra những
đặc điểm khác
biệt về cốt truyện
của tác phẩm “Hai
đứa trẻ” so với các
truyện ngắn khác

– Em thấy việc
sử dụng cốt
truyện, ngôn ngữ
của tác phẩm có
phù hợp với thể
loại truyện ngắn

Trang 6

Vận dụng cao

- Bày tỏ thái độ, quan

– Mối quan hệ
giữa các nhân vật
như thế nào?
– Ngôn ngữ, tâm
trạng của các nhân
vật trong tác phẩm
có đặc điểm gì?
– Khái quát về
phẩm cách và số
phận của các nhân
vật.

-Hiểu được nội dung,
nghệ thuật của các
truyện ngắn khác
– Em có nhận xét của Thạch
Lam
gì về mối quan không nằm trong
hệ giữa các nhân chương trình SGK.
vật?
– Nhận xét về
phẩm cách, số
phận của các
nhân vật.
- Đánh giá được đặc
sắc về nghệ thuật của
các truyện ngắn lãng
mạn không có trong
chương trình SGK.


tượng nhân vật
Liên
là
gì?

– Em có nhận xét
gì về tư tưởng
của tác giả được
thể hiện trong tác
phẩm?
- Đánh giá giá trị
hiện thực và tư
tưởng nhân đạo
mới mẻ của
Thạch Lam.


Chủ đề: Truyện ngắn lãng mạn Việt Nam 1930-1945 trong chương trình Ngữ văn 11, học kì I

* Với bài Chữ người tử tù (Nguyễn Tuân), có thể sử dụng các câu hỏi sau:
Nhận biết

Thông hiểu

– Nêu những nét
chính về tác giả
Nguyễn Tuân.

– Chỉ ra những
biểu hiện về con

người tử tù” được
viết trong hoàn cảnh
nào?
– Xuất xứ của tác
phẩm?

Vận dụng

– Tại sao nhà văn
lại đặt tên cho tác
phẩm là “Chữ
người tử tù”?

– Tại sao tác giả
không lấy tên
nhân vật chính
để đặt cho tác
phẩm?

– Tác phẩm được
viết theo thể loại
nào?

– Chỉ ra những đặc
điểm về kết cấu, bố
cục, cốt truyện,…
và cắt nghĩa những
sự việc, chi tiết,
hình ảnh,… trong
các tác phẩm.

nào?

– Động cơ nào dẫn
đến quyết định cho
chữ của Huấn Cao?
– Địa điểm cho chữ
ở đâu, có gì khác với
cảnh cho chữ thường
thấy?
– Người cho chữ là
ai? Đang ở trong
hoàn cảnh như thế
nào?

đây là một cuộc
gặp gỡ đầy bất ngờ,
một
cuộc
gặp
gỡ “kì ngộ”? Em
hãy lí giải (gợi ý:
về tính chất không
gian, thời gian,
thân phận hai nhân
vật).
– Cuộc đối mặt
ngang trái giữa
Huấn Cao đã thể
hiện rõ tính cách
hai nhân vật chính,

phẩm
“Chữ
người tử tù”?

– Cảnh cho chữ là
một cảnh tượng
“xưa nay chưa từng
có”, vì sao? (không
gian, thời gian, chi
tiết
miêu
tả).
– Vị thế xã hội của
người cho chữ và
người xin chữ có gì
đặc
biệt?
– Tác dụng của
nghệ thuật đối lập
(cảnh
vật,
âm
thanh, ánh sáng,
không gian, con
người,…)
trong
cảnh cho chữ?

– Thông qua
cảnh cho chữ,

HAI ĐỨA TRẺ (tiết 1)
- Thạch Lam -

I. MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
1. Về kiến thức, kĩ năng, thái độ:
a. Về kiến thức
*Nội dung 1: Giới thiệu chung về truyện ngắn lãng mạn Việt Nam giai đoạn 19301945
- Giúp HS nắm được một số nét cơ bản về truyện ngắn lãng mạn Việt Nam giai đoạn
1930-1945.
*Nội dung 2: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu văn bản Hai đứa trẻ ( Thạch Lam)
- Nắm được những nét khái quát về tác giả Thạch Lam và tác phẩm “Hai đứa trẻ”.
- Bức tranh phố huyện với cảnh ngày tàn, chợ tàn, những kiếp người tàn qua cảm nhận
của hai đứa trẻ.
- Tình cảm của tác giả trước bức tranh phố huyện chiều tàn.
- Tác phẩm đậm đà yếu tố hiện thực vừa phảng phất chất lãng mạn, chất thơ, là truyện
tâm tình với lối kể thủ thỉ như một lời tâm sự.
b. Về kĩ năng:
- Đọc - hiểu văn bản theo đặc trưng thể loại
- Phân tích tâm trạng nhân vật trong tác phẩm tự sự
- Có kĩ năng suy nghĩ sáng tạo: phân tích, bình luận, trình bày cảm nhận về vẻ đẹp nên
thơ và bình dị của bức tranh phố huyện và tâm trạng của hai đứa trẻ trước cảnh phố
huyện.
- Có kĩ năng giao tiếp: thể hiện sự đồng cảm, xót thương đối với những kiếp sống
nghèo khổ, quẩn quanh.
Trang 10


Chủ đề: Truyện ngắn lãng mạn Việt Nam 1930-1945 trong chương trình Ngữ văn 11, học kì I

c. Về tư tưởng, thái độ, phẩm chất:

- Nội dung hoạt động: Tìm hiểu về các khuynh hướng sáng tác của VHVN từ đầu thế kỉ
XX đến Cách mạng tháng Tám năm 1945.
- Phương pháp tổ chức dạy học: Sử dụng phương pháp làm việc nhóm. Tổ chức dưới
dạng trò chơi. Sau khi các nhóm hoàn thành công việc, giáo viên nhận xét, đánh giá.
- Phương tiện dạy học: Giấy A0.
- Sản phẩm: Đáp án đúng.

Trang 11


Chủ đề: Truyện ngắn lãng mạn Việt Nam 1930-1945 trong chương trình Ngữ văn 11, học kì I

Hoạt động của GV

Hoạt động của HS

GV chia lớp thành 3 - HS làm việc nhóm, trình
nhóm tham gia trò bày trên giấy A0 trong 5 phút.
chơi: Tìm hiểu về các - Trưng bày sản phẩm
khuynh hướng sáng
tác của VHVN từ đầu
thế kỉ XX đến Cách
mạng tháng Tám năm
1945.
Nội dung: Kể tên các
tác giả, tác phẩm văn
xuôi của VHVN từ
đầu thế kỉ XX đến
Cách mạng tháng Tám
năm


B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI (10 phút)
- Mục tiêu hoạt động: Giúp HS có cái nhìn khái quát về truyện ngắn lãng mạn Việt Nam
giai đoạn 1930-1945.
- Nội dung hoạt động: Hoạt động này tập trung hướng dẫn HS hiểu được một số nét
khái quát về truyện ngắn lãng mạn 1930-1945, yêu cầu HS tái hiện kiến thức về bài
Trang 12


Chủ đề: Truyện ngắn lãng mạn Việt Nam 1930-1945 trong chương trình Ngữ văn 11, học kì I

khái quát văn học Việt Nam từ đầu thế kỉ XX đến Cách mạng tháng Tám 1945, đặc biệt
là bộ phận văn học công khai, trong đó có xu hướng văn học lãng mạn.
- Phương pháp tổ chức dạy học: Vấn đáp. HS làm việc cá nhân.
- Phương tiện dạy học: Máy chiếu.
- Sản phẩm: Câu trả lời đúng.

Hoạt động của GV
GV sử dụng kĩ thuật đặt
câu hỏi.
Nhận xét sau khi HS đã
trả lời.
Cung cấp đáp án đúng.
? Trình bày những hiểu
biết của em về truyện
ngắn lãng mạn Việt Nam
giai đoạn 1930-1945.
(Câu hỏi này có thể giao
từ tiết trước để HS chuẩn
bị ở nhà)

văn học nước ta bước vào giai
đoạn hiện đại hóa toàn diện.
2. Truyện ngắn lãng mạn có
những đặc trưng cơ bản của
thể loại truyện ngắn: có cốt
truyện, nhân vật, kết cấu truyện
theo lối tương phản hoặc liên
tưởng, theo trục tâm lí nhân vật
hoặc theo diễn biến sự kiện…,
ngôn ngữ truyện ngắn mang
dậm chất đời thường, có ngôn
ngữ nhân vật (đối thoại, độc
thoại) và ngôn ngữ người kể
chuyện.
3. Truyện ngắn lãng mạn 19301945 có những đặc trưng riêng
về bút pháp và cảm hứng của
chủ nghĩa lãng mạn
- Các nhân vật, tình huống hình
ảnh được nhà văn sáng tạo ra
nhằm thỏa mãn nhu cầu biểu
hiện lí tưởng và tình cảm của tác
giả.


Chủ đề: Truyện ngắn lãng mạn Việt Nam 1930-1945 trong chương trình Ngữ văn 11, học kì I

- Truyện ngắn lãng mạn thường
được viết bởi cảm hứng lãng
mạn: nhà văn thường hướng tới
những cái phi thường có tính

mạn 1930-1945 kết tinh ở sáng
tác của Thạch Lam, Nguyễn
Tuân, Hồ Dzếnh, Thanh Tịnh…
Truyện ngắn lãng mạn 19301945 góp phần cách tân về thể
loại và ngôn ngữ cho văn học
dân tộc.

*Nội dung 2: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu văn bản Hai đứa trẻ ( Thạch Lam)
A. KHỞI ĐỘNG(4’)

Trang 14


Chủ đề: Truyện ngắn lãng mạn Việt Nam 1930-1945 trong chương trình Ngữ văn 11, học kì I

Giới thiệu tác phẩm bằng tranh đã chuẩn bị sẵn
- Ý tưởng thiết kế hoạt động : tạo tâm thế hứng thú cho học sinh vào bài học
- Nội dung hoạt động : GV trình chiếu tranh, học sinh quan sát và đưa ra nhận xét.
- Phương pháp tổ chức dạy học : Học sinh quan sát và đưa ra nhận xét. GV đánh giá
và giới thiệu bài học.
- Phương tiện dạy học : GV chuẩn bị tranh ảnh.
- Sản phẩm : Lời nhận xét của học sinh.
- Cách thức tiến hành
GV tổ chức trò chơi: Lật miếng ghép tìm tranh.
Luật chơi như sau:
Sẽ có 4 miếng ghép, ẩn sau đó là 1 bức tranh có liên quan tới bài học.
Nhiệm vụ của HS là sẽ lật 4 miếng ghép và trả lời câu hỏi.
Mỗi một miếng ghép sẽ mở ra 1 góc của bức tranh.
Câu hỏi:
1. Tác giả của bài “Một thứ quà của lúa non: Cốm” ở sách Ngữ văn 7, tập 1 là ai?

- Nội dung hoạt động : Tìm hiểu chung về tác giả, tác phẩm
- Phương pháp tổ chức dạy học : GV sử dụng các phương pháp/ kĩ thuật dạy học tích
cực là : Phương pháp thảo luận nhóm , kĩ thuật đặt câu hỏi.
HS: Trả lời cá nhân, nhóm bằng hình thức giới thiệu tác giả, tác phẩm.
- Phương tiện dạy học : GV chuẩn bị câu hỏi.
- Sản phẩm : Câu trả lời, kết quả thảo luận của học sinh.
- Cách thức tiến hành
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
Kiến thức cần đạt
1. Khái quát về tác giả
I. Tìm hiểu chung:
- Bước 1: Phương pháp
1. Tác giả Thạch Lam
thảo luận nhóm
-Giao nhiệm vụ:
+ Chia lớp thành 3 nhóm
cùng làm phần tìm hiểu
chung về cuộc đời, sự
nghiệp thơ văn, đặc điểm
truyện ngắn và phong cách
của Thạch Lam theo sự
chuẩn bị phiếu học tập ở
nhà
+ Cử đại diện trình bày
trên lớp.
Bước 2: Thực hiện nhiệm
vụ
+ HS thảo luận nhóm
theo dãy hoàn thành phiếu
học tập số 1.

trước Cách mạng tháng
Tám năm 1945. Đất nước
bị thực dân Pháp đô hộ,
đời sống nhân dân cực
khổ, lầm than. Trong khi
các nhà văn hiện thực
phản ánh hiện thực trên
tinh thần tố cáo, lên án xã
hội thì các nhà văn lãng
mạn chủ yếu bộc lộ cảm
xúc buồn chán trước hiện
thực, thể hiện khát vọng
thay đổi cuộc sống.

2. Tác phẩm“Hai đứa
trẻ”:
- Xuất xứ:
+ In trong tập Nắng
trong vườn (1938).
+ Tiêu biểu cho truyện
ngắn của Thạch Lam,
kết hợp yếu tố hiện thực
và lãng mạn trữ tình.

- Hãy nêu bối cảnh và
hoàn cảnh ra đời của
- Bối cảnh truyện: quê
truyện ngắn “Hai đứa trẻ”?
ngoại của tác giả - phố
GV giảng: Đó là một phố


trả lời.

+ Phần 1: Từ đầu đến
Gv nhận xét và chốt kiến
“tiếng
cười
khanh
thức.
khách nhỏ dần về phía
làng”: Tâm trạng của
Liên trước bức tranh
phố huyện lúc chiều tàn.
+ Phần 2: Tiếp theo
đến “ chừng ấy người
trong bóng tối mong đợi
một cái gì tươi sáng cho
sự sống nghèo khổ hằng
ngày của họ: Tâm trạng
của Liên trước bức
tranh phố huyện lúc
đêm về.
+ Phần 3: Còn lại: Tâm
trạng của Liên trong
cảnh đợi tàu lúc đêm
khuya.
2. Hoạt động 2: Hướng dẫn học sinh Đọc - hiểu văn bản:
- Ý tưởng thiết kế hoạt động: Rèn cho học sinh năng lực tự đọc- hiểu văn bản theo
đặc trưng thể loại, năng lực giao tiếp( nghe- nói- đọc- viết), hợp tác( hoạt động
nhóm), năng lực sử dụng ngôn ngữ, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực thẩm mĩ.

đến diễn biến tâm trạng
buồn thương, day dứt của
Liên, nhân vật mang chủ
đề của truyện.
- Sử dụng kĩ thuật mảnh
ghép:
- Chia lớp thành 3 nhóm
và giao nhiệm vụ cho các
nhóm thảo luận theo các
câu hỏi (mỗi nhóm tìm
hiểu một nội dung), có
nhóm trưởng và thư kí ghi
chép.
- Sau đó yêu cầu HS thành
lập nhóm mới, 1 thành
viên đại diện của nhóm cũ
giảng cho nhóm mới nghe.
+ Nhóm 1: Bức tranh
thiên nhiên nơi phố huyện
lúc chiều tà được miêu tả
qua những âm thanh, hình
ảnh, màu sắc, đường nét
nào? Nhận xét ngòi bút
miêu tả của Thạch Lam?
Cảm nhận của em về vẻ
đẹp của bức tranh ấy?
+ Nhóm 2: Trước giờ khắc
ngày tàn, tâm trạng của
Liên như thế nào? Tìm
những chi tiết miêu tả tâm

nhất nội dung câu trả lời.
+ Thành lập nhóm mới,
một thành viên đại diện
của nhóm cũ giảng cho
nhóm mới nghe.
+ Nhóm khác đặt câu hỏi
hoặc bổ sung ý kiến.
Bước 4: GV nhận xét
đánh giá kết quả làm việc
của học sinh và chốt kiến
thức.
GV: Phải là một ngòi bút
tinh tế lắm, tác giả mới
cảm nhận được những cảm
xúc mơ hồ ấy của Liên.
Đây chính là một biệt tài
trong văn Thạch Lam.

Trang 20

1. Tâm trạng của Liên
trước bức tranh phố
huyện lúc chiều tàn.
a/ Cảnh chiều tàn và
tâm trạng của Liên
* Cảnh chiều tàn:
* Tâm trạng của Liên:
* Nghệ thuật:
(Phiếu học tập số 2)
=> Bức hoạ đồng quê

chợ
chiều”
(Tràng giang)
GV bình: chúng ta đã thấy
rõ nét đặc trưng trong văn
Thạch Lam ở sự kết hợp
giữa yếu tố lãng mạn và
hiện thực. Nếu ở cảnh
chiều tàn, ngòi bút Thạch
Lam thật lãng mạn trữ tình
thì ở cảnh chợ tàn, nhà văn
lại dùng ngòi bút tả thực.

c. Những kiếp người
tàn và tâm trạng của
Liên
( Phiếu học tập số 4)
- Bởi họ sống mà không
ra sống thực chất chỉ là
sự cầm cự, quẩn quanh,
bế tắc.
-> Bức tranh đời sống
nghèo nàn, hiu hắt, úa
tàn.

GV giảng
+ Liên: Cứ mỗi chiều,
Liên lại dọn hàng, đếm
hàng, tính tiền như một
người chủ gia đình thực

buồn mơ hồ không hiểu
của văn học lãng mạn:
“Hôm nay trời nhẹ mây
cao/ Tôi buồn không hiểu
vì sao tôi buồn” (Xuân
Diệu). Dường
như
trong “Chiếc linh hồn
nhỏ” của cô bé nơi phố
huyện đã vương vấn chút
“Mang mang thiên cố sầu”
của văn học lãng mạn.
Thạch Lam đã để cho cô
bé Liên dường như nghe
được một cách vô thức sự
hữu hạn của đời .
*Thao tác 2: Đánh giá
phần 1
- GV sử dụng kĩ thuật
“Đặt câu hỏi”
+ Qua tìm hiểu tâm trạng
của nhân vật Liên trước
cảnh chiều tàn, chợ tàn và
những kiếp người tàn, em
có nhận xét gì về bút pháp
nghệ thuật và tư tưởng của
tác
giả?

Trang 22

và nhân đạo sâu sắc của
đoạn trích.
C. LUYỆN TẬP(2 phút)
- Ý tưởng thiết kế hoạt động: Củng cố kiến thức đã học.
- Nội dung hoạt động: GV nêu câu hỏi, HS làm bài tập tại lớp.
- Phương pháp tổ chức dạy học: Học sinh hoạt động cá nhân.
- Phương tiện dạy học: GV chuẩn bị bài tập.
- Sản phẩm: bài làm của học sinh.
- Cách thức tiến hành
Nối cột A với cột B
1. Nối đặc điểm ở cột A tương ứng với chi tiết ở cột B
A
B
Âm thanh
Phương tây đỏ rực như lửa cháy và những đám mây
ánh hồng như hòn than sắp tàn.
Đường nét
Trong cửa hàng hơi tối, muỗi đã bắt đầu vo ve.
Hình ảnh, màu sắc
Dãy tre làng ... cắt hình rõ rệt trên nền trời.
2.Nối tên nhân vật ở cột A với đặc điểm tương ứng ở cột B
A
B
Chị em Liên
…ở ven chợ cúi lom khom trên mặt đất đi lại tìm tòi.
Chị Tí
... trông coi là một cửa hàng tạp hóa nhỏ xíu...
Mấy đứa trẻ con nhà đi lần vào bóng tối, tiếng cười khanh khách nhỏ dần
nghèo
về phía làng.

- Phương tiện dạy học : GV chuẩn bị bài tập.
- Sản phẩm : bài tập của học sinh.
- Cách thức tiến hành
Hoạt động của GV
Hoạt động của HS
Kiến thức cần đạt
- B1: GV giao nhiệm
vụ:
Hãy vẽ tranh theo trí
- Tranh vẽ của học
tưởng tượng của em,
sinh.
tái hiện bức tranh thiên
nhiên, cuộc sống con
người phố huyện lúc
chiều tàn.
- B2: HS thực hiện
nhiệm vụ: ở nhà
- B3: HS báo cáo kết
quả thực hiện nhiệm
vụ vào lúc kiểm tra
bài cũ của tiết sau.
- B4: GV đánh giá,
nhận xét, cho điểm
E. MỞ RỘNG VÀ SÁNG TẠO
(Khuyến khích học sinh thực hiện ở nhà và không bắt buộc)
- Ý tưởng thiết kế hoạt động: Giúp HS mở rộng kiến thức liên quan đến nội dung bài
học.
- Nội dung hoạt động: Khuyến khích HS tìm đọc những bài viết, những nhận đinh về
tác giả Thạch Lam, bài “Hai đứa trẻ”(đoạn 1) và một số truyện ngắn của Thạch Lam.