SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA
MỤC
LỤCTRIỆU SƠN 5
TRƯỜNG
THPT
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
SỬ DỤNG BỘ TÀI LIỆU “ BÁC HỒ VÀ NHỮNG BÀI
HỌC VỀ ĐẠO ĐỨC LỐI SỐNG DÀNH CHO HỌC SINH”
VÀO DẠY MỘT SỐ BÀI ĐẠO ĐỨC – CHƯƠNG TRÌNH
GDCD LỚP 10
Người thực hiện: Lê Thị Tám
Chức vụ:
Giáo viên
Đơn vị công tác: Trường THPT Triệu Sơn 5
SKKN thuộc môn: GDCD
THANH HÓA, NĂM 2019
MỤC LỤC
1. MỞ ĐẦU
Trang
1. 1. Lý do chọn đề tài.......................................................................................... 1
1. 2. Mục đích nghiên cứu................................................................................. 2
1. 3. Đối tượng nghiên cứu................................................................................... 2
1. 4. Phương pháp nghiên cứu...............................................................................2
2. NỘI DUNG
“Tháp Mười đẹp nhất bông sen.
Việt Nam đẹp nhất có tên Bác Hồ”
Ngày nay Bác đã đi xa nhưng những gì là giá trị đạo đức, là truyền thống
quý báu của tư tưởng, đạo đức lối sống của Người vẫn mãi là tấm gương sáng
ngời cho nhân dân Việt Nam và nhân loại soi sáng!
Thực hiện chỉ thị số 05 – CT/TW, ngày 15/5/2016 của Bộ chính trị khóa
XII về “ Đấy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí
Minh”; Thực hiện công văn số 2990 – CV/ BTGTW, ngày 28/7/2017 của Ban
Tuyên giáo trung ương về việc triển khai học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức,
phong cách Hồ Chí Minh trong các trường phổ thông; Công văn số 4634/
BGDDT – CTHSSV, ngày 21/9/ 2016 của Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc sử
dụng bộ tài liệu “ Bác Hồ và những bài học về đạo đức lối sống dành cho học
sinh” trong các nhà trường phổ thông.
Hưởng ứng phong trào trên, toàn bộ ngành giáo dục nói chung và Sở
Giáo dục Đào tạo Thanh Hóa nói riêng đang tích cực triển khai thực hiện sâu
rộng, các nhà trường trên địa bàn Tỉnh Thanh Hóa xây dựng kế hoạch và đưa
vào thực hiện, giảng dạy bộ tài liệu “ Bác Hồ và những bài học về đạo đức lối
sống dành cho học sinh” từ lớp 2 đến lớp 12 với nhiều hình thức phong phú như
giảng dạy trong tiết hoạt động ngoài giờ lên lớp, các buổi sinh hoạt tập thể, hoạt
động đoàn, đặc biệt lồng ghép vào tích hợp giảng dạy trong môn giáo dục công
dân.
Bản thân tôi là một giáo viên đang giảng dạy bộ môn giáo dục công dân
trong trường THPT, tôi nghĩ mình phải làm gì để tư tưởng, tấm gương đạo đức
Hồ Chí Minh đến với các em học sinh không chỉ thông qua các bài học về đạo
đức, những hình thức giáo dục của các đoàn thể mà nó được thấm vào các em
học sinh qua các bài học của môn GDCD.
Để thực hiện điều này tôi nhận thấy bộ môn GDCD trong trường THPT
đặc biệt là phần “ Công dân với đạo đức” có nhiều nội dung phù hợp để tích
hợp, tạo ra sự chuyển biến về ý thức, tu dưỡng, học tập và làm theo tấm gương
đạo đức Hồ Chí Minh, hình thành cho học sinh lòng tin, động cơ, hoài bão và
GDCD lớp 10”.
1. 2. Mục đích nghiên cứu
Đưa bộ sách Bác Hồ và những bài học về đạo đức, lối sống tích hợp vào
một số bài học đạo đức chương trình giáo dục công dân lớp 10. Từ đó giúp các
em hiểu được các tư tưởng đạo đức của Bác Hồ và hình thành cho các em những
kĩ năng sống cần thiết như kĩ năng tự nhận thức về bản thân, kĩ năng hòa nhập
cộng đồng, kĩ năng giao tiếp ứng xử, kĩ năng tự chịu trách nhiệm....
1. 3. Đối tượng nghiên cứu
Học sinh lớp 10 trường THPT Triệu Sơn 5
1. 4. Phương pháp nghiên cứu.
- Phân tích và tổng hợp lý thuyết
- Phương pháp trực quan, hình ảnh, câu truyện minh họa.
4
2. NỘI DUNG
2. 1. Cơ sở lí luận
Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về
những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam là kết quả của sự vận dụng và
phát triển sáng tạo Chủ nghĩa Mác – Lê nin vào điều kiện cụ thể của nước ta, kế
thừa và phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa
văn hóa nhân loại. [ 2 ]
Đạo đức Hồ Chí Minh là đạo đức của một người cộng sản mẫu mực, kiên
định trên lập trường, quan điểm của chủ nghã Mác – Lê nin, kết hợp giữa chủ
nghĩa yêu nước của dân tộc Việt Nam với chủ nghĩa quốc tế chân chính của giai
cấp công nhân cách mạng, đạo đức Hồ Chí Minh là cả một hệ thống lí thuyết, tư
tưởng phong phú và tinh tế, nổi bật như các đức tính, các chuẩn mực về : “
Trung với nước, hiếu với dân”, “ cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư”; “yêu
thương con người, sống có nghĩa tình” Sinh thời Bác là người rất coi trọng về
Chỉ sót một dấu phẩy, Bác Hồ xin lỗi
bạn đọc
Địa chỉ tích hợp, giảng dạy.
Bài 12 : Công dân với tình yêu
hôn nhân, gia đình
Bài 13: Công dân với cộng đồng
Bài 14: Công dân với sự nghiệp
xây nghiệp xây sựng và bảo vệ Tổ
quốc
Bài 16: Tự hoàn thiện bản thân
2 . 2. Thực trạng của vấn đề
Dưới tác động của nền kinh tế thị trường và sự hội nhập quốc tế về văn
hóa, xã hội đã ảnh hưởng đến một bộ phận giới trẻ trong xã hội. Tình trạng
thanh niên có lối sống thực dụng chỉ chạy theo những giá trị vật chất mà bỏ quên
những giá trị tinh thần, đạo đức. Tình trạng sống buông thả, không coi trọng giá
trị đạo đức đã và đang diễn ra ở nhiều nơi. Bằng chứng là các phương tiện
truyền thông đã đăng tải các bài viết phản ánh về thực trạng này. Tình trạng học
sinh đánh nhau (cả trai lẫn gái), thậm chí hành hung cả thâỳ cô giáo, con giết
cha, anh giết em, trẻ vị thành niên cũng gây ra nhiều vụ án mạng… Những hành
vi tàn bạo này được đăng trên mặt báo chỉ là những tảng băng nổi, thực tế còn
nhiều hơn nữa. Cách đây không lâu người ta choáng váng vì một đoạn video clip
nữ sinh đánh bạn đăng tải trên Internet. Trong clip này một cô bé đang bị nữ
sinh tóc ngắn vừa đánh tới tấp vào mặt vừa chửi tục với kiểu “dạy dỗ” rất anh
chị. Trong khi đó nhiều học sinh khác ngồi chễm chệ ở ghế đá và thản nhiên
nhìn vụ đánh hội đồng này. Một thái độ vô cảm không thể ngờ được! Sau đó, dư
luận lại đau lòng trước tình trạng gia tăng bạo lực học đường của nữ sinh Việt
Nam được phản ánh liên tục trên mạng xã hội. Đáng báo động hơn nữa hiện
tượng học sinh đánh giáo viên cũng gia tăng. Có những giáo viên đang giảng
Từ thực trạng trên tôi mạnh dạn chon đề tài Sử dụng bộ sách Bác Hồ với
những bài học về đạo đức lối sống vào dạy một số bài đạo đức chương trình
GDCD lớp 10”, góp phần giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh trường THPT
Triệu Sơn 5.
2. 3. Các giải pháp thực hiện
2. 3.1. Sử dụng câu chuyện “ BÁC HỒ RẤT QUÝ TRỌNG TÌNH CẢM GIA
ĐÌNH” vào dạy Bài 12: Công dân với tình yêu hôn nhân và gia đình.
Mục 3. Gia đình, chức năng của gia đình, các mối quan hệ gia đình
và trách nhiệm của các thành viên
* Ở nội dung này giáo viên sử dụng phương pháp : Kể chuyện, đàm thoại
để tìm hiểu khái niệm, chức năng của gia đình.
* Mục tiêu:
- HS nêu được khái niệm gia đình và các chức năng của gia đình.
- Rèn luyện năng lực giao tiếp, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực tự
nhận thức và điều chỉnh hành vi.
* Cách tiến hành:
Để học sinh hiểu được thế nào là gia đình, chức năng của gia đình và mối
quan hệ giữa các thành viên, giáo viên kể câu chuyện, “Bác Hồ rất quý trọng tình cảm
gia đình”.
Năm 1929, Bác Hồ từ Châu Âu về Thái Lan. Thời gian ở Thái Lan, Bác
Hồ giúp anh, em cán bộ Việt Kiều củng cố, phát triển tổ chức Việt Kiều và uốn
nắn lại nội dung tuyên truyền của tờ báo thân ái. Bác Hồ thường đi thăm trụ sở
của các đoàn thể Việt Kiều. Một lần trên đường đi thăm các trụ sở đó, mới đi
được nửa đường thì trời tối , Bác Hồ ghé vào một gia đình Việt Kiều làm thợ
mộc ngủ nhờ. Đêm đó chị chủ nhà ngâm kiều ru con, Bác Hồ lắng nghe, sáng
7
hôm sau lúc đi đường, Bác Hồ nói với đồng chí Trần Lan, bạn đồng hành, giọng
chiến khu Việt Bắc đã điện cho Ủy ban kháng chiến hành chính Liên khu IV, bức
điện số 1229, nhờ chuyển cho làng Kim Liên, họ tộc Nguyễn Sinh. “Nghe tin
anh Cả mất, lòng tôi rất buồn rầu. Vì việc nước nặng nhiều, đường sá xa cách,
lúc anh đau yếu tôi không thể trông nom, lúc anh tạ thế tôi không thể lo liệu. Tôi
xin chịu tội bất đệ trước linh hồn anh và xin bà con nguyên lượng cho một
người con đã hy sinh tình nhà vì phải lo việc nước”.
Cuối năm 1954, Văn phòng Phủ Chủ tịch nhận được công văn từ khu IV
gửi ra Hà Nội báo tin bà Nguyễn Thị Thanh (chị gái Bác Hồ) mất. Công văn
này đến chậm. Bác Hồ xem kỹ công văn đó, đăm chiêu suy nghĩ rồi Bác gấp cẩn
8
thận, cho vào phong bì, xếp vào một chỗ riêng trong ngăn để sách của Bác.
Cũng dịp này, trong gói công văn từ miền Nam gửi ra Văn phòng Phủ chủ tịch,
có bức thư gửi Hồ Chủ tịch, có tấm ảnh chụp bộ đội ta đứng hai bên mộ cụ Phó
bảng Nguyễn Sinh Sắc ở Cao Lãnh. Ảnh này nhỏ, nước ảnh mờ nhưng vẫn nhìn
thấy rõ hàng chữ khắc trên mộ chí. Văn phòng Phủ Chủ tịch chuyển thư và ảnh
đó cho Bác Hồ nhưng không thấy Bác chuyển lại. Mãi đến giữa tháng 9/1969,
sau khi Bác qua đời, mới thấy bức thư và tấm ảnh để trong chiếc hộp gỗ khảm
đựng thiếp in hoa, để trên ngăn sách cao nhất trong buồng làm việc tại ngôi nhà
sàn Bác ở. Với người thân trong gia đình, người mẹ, người cha, người chị,
người anh, Bác Hồ thờ ở trong tim Bác; Trái tim Bác Hồ thuộc về người thân
trong gia đình, về họ tộc, về quê hương Nghệ An, về đất nước Việt Nam, về toàn
thể nhân dân Việt Nam chúng ta. [ 4 ].
- Giáo viên chiếu hình ảnh về gia đình Bác Hồ và nêu một số nét chính về
gia đình Bác
Cụ Nguyễn Sinh Sắc (còn gọi là Nguyễn Sinh Huy, người dân còn gọi là
Cụ Phó bảng; 1862 – 1929) là cha của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Cụ Hoàng Thị
Loan (1868-1901) là mẹ của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Cụ là con gái của cụ Hoàng
là nơi ta cất tiếng khóc chào đời, nơi nuôi dưỡng tâm hồn ta từ thuở ấu thơ, nơi
dạy ta từ lúc chập chững biết đi, biết nói, là nơi ta lớn lên và trưởng thành…..
Đối với Bác Hồ một vĩ nhân của thời đại gia đình là như vậy, còn đôí với em ?
Gia đình em gồm mấy thành viên, đó là những thành viên nào?
Để tồn tại và phát triển, gia đình cần thực hiện những chức năng nào?
Em hiểu gia đình là gì?
- GV hướng dẫn học sinh lấy các câu ca dao, tục ngữ nói về tình cảm gia
đình.
- Giáo viên gọi học sinh trả lời và kết luận.
* Khái niệm :
Gia đình là một cộng đồng người chung sống và gắn bó với nhau bởi 2
mối quan hệ cơ bản là quan hệ hôn nhân và quan hệ huyết thống
* Chức năng của gia đình
- Chức năng duy trì nòi giống
- Chức năng kinh tế
- Chức năng tổ chức đời sống gia đình
- Chức năng nuôi dưỡng, giáo dục con cái
* Mối quan hệ trong gia đình
- Quan hệ giữa vợ và chồng
- Quan hệ giữa cha mẹ và con cái
- Quan hệ giữa ông bà và các cháu
- Quan hệ giữa các thành viên trong gia đình.
10
Như vậy với việc sử dụng câu chuyện “ Bác Hồ rất quý trọng tình cảm
gia đình”, giáo viên giúp học sinh hiểu thế nào gia đình, các mối quan hệ trong
gia đình, đặc biệt hiểu hơn về tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh không chỉ là con
người hết lòng, hết sức vì nước vì dân mà còn là người con hiếu thảo của gia
đình. Từ đó hình thành cho các em ý thức đạo đức , giáo dục cho các em tình
có gà luộc, cá và hai bát canh. Thấy vậy bác không vui và bảo:
- Trong khi nhân dân đang thắt lưng buộc bụng kháng chiến, mình ăn
cơm thế này là ăn cơm quan đấy!
Bác chia đôi tất cả các món ăn. Cả đoàn ăn một nửa, một nửa còn lại Bác
bảo mang vào trong làng chia cho các gia đình nghèo. Nửa con gà còn lại Bác
11
đòi chia lần nữa, Bác cháu ta ăn một nửa còn một nửa Bác dặn lấy lá gói lại để
chiều ăn” [4]
- GV sử dụng phương pháp thảo luận nhóm kết hợp với kĩ thuật dạy học
tích cực KWL giúp học sinh tìm hiểu nội dung bài học. Giáo viên phát phiếu cho
học sinh.
K
( những điều đã biết )
W
( Những điều muốn biết)
L
( Những điều đã học
được sau bài học)
Ở cột K giáo viên yêu cầu học sinh tìm ra một số từ khoá thể hiện tinh
thần nhân nghĩa của câu chuyện như: “không làm phiền”, “thắt lưng buộc bụng”,
“chia đôi”... Từ khóa quan trọng nhất là “chia đôi”, vì thể hiện sự chia sẻ ngọt
bùi, đồng cam cộng khổ.
Những việc làm của bản thân em, trường em thể hiện tinh thần nhân
nghĩa? (Mua tăm ủng hộ người mù; quyên góp ủng hộ đồng bào lũ lụt miền
lẫn nhau trong hoạn nạn lúc khó khăn , không đắn đo tính toán. Đạo lý nhường
nhịn, đùm bọc nhau lúc sa cơ lỡ bước đã là tình cảm của con người Việt Nam
trong tình làng nghĩa xóm và trở thành hành vi ứng xử hàng ngày của người Việt
Nam qua các thế hệ.
- Nhân nghĩa còn được thể hiện ở sự tương trợ gúp đỗ nhau trong lao động
và trong cuộc sống hàng ngày với mong muốn mọi người cùng hạnh phúc ấm
no.
+ Truyền thống nhân nghĩa còn được thể hiện sâu sắc ở lòng vị tha, cao
thượng, bao dung, độ lượng, không cố chấp với người có lỗi lầm biết hối cải, sự
đối xử khoan hồng ngay cả đối
+ Nét đặc trưng nổi bật của truyền thống nhân nghĩa của dân tộc Việt Nam
chính là ở chỗ: Các thế hệ sau luôn ghi lòng tạc dạ công lao cống hiến của các
thế hệ đi trước trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, khai sáng văn hóa
của dân tộc, của cộng đồng và của dòng họ.
* Để phát huy truyền thống nhân nghĩa học sinh cần phải:
- Kính trọng biết ơn, hiếu thảo cha mẹ, ông bà; biết quan tâm chăm sóc
ông bà cha mẹ khi già yếu, ốm đau.
- Quan tâm, chia sẻ, nhường nhịn những người xung quanh, trước hết là
những người thân trong gia đình, thầy cô, bạn bè, hàng xóm láng giềng.
- Cảm thông, sẵn sàng giúp đỡ mọi người khi gặp khó khăn. Tích cực
tham gia các hoạt động uống nước nhớ nguồn, đền ơn đáp nghĩa, các hoạt động
nhân đạo.
13
- Kính trọng, biết ơn các vị anh hùng của dân tộc. Tôn trọng giữ gìn
truyền thống tốt đẹp của dân tộc.
Như vậy với việc sử dụng câu chuyện “Một lần hành quân với Bác” kết
hợp với phương pháp và kĩ thuật dạy học tích cực, tôi nhận thấy học sinh rất
chăm chú lắng nghe, tích cực thảo luận , tích cực làm việc và đưa ra ý kiến tranh
báo cũ.
Bác nói đùa:
- Như thế là đã thành Bách khoa toàn thư rồi đấy. Từ đó, các chú chọn ra
những tấm gương nào cần viết lại trước và viết cho thật tốt, để mọi người có ý
thức làm theo, và làm hơn thế.
14
Bác trao cho ông Giáp mấy tờ giấy đánh máy ghi rõ mỗi ngành, mỗi giới,
mỗi địa phương có bao nhiêu người được khen thưởng. Bác phê bình một số cán
bộ lãnh đạo mãi làm công tác sự vụ hơn là để tâm sức xây dựng con người
mới…, cho nên không chịu theo dõi việc làm hàng ngày của quần chúng nhân
dân… và hỏi:
- Hình như các chú cũng chưa coi trọng những việc nhỏ như thế?
Không đợi trả lời, Bác nói tiếp:
- Các chú có biết biển cả do cái gì tạo nên không? Từng giọt nước nhỏ
thấm vào lòng đất, chảy về một hướng mới thành suối, thành sông, rồi thành
biển. Một pho tượng hay một lâu đài cũng phải có cái nền mới đứng vững được.
Nhưng người ta dễ nhìn thấy pho tượng và lâu đài mà không chú ý đến cái nền.
Như thế thì chỉ thấy ngọn mà quên mất cái gốc. [ 4 ]
Cách tiến hành: Học sinh đọc câu chuyện “Biển cả do cái gì tạo nên”
Học sinh trả lời câu hỏi vào phiếu học tập theo cặp:
Cặp 1: (Nhóm 1): Chi tiết nào thể hiện sự trân trọng của Bác Hồ với
những gương người tốt việc tốt?
(Nhóm 2): Việc Bác Hồ không quên chăm chút, ghi nhớ từng người dân
cụ thể nói lên điều gì?
Cặp 2: (Nhóm 3): Chỉ ra ý nghĩa câu nói sau của Bác trong câu chuyện:
“Các chú có biết biển cả do cái gì tạo nên không? Từng giọt nước nhỏ thấm vào
lòng đất, chảy về một hướng mới thành suối, thành sông và thành biển. Một pho
Lịch sử cho thấy dựng nước phải đi đôi với giữ nước. Giành chính quyền
đã khó nhưng giữ được chính quyền còn khó hơn. Vì vậy không chỉ thực hiện
nhiệm vụ xây dừng Tổ quốc mà còn phải bảo vệ Tổ quốc. Để góp phần xây
dựng và bảo vệ Tổ quốc thanh niên, học sinh cần phải:
* Trách nhiệm xây dựng Tổ quốc
+ Chăm chỉ, sáng tạo trong học tập, lao động; có mục đích, động cơ học
tập đúng. Học để mai sau xây dựng quê hương đất nước, xác định học tập tốt là yêu
nước.
+ Tích cực rèn luyện đạo đức tác phong; sống trong sáng, lành mạnh tránh
xa các tệ nạn xã hội; đấu tranh với các biểu hiện của lối sống lai căng, thực
dụng, xa rời các giá trị văn hoá, đạo đức truyền thống của dân tộc.
+ Quan tâm đến đời sống chính trị, xã hội của địa phương, đất nước. Thực
hiện tốt chủ trương đường lối chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước;
đồng thời vận động mọi người xung quanh cùng thực hiện.
+ Tích cực tham gia góp phần xây dựng quê hương bằng những việc làm
thiết thực, phù hợp như: bảo vệ môi trường, phòng chống tệ nạn xã hội...
+ Biết phê phán, đấu tranh với những hành vi đi ngược lại lợi ích quốc gia,
dân tộc.
* Trách nhiệm bảo vệ Tổ quốc
16
+Trung thành với Tổ quốc, với chế độ xã hội chủ nghĩa. Cảnh giác với âm
mưu chia rẽ của kẻ thù; phê phán, đấu tranh với mọi thủ đoạn phá rối an ninh
chính trị, xâm phạm chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ quốc gia.
+ Tích cực học tập, rèn luyện thân thể, giữ gìn vệ sinh, bảo vệ sức khoẻ.
+ Tham gia đăng ký nghĩa vụ quân sự, sẵn sàng lên đường bảo vệ Tổ
quốc.
+Tích cực tham gia hoạt động an ninh, quốc phòng ở địa phương; tham
gia các hoạt động "Đền ơn đáp nghĩa" các gia đình thương binh, liệt sĩ, các Bà
lại” hoặc “đính chính”).
Nội dung Bác viết là: “Trong báo Nhân Dân 14/3/1962, dưới đầu đề: “Làm thế
nào cho lạc thêm vui” đúng là một tấn lạc đổi được 1,5 tấn gang, nhưng vì sai
17
sót một dấu phẩy mà viết sai, thành 15 tấn. Đó là một thái độ không nghiêm túc,
không cẩn thận. T.L xin thật thà tự phê bình và xin lỗi bạn đọc”.
Đọc mấy lời của Bác Hồ, chúng ta thật là xúc động.
Những người làm báo chúng ta ở mỗi cơ quan, tòa soạn, mỗi khi người
này có một lỗi thường thường, thì cứ tìm ở người khác, người viết đổ tại đánh
máy, người đánh máy đổ tại người viết không rõ, phóng viên đổ cho biên tập,
ông này đổ tại ông kia, rồi cuối cùng cứ đổ vấy cho nhau. Khi cải chính lại, thì
chỉ đơn giản ở bài gì đấy, câu gì đấy, trang mấy, dòng mấy, xin đọc lại…
Ở đây chúng ta thấy cái mẫu mực, thái độ, trách nhiệm rất cao của Bác
với bạn đọc. Bác là lãnh tụ của Đảng, dân tộc, một ngày giải quyết hàng trăm
nghìn việc, đâu có phải làm báo chuyên nghiệp. Thế nhưng chỉ một dấu phẩy
như vậy, Bác viết cả một câu vừa tự phê bình, vừa xin lỗi thật nghiêm túc.
Bác Hồ thật là mẫu mực đối với chúng ta về công tác báo chí. Bác làm
Chủ tịch Đảng, Chủ tịch nước, thỉnh thoảng Bác mới viết báo, có một sai sót
nhỏ vậy, mà thái độ của Bác như thế, thật đáng trân trọng, đáng cho mọi người
viết báo chúng ta học tập. [ 4 ]
Ở nội dung này giáo viên sử dụng phương pháp: Thuyết trình, kể chuyện
và đàm thoại kết hợp với kĩ thuật dạy học tích cực 3 lần 3 để giúp học sinh tìm
hiểu nội dung tự hoàn thiện bản thân.
* Mục tiêu: Học sinh hiểu được: Thế nào là tự hoàn thiện bản thân? Vì
sao phải tự hoàn thiện bản thân
* Rèn luyện năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực giao
tiếp, tự lập, tự tin, tự chủ và có tinh thần vượt khó.
……………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………….
Viết 3 điều cần cải tiến( Những điều cần hoàn thiện bản thân)
……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
- Giáo viên cho học sinh suy nghĩ 5 phút và trình bày kết quả:
- Giáo viên nhận xét câu trả lời của học sinh và chốt lại những vấn đề trọng
tâm:
- Thời gian chuẩn bị 3 phút
- Giáo viên gọi học sinh trả lời và kết luận
* Tự hoàn thiện bản thân: Là vượt lên mọi khó khăn, trở ngại, không
ngừng học tập, tu dưỡng, rèn luyện, khắc phục, sửa chữa những khuyết điểm,
học hỏi những điểm hay, điểm tốt của người khác, điểm tốt của người khác để
bản thân ngày một tốt hơn, tiến bộ hơn.
* Vì sao phải tự hoàn thiện bản thân: Vì
Mỗi người đều có những mặt mạnh, và hạn chế riêng, không có ai là
hoàn thiện, hoàn mĩ.
19
Mặt khác, xã hội không ngừng phát triển, luôn đặt ra những yêu cầu mới
cao hơn đối với các thành viên. Vì vậy, ai cũng cần tự hoàn thiện bản thân mình
để phát triển và đáp ứng được những đòi hỏi của xã hội. nếu không biết tự hoàn
thiệnbản thân mình thì con người sẽ trở nên lạc hậu, và tự đào thải mình.
Tự hoàn thiện bản thân là một phẩm chất quan trọng của người thanh niên
trong một xã hội hiện đại, giúp cho mỗi cá nhân, gia đình, cộng đồng ngày một
phát triển tốt hơn.
Như vậy với việc sử dụng câu chuyện “ Chỉ sót một dấu phẩy, Bác Hồ
xin lỗi bạn đọc” kết hợp với việc sử dụng các phương pháp và kĩ thuật dạy học
tích cực đã đem lại sự hứng thú cho học sinh, bài giảng trở nên nhẹ nhàng hơn,
20
Lớp
Số học sinh
Thực nghiệm
Đối chứng
10 C6
10 C3
44
41
Mức độ
hứng thú
40 ( đạt 91 %)
15(đạt 36,5%)
Bình
thường
4 ( 9%)
15 ( 36,5)
Không
hứng thú
0
Trung bình
Số
Tỉ lệ
lượng
Yếu
Số
lượng
Tỉ lệ
10 C1
10 C2
10 C3
10 C6
Tổng
41
5
12 %
25
61 %
11
27 %
0
0
40
3
7,5 %
25%
3
1,8 %
Với việc “sử dụng bộ tài liệu Bác Hồ và những bài học về đạo đức
lối sống dành cho học sinh ...” không chỉ góp phần tạo ra hứng thú học tập cho
học sinh, giúp các em có thêm những kĩ năng sống cần thiết cho bản thân mà
còn góp phần vào việc giáo dục đạo đức cho học sinh ở trường THPT Triệu Sơn
5. Kết quả xếp loại hạnh kiểm năm học 2018 – 2019 của trường THPT Triệu
Sơn 5 như sau:
Tổng Số
Tốt
Khá
Trung bình
Yếu
SL
Tỉ lệ
SL
Tỉ lệ
SL
Tỉ lệ
SL
Tỉ lệ
học sinh
851
627
74 %
183
2. 5. Khả năng ứng dụng và triển khai sáng kiến kinh nghiệm
Sáng kiến kinh nghiệm “Sử dụng bộ sách Bác Hồ với những bài học về
đạo đức lối sống dành cho học sinh vào dạy một số bài GDCD…” có thể ứng
dụng vào các bài học GDCD lớp 11 và lớp 12 của chương trình giáo dục công
dân cấp THPT...
Hoặc có thể sử dụng vào giảng dạy các tiết ngoại khóa, hoạt động giáo dục
ngoài giờ lên lớp, tổ chức học tập vào các tiết sinh hoạt 15 đầu giờ, sinh hoạt tập
thể...cho học sinh.
3. KẾT LUẬN - KIẾN NGHỊ
3.1. Kết luận:
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng đặt ra câu hỏi và trả lời cho ta thấy được
tác dụng của sự đổi mới trong trường học. Đối với cả giáo viên và học sinh. Bác
nói: “Các Thầy nên thi nhau tìm cách dạy sao cho dễ hiểu, dễ nhớ, nhanh chóng
22
và thiết thực. Các trò nên đua nhau học, biết tiết kiệm giấy bút, biết giữ kỉ luật.”
[5]
Câu nói của Bác rất giản dị, nhưng lại hàm chứa ý nghĩa sâu xa, đó chính
là phương pháp giảng dạy của Giáo viên và sự tiếp thu bài một cách tích cực của
học sinh. Qua việc sử dụng chuyện kể Bác Hồ kết hợp với các phương pháp và
kĩ thuật dạy học tích cực vào bài học giáo dục công dân với những gì đã đạt
được trong quá trình dạy học đã chứng minh cho cách thức làm mới đó có hiệu
quả không chỉ là kết quả về điểm số mà cả về tinh thần, thái độ học tập , ý thức
đạo đức của học sinh.
Với việc sử dụng bộ tài liệu Bác Hồ với những bài học về đạo đức lối
sống vào dạy một số bài đạo đức chương trình GDCD lớp 10, góp phần tích cực
trong việc giáo dục cho các em học sinh, những chủ nhân tương lai của đất
nước những phẩm chất đạo đức cao đẹp, biết yêu thương, sống có nghiã tình và
- Đối với Sở GD & ĐT: Cần phối hợp các trường THPT tổ chức thường
xuyên các đợt tập huấn để nâng cao chất lượng bộ môn, tạo điều kiện cho các
GV trong tỉnh trao đổi kinh nghiệm lẫn nhau.
- Đối với giáo viên bộ môn GDCD: Thường xuyên học hỏi, tích cực đổi
mới phương pháp dạy học, tích cực dự giờ thăm lớp, trau dồi chuyên môn, sử
dụng hợp lý có hiệu quả đồ dùng dạy học, ứng dụng công nghệ thông tin hợp lý
và hiệu quả, phát huy năng lực tư duy của học sinh, góp phần chung thực hiện
nhiệm vụ giáo dục của nghành.
Triệu Sơn, ngày 25 tháng 5 năm 2019
XÁC NHẬN CỦA HIỆU TRƯỞNG
CAM KẾT KHÔNG COPY, SAO CHÉP
Lê Thị Tám
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Hồ Chí Minh toàn tập tập 9. tr 293- NXB Chính trị quốc gia.
24
2. Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX – NXB chính trị quốc gia Hà
Nội năm 2001 – tr 83.
3. Hồ Chí Minh toàn tập t5 – NXB chính trị quốc gia Hà Nội năm 2011- tr 252.
4. Sách Bác Hồ và những bài học về đạo đức lối sống dành cho học sinh lớp 10
– NXB Giáo dục Việt Nam năm 2017- tr8, tr12, tr27, tr4.
5. Tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục tr 374.
25