BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM HÀ NỘI 2
----------

NGUYỄN THỊ KIỀU ANH

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG TỔ CHUYÊN MÔN TẠI
TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG CHÚC ĐỘNG,
HUYỆN CHƢƠNG MỸ,THÀNH PHỐ HÀ NỘI THEO
ĐỊNH HƢỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

HÀ NỘI, 2018


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM HÀ NỘI 2
----------

NGUYỄN THỊ KIỀU ANH

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG TỔ CHUYÊN MÔN TẠI
TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG CHÚC ĐỘNG,
HUYỆN CHƢƠNG MỸ,THÀNH PHỐ HÀ NỘI THEO
ĐỊNH HƢỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC
Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
Mã số

: 8 14 01 14


Trân trọng cảm ơn!
Hà Nội, ngày… tháng… năm 2018
Tác giả
Nguyễn Thị Kiều Anh


ii
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan rằng số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này
là trung thực và không trùng lặp với các đề tài khác. Tôi cũng xin cam đoan
rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đã được cảm ơn và các
thông tin trích dẫn trong luận văn đã được chỉ rõ nguồn gốc

Hà Nội, ngày… tháng… năm 2018
Tác giả

Nguyễn Thị Kiều Anh


iii

MỤC LỤC

LỜI CẢM ƠN ................................................................................................... i
LỜI CAM ĐOAN ............................................................................................ ii
MỤC LỤC ....................................................................................................... iii
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT ......................................................... viii
DANH MỤC CÁC BẢNG ............................................................................. ix
DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ ......................................................................... x
DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ.............................................................................xi

1.3.5. Hoạt động của TCM theo tiếp cận chương trình giáo dục tổng thể
hiện nay .................................................................................................... 30
1.4. Quản lí hoạt động của TCM trong trƣờng THPT theo định hƣớng
phát triển năng lực nghề cho GV.............................................................. 32
1.4.1. Quản lí hoạt động chuyên môn của giáo viên trong TCM .......... 33
1.4.2. Quản lí nguồn nhân lực tại các tổ chuyên môn. .......................... 37
1.4.3. Quản lí các mối quan hệ của TCM ............................................... 38
1.4.4. Quản lí các điều kiện sinh hoạt chuyên môn ............................... 40
1.4.5. Quản lí công tác kiểm tra, đánh giá chất lượng dạy học của TCM
................................................................................................................... 41
1.5. Các yếu tố ảnh hƣởng đến quản lí hoạt động của TCM trong
trƣờng THPT. ............................................................................................. 41
1.5.1. Yếu tố chủ quan. ............................................................................ 41
1.5.2. Yếu tố khách quan. ........................................................................ 42
KẾT LUẬN CHƢƠNG I ........................................................................... 45
Chƣơng 2. THỰC TRẠNG QUẢN LÍ HOẠT ĐỘNG TỔ CHUYÊN
MÔN TẠI TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG CHÚC ĐỘNG
HUYỆN CHƢƠNG MỸ, THÀNH PHỐ HÀ NỘI ..................................... 46


v

2.1. Giới thiệu về trƣờng THPT Chúc Động huyện Chƣơng Mỹ, thành
phố Hà Nội. ................................................................................................. 46
2.1.1. Qui mô, cơ cấu tổ chức. ................................................................. 46
2.1.2.Chất lượng giáo dục. ...................................................................... 47
2.1.3. Tình hình cơ sở vật chất của nhà trường. .................................... 47
2.2. Thực trạng nhận thức về hoạt động TCM tại trƣờng THPT Chúc
Động............................................................................................................. 48
2.2.1. Thực trạng nhận thức về tầm quan trọng và vai trò của TCM. .. 48

TRIỂN NĂNG LỰC...................................................................................... 82
3.1. Các nguyên tắc đề xuất biện pháp quản lí ........................................ 82
3.1.1. Đảm bảo tính kế thừa và phát triển .............................................. 82
3.1.2. Đảm bảo tính thực tiễn và thời sự................................................. 82
3.1.3. Đảm bảo tính đồng bộ và khả thi .................................................. 83
3.1.4. Đảm bảo tính hiệu quả và bền vững ............................................. 84
3.2. Biện pháp quản lí hoạt động của TCM tại trƣờng THPT Chúc
Động huyện Chƣơng Mỹ, thành phố Hà Nội theo định hƣớng phát triển
năng lực ....................................................................................................... 85
3.2.1. Bồi dưỡng năng lực quản lí các hoạt động cho TTCM ............... 85
3.2.2. Hướng dẫn để TTCM thực hiện tốt việc quản lí giáo viên tham
gia các hoạt động bồi dưỡng, tự bồi dưỡng. ........................................... 89
3.2.3. Tăng cường kiểm tra, giám sát các TCM triển khai thực hiện các
nội dung đổi mới theo định hướng phát triển năng lực ........................ 92
3.2.4. Chú trọng đến việc xây dựng TCM thành “tổ chức biết học hỏi”
................................................................................................................... 98
3.2.5. Thiết lập và xây dựng mối quan hệ của TCM ............................ 101
3.2.6. Nắm bắt và sử dụng hiệu quả các điều kiện hoạt động của TCM
................................................................................................................. 103


vii

3.2.7. Định hướng cho các TCM tổ chức sinh hoạt chuyên môn theo
hướng dạy học tích hợp liên môn ......................................................... 106
3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp trong quản lí hoạt động của TCM
tại trường THPT Chúc Động, huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội. . 112
3.4. Khảo nghiệm tính cần thiết, tính khả thi của các biện pháp ........ 114
3.4.1. Mục đích khảo nghiệm ................................................................ 114
3.4.2. Các bước tiến hành khảo nghiệm ............................................... 115

TCM

Tổ chuyêm môn

TBDH

Thiết bị dạy học

THPT

Trung học phổ thông

CNTT

Công nghệ thông tin

GV

Giáo viên

GDCD

Giáo dục công dân

GVCN

Giáo viên chủ nhiệm

GD & ĐT


PPDH

Phương pháp dạy học

QLGD

Quản lí giáo dục

SGK

Sách giáo khoa

SHCM

Sinh hoạt chuyên môn

THCS

Trung học cơ sở


ix

DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 2.1. Kết quả xếp loại hạnh kiểm từ năm học 2015- 2016 đến 20172018 ................................................................................................................. 47
Bảng 2.2. Kết quả xếp loại học lực từ năm học 2015- 2016 đến 2017- 2018
......................................................................................................................... 47
Bảng 2.3. Thống kê CSVC nhà trường từ năm học 2015- 2016 đến 20172018 ................................................................................................................. 48
Bảng 2.4. Kết quả khảo sát nhận thức tầm quan trọng của TCM trong nhà
trường ............................................................................................................. 48



xi

DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ
Sơ đồ 2.1. Cơ cấu tổ chức của trường TPHT Chúc Động……....……..…...51
Sơ đồ 2.2. Qui trình lập kế hoạch TCM của nhà trường ............................. 61
Sơ đồ 2.3. Qui trình quản lí kế hoạch TCM của nhà trường ...................... 61
Sơ đồ 3.1. Mối quan hệ giữa các biện pháp ................................................ 114


1

MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Việc nghiên cứu" Quản lí hoạt động tổ chuyên môn tại trường trung
học phổ thông Chúc Động huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội theo định
hướng phát triển năng lực" là vấn đề có ý nghĩa lí luận và thực tiễn cấp
thiết trong giai đoạn hiện nay
- Xuất phát từ vai trò quan trọng của TCM và quản lí hoạt động của TCM.
Trong hệ thống giáo dục nước ta hiện nay, đội ngũ nhà giáo là lực lượng
nòng cốt thực hiện mục tiêu giáo dục - đào tạo; là người xây dựng cho học sinh
thế giới quan, nhân sinh quan tiến bộ; trang bị tri thức và phương pháp tư duy
khoa học, khả năng làm việc độc lập, sáng tạo. Khi nói về vai trò của đội ngũ
nhà giáo Đảng ta xác định “Giáo viên là nhân tố quyết định chất lượng giáo
dục và được xã hội tôn vinh. Giáo viên phải có đủ đức, đủ tài ”. Nghị quyết đại
hội lần thứ XI đã xác định “ Giáo dục và đào tạo có sứ mệnh nâng cao dân trí,
phát triển nguồn nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, góp phần quan trọng phát triển
đất nước. Phát triển giáo dục và đào tạo cùng với phát triển khoa học và công
nghệ là quốc sách hàng đầu; đầu tư cho giáo dục và đào tạo là đầu tư cho phát

2,79

3

6

1ăQJOӵFWUiFKQKLӋPFӫD
33
3,00 1
359 2,87 1
phó HT

392

2,88

1

7

&ѫ Vӣ YұW FKҩW WUDQJ WKLӃW
30
2,73 4
346 2,77 6
376
EӏFӫDQKj
WUѭӡQJ

2,76



JL~S YLӋF FKR KLӋX WUѭӣQJ Oj FiQK

WUѭӣQJ ÿLӅX KjQK QKӳQJ KRҥW ÿӝQJ WK

WUѭӡQJ Yj SKӕL KӧS YӟL 7&0 FiF ÿRj

WKLӋQFiFQӅQQӃSGҥ\KӑFJLiRGөF
QkQJFDRGҥ\KӑFYj

WUѭӡQJ1KѭYұ\ÿzLKӓLSKyKLӋXWUѭ

KRҥWÿӝQJWURQJQKjWUѭӡQJQyLFKXQJ

&yKDL\ӃXWӕNKiFKTXDQFyҧQKK

-
2.5.1.3. Về quản lí nguồn nhân lực tại các tổ chuyên môn.


79

Công tác bổ nhiệm và qui hoạch tổ trưởng, tổ phó các TCM được HT
thực hiện tương đối tốt, đảm bảo theo qui trình chặt chẽ, khoa học. HT quản lí
sát sao hoạt động thi đua và kỉ luật GV thông qua vận dụng đa dạng, linh hoạt
các phương pháp quản lí. Trước yêu cầu đổi mới giáo dục, HT đã ý thức rõ
phải có sự đổi mới trong quản lí hoạt động bồi dưỡng GV nhằm đáp ứng yêu
cầu của chương trình GDPT mới đặt ra.
2.5.1.4. Về quản lí các mối quan hệ của tổ chuyên môn.
Hiệu trưởng, TTCM đã chỉ đạo và chú trọng tới khâu quản lí hoạt động
của GV trong tổ chuyên môn và những hoạt động kết hợp giữa tổ chuyên môn
với các tổ chức, đoàn thể của nhà trường.
2.5.1.5. Về quản lí các điều kiện hoạt động cảu tổ chuyên môn.
Cán bộ quản lí, GV đều quan tâm đến các điều kiện giúp hoạt động của
TCM được hiệu quả, HT đã chú trọng xây dựng, tạo điều kiện hoạt động
TCM, ý thức tốt việc xây dựng môi trường sinh hoạt cởi mở, thân thiện, tích
cực tại TCM. Bên cạnh đó, HT đã chú trọng đến các điều kiện TCM cần đáp
ứng khi thực hiện quản lí chuyên môn trong tổ
2.5.2. Điểm yếu
2.5.2.1. Điểm yếu nổi bật nhất trong quản lí hoạt động của tổ chuyên
môn là bồi dưỡng nâng cao trình độ năng lực cho đội ngũ tổ trưởng chuyên
môn và giáo viên do các yếu tố tác động sau:
a, Một số TTCM còn thiếu hoặc yếu về kĩ năng, kinh nghiệm hoạt đông
jTCM. Việc tổ chức quản lí GV tham gia các hoạt động chuyên môn, nâng
cao trình độ tay nghề sư phạm và đặc biệt là tiếp cận những cái mới trong dạy
học còn một số hạn chế.
b, Việc tổ chức hoạt động dạy học, kiểm tra đánh giá theo hướng phát

Qua kết quả khảo sát, phân tích, đánh giá thực trạng quản lí hoạt động
của TCM tại trường THPT Chúc Động, Huyện Chương Mỹ, thành phố Hà
Nội cho thấy hầu hết CBQL và GV đều nhận thức đúng đắn, sâu sắc vai trò
các hoạt động của TCM, tầm quan trọng của công tác quản lí, các biện pháp
quản lí hoạt động TCM của HT, TTCM.
Công tác quản lí hoạt động TCM của nhà trường đã được HT quan tâm
chú trọng. HT, TTCM đã thực hiện một số biện pháp quản lí hoạt động của
TCM tương đối hiệu quả, cần được tiếp tục phát huy. Tuy nhiên vẫn còn một
số hạn chế như:
- Năng lực quản lí hoạt động chuyên môn của TTCM đặc biệt là TTCM tổ
Ngoại ngữ. Việc quản lí SHCM theo hướng nghiên cứu bài học chưa tạo ra sự
chuyển biến sâu sắc trong hoạt động SHCM;
- Năng lực của TTCM trong công việc quản lí GV tham gia các hoạt động bồi
dưỡng, tự bồi dưỡng;
- Quản lí các TCM thực hiện cấc nội dung của chương trình GDPT mới đặc
biệt là quản lí hoạt động dạy học, kiểm tra đánh giá theo hướng phát triển
năng lực HS;
- Công tác chỉ đạo các TCM xây dựng thành “ tổ chức biết học hỏi”;
- Quản lí về cơ sở vật chất và các điều kiện phục vụ hoạt động dạy và học.
Vì vậy, trong hoạt động quản lí TCM của HT, TTCM phải có sự đổi
mới nhằm khắc phục những hạn chế trên. Điều này đòi hỏi HT cần có thêm
những biện pháp quản lí thích hợp hơn, hiệu quả hơn để phát huy tốt nhất vai
trò quản lí hoạt động của TCM, nâng cao chất lượng giáo dục, phát triển toàn
diện nhà trường trong thời gian tới. Tất cả các thực trạng đó là cơ sở thực tiễn
gợi mở cho các đề xuất, hoàn thiện biện pháp quản lí hoạt động TCM của HT
nhà trường THPT Chúc Động huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội.


82



hoạt động của TCM không được áp đặt ý kiến chủ quan của CBQL mà phải
tổng kết thực tiễn quản lí và căn cứ thực tiễn quản lí đề xuất các biện pháp. Sự
đổi mới và nhanh nhạy trong tư duy phát hiện các vấn đề nảy sinh trong quá
trình điều hành quản lí các hoạt động của TCM là điều kiện vô cùng quan
trọng để đề xuất các biện pháp phù hợp.
Tính thực tiễn của các biện pháp quản lí phải thể hiện và là sự cụ thể
hóa mục tiêu đường lối phát triển giáo dục, phù hợp với qui định của ngành
trong hoạt động quản lí trường học. Các biện pháp phải được kiểm chứng,
khảo sát có căn cứ khách quan và có khả năng thực hiện một cách rộng rãi,
được điều chỉnh ngày càng hoàn thiện. Có như vậy, các biện pháp quản lí
hoạt động TCM của HT mới được đảm bảo được sự phù hợp và có ý nghĩa
trong thực tiễn.
3.1.2.2. Tính thời sự
Các biện pháp đưa ra phải phù hợp với luật giáo dục sửa đổi năm 2009,
Điều lệ trường trung học hiện hành, đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản, toàn
diện được nêu tại Nghị quyết số 29- NQ/TW của ban chấp hành Trung ương
Đảng khóa XI cùng các chỉ thị, chủ trương, chiến lược phát triển giáo dục.
Đồng thời các biện pháp đề xuất phải đáp ứng những yêu cầu của nghành, phù
hợp với nội dung của cuộc vận động, phong trào thi đua được triển khai trong
năm học, đáp ứng nhu cầu phát triển giáo dục tại địa phương.
Ngoài ra, trước những yêu cầu của chương trình giáo dục tổng thể hiện
nay đòi hỏi các biện pháp phải hướng đến việc đổi mới hoạt động quản lí của
HT, nâng cao năng lực quản lí cho đội ngũ TTCM, nâng cao năng lực dạy học
và tham gia các hoạt động giáo dục của GV nhằm đáp ứng yêu cầu đặt ra.
3.1.3. Đảm bảo tính đồng bộ và khả thi
3.1.3.1. Tính đồng bộ
Nguyên tắc đảm bảo tính đồng bộ thể hiện qua vai trò quản lí của HT