MỤC LỤC
TT
1
1.1
1.2
1.3
1.4
2
2.1

Tiêu đề

MỞ ĐẦU
Lí do chọn đề tài
Mục đích nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu
Phương pháp nghiên cứu
NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm
Thực trạng của vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh
2.2
nghiệm.
2.3
Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề.
Bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ nâng cao kiến thức cho
2.3.1 bản thân về xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung
tâm.
Lập kế hoạch xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm
trung tâm phù hợp đạt hiệu quả cao và xây dựng tiêu chí
2.3.2
đánh giá để đúc rút kinh nghiệm, điều chỉnh, bổ sung kịp

1
1
1
2
2
2
2
3
4
4

5
7
8
11
12
17
18
19
19
20

0


Giáo dục mầm non là ngành học mở đầu trong trong hệ thống giáo dục
quốc dân, có vị trí quan trọng trong sự nghiệp giáo dục con người. “Mục tiêu
của giáo dục Mầm non là giúp trẻ phát triển về thể chất, tình cảm, trí tuệ, thẩm
mỹ, giúp trẻ mạnh dạn tự tin, hình thành yếu tố đầu tiên của nhân cách, khơi dậy
và phát triển tối đa những khả năng tiềm ẩn của trẻ” [1].

sáng kiến trong năm học này.
1.2. Mục đích nghiên cứu.
Tôi lựa chọn đề tài này là muốn chia sẻ với bạn bè, đồng nghiệp những
kinh nghiệm của mình về việc xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung
tâm lớp 5- 6 tuổi (Hoa Sen), tạo cơ hội cho trẻ hoạt động tích cực tại trường
mầm non Nga Thạch. Đồng thời đề xuất một số giải pháp nhằm cải tiến nâng
cao chất lượng giáo dục toàn diện cho trẻ.

1


Bên cạnh đó nhằm thu hút được sự tham gia của cha, mẹ trẻ và sự quan
tâm của các cấp, các ngành đối với việc xây dựng môi trường giáo dục cho trẻ
hoạt động tích cực, góp phần thực hiện có hiệu quả chuyên đề xây dựng trường
mầm non lấy trẻ làm trung tâm nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện ở
trường mầm non Nga Thạch.
1.3. Đối tượng nghiên cứu
Nghiên cứumột sốbiện pháp xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm
trung tâm lớp 5 - 6 tuổi (Hoa Sen) giúp trẻ hoạt động tích cực tại trường mầm
non Nga Thạch.
1.4.Phương pháp nghiên cứu
+ Phương pháp nghiên cứu lý luận: Tham khảo các tài liệu liên quan đến
vấn đề xây dựng môi trường giáo dục làm trung tâm.
+ Phương pháp điều tra: Theo phiếu khảo sát và trao đổi trực tiếp.
+ Phương pháp thống kê, phân tích, tổng hợp kết quả điều tra.
+ Phương pháp tổng kết, rút kinh nghiệm.
2. NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
2.1. Cơ sở lý luận.
“Môi trường giáo dục là nơi có nguồn thông tin phong phú, khuyến khích
tính độc lập và tính tích cực của trẻ”[3].

+ Chăm sóc trẻ khuyết tật học hoà nhập, trẻ có hoàn cảnh khó khăn [6].
Trong đó nội dung xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm được
chú trọng hàng đầu. Vì vậy, Sở Giáo dục và Đào tạo đã ban hành công văn số
335/SGDĐT - GDMN ngày 27/8/2017 của Sở Giáo dục và Đào tạo về việc
Hướng dẫn nhiệm vụ giáo dục mầm non năm học 2017- 2018 và Kế hoạch số
2446/KH-SGDĐT-GDMN ngày 13/10/2017 của Sở Giáo dục và Đào tạo về tổ
chức Cuộc thi “Xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong các
cơ sở giáo dục mầm non”; Trên cơ sở Kế hoạch tổ chức cuộc thi của Phòng
Giáo dục và Đào tạo huyện Nga Sơn, Trường mầm non Nga Thạch đã có kế
hoạch cụ thể về việc triển khai Cuộc thi “Xây dựng môi trường giáo dục
trường mầm non lấy trẻ làm trung tâm”.
Căn cứ vào điều kiện thực tế của nhà trường, vào khả năng, nhu cầu học
tập, kinh nghiệm sống của trẻ, đáp ứng được yêu cầu của chương trình GDMN.
Từ đó tôi lên kế hoạch, và thực hiện xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm
trung tâm của lớp tôi phụ trách giúp trẻ hoạt động tích cực.
2.2. Thực trạng
2.2.1. Thuận lợi.
Năm học 2015 - 2016 Trường Mầm non Nga Thạch vinh dự được đón nhận
trường chuẩn quốc gia mức độ 1.Năm học 2016 – 2017 trường kiểm định chất
lượng giáo dục đạt cấp độ 3.
Lớp tôi được đầu tư, trang bị cơ sở vật chất kiên cố, trang thiết bị đầy đủ
theo thông tư 02/BGD&ĐT đảm bảo việc học tập và sinh hoạt của trẻ.
- Bản thân là giáo viên có nhiều năm công tác và giảng dạy tại lớp mẫu
giáo 5 - 6 tuổi, luôn yêu nghề mến trẻ, có niềm đam mê việc chăm sóc và giáo
dục các cháu. Có khả năng tiếp thu và ứng dụng nhanh các chuyên đề mới của
chương trình giáo dục mầm non mới.
Các cháu đều khỏe mạnh, chiếm 98% kênh bình thường.Trẻ đến lớp đều
đặn ngoan ngoãn, biết vâng lời cô giáo.
Phụ huynh nhiệt tình ủng hộ vật chất, để xây dựng môi trường hoạt động
cho trẻ.

+ Học liệu từ thiên nhiên, sẵn có ở địa phương còn nghèo nàn, chưa đáp ứng
được nhu cầu chơi của trẻ.
Đứng trước tình hình đó, tôi rất băn khoăn, trăn trở phải làm gì? Làm như
thế nào để có một môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm cho trẻ 5 – 6 tuổi
lớp tôi hoạt động tích cực. Chính vì vậy tôi đã mạnh dạn đưa ra một số giải pháp
cụ thể như sau.
2.3. Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề.
2.3.1. Bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ nâng cao kiến thức cho bản
thân về xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm.
Để thực hiện có chất lượng, đạt hiệu quả nội dung này, Sở GD&ĐT đã chỉ
đạo các trường mầm non đẩy mạnh việc tổ chức các hoạt động giáo dục trẻ theo
quan điểm “xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm” phù hợp với
điều kiện thực tế của trường, lớp và khả năng của trẻ; đẩy mạnh tích hợp, chú
trọng giáo dục đạo đức, hình thành và phát triển kỹ năng sống, hiểu biết xã hội
phù hợp với độ tuổi của trẻ. Điều quan trọng là giáo viên phải nắm được nhu
cầu, hứng thú, khả năng của từng trẻ để có cách xây dựng môi trường giáo
dụclấy trẻ làm trung tâm.Và cũng chính sự khác nhau đó, đòi hỏi nhiệm vụ của
người giáo viên mầm non là phải tạo cho trẻ có nhiều cơ hội để học. Vì vậy, đòi
hỏi tôi phải nắm vững kiến thức thông qua các tài liệu mà Sở giáo dục và Phòng
GD&ĐT gửi về trường như: Xây dựng trường mầm non lấy trẻ làm trung tâm,
module MN 9“Xây dựng môi trường giáo dục cho trẻ 3 – 6 tuổi” của Thạc sỹ
Nguyễn Thị Bách Chiến chuyên viên vụ giáo dục mầm non,module MN 7 “Môi
trường giáo dục cho trẻ mầm non” của Thạc sỹ Nguyễn Thị Mai Chi chuyên
viên vụ giáo dục mầm non.
Mặt khác tôi tích cực tham gia vào các buổi bồi dưỡng kiến thức qua các
lớp học chuyên đề do Phòng GD&ĐT tổ chức triển khai, nhà trường tổ chức tạo
4


điều kiện sắp xếp thời gian đi thăm quan các trường trọng điểm của huyện, tỉnh

- Xây dựng môi trường bên trong lớp học
Ví dụ: Kế hoạch tháng 9/2017: Chủ đề: Trường mầm non – Ngày hội đến
trường của bé.
TUẦN
NỘI DUNG
- Trang trí chủ đề “Trường mầm non” với chủ đề nhánh trường
“Mầm non thân yêu của bé”.
- Trang trí mảng chủ đề chính.
Tuần 1
- Chuẩn bị đồ chơi ở các góc theo chủ đề nhánh.
- Làm đồ dùng đồ chơi tự tạo
- Tổ chức các hoạt động theo nhóm tạo cơ hội cho trẻ tham gia
hoạt động tích cực
Tuần 2 + 3
- Trang trí nhánh 2 “Lớp học mến yêu của bé”
5


- Trang trí các mảng tường ở các góc chơi theo nhánh.
- Chuẩn bị đồ chơi ở các góc theo chủ đề nhánh.
- Trẻ cùng cô làm đồ chơi tự tạo trang trí các góc mở
- Xây dựng môi trường bên ngoài lớp học:
Ví dụ: Kế hoạch tháng 9/2017: Chủ đề: Trường mầm non – Ngày hội đến
trường của bé.
TUẦN

NỘI DUNG
- Trang trí ngoài hiên chơi, lan can khu vực lớp của mình chào
mừng ngày hội đến trường của bé.
Tuần 1

rời trong môi trường xã hội.
* Xây dựng tiêu chí đánh giá để đúc rút kinh nghiệm, điều chỉnh, bổ sung
kịp thời.

6


Song song với việc lập kế hoạch xây dựng môi trường giáo dục, môi
trường vật chất, môi trường xã hội trong các chủ đề. Tôi còn xây dựng phiếu tự
đánh giá tiêu chí xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm, dựa vào
những tiêu chí trong phiếu này tôi biết mình làm được đến đâu và cần phải bổ
sung những gì? Để điều chỉnh kịp thời.
Phiếu tự đánh giá tiêu chí kèm theophụ lục 2.
Sau khi xây dựng kế hoạch thực hiện chủ đề Trường mầm non thân yêu
ngay từ đầu năm học. Tôi xin ý kiến của tổ chuyên môn thảo luận, bổ sung góp
ý trong buổi sinh hoạt tổ. Sau đó tôi xin ý kiến và sự phê duyệt của BGH nhà
trường để thực hiện. Từ chủ đề Trường mầm non thân yêu tôi thiết kế xây dựng
kế hoạch cho 9 chủ đề khác để thực hiện xuyên suốt cả năm học và xây dựng
phiếu tự đánh giá tiêu chí xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm
làm căn cứ tực đánh giá mình. Tôi xác định những việc nào làm trước, những
công việc nào chưa thực hiện được bản thân tôi rút kinh nghiệm cho tháng sau,
chủ đề sau thực hiện tốt hơn.
2.3.3. Bố trí, sắp xếp không gian hợp lý, phù hợp giúp trẻ hoạt động tích
cực.
*Bố trí, sắp xếpkhông gian hợp lý, phù hợp với môi trường giáo dục
lấy trẻ làm trung tâm trong lớp học:
Môi trường giáo dục trong lớp chính là nội thất và mọi hoạt động giáo dục
diễn ra trong căn phòng đó. Môi trường giáo dục trong lớp xây dựng theo quan
điểm “xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm”cho trẻ hoạt động
cần được bố trí, sắp xếp, hợp lý, thẩm mỹ, thân thiện phù hợp. Hoạt động góclà

động hoặc thay đổi theo chủ đề.
Ví dụ: Tôi luôn sử dụng trực tiếp các giá đựng đồ dùng, đồ chơi quay lại
để tạo thành ranh giới cho góc chơi. Ranh giới ở các góc không che quá tầm nhìn
của trẻ và đặc biệt hơn cả là không cản việc quan sát của giáo viên, tôi có thể tận
dụng mặt sau của giá đồ chơi để trưng bày sản phẩm, treo tranh .... Ranh giới
góc Xây dựng và góc Nấu ăn tôi sử dụng thùng cát tông trang trí thành cổng của
quán ăn để phân chia ranh giới của 2 góc.
(Hình ảnh minh họa kèm theo phụ lục 3 - ảnh 1)
Hình ảnh: Ranh giới các góc được phân chia bằng các giá đựng đồ dùng, đồ chơi.

Việc thay đổi vị trí các góc chơi cho trẻ sau mỗi chủ đề cũng không kém
phần quan trọng đó là để tạo cảm giác mới lạ từ các góc, nhằm kích thích sự
hứng thú của trẻ.
Ví dụ: ở chủ đề Gia đình tôi đặt góc Văn học ở bên tay trái của lớp thì đến
chủ đề Nghề nghiệp tôi lại đổi sang tay phải và thay vào đó là góc khác.
Đặt tên các góc tôi phải đặt một cách đơn giản, thật sự dễ hiểu và phù hợp
với nội dung từng chủ đề mình đang thực hiện.
Ví dụ: Khi thực hiện chủ đề “Thế giới động vật” góc nấu ăn tôi đặt tên
góc là“ Quán sóc nâu” nhưng khi sang chủ đề “Thế giới thực vật” góc nấu ăn
có thể đặt tên là“Quán cây xanh”.
*Bố trí, sắp xếp không gian hợp lý, phù hợp với môi trường giáo dục
lấy trẻ làm trung tâm ngoài lớp học:
Ngoài những khu vực chơi trong lớp được bố trí, sắp xếp không gian hợp
lý.Ở môi trường ngoài lớp học tôi tận dụng vườn thiên nhiên để xây dựng
gócthiên nhiên. Ngoài ra tôi còn tận dụng sân khấu ngoài trời để trẻ chơi các trò
chơi gấp lá, tô tượng, … khi trẻ hoạt động ngoài trời.
Qua cách bố trí, sắp xếpmôi trường gáo dục hợp lý ở lớp mình tôi nhận
thấy trẻ hoạt động tích cực hơn, có hiệu quả cao hơn. Trẻ được trao đổi giao lưu
với nhau thoải mái mà không ảnh hưởng đến các góc khác. Trẻ có không gian
riêng tư yên tĩnh để hoạt động, thỏa mãn nhu cầu hoạt động, sự sáng tạo của trẻ.

còn sử dụng bóng kính và xốp màu để làm bảng găm để cho trẻ chơi so sánh,
xếp theo quy tắc, xếp tương ứng, to hơn – nhỏ hơn, cao hơn – thấp hơn, dài hơn
– ngắn hơn. Ở dưới tôi đặt các rỗ đồ dùng đồ chơi cho trẻ hoạt động. Trẻ chơi
với các hình, các khối: trẻ tìm những khối mà mình đã học găm lên bảng và gọi
tên. Từ những mảng dính nhám đó trẻ còn có thể chơi phân loại, phân nhóm đối
tượng theo dấu hiệu, theo yêu cầu, trẻ cũng có thể chơi tách gộp các đối tượng
trong phạm vi trẻ đang học, trẻ vừa chơi lại vừa có thể học một cách tự nhiên,
thoải mái, sáng tạo không gò bó, không áp đặt. Sang chủ đề mới thì tôi có thể
giữ nguyên mảng chính mà chỉ cần thay đổi các hình ảnh (Ví dụ: từ chủ đề Thế
giới động vật chuyển sang chủ đề Giao thông tôi chỉ cần thay đổi hình ảnh các
con vật bằng hình ảnh các phương tiện Giao thông).
(Hình ảnh minh họa kèm theo phụ lục 4 - ảnh 1)
Hình ảnh: Góc Khám phá khoa học của chủ đề Thế giới động vật.
(Hình ảnh minh họa kèm theo phụ lục 4 - ảnh 2)
Hình ảnh:Góc Khám phá khoa học của chủ đề Giao thông
Tất cả các góc trong lớp tôi đều trang trí bằng các hình ảnh ngộ nghĩnh,
đáng yêu, gần gũi với trẻ.
Ví dụ: Góc Tạo hình ở chủ đề Thế giới động vật tôi trang trí lấy ý tưởng
làm “Phòng triển lãm tranh các con vật” tôi cùng trẻ thiết kế mỗi một khung
tranh có một con vật.
(Hình ảnh minh họa kèm theo phụ lục 3 - ảnh 3)
Hình ảnh: Góc Tạo hình của chủ đề Thế giới động vật.
Ví dụ: Góc phân vai bé chơi Bán hàng tôi trang trí bên ngoài là các nhân
9


vật đang bán hàng, mời chào khách vào mua hàng, bên trên là hình ảnh bé trai
và bé gái đi mua hàng nhảy múa vui nhộn rất ngộ nghĩnh, bên trong tôi sử dụng
bóng kính gắn theo hàng, chia thành 3 nhóm. Trẻ chơi theo gợi ý của cô: chẳng
hạn hôm nay chơi nấu ăn trẻ đến của hàng chọn thực phẩm, cô gắn biểu tượng 4

Hình ảnh: Trang trí khu vệ sinh cá nhân của trẻ.
Các trang thiết bị, đồ dùng, đồ chơi, không gian trong lớp, ngoài hiên
trước hiên sau, khu vực vệ sinh đều phục vụ cho việc tổ chức các hoạt động,
sinh hoạt hằng ngày của trẻ đều được xây dựng theo hướng lấy trẻ làm trung tâm
nhằm mục đích phát triển toàn diện về: thể chất; trí tuệ; thẩm mĩ; đạođức; xã
hội. Thỏa mãn nhu cầu nhận thức, mở rộng hiểu biết của trẻ, kích thích trẻ hoạt
động tích cực, sáng tạo.
*Trang trí theo hướng mở, linh hoạt môi trường giáo dục lấy trẻ làm
trung tâm ngoài lớp học:
10


- Góc thiên nhiên của lớp được xây dựng ở vườn thiên nhiên của bé, mỗi
chậu hoa, cây cảnh, cây thuốc nam đều được tôi gắn chữ tên cây, tên hoa, tên
cây thuốc…. Tôi phân loại các loại cây ra các khu vực khác nhau như: khu vực
cây thuốc nam, khu vực cây hoa, khu vực cây cảnh, khu vực cây ăn quả, khu
vực các loại rau, củ, quả… đường dẫn ra các khu vực đó được tôi sưu tầm các
miếng ghép giả xương gỗ và đánh chữ số lên đó giúp trẻ vừa có thể chăm sóc
cây cối vừa tập đếm.
- Vườn rau của lớp tôi, được tôi quy hoạch mỗi ô trồng một loại rau khác
nhau, ô trồng rau ăn lá, ô trồng rau ăn củ và trồng các loại rau theo mùa. Mỗi
một loại rau đều được tôi gắn chữ tên rau đó cho trẻ hình thành việc tập đọc mỗi
khi ra vườn rau.
Kết quả: Cô cùng trẻ tích cực trang trí môi trường giáo dục trong lớp các
góc hoạt động và làm được 12 bức tranhcho các chủ đề để phụ vụ học tập và
trưng bày các góc.Các chậu hoa, cây cảnh, cây thuốc, cây rau đều được gắn tên,
trang trí được đường đi ra góc thiên nhiên.Từ cách trang trí đó mà trẻ lớp tôi
hoạt động tích cực, hứng thú, say mê, không còn nhàm chán, dập khuôn, máy
móc như trước nữa.
2.3.5. Xây dựngmôi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm từ bàn tay cô

thải, sẵn có ở địa phương.
Trên thị trường có rất nhiều đồ chơi, đồ dùng cho trẻ mầm non, đa dạng
về hình dáng màu sắc, phong phú về chủng loại. Nhưng không phải các đồ dùng
đồ chơi mua sẵn lúc nào cũng đẹp, lúc nào cũng tốt, chúng không phong phú về
chất liệu mà lại tốn kém về kinh phí.Hơn nữa không phải trường mầm non nào
cũng có đủ điều kiện để mua tất cả các đồ dùng đồ chơi có sẵn, đủ để phục vụ
nhu cầu chơi cho trẻ.Mà trẻ thì lại thích cái đẹp cái mới lạ, thích khám phá. Để
đáp ứng nhu cầu của trẻ ngoài bộ đồ dùng, đồ chơi được mua sẵn, được cấp theo
thông tư 02/2010/TT-BGDĐT, tôi đã chuẩn bị thêm đồ dùng, học liệu, đa dạng,
hấp dẫn, tận dụng phế liệu và vật liệu từ thiên nhiên có sẵn ở địa phương, việc
tái chế đồ vật là tiết kiệm, phát triển óc sáng tạo của trẻ, phát triển kỹ năng và sự
khéo léo của đôi bàn tay khi làm đồ chơigiúp trẻ hoạt động hứng thú tích cực
hơn.
Tận dụng các nguyên vật liệu để làm đồ chơi cho trẻ: Ngoài những đồ
dùng, đồ chơi mua sẵn tôi tận dụng những nguyên vật liệu ở dạng phế liệu sẵn
có, dễ kiếm như: Bìa catton, xốp, đĩa CD cũ, giấy báo có trang bìa quảng cáo,
chai nhựa, vỏ hộp sữa chua, lốp xe, vải vụn…Tận dụng những nguyên vật liệu
thiên nhiên sẵn có ở địa phương như: vỏ ngao, vỏ hến, hạt gấc, hạt nhãn, hạt na,
bẹ ngô khô, lõi ngô khô, rơm khô, lá cây khô, vỏ cây, chiếu rách… tất cả những
nguyên vật liệu cần đảm bảo an toàn về tính mạng, không gây độc hại, không
sắc nhọn, không nặng nề đối với trẻ. Từ những nguyên vật liệu trên tôi sử dụng
để trang trí các góc và làm ra rất nhiều đồ chơi phục vụ cho trẻ hoạt động.
Ví dụ: Tôi dùng vỏ lạc làm thân cây, xốp màu và bông làm quả xoài và
quả cam, lá nhựa trang trí góc Học tập, dùng vỏ ngao và phun màu để trang trí
góc Tạo hình, góc Xây dựng…
Ví dụ: Tre, nứa, luồng, hộp nhựa, lon bia, sắt tây, thìa, đũa, vung xoong, nồi
chảo…làm nhạc cụ gõ đệm được dùng ở góc Âm nhạc.
+ Mõ gỗ được làm từ các mẫu gỗ vụn rồi trang trí.
+ Phách tre được vót từ các đốt cây luồng.
+ Trống lắc được làm từ các võ lon bia kết hợp với hột hạt, xốp mầu…

Hướng cho trẻ vào các góc chơi, gợi ý, khuyến khích trẻ để trẻ biết cách
chơi.
Ví dụ: Ở chủ đề “ Gia đình”. Tôi gợi ý cho trẻ, tranh chủ đề đang còn
thiếu rất nhiều hình ảnh của các thành viên trong gia đình ( Ông, Bà, Bố, Mẹ…).
Các con giúp cô bổ sung các hình ảnh này nhé? Tôi hướng dẫn trẻ cắt, xé dán,
vẽ, tô màu hình ảnh ( Ông, Bà, Bố, Mẹ…).
- Thể dục sáng:Sau giờ đón trẻ là lúc tiếng nhạc cất lên. Tôi cho trẻ xếp
hàng ra tập thể dục sáng để giúp trẻ có một cơ thể khỏe mạnh và dẻo dai.
(Hình ảnh minh họa kèm theo phụ lục 6 - ảnh 1)
Hình ảnh: Trẻ tập thể dục sáng
* Hoạt động Học:
Xuất phát từ đặc điểm nhận thức và hoạt động chủ đạo của trẻ mẫu giáo là
hoạt động chơi, nên việc học của trẻ ở lứa tuổi này được tổ chức với hình thức
học tự nhiên qua chơi, qua thực hiện các hoạt động sinh hoạt hàng ngày, học
dưới sự định hướng và hướng dẫn trực tiếp của giáo viên.
Sau giờ thể dục sáng là hoạt động học, các hoạt động học được tôi tổ chức
trong môi trường lớp. Thông qua hoạt động học trẻ được phát huy tối đa tính
tích cực của mình.
(Hình ảnh minh họa kèm theo phụ lục 6 - ảnh 2)
Hình ảnh: Hoạt động học Khám phá khoa học.
Ngoài ra để giúp trẻ tự tiếp thu kiến thức, kỹ năng, kinh nghiệm sống một
cách tự nhiên làm cho hoạt động học không nhàm chán và gò bó đối với trẻ,
những kiến thức mà trẻ tiếp thu trở nên nhẹ nhàng nhưng rất hiệu quả, trẻ tham
gia học một cách hứng thú, tích cực
Ví dụ: Hoạt động học LQVT với đề tài “Nhận biết các khối cầu, khối
vuông, khối chữ nhật, khối trụ” tôi tận dụng các vỏ hộp đựng kẹo, sữa, bánh, có
các dạng hình khối khác nhau, kích cở khác nhau và có nắp rời, tôi tháo rời các
13



ra từ thôn Phương phú, các sản phẩm lúa, ngô, khoai sắn là sản phẩm của ngành
nông nghiệp,…Qua quá trình trẻ chơi bán hàng tôi thường tạo ra các tình huống
giao tiếp, mua bán, trao đổi để các bé được học hỏi, hiểu biết vận dụng vào cuộc
sống hàng ngày của trẻ, nâng cao kỹ năng sống cho trẻ.
(Hình ảnh minh họa kèm theo phụ lục 6 - ảnh 5)
Hình ảnh: Trẻ đang hoạt động ở góc phân vai.
- Góc Bác sỹ: Ở góc chơi này vừa tạo cho trẻ sự thích thú khi tham gia trò
chơi mà cũng vừa giúp trẻ tránh được nỗi sợ hãi mỗi khi phải khám bác sĩ ngoài
đời thực. Tại đây, trẻ có thể giả vờ đóng vai bác sỹ, trẻ thể hiện mình là một bác
sỹ tốt hết lòng chăm sóc bệnh nhân, nhưng hoạt động của trẻ không nhằm đến
mục đích cuối cùng là chữa khỏi bệnh cho bệnh nhân mà chỉ để thỏa mãn nhu
cầu của trẻ khi tham gia vào xã hội người lớn.
(Hình ảnh minh họa kèm theo phụ lục 6 - ảnh 6)
14


Hình ảnh: Trẻ đang hoạt động ở góc Bác sỹ.
Góc khám phá khoa học: Tôi xây dựng các góc nhỏ.
+ Góc toán: Mục đích của tôi là củng cố 1 số kiến thức kỹ năng, tích hợp
củng cố vận động tinh cho trẻ về số lượng, hình dạng, kích thước, so sánh, sắp
xếp theo quy tắc, xếp tương ứng, nhận biết các hình, các khối và các trò chơi
xâu hoa, xâu hình.
+ Góc chữ cái: Để trẻ được chơi với các chữ mà mình đã học và LQVCC
mới trong chủ đề và tích hợp nhận biết các con vật. Tôi là cho trẻ ghép các con
vật từ các mảnh ghép rời và ghép từ tên các con vật theo mẫu.
(Hình ảnh minh họa kèm theo phụ lục 6 - ảnh 7)
Hình ảnh: Trẻ đang hoạt động ở góc khám phá khoa học
Góc sách, truyện: Sách, truyện có vai trò quan trọng trong đời sống của trẻ
thơ và là một hoạt động thú vị đối với trẻ. Tôi luôn khuyến khích trẻ cùng “ đọc”
theo tranh, sử dụng sách tranh, cùng xem truyện tranh với bạn và trao đổi với



ném còn, kéo co, trồng nụ trồng hoa, rồng rắn lên mây, ném vòng cổ chai,… trò
chơi vận đông như: bò chui qua cổng, bật liên tục qua 5 vòng, ném trúng đích…
(Hình ảnh minh họa kèm theo phụ lục 6 - ảnh 10)
Hình ảnh: Trẻ hoạt động ở khu vực phát triển vận động.
- Khu vui chơi giao thông: Trẻ được làm quen với các phương tiện và
được thực hành trên sân, từ đó trẻ hiểu được luật khi tham gia giao thông. Ở khu
vực chơi này trẻ biết một số luật lệ khi tham gia giao thông như: Khi tham gia
giao thông trẻ biết đi bên phải đường, khi gặp đèn đỏ phải dừng lại, khi ngồi lên
xe gắn máy phải đội mũ bảo hiểm,… .
(Hình ảnh minh họa kèm theo phụ lục 6 - ảnh 11)
Hình ảnh: Trẻ hoạt động ở khu vực chơi giao thông.
- Khu vực vườn thiên nhiên của bé: Trẻ biết các loại cây rau, cây hoa,
cây thuốc, biết chăm sóc cây. Trẻ được chơi với đất, cát, nước, đá, sỏi…
(Hình ảnh minh họa kèm theo phụ lục 6 - ảnh 12)
Hình ảnh: Trẻ hoạt động ở khu vực vườn thiên nhiên của bé.
- Khu vực vườn rau của bé: Được nhà trường xây dựng trên 1 khu đất
rộng và bằng phẳng và chia thành các ô giao cho mỗi lớp 2 ô trồng các lại rau ăn
củ và ăn lá theo mùa. Thời gian hoạt động ngoài trời tôi cùng trẻ chăm sóc cho
vườn rau của lớp mình như: nhổ cỏ, tưới nước, bắt sâu, thu hoạch rau mang
xuống nhà bếp cho các cấp dưỡng để chế biến cho buổi ăn trưa của trẻ. Từ đó
giáo dục cho trẻ lòng biết ơn đối với những người lao động và biết lợi ích của
các loại rau, củ đối với con người.
(Hình ảnh minh họa kèm theo phụ lục 6 - ảnh 13)
Hình ảnh: Trẻ hoạt động ở khu vựcvườn rau của bé.
- Khu vực vườn cổ tích: Mô phỏng lại các câu truyện Thánh gióng, Trầu
cau, Tấm cám, Nàng bạch tuyết và bảy chú lùn, …Trẻ được nghe cô kể chuyện,
đóng vai các nhân vật trong truyện trong khu vườn cổ tích.
(Hình ảnh minh họa kèm theo phụ lục 6 - ảnh 14)

Sau khi ăn bữa phụ trẻ bước vào giờ hoạt động chiều, bằng các hoạt động
âm nhạc trẻ được ôn lại những bài hát mà trẻ được học trong chủ đề.
Tôi tổ chức cho trẻ chơi và tham gia vào hoạt động theo ý thích ở các góc.
Trước khi khép lại một ngày hoạt động tôi nêu gương và thưởng cờ động
viên trẻ.Trẻ luôn cảm thấy hồ hởi, vui tươi, phấn khởi, đầy ý nghĩa.
Sau khi tôi hướng dẫn, tổ chức tạo cơ hội, khuyến khích trẻ hoạt
độngtrong môi trường giáo dục trẻ được thực hành, trải nghiệm trẻ rất hứng thú,
hoạt động tích cực, luôn sáng tạo đưa ra ý tưởng mới, biết cách xưng hô với bạn
với cô biết nhường nhịn nhau trong khi chơi, biết gọn gàng ngăn nắp khi
chơixong, nề nếp ngày một ổn định. Thành công của việc xây dựng môi trường
giáo dục lấy trẻ làm trung tâm ở lớp tôi được nhà trường, đồng nghiệp, cha, mẹ
trẻ đánh giá cao. Lớp đạt giải nhất hội thi cấp trường. Vinh dự được đại diện cho
nhà trường tham gia thi cấp huyện do PGD&ĐT huyện Nga Sơn tổ chức và đạt
giải nhì cấp huyện.
2.3.7. Phối hợp với cha mẹ trẻ để xây dựng môi trường giáo dục cho
trẻ tích cực hoạt động.
Xã hội hóa giáo dục mầm non là một bài học thành công trong quá trình
thực hiện nhiệm vụ chăm sóc giáo dục trẻ tại trường và cũng là một chủ trương
lớn của Đảng, Nhà nước nhằm nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng
nhân tài.
Muốn tạo môi trường giáo dục có hiệu quả thì bên cạnh việc chuẩn bị của
nhà trường, của cô giáo, cũng rất cần sự giúp đỡ của cha, mẹ trẻ.Để cha mẹ trẻ
giúp đỡ, hỗ trợ, hợp tác một cách tích cực, tự giác và có hiệu quả. Vào buổi họp
phụ huynh đầu năm học, tôi đã thông qua chương trình giảng dạy của lớp, đặc
biệt nhấn mạnh tầm quan trọng, mục đích, ý nghĩa, yêu cầu của công tác xây
dựng môi trường học tập trong lớp đối với trẻ mầm non, thực trạng môi trường
của lớp để cha mẹ trẻ có ý kiến đóng góp về ý tưởng, công sức, tiền của. Vì vậy
mà cha, mẹ trẻ đã rất đồng thuận nhất trí ủng hộ kinh phí để xây dựng môi
trường giáo dục cho trẻ hoạt động.
Tôi sử dụng góc tuyên truyền gi rõ nội dung yêu cầu của chủ đề đối với

trọng của trò chơi và đồ chơi trong các hoạt động ở lớp, có nhiều giúp đỡ cho
giáo viên trong viên tìm kiếm nguyên vật liệu làm đồ dùng. Cụ thể có 100% phụ
huynh luôn quan tâm hỗ trợ mua sắm, tìm kiếm nguyên vật liệu, nhiệt tình
hưởng ứng làm đồ dùng đồ chơi tự tạo. Nhiều cha, mẹ trẻ ngày càng tin tưởng,
quan tâm hơn đến phương pháp giáo dục trẻ, có ý thức đóng góp đồ dùng, đồ
chơi và các nguyên vật liệu, trang thiết bị trong lớp.Ủng hộ kinh phí, trang trí
mới các góc hoạt động trong lớp, trang trí hiên, sân chơi, cầu thang… quyên góp
chậu hoa cây cảnh: Cây hoa giấy, cây hoa lộc vừng, hoa đào,….Tổng kinh phí
mua sắm các chậu cây cảnh và nguyên vật liệu xây dựng môi trường giáo dục là
5.500.000.
2.4. Hiệu quả đạt được
Qua quá trình thực hiện với những biện pháp và cách làm trên, việc tạo
môi trường ở lớp tôi đạt được những kết quả đáng phấn khởi, cụ thể:
* Đối với trẻ.
Sau khi thực hiện đề tài này tôi thấy rằng trẻ hứng thú, tích cực tham gia
hoạt động, kỹ năng được củng cố, nhiều trẻ tỏ ra mạnh dạn tự tin trong giao tiếp,
khả năng sáng tạo được bộc lộ rõ rệt, trẻ được học tập, vui chơi trong môi
18


trường an toàn, thân thiện, cởi mở giúp trẻ chủ động khám phá, trải nghiệm các
hoạt động theo nhu cầu, phù hợp với độ tuổi, ở đó trẻ được “học bằng chơi,
chơi mà học”; được bổ sung, củng cố, rèn luyện các kỹ năng,thể hiện rõ trong
kết quả điều tra, khảo sát trẻ.
Bảng khảo sát minh họa kèm theo phụ lục 1 – Bảng 3)
Kết quả khảo sát thực tế trẻ tại thời điểm tháng 4/2018.
Bảng khảo sát minh họa kèm theo phụ lục 1 – Bảng 4)
Kết quả khảo sát thực tế môi trường lớp tại thời điểm tháng 4/2018.
* Đối với bản thân:
Xác định được vai trò định hướng các hoạt động cho trẻ, luôn tạo cơ hội

của trẻ mà còn thỏa mãn nhu cầu nhận thức, mở rộng hiểu biết của trẻ, kích
thích trẻ hoạt động tích cực, sáng tạo.
Môi trường giao tiếp cởi mở, thân thiện giữa cô với trẻ, giữa trẻ với trẻ và
19


giữa trẻ với môi trường xung quanh đã tạo cơ hội cho trẻ được chia sẽ, giải bày
tâm tư, nguyện vọng, mong ước của trẻ với cô, với bạn. Nhờ vậy mà cô hiểu trẻ
hơn, trẻ hiểu nhau hơn, hoạt động phối hợp nhịp nhàng hơn nên hiệu quả hoạt
động cũng cao hơn, trẻ yêu trường, yêu lớp, yêu cô giáo và bạn bè hơn.
Không chỉ có vậy, việc xây dựng môi trường giáo dục cho trẻ đã nhận
được sự đồng tình ủng hộ, tham gia đóng góp từ phía cha mẹ trẻ cả vật chất lẫn
tinh thần để thỏa mãn mong đợi của họ đối với sự phát triển của trẻ.
Nhờ đó, bản thân đã rút được những bài học kinh nghiệm sau:
- Để xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm cho trẻ hoạt
động tích cực, tôi đã tìm tòi, học hỏi nhằm chuẩn bị môi trường giáo dục linh
hoạt, sáng tạo, cung cấp phương tiện, học liệu và những hoạt động đa dạng,
những tình huống có vấn đề và ngày càng phức tạp hơn, có tác dụng kích thích
tư duy, lôi cuốn trẻ tham gia tích cực vào hoạt động tự tìm tòi, giải quyết vấn đề
một cách sáng tạo, học qua thực hành, qua chơi một cách vui vẻ; qua đó trẻ trực
tiếp lĩnh hội được tri thức, giúp trẻ phát triển hài hòa các lĩnh vực: Thể chất,
nhận thức, ngôn ngữ, thẩm mỹ, tình cảm và kỹ năng xã hội.
- Xây dựng được mối quan hệ thân thiện giữa giáo viên và giáo viên, giáo
viên và trẻ; đoàn kết, gắn bó với cha mẹ trẻ trong việc tuyên truyền phối hợp
nâng cao chất lượng chăm sóc, giáo dục trẻ và hỗ trợ lớp về vật chất cũng như
tinh thần trong các hoạt động chăm sóc giáo dục trẻ.
3.2. Kiến nghị.
* Đối với nhà trường:
Tổ chức cho giáo viên được đi tham quan trường bạn để học tập kinh
nghiệm trong việc “xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong

Thị Bách Chiến chuyên viên vụ giáo dục mầm non;
[4].Hướng dẫn thực hành áp dụng quan điểm giáo dục lấy trẻ làm trung tâm;
Hoàng Thị Dinh, Nguyễn Thị Thanh Giang, Bùi Thị Kim Tuyến, Lương Thị
Bình, Nguyễn Thị Quyên, Bùi Thị Lâm, Hoàng Thị Thu Hương - NXB giáo dục
Việt nam.
[5].Mô đun MN1 - D Xây dựng trường mầm non lấy trẻ làm trung tâm (Dành
cho giáo viên).
[6]. Tài liệu chuyên đề “Xây dựng trường mầm non lấy trẻ làm trung tâm” giai
đoạn 2016 – 2020.

21


DANH MỤC
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM ĐÃ ĐƯỢC HỘI ĐỒNG SÁNG KIẾN KINH
NGHIỆM NGÀNH GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HUYỆN, TỈNH VÀ CÁC
CẤP CAO HƠN XẾP LOẠI TỪ C TRỞ LÊN
Họ và tên tác giả: Mai Thị Sen.
Chức vụ và đơn vị công tác: Giáo viên – Trường mầm non Nga Thạch, huyện
Nga Sơn, tỉnh Thanh Hóa

TT

1.

2.

3.

4.

Đào tạo Thanh
trẻ 5 - 6 tuổi trường mầm non
Hóa
Nga Thạch.
Một số biện pháp xây dựng
môi trường giáo dục lấy trẻ
làm trung tâm cho trẻ 5 – 6 PGD&ĐT Huyện
tuổi (Hoa Sen) hoạt động tích
Nga Sơn
cực tại trường mầm non Nga
Thạch.

Kết quả
đánh giá
xếp loại
(A, B, hoặc C)

Năm học
đánh giá xếp
loại

A

2011 - 2012

B

2011 - 2012

A