ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

MAI THỊ MẬN

QUẢN LÝ ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC
Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC LÝ THƯỜNG KIỆT THÀNH PHỐ HẠ LONG THEO ĐỊNH HƯỚNG
PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

THÁI NGUYÊN - 2019
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

MAI THỊ MẬN

QUẢN LÝ ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC
Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC LÝ THƯỜNG KIỆT THÀNH PHỐ HẠ LONG THEO ĐỊNH HƯỚNG
PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH
Ngành: Quản lý giáo dục
Mã số: 8.14.01.14

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS. Nguyễn Thị Tình

nhất với PGS.TS. Nguyễn Thị Tình người trực tiếp hướng dẫn, đã tận tình giúp đỡ
tôi trong suốt quá trình định hướng, chuẩn bị đề cương, viết, sửa chữa, hoàn chỉnh và
bảo vệ đề tài này.
Tôi xin chân thành cảm ơn và trân trọng tiếp thu những ý kiến phê bình và
đóng góp của các nhà khoa học và bạn đọc để luận văn hoàn thiện hơn.
Quảng Ninh, tháng 6 năm 2019
Tác giả
Mai Thị Mận

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN .......................................................................................................... i
LỜI CẢM ƠN ............................................................................................................... ii
MỤC LỤC ................................................................................................................... iii
DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT ............................................................................. iv
DANH MỤC CÁC BẢNG ........................................................................................... v
DANH MỤC BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ ................................................................................. vi
MỞ ĐẦU ...................................................................................................................... 1
1. Lý do chọn đề tài ...................................................................................................... 1
2. Mục đích nghiên cứu ................................................................................................ 3
3. Khách thể và đối tượng nghiên cứu .......................................................................... 3
4. Giả thuyết khoa học .................................................................................................. 4
5. Nhiệm vụ nghiên cứu ................................................................................................ 4
6. Giới hạn phạm vi nghiên cứu.................................................................................... 4
7. Phương pháp nghiên cứu .......................................................................................... 5
8. Đóng góp của luận văn ............................................................................................. 7


1.4.

Các yếu tố ảnh hướng đến biện pháp quản lý đổi mới PPDH theo định
hướng phát triển năng lực học sinh ở trong trường Tiểu học .......................... 39

1.4.1. Chủ trương, chính sách về đổi mới phương pháp giảng dạy ........................... 39
1.4.2. Điều kiện dạy học thực tế của nhà trường ....................................................... 40
1.4.3. Gia đình và cộng đồng xã hội .......................................................................... 40
1.4.4. Phẩm chất và năng lực của Hiệu trưởng .......................................................... 40
1.4.5. Phẩm chất và năng lực của của tổ trưởng chuyên môn ................................... 40
1.4.6. Phẩm chất và năng lực của giáo viên ............................................................... 41
1.4.7. Phẩm chất và năng lực của học sinh ................................................................. 42
Kết luận chương 1 ....................................................................................................... 44
Chương 2. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC Ở
TRƯỜNG TIỂU HỌC LÝ THƯỜNG KIỆT - THÀNH PHỐ HẠ LONG
THEO ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH ..................... 45

2.1.

Khái quát về trường Tiểu học Lý Thường Kiệt - Thành phố Hạ Long ........... 45

2.1.1. Trường Tiểu học Lý Thường Kiệt - Thành phố Hạ Long ............................... 45
2.1.2. Cơ cấu tổ chức nhà trường ............................................................................... 46
2.1.3. Quy mô trường lớp........................................................................................... 46
2.1.4. Cơ sở vật chất và đội ngũ giáo viên ................................................................. 46
2.2.

Tổ chức nghiên cứu thực trạng ........................................................................ 48


2.4.3. Nguyên nhân .................................................................................................... 70
Kết luận chương 2 ....................................................................................................... 71
Chương 3. BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC Ở
TRƯỜNG TIỂU HỌC LÝ THƯỜNG KIỆT- THÀNH PHỐ HẠ LONG
THEO ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH ..................... 72

3.1.

Nguyên tắc đề xuất các biện pháp quản lý PPDH ở trường THLTK - TP
Hạ Long theo định hướng phát triển năng lực học sinh .................................. 72

3.1.1. Nguyên tắc đảm bảo mục tiêu giáo dục ........................................................... 72
3.1.2. Nguyên tắc đảm bảo tính toàn diện và đồng bộ............................................... 72
3.1.3. Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn .................................................................. 72
3.1.4. Nguyên tắc đảm bảo tính hiệu quả................................................................... 73
3.1.5. Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi ..................................................................... 74
3.2.

Các biện pháp quản lý đổi mới PPDH ở Trường Tiểu học Lý Thường
Kiệt- TP Hạ Long theo định hướng phát triển năng lực học sinh ................... 74

3.2.1. Biện pháp tổ chức bồi dưỡng nâng cao nhận thức của đội ngũ CBQL và
GV về đổi mới PPDH ở Trường Tiểu học Lý Thường Kiệt- TP Hạ Long
theo định hướng phát triển năng lực học sinh .................................................. 74
3.2.2. Biện pháp lập kế hoạch và tổ chức thực hiện các hoạt động của tổ chuyên môn... 77
3.2.3. Biện pháp quản lý bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn và nghiệp vụ
cho đội ngũ GV đáp ứng yêu cầu đổi mới phương pháp dạy học ở Trường
Tiểu học Lý Thường Kiệt- TP Hạ Long theo định hướng phát triển năng
lực học sinh ...................................................................................................... 79
3.2.4. Biện pháp quản lý việc lựa chọn và sử dụng hệ thống các PP và kỹ thuật



DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
CBQL

: Cán bộ quản lý

CNH

: Công nghiệp hóa

CSVC

: Cơ sở vật chất

GV

: Giáo viên

HĐH

: Hiện đại hóa

HS

: Học sinh sinh viên

KT - XH

: Kinh tế - xã hội


: Tiểu học Lý Thường Kiệt

TTCM

: Tổ trưởng chuyên môn

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 1.1.

So sánh dạy học theo truyền thống và dạy học theo định hướng đổi mới .... 23

Bảng 1.2.

Bảng so sánh chương trình dạy học định hướng nội dung và chương
trình dạy học định hướng năng lực ......................................................... 25

Bảng 2.1.

Bảng kết quả khảo sát thực trạng nhận thức về đổi mới PPDH của
đội ngũ giáo viên ở Trường Tiểu học Lý Thường Kiệt - Thành phố
Hạ Long ................................................................................................... 51

Bảng 2.2.



Bảng 2.8.

Kết quả khảo sát về mức độ nhận thức và mức độ thực hiện nội dung
quản lý sử dụng phối hợp các PPDH theo định hướng PTNL, cải tiến
các phương pháp truyền thống của GV ................................................... 62

Bảng 2.9.

Kết quả khảo sát về mức độ nhận thức và mức độ thực hiện nội dung
quản lý việc đổi mới khâu thiết kế bài học và tổ chức các hoạt động
dạy học ................................................................................................... 63

Bảng 2.10. Kết quả khảo sát về mức độ nhận thức và mức độ thực hiện các nội
dung quản lý đổi mới khai thác, sử dụng CSVC và TBDH của GV ...... 64
Bảng 2.11. Kết quả khảo sát về mức độ nhận thức và mức độ thực hiện các nội
dung quản lý đổi mới kiểm tra, đánh giá KQHT của HS ....................... 65
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




Bảng 2.12. Mức độ thực hiện các nội dung quản lý đổi mới PPDH ở trường Tiểu
học Lý Thường Kiệt- TP Hạ Long theo định hướng PTNL HS ............. 66
Bảng 2.13. Đánh giá về các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý đổi mới PPDH ở
trường TH Lý Thường Kiệt- thành phố Hạ Long theo định hướng
phát triển năng lực học sinh .................................................................... 67
Bảng 3.1.

Khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các nhóm biện pháp


Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Thế giới đang chuyển mình mạnh mẽ trước cuộc cách mạng khoa học công
nghệ 4.0, một cuộc cách mạng có tốc độ phát triển nhanh chưa từng có trong lịch sử,
tác động sâu sắc đến mọi lĩnh vực đời sống trong đó có giáo dục và Việt Nam không
nằm ngoài quy luật phát triển đó. Vấn đề này đòi hỏi là nền giáo dục Việt Nam phải
nhanh chóng đào tạo được nguồn nhân lực chất lượng cao với kỹ năng làm việc
chuyên nghiệp, dễ thích ứng trong mọi môi trường để đáp ứng yêu cầu mới, đây là
trách nhiệm cốt lõi của ngành giáo dục và cũng là nền tảng ban đầu cho mọi thành
công trong công tác giáo dục và đào tạo ở Tiểu học.
Vấn đề đặt ra cho giáo dục là phải đổi mới chiến lược đào tạo con người, đặc
biệt cần đổi mới PPDH theo định hướng phát triển năng lực, lấy người học làm trung
tâm để đào tạo ra nguồn nhân lực năng động, sáng tạo góp phần thúc đẩy công cuộc
CNH, HĐH của đất nước.
Đại hội Đảng lần thứ IX đã khẳng định: “Tiếp tục phát triển chất lượng giáo
dục toàn diện, đổi mới phương pháp dạy học, hệ thống trường lớp và hệ thống quản
lý giáo dục, thực hiện chuẩn hóa - hiện đại hóa - xã hội hóa giáo dục” [12].
Nghị quyết Hội nghị Trung ương 8 khóa XI về đổi mới căn bản, toàn diện giáo
dục và đào tạo nêu rõ: “Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ phương pháp dạy và học theo
hướng hiện đại; phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo và vận dụng kiến thức, kỹ
năng của người học; khắc phục lối truyền thụ áp đặt một chiều, ghi nhớ máy móc.
Tập trung dạy cách học, cách nghĩ, khuyến khích tự học, tạo cơ sở để người học tự
cập nhật và đổi mới tri thức, kỹ năng, phát triển năng lực. Chuyển từ học chủ yếu
trên lớp sang tổ chức hình thức học tập đa dạng, chú ý các hoạt động xã hội, ngoại

thực hành, kỹ năng sống còn yếu kém; việc triển khai quản lí đổi mới PPDH theo
định hướng phát triển năng lực học sinh vẫn còn nhiều hạn chế. Cụ thể: việc chỉ đạo
GV chủ động, sáng tạo trong việc phối hợp với các PPDH cũng như sử dụng các
PPDH theo định hướng phát triển năng lực còn nhiều hạn chế, dẫn đến nhiều giáo
viên chưa chú trọng tính thực tiễn trong giảng dạy, việc trang bị kỹ năng sống, kỹ
năng giải quyết các tình huống thực tiễn cho HS thông qua khả năng vận dụng tri
thức tổng hợp chưa thực sự được quan tâm do đó HS còn rất thụ động trong việc học
tập, khả năng sáng tạo và năng lực vận dụng tri thức đã học để giải quyết các tình
huống thực tiễn cuộc sống còn nhiều yếu kém.
Tại Trường Tiểu học Lý Thường Kiệt- Thành phố Hạ Long, việc quản lí đổi
mới PPDH theo định hướng phát triển năng lực học sinh vẫn còn nhiều hạn chế: nhà
trường chú trọng công tác dạy học, coi nhẹ công tác giáo dục đạo đức, kĩ năng sống
cho học sinh, giáo viên chưa tích cực ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học,
cán bộ quản lí và giáo viên có ý thức đổi mới dạy học theo định hướng phát triển
năng lực học sinh nhưng thiếu kiến thức, thiếu kĩ năng và các kĩ thuật dạy học theo
hướng đổi mới.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




Từ thực trạng giáo dục chung trên toàn quốc, đến thực trạng giáo dục tại
Trường Tiểu học Lý Thường Kiệt - Thành phố Hạ Long, tác giả nhận thấy việc đổi
mới chưa đáp ứng được đầy đủ mục tiêu đề ra là giúp HS phát triển toàn diện về đạo
đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản, phát triển năng lực cá nhân,
tính năng động và sáng tạo...
Nhận thức được tầm quan trọng của việc quản lý đổi mới PPDH ở trường tiểu
học theo định hướng phát triển năng lực học sinh, tác giả đã tập trung chỉ đạo đổi mới
các hoạt động dạy học nhằm tạo ra sự chuyển biến cơ bản về tổ chức hoạt động dạy
học, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục trong nhà trường, cụ thể như: Tổ chức

Biện pháp quản lý đổi mới PPDH theo định hướng phát triển năng lực ở trường
Tiểu học Lý Thường Kiệt - Thành phố Hạ Long.
4. Giả thuyết khoa học
Trong thời gian qua, quản lý đổi mới PPDH theo định hướng phát triển năng lực
ở trường Tiểu học Lý Thường Kiệt đã đạt được một số kết quả nhất định. Tuy nhiên,
đứng trước yêu cầu đổi mới giáo dục còn bộc lộ những hạn chế, bất cập do các
nguyên nhân khác nhau, trong đó có nguyên nhân biện pháp quản lý chưa phù hợp.
Nếu đề xuất được các biện pháp quản lý đổi mới PPDH theo định hướng phát triển năng
lực học sinh ở trường Tiểu học Lý Thường Kiệt - Thành phố Hạ Long một cách khoa
học, đồng bộ, khả thi, phù hợp với thực tiễn của nhà trường và người học, cũng như
đáp ứng được những yêu cầu của việc lựa chọn và sử dụng các PPDH theo định
hướng PTNL HS, sẽ nâng cao được chất lượng dạy học ở trường Tiểu học Lý Thường
Kiệt - Thành phố Hạ Long.
5. Nhiệm vụ nghiên cứu
5.1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lý đổi mới PPDH ở trường tiểu học
theo định hướng phát triển năng lực học sinh các trường Tiểu học.
5.2. Khảo sát, phân tích và đánh giá thực trạng quản lý đổi mới PPDH ở
trường Tiểu học Lý Thường Kiệt - Thành phố Hạ Long theo định hướng phát triển
năng lực học sinh.
5.3. Đề xuất các biện pháp quản lý đổi mới PPDH ở trường Tiểu học Lý
Thường Kiệt - Thành phố Hạ Long theo định hướng phát triển năng lực học sinh.
6. Giới hạn phạm vi nghiên cứu
6.1. Về nội dung nghiên cứu
Đề tài đi sâu nghiên cứu thực trạng các biện pháp quản lý đổi mới PPDH theo
định hướng phát triển năng lực học sinh tại trường Tiểu học Lý Thường Kiệt- Thành
phố Hạ Long dựa vào chuẩn đầu ra học sinh tiểu học.
6.2. Về chủ thể quản lý
Hiệu trưởng trường Tiểu học Lý Thường Kiệt- Thành phố Hạ Long.
6.3. Về địa bàn nghiên cứu
Đề tài chỉ khảo sát thực trạng các biện pháp quản lý đổi mới PPDH theo định

Để điều tra thực trạng biện pháp quản lý đổi mới PPDH ở trường THLTK thành phố Hạ Long theo định hướng phát triển năng lực học sinh, Tác giả đã sử dụng
các bảng hỏi dành cho các đối tượng: HS; GV; CBQL.
Mục đích: Tìm hiểu thực trạng của giáo viên về:
- Nhận thức ở về tầm quan trọng của công tác quản lý đổi mới PPDH ở trường
Tiểu học Lý Thường Kiệt- Thành phố Hạ Long theo định hướng phát triển năng lực.
- Mức độ thực hiện các nội dung quản lý đổi mới PPDH ở trường Tiểu học Lý
Thường Kiệt - Thành phố Hạ Long theo định hướng phát triển năng lực học sinh;
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




mức độ thực hiện các biện pháp quản lý ở trong việc đổi mới PPDH ở trường Tiểu
học Lý Thường Kiệt theo định hướng phát triển năng lực học sinh.
7.2.3. Phương pháp phỏng vấn
Bổ sung, kiểm tra, làm rõ những thông tin đã thu thập được thông qua phương
pháp điều tra. Qua đó tìm hiểu thêm những biện pháp quản lý đổi mới PPDH theo
định hướng phát triển năng lực học sinh. Những thông tin này có giá trị là căn cứ để
nhận xét, khẳng định chính xác hơn thực trạng biện pháp quản lý đổi mới PPDH theo
định hướng phát triển năng lực của cán bộ quản lý và các đồng chí tổ trưởng, tổ phó
tổ chuyên môn. Ngoài ra, có thể tìm hiểu thêm các nhân tố ảnh hưởng tới thực trạng
đó cũng như những khuyến nghị của họ. Đồng thời những thông tin này cũng giúp
cho nhà nghiên cứu có thêm căn cứ để khẳng định tính trung thực, độ tin cậy của kết
quả nghiên cứu.
Đối tượng phỏng vấn là lãnh đạo phòng giáo dục, cán bộ quản lí, các tổ trưởng
tổ chuyên môn trong nhà trường, các bậc cha mẹ học sinh và các em học sinh.
7.2.4. Phương pháp lấy ý kiến chuyên gia
Tham khảo ý kiến của các đồng chí lãnh đạo, các chuyên gia và chuyên viên
Sở giáo dục,… để có thêm thông tin tin cậy đảm bảo tính khách quan cho các kết quả
nghiên cứu. Đặc biệt xin ý kiến đóng góp cho những đề xuất biện pháp nhằm quản lý

lượng đào tạo của nhà trường.
- Xây dựng, đề xuất một số biện pháp quản lý đổi mới PPDH của cán bộ quản
lý và các đồng chí tổ trưởng, tổ phó tổ chuyên môn, góp phần nâng cao hiệu quả quản
lý, giáo dục và đào tạo.
9. Cấu trúc luận văn
Ngoài các phần: mở đầu; kết luận; tài liệu tham khảo; phụ lục, kí tự viết tắt nội
dung chính của luận văn được trình bày trong 3 chương:
Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý đổi mới PPDH ở Trường Tiểu học theo
định hướng phát triển năng lực học sinh.
Chương 2: Thực trạng quản lý đổi mới PPDH ở Trường Tiểu học Lý Thường
Kiệt - Thành phố Hạ Long theo định hướng phát triển năng lực học sinh.
Chương 3: Biện pháp quản lý đổi mới PPDH ở Trường Tiểu học Lý Thường
Kiệt - Thành phố Hạ Long theo định hướng phát triển năng lực học sinh.

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP
DẠY HỌC Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC THEO ĐỊNH HƯỚNG
PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH
1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề
1.1.1. Các nghiên cứu nước ngoài
Lịch sử loài người gắn liền với tiến trình nhận thức thế giới khách quan bằng
sự tiếp thu và làm phong phú kinh nghiệm hoạt động thực tiễn của con người, chủ
yếu là thông qua các hoạt động giáo dục.
Ngay từ thời cổ đại, hoạt động dạy học và quản lý dạy học đã được nhiều nhà
giáo dục học, triết học phương Tây, phương Đông quan tâm nghiên cứu.

J.Deway, ông cho rằng: “Học sinh là mặt trời, xung quanh nó quy tụ mọi phương tiện
giáo dục” (dẫn theo [35]).
Quản lý hoạt động dạy học là một bộ phận cấu thành chủ yếu của quản lý toàn
bộ hệ thống giáo dục đào tạo. Các nhà nghiên cứu về quản lý giáo dục Xô - Viết cho
rằng kết quả toàn bộ hoạt động của nhà trường phụ thuộc rất nhiều vào biện pháp
quản lý đúng đắn, hợp lí của người lãnh đạo nhà trường, trong đó có vai trò trực tiếp
của hiệu trưởng và trưởng bộ môn. Chức năng, nhiệm vụ quan trọng của hiệu trưởng
và trưởng bộ môn là phải xây dựng, bồi dưỡng đội ngũ GV phát huy được tính sáng
tạo trong giảng dạy và tạo ra khả năng hoàn thiện tay nghề sư phạm của họ. Trong
công tác quản lý ở trường tiểu học thì quản lý đổi mới PPDH là một trong những
nhiệm vụ trọng tâm của đổi mới giáo dục và đào tạo.
1.1.2. Các nghiên cứu trong nước
Trong thế kỷ XX, kế thừa những tinh hoa của ở Việt Nam, quan điểm về
PPDH lấy học sinh làm trung tâm cũng được đề cập đến từ thời phong kiến.
Chu Văn An (1292 - 1370) là người đi tiên phong trong việc mở trường dạy học
“học trò đẩy cửa”, hoàn chỉnh lối học, lối thi cử cho nền giáo dục Việt Nam thời kỳ Trung
Đại. Tư tưởng “học đi đôi với hành” của Chu Văn An cũng được thể hiện rất rõ: học mới
chỉ là có mắt, hành mới có chân, có mắt có chân mới tiến bước được, có biết mới làm, có
làm mới biết, có biết trong làm mới là biết thực sự, cái biết sâu sắc nhất.
Các tư tưởng giáo dục tiên tiến và vận dụng sáng tạo phương pháp lập luận của
chủ nghĩa Mác - Lênin, chủ tịch Hồ Chí Minh đã để lại cho chúng ta những nền tảng
lý luận về vai trò của giáo dục đối với sự phát triển xã hội, phát triển con người, định
hướng phát triển dạy học, mục đích dạy học… Hệ tư tưởng của Người rất có giá trị
trong quá trình phát triển lý luận dạy học và lý luận giáo dục của nền giáo dục cách
mạng Việt Nam.
Trong bức thư gửi cho học sinh nhân ngày khai trường đầu tiên của nước Việt
Nam dân chủ cộng hòa (9/1945) Chủ tịch Hồ Chí Minh đã căn dặn: “Từ giờ phút này
trở đi, các cháu bắt đầu được hưởng một nền giáo dục hoàn toàn Việt Nam… được
hấp thụ nền giáo dục của một nước độc lập, một nền giáo dục nó sẽ đào tạo các em
nên những người công dân hữu ích cho nước Việt Nam, một nền giáo dục làm phát

như trước kia. Muốn vậy, trước hết phải trang bị cho mỗi thầy giáo tương lai một học
vấn công cụ để đến lượt mình họ sẽ trao lại cho học sinh” [43].
Trong giáo trình “Quản lý hoạt động giáo dục vi mô” (2009) của tác giả Phan
Thị Hồng Vinh có nêu rõ đổi mới PPDH phải được chỉ đạo theo hướng:
+ Phát huy triệt để tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh trong học tập.
+ Phân hóa dạy học theo đặc điểm của đối tượng.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




+ Tăng cường dạy cách tự học, tự hoàn thiện mình cho học sinh.
+ Tạo điều kiện cho người học hoạt động thực hành.
+ Sử dụng tối đa kinh nghiệm của người học.
+ Tạo điều kiện cho thông tin phản hồi hai chiều (từ người dạy đến người học
và ngược lại).
+ Hình thành năng lực tự quản cho người học [39].
Tác giả Thái Duy Tuyên (2010), trong “PPDH - Truyền thống và đổi mới”
Nhà xuất bản Giáo dục: “Tổ chức hoạt động đổi mới PPDH là quá trình phân phối và
sắp xếp nguồn lực theo những cách nhất định để đảm bảo thực hiện tốt các mục tiêu
về đổi mới PPDH đã đề ra” hay “Chỉ đạo hoạt động đổi mới PPDH là quá trình tác
động cụ thể của Hiệu trưởng đến mọi thành viên trong nhà trường nhằm biến những
nhiệm vụ chung về đổi mới PPDH của nhà trường thành hoạt động thực tiễn của
từng người” [38].
Bên cạnh các công trình nghiên cứu của các nhà khoa học nêu trên còn có một số
luận văn thạc sỹ khoa học giáo dục nghiên cứu về vấn đề quản lý đổi mới PPDH:
“Những biện pháp quản lý hoạt động dạy học của Hiệu trưởng các trường
THCS huyện Đoan Hùng, tỉnh Phú Thọ” (2007) của tác giả Ngô Hoàng Gia.
“Biện pháp quản lý đổi mới PPDH của Hiệu trưởng trường THPT ở thành phố
Đà Lạt, tỉnh Lâm Đồng” (2009) của tác giả Đào Quang Hưng.

và bằng cách đó giáo viên và học sinh lĩnh hội những hiện thực tự nhiên và xã hội
xung quanh trong những điều kiện học tập cụ thể (Meyer, H.1987).
- PPDH là những hình thức, là những cách thức hoạt động của GV và học sinh
trong những điều kiện dạy học xác định nhằm đạt mục đích dạy học.
Hà Thế Ngữ đã định nghĩa PPDH dưới góc độ dạy học tích cực như sau:
“PPDH là một hệ thống tác động liên tục của giáo viên nhằm tổ chức hoạt động
nhận thức và thực hành của học sinh để học sinh lĩnh hội vững chắc các thành phần
của nội dung giáo dục nhằm đạt được mục tiêu đã định” [29].
- Phương pháp là cách thức tiến hành để có hiệu quả cao. Phương pháp là
những kế hoạch được tổ chức hợp lý trong quản lý. là tổ hợp những cách thức hoạt
động dạy của giáo viên nhằm chỉ đạo, tổ chức hoạt động học tập cho học sinh đạt
mục tiêu dạy học.
Với những góc nhìn về PPDH như nêu trên; ở luận văn này tôi đồng tình với quan
điểm “PPDH là phương thức và cách thức hoạt động phối hợp thống nhất của GV và
học sinh trong những điều kiện dạy học xác định, được tiến hành dưới vai trò chủ đạo
của GV nhằm thực hiện tối ưu mục tiêu và nhiệm vụ dạy học”.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu và Công nghệ thông tin – ĐHTN




1.2.1.2. Các phương pháp dạy học ở tiểu học
- Nhóm phương pháp dạy học dùng lời và chữ: thuyết trình, vấn đáp, ...
+ Phương pháp thuyết trình là phương pháp dạy học bằng lời nói sinh động
của giáo viên để trình bày một tài liệu mới hoặc tổng kết những tri thức mà học sinh
đã thu lượm được một cách có hệ thống.
+ Phương pháp vấn đáp là phương pháp giáo viên khéo léo đặt hệ thống câu
hỏi để học sinh trả lời nhằm gợi mở cho họ sáng tỏ những vấn đề mới; tự khai phá
những tri thức mới bằng sự tái hiện những tài liệu đã học hoặc từ những kinh nghiệm
đã tích luỹ được trong cuộc sống, nhằm giúp học sinh củng cố, mở rộng, đào sâu,