TRƯỜNGĐẠI HỌCTÀINGUYÊNVÀMôiTRƯỜNG
TP.HỒCHÍ MINH

Chủ đề
ỨNG
ỨNG DỤNG
DỤNG CÔNG
CÔNG NGHỆ
NGHỆ GIS
GIS &
& VIỄN
VIỄN THÁM
THÁM ĐỂ
ĐỂ
GIÁM
GIÁM SÁT
SÁT SỰ
SỰ CỐ
CỐ TRÀN
TRÀN DẦU
DẦU Ở
Ở NƯỚC
NƯỚC TA
TA HIỆN
HIỆN NAY
NAY

GVHD:

Ts. Trần Thống Nhất


1.2. Nguyên nhân và ảnh hưởng :
1.2.1. Nguyên nhân.
1.2.2. Ảnh hưởng.

II. Phương pháp nghiên cứu:
2.1. Ảnh viễn thám radar.
2.2. Ảnh viễn thám quang học.

III. Các bước thực hiện & Kết quả:
3.1. Các bước triển khai .
3.2. Các CSDL thu được.

IV. Ứng dụng thực tiễn:
V. Kết luận:

Ứng dụng công nghệ GIS & VT

2


Ứng dụng công nghệ GIS & VT

3


I. Đặt vấn đề :
1.1. Thực trạng ở VN :
- Theo Cục BVMT (VEPA), từ năm 1987 đến nay đã xảy ra hơn 90 vụ tràn dầu tại các vùng sông và
biển của Việt Nam. Theo Bộ TN&MT, mỗi năm có khoảng 10 vụ tràn dầu, gây thiệt hại lớn về kinh tế
và ô nhiễm môi trường nghiêm trọng. (đặc biệt là các tỉnh ven biển miền Trung Việt Nam).

tiện
tiện vận
vận tải
tải đường
đường

Sự
Sự cố
cố giàn
giàn

thủy
thủy (đặc
(đặc biệt
biệt là
là tàu
tàu

khoan
khoan

chở
chở dầu)
dầu)

•

Sự cố phun dầu do

Rò rỉ dầu, đổ trộm


 Cuối năm 2007, các địa phương dọc bờ biển Việt Nam xuất hiện hiện tượng
dầu vón cục như: Quảng Nam, Vũng Tàu, Thừa Thiên - Huế,... Làm ảnh
hưởng đến hệ sinh thái ven biển, các khu nghỉ dưỡng, resort ,...

 Tại nhiều vùng biển, hiện tượng “thủy triều đen” diễn ra phổ biến gây chết
các loài thủy sinh, cạn kiệt nguồn nước sạch,...

 Các sự cố tràn dầu để lại hậu quả nghiêm trọng: ô nhiễm môi trường, mất

cảnh quan du lịch, ảnh hưởng đến môi trường sống,... gây thiệt hại đến các
hoạt động kinh tế, đặc biệt là khai thác và sử dụng tài nguyên thủy sản,…

 Gây ra các bệnh về tim mạch, về đường hô hấp, ảnh hưởng đến sinh hoạt
của người dân,....

Ứng dụng công nghệ GIS & VT

8


I. Đặt vấn đề :
1.2. Nguyên nhân và ảnh hưởng:
1.2.2. Ảnh hưởng:

Người dân tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu thu gom dầu vón cục

Để khắc phục sự cố tràn dầu có hiệu quả. Hiện nay Việt Nam ứng dụng công nghệ Viễn thám & GIS phục vụ giám sát sự cố ô nhiễm
tràn dầu trên biển , đó là một giải pháp hữu hiệu và khả thi nhất.



Công
Công nghệ
nghệ
Viễn
Viễn Thám
Thám và
và

ALOS PALSAR (Phân

GIS
GIS

giải 10 - 1000 m, Độ
phủ 100 - 350 km)

Ảnh
Ảnh VT
VT Quang
Quang học
học

Ảnh VT
Landsat

Ứng dụng công nghệ GIS & VT

11


với tần
tần số
số (f)
(f) từ
từ 1.000
1.000 -- 125.000
125.000 (MHZ)
(MHZ) cho
cho các
các kênh:
kênh: Ku,
Ku, Ka,
Ka, X,
X, C,
C, S,
S, L,
L, P
P

-- Độ
Độ phân
phân giải:
giải: 7
7 m,
m, 10
10 m,
m, 12.5
12.5 m...,
m..., 100
100 -- 300

thể
xuyên
qua
mặt
đất,
thu
thông
tin
các
vật
gần
mặt
điều kiện thời tiết nhiều mây, có thể xuyên qua mặt đất, thu thông tin các vật gần mặt đất,
đất,

bị
bị ảnh
ảnh hưởng
hưởng
đo
độ
gồ
đo độ gồ ghề...
ghề...

-- Do
Do λ
λ và
và ff khác
khác nhau

cho
bề
mặt
nhẵn
hơn.
Khi
sử
dụng
ảnh
radar
cần
biển là màu đen trên ảnh radar vì dầu cản sóng, làm cho bề mặt nhẵn hơn. Khi sử dụng ảnh radar cần
kết
kết hợp:
hợp: cường
cường độ
độ của
của gió,
gió, độ
độ cao
cao của
của sóng
sóng biển,
biển, trường
trường nhiệt...
nhiệt...

Ứng dụng công nghệ GIS & VT

12

giải có
có nhiều
nhiều loại:
loại: cao
cao 0.610.61- 2.50
2.50 m,
m,
trung
trung bình,
bình, thấp.
thấp. Bị
Bị ảnh
ảnh hưởng
hưởng bởi
bởi thời
thời tiết
tiết nhiều
nhiều mây
mây
như
như Việt
Việt Nam.
Nam.

Ứng dụng công nghệ GIS & VT

14


II. Phương pháp nghiên cứu:

Tên kênh phổ

Bước sóng(μm)

Lmax

Lmin

1

Blue

0,45 - 0,515

191,600

-6,200

2

Green

0,525 - 0,605

196,500

-6,400

3


MIR

2,09 - 2,35

10,800

-0,350

Ứng dụng công nghệ GIS & VT

17


II. Phương pháp nghiên cứu:
2.2. Ảnh viễn thám quang học:

•

Chuyển đổi giá trị số sang giá trị bức xạ phổ đối với ảnh Landsat 7 ETM+ được thực hiện như sau:

Lλ=

•

(DN – DN min) + Lmin

Trong đó:

Lλ: Giá trị bức xạ phổ;
Lmax, Lmin : Giá trị bức xạ phổ ứng với DNmax và DNmin ở kênh phổ (giá trị này được lấy từ file metadata trong dữ

ảnh.
-Phân tích các đối tượng thu nhận được trên cơ sở kết hợp với các thông tin tư liệu khác như khí
tượng, thủy văn... ở thời điểm thu nhận ảnh.
-Tổng hợp, đánh giá, hoàn thiện quá trình suy giải ảnh.
-Thành lập bản đồ và xây dựng CSDL khu vực có dầu loang.
-Lập báo cáo tổng hợp kết quả.
=> Để đảm bảo tính khách quan, chính xác và nhanh chóng khi có dữ liệu ảnh cần tổ chức thành 2
tổ xử lý, sau đó kiểm tra chéo và chuyển kết quả xử lý vào cùng 1 hệ thống để phân tích sâu hơn
cùng với các chuyên gia nước ngoài.

Ứng dụng công nghệ GIS & VT

20


III. Các bước thực hiện & Kết quả:
3.2. Các CSDL thu được :

147 cảnh ENVISAT ASAR , 49 cảnh ALOS PALSAR và bổ
sung thêm các ảnh Quicklook

Thông tin gió từ vệ tinh Quikscat của Mỹ, radar 13.4 GHZ,
1800 km swath, 90% coverage every day, wind speed 320m/s, sai số 2 m/s, hướng sai số 20%, wind vector 25 km

Ứng dụng công nghệ GIS & VT

21


III. Các bước thực hiện & Kết quả: