PHẦN I: MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài:
Mục tiêu của giáo dục Mầm non là giúp trẻ phát triển về thể chất, tình cảm, trí
tuệ, thẩm mĩ, giúp trẻ mạnh dạn tự tin, hình thành yếu tố đầu tiên của nhân cách,
khơi dậy và phát triển tối đa khả năng tiềm ẩn của trẻ. Trẻ không thể tiếp thu các
kiến thức 1 cách bài bản, có hệ thống như trẻ phổ thông. Vì thế cần tạo cho trẻ 1
môi trường để trẻ hoạt động và trải nghiệm, vui chơi, từ đó trẻ có thể tiếp thu kiến
thức 1 cách nhẹ nhàng, tự nhiên hơn
Trẻ lứa tuổi mầm non việc học của trẻ được thông qua hình thức “học mà chơi,
chơi mà học” trẻ có mong muốn tự nhiên là được cảm nhận và khám phá 1 cách
tích cực về thế giới. Quá trình khám phá và học hỏi của trẻ diễn ra thông qua nhiều
hoạt động trong đó hoạt động vui chơi có ý nghĩa rất quan trọng. Vui chơi không
chỉ là hoạt động giúp trẻ giải trí, thư giản mà còn giúp trẻ cảm nhận và khám phá
thế giới xung quanh 1 cách tự nhiên, thuận lợi nhanh chóng. Tất cả các trò chơi
đều có tiềm năng và hỗ trợ cho việc học của trẻ. Đối với trẻ mầm non thì môi
trường hoạt động có vai trò quan trọng nhất đối với sự phát triển của trẻ. Trẻ hoạt
động thường xuyên với môi trường giúp trẻ phát triển tư duy, trí tưởng tượng, ngôn
ngữ, tâm lí cũng như đời sống tình cảm mà thông qua trò chơi những phẩm chất ý
chí cũng được hình thành như: tính mục đích, tính kỉ luật, tính dũng cảm.
Ở mỗi giai đoạn sự phát triển của trẻ đều có những đặc điểm tâm lí khác nhau
cha mẹ và cô giáo cần hiểu rõ được đặc điểm phát triển tâm lí của trẻ để có những
phương pháp giáo dục phù hợp để định hướng và giúp trẻ phát triển đúng từng giai
đoạn. Trẻ ở độ tuổi Mẫu giáo thích khám phá những điều mới lạ và hay tò mò.
Trong giai đoạn này trẻ rất muốn khám phá thế giới xung quanh, tò mò và liên tục
thắc mắc đặt nhiều câu hỏi với cha mẹ với cô giáo. Trẻ giao tiếp và rất thích bắt
chước tập làm nguời lớn, trẻ thích được tự lập. Vì vậy việc xây dựng môi trường
lấy trẻ làm trung tâm là vô cùng quan trọng và đã được nhà trường chỉ đạo về các
lớp ở các điểm trường để cùng thực hiện. Tuy nhiên trong quá trình triển khai thực


hiện vẫn còn khó khăn và hạn chế như: Kinh phí,địa hình và việc tạo môi trường

- Phương pháp nghiên cứu sản phẩm hoạt động giáo dục
4.2. Nhóm các phương pháp nghiên cứu lí thuyết
- Phương pháp phân tích và tổng hợp lí thuyết
- Phương pháp thống kê

PHẦN II: NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
I. Cơ sở về mặt lý luận
Môi trường là yếu tố góp phần tích cực trong hoạt động nâng cao chất lượng
giáo dục toàn diện cho trẻ. Trong lớp học không thể thiếu những mảng trang trí,
những góc chơi của trẻ, do đó để lớp học thêm lôi cuốn trẻ thì giáo viên cần tạo
một môi trường lớp học với những màu sắc sinh động, đồ dùng đa dạng bắt
mắt….Môi trường có không gian, cách sắp xếp phù hợp, thuận tiện, gần gũi quen
thuộc với cuộc sống thực hàng ngày của trẻ phản ánh kinh nghiệm, văn hóa của địa
phương, luôn thay đổi để tạo ra sự hấp dẫn mới lạ đối với trẻ.
Các góc chính được duy trì thường xuyên. Vì vậy chúng ta cần bố trí, sắp xếp
các góc phải rất linh hoạt để có thể di chuyển tạo không gian cho trẻ hoạt động.
Môi trường trong trường mầm non bao gồm các trang thiết bị, đồ dùng, đồ chơi,
không gian phục vụ cho việc tổ chức các hoạt động sinh hoạt hằng ngày của trẻ.
Môi trường vật chất tạo cho trẻ những cơ hội tốt để thỏa mãn nhu cầu hoạt động


và phát triển toàn diện về mặt thể chất, trí tuệ, thẩm mĩ, đạo đức, xã hội, thỏa mãn
nhu cầu nhận thức mở rộng hiểu biết của trẻ, kích thích trẻ hoạt động tích cực, sáng
tạo.
Các nhà giáo dục đều thừa nhận 1 điều rằng cách tiếp cận tốt nhất để giáo dục
trẻ mầm non đó là xây dựng môi trường lấy trẻ làm trung tâm để thúc đẩy sự phát
triển tính chủ động khả năng tư duy cho trẻ. Các cách tiếp cận tốt thường thể hiện
tính hợp lí cao và kết nối việc học và đời sống của trẻ. Mỗi đứa trẻ là 1 cá thể riêng
biệt chúng khác nhau về thể chất, tâm lí, tình cảm, xã hội, trí tuệ và hoàn cảnh gia
đình. Do đó mỗi trẻ em đều có hứng thú và cách học và tốc độ học tập khác nhau

chội làm cho việc bố trí, sắp đặt các góc và các mảng không có không gian cho trẻ
hoạt động 1 cách thoải mái.
- Lớp học chưa có nhà vệ sinh theo đúng quy định
- Khuôn viên ngoài trời cho trẻ hoạt động thì chật chội, nhiều tầng cấp, không bằng
bặn, chưa có cổng ra vào kiên cố
- Tuy được đầu tư trang thiết bị nhưng chủ yếu là các đồ dùng, đồ chơi mua sẵn,
bằng nhựa chưa có nguyên liệu từ thiên nhiên, chưa đáp ứng được nhu cầu khám
phá và sáng tạo của trẻ .
- Trẻ trong lớp nhiều độ tuổi nên việc hoạt động của trẻ không đồng đều
- Phụ huynh đã có ủng hộ song vẫn chưa quan tâm đến hoạt động của cô và trẻ.
III. Khảo sát thực trạng.
- Qua việc nghiên cứu 1 số biện xây dựng môi trường lấy trẻ làm trung tâm giúp
trẻ 3-5 tuổi Khe lương hoạt động tích cực trên thì tôi khảo sát thực trạng của trẻ
trong lớp đầu năm được kết quả như sau:


T
T
1

NỘI DUNG

SỐ LƯỢNG

TỈ LỆ

3/20

15%


lợi, đa dạng, phong phú.
- Hoạt động các góc là một hình thức hoạt động đặc biệt trong đời sống của trẻ
mầm non, đó là nơi trẻ thỏa mãn sở thích nhu cầu vui chơi, nhận thức và cảm nhận
về thế giới xung quanh. Hoạt động góc giúp trẻ củng cố và rèn luyện kiến thức đã
học, là nơi trải nghiệm và khám phá những cái mới và phát huy khả năng ság tạo
của trẻ.Vì vậy, việc sắp xếp bố trí các góc chơi phù hợp, thuận tiện, dễ tìm, dễ nhìn,
dễ lấy là rất quan trọng. Tôi đã bố trí các góc trong lớp phù hợp và thuận tiện cho
cháu như sau. Góc yên tĩnh xa góc ồn ào, tạo ranh giới các góc.


Ví dụ: Góc xây dựng, góc bán hàng tôi sắp xếp sát cửa ra vào để thuận tiện cho
việc xây dựng và mua bán. Góc nghệ thuật và góc bán hàng gần nhau để thuận lợi
cho việc mua bán qua lại
Bên cạnh việc sắp xếp phù hợp tôi còn tạo tạo ranh giới giữa các góc hoạt động
như. Tận dụng các giá đồ chơi tạo thành ranh giới của các góc
Ví dụ: Ranh giới giữa góc phân vai và góc thuật tôi ngăn bằng 1 giá gỗ qua đó tôi
cũng tận dụng mặt sau của giá gỗ để treo các phách gõ, trống, đàn để cho trẻ dễ lấy
và dễ hoạt động hơn

- Ở góc dưới các góc và các mảng tôi tận dụng các hộp đựng bánh, các giỏ quả để
đựng đồ cho trẻ theo từng chủ đề từng nội dung để trẻ có thể tự hoạt động và thay
đổi theo từng chủ đề và nội dung đó
- Trên các mảng tường thay vì theo lối xây dựng cũ cứng nhắc thì bây giờ tôi đính
các móc treo, các giỏ làm cho các mảng tường đa dạng, phong phú và đẹp mắt hơn


- Riêng góc xây dựng tôi ưu tiên không gian rộng, thuận tiện cho trẻ vận
động….Góc phân vai và góc xây dựng tôi bố trí cạnh nhau và gần cửa ra vào vì tôi
muốn tạo sự liên kết giữa 2 góc để trẻ có thể giao lưu với nhau.
- Khoảng rộng ở các góc cách nhau hợp lí để đảm bảo an toàn và thuận tiện cho trẻ

nội trợ. Với khung cảnh sinh động gần gũi quen thuộc với trẻ, bên cạnh đó tôi còn
trang trí mảng “Bé tập làm nội trợ”, “dinh dưỡng của bé” được tôi chia 4 nhóm
chất ( đạm, bột, béo, vitamin) mỗi chất tôi làm 4 kệ giá. Dưới mảng tường tôi
chuẩn bị rất nhiều thực phẩm của các nhóm dưỡng chất đó. Nhiệm vụ của trẻ là tự
mình chịn những chất phù hợp với các nhóm để trẻ gắn vào các kệ giá đó. Tùy theo
từng chủ đề nhánh và tùy và giờ hoạt động để trẻ có thể tháo xuống và tahy vào các
chất khác để phù hợp với giờ hoạt động hôm đó.


Riêng mảng chủ đề chính thì tôi sử dụng bìa gương để gắn và cho cháu có thể để
vào và tháo ra thuận tiện và cho cháu dễ quan sát ,à không cồng kềnh. Giữ các chủ
đề nhánh thì tôi cũng sử dụng kẹp để cho cháu có thể thay đổi hình ảnh phù hợp
với từng chủ đề, tôi trang trí gợi ý 1 số chi tiết và để khoảng trống khuyến khích trẻ
tham gia cùng.

Ví dụ: Ở chủ đề giao thông, chủ đề nhánh phương tiện giao thông đường bộ. Tôi vẽ
khung xe còn trẻ sẽ vẽ thêm lốp xe và các ô cửa sổ. Hay chủ đề nhánh ngôi nhà bé
yêu, tôi xé dán ngôi nhà còn trẻ sẽ xé dán thêm cửa chính, cửa sổ và trang trí thêm
hoa lá rồi gắn lên mảng tường mà cô đã gợi ý
- Bên cạnh việc trang trí mở linh hoạt, hình ảnh, màu sắc cũng ngộ nghĩnh bắt mắt
thu hút trẻ từ đó sẽ kích thích sự hứng thú hoạt động của trẻ nhiều hơn.


Ví dụ: Góc sinh nhật thì tôi trang trí giữa là 1 cái bánh kem xung quanh bánh kem
tôi dán thêm 2 chú thỏ ngộ nghĩnh đáng yêu đâng thắp nến mừng sinh nhật. Trên
bánh kem tôi lấy xốp với nhiều màu sắc và vẽ lên đó những khuôn mặt cười ngộ
nghĩnh để làm nền cho khung ảnh. Bên cạnh những mảng tường chính được tôi
trang trí kĩ lưởng và tinh tế thì ở các chi tiết phụ họa cũng được tôi quan tâm để
làm nổi bật các góc nhằm thu hút trẻ.


động giáo dục của trẻ.
- Tận dụng các nguyên vật liệu để làm đồ dùng đồ chơi cho trẻ. Ngoài những vật
liệu phải mua để làm thì tôi tận dụng: bìa catstong, chai nhựa, hộp sữa,, hộp rau
câu, vợt muỗi để làm đàn, can dầu, bịch sữa tắm, can nước giặt………Tận dụng
những nguyên vật liệu thiên nhiên sẵn có ở địa phương như: vỏ ngao, vỏ hến, đá
cuội, rơm khô, lá cây khô, chiếu…….tất cả những nguyên vật liệu cần được đảm
bảo an toàn về tính mạng, không gây độc hại, không sắc nhọn, không nặng nề đối


vơi trẻ. Từ những nguyên vật liệu trên tôi đã làm ra rất nhiều đồ chơi ở các góc cho
trẻ.
Ví dụ: Tôi dùng can dầu, can nước giặt để làm ra làn, xoa tưới nước, thuyền cho
trẻ hoạt động. Hoặc chai nhựa kết hợp với xốp tôi làm những chiếc máy bay, còn
các hộp sữa tôi kết lại thành đoàn tàu, ô tô. Hộp váng sữa tôi làm các chậu để đúc
hoa

- Cũng như từ những nguyên vật liệu đó, trẻ sử dụng trong giờ hoạt động góc và trẻ
làm ra nhiều sản phẩm khác nhau như: Trẻ dùng vỏ chai c2 để đong cát nước khi
tham gia ngoài trời.Dùng lá cây khô để làm con nghé, làm con mèo, làm đồng hồ,
vòng tay vào giờ hoạt động góc

Biện pháp 4: Tạo cơ hội, khuyến khích trẻ có thể sử dụng nguyên vật liệu, học
liệu các góc chơi theo nhiều cách sáng tạo khác nhau.
- Đối với trẻ mầm non, đồ dùng đồ chơi là thứ không thể thiếu trong cuộc sống của
trẻ. Thông qua đồ dùng đồ chơi trẻ có thể tìm tòi, khám phá và được thao tác với


các đồ vật. Những đồ chơi mua sẵn trẻ chơi 1 cách sáng tạo khác nhau qua đó giúp
trẻ phát triển 1 cách toàn diện.
- Từ những học liệu, đồ dùng đồ chơi cô và trẻ chuẩn bị ở các góc, tôi gợi ý, hướng

Không chỉ thế chúng tôi còn nhờ phụ huynh nạp những lốp xe máy đã hỏng sau đó
đổ xi và gắn những hòn bi, nắp chai, sỏi để làm đường cảm giác cho trẻ hoạt động


- Đối với 1 trường miền núi đặc biệt khó khăn, địa hình thì không bằng phẳng, kinh
tế của phụ huynh thì không mấy thuận lợi nhưng sự đòng lòng, đòng sức của phụ
huynh và cô giáo đã tạo cho trẻ 1 môi trường mà trẻ rất hứng thú và hoạt động 1
cách tích cực và đem lại 1 kết quả rõ rệt
V. KẾT QUẢ ĐẠT ĐƯỢC
Qua việc thực hiện 1 số biện pháp xây dựng môi trường lấy trẻ làm trung tâm giúp
trẻ lớp mẫu giáo ghép 3- 5 tuổi ở cụm Khe Lương hoạt động tích cực đã đạt được
kết quả như sau:
T
T
1

NỘI DUNG
Trẻ tham gia tích cực vào các hoạt dộng

SỐ LƯỢNG

TỈ LỆ

20/20

100%

20/20

100%

lớp phù hợp, đa dạng nhiều nguyên vật liệu, ý nghĩa to lớn không chỉ đối với sự
phát triển thể chất trẻ mà còn thỏa mãn nhu cầu nhận thức, mở rộng hiểu biết của
trẻ, kích thích trẻ hoạt động 1 cách tích cực và sáng tạo.
- Môi trường giao tiếp cởi mở giữa cô và trẻ, giữa trẻ với trẻ và giữa trẻ với môi
trường xung quanh đã tạo cơ hội cho trẻ được chia sẽ, giải bày tâm tư nguyện
vọng, mong ước của trẻ với cô, với bạn. Nhờ vậy mà cô hiểu trẻ hơn, giữa trẻ với
nhau hiểu nhau hơn, hoạt động phối hợp nhịp nhàng hơn nên hiệu quả hoạt động
cũng cao hơn
- Không chỉ vậy, để có 1 môi trường hoạt động của trẻ hoàn thiện và đạt hiệu quả
cao như vậy cũng nhờ sự đồng tình ủng hộ, tham gia đóng góp từ phía phụ huynh
cả vật chất lẫn tinh thần để thỏa mãn mong đợi của họ đối với sự phát triển của trẻ.
Để xây dựng được 1 môi trường lấy trẻ làm trung tâm cho trẻ hoạt động tích cực,
tôi đã tìm tòi , học hỏi nhằm chuẩn bị môi trường giáo dục linh hoạt, sáng tạo, cung
cấp phương tiện, học liệu và những hoạt động đa dạng. Nhờ đó mà bản thân tôi
cũng đã rút ra được những bài học kinh nghiệm sau:
- Tăng cường công tác tự bồi dưỡng để nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ và
tay nghề cho bản thân


- Tích cực chủ động tìm tòi học hỏi, sưu tầm các nguyên vật liệu khác nhau để xây
dựng môi trường cho trẻ sạch đẹp, an toàn, thân thiện nhằm thực hiện tốt chương
trình giáo dục mầm non và phong trào thi đua “ xây dựng môi trường lấy trẻ làm
trung tâm”
- Tổ chức tốt môi trường cho trẻ học tập trong, ngoài lớp. Xây dựng được mối quan
hệ thân thiện giữa giáo viên với giáo viên, giữa giáo viên và trẻ nên đoàn kết, gắn
bó với phụ huynh trong việc tuyên truyền phối hợp nâng cao chất lượng chăm sóc
và giáo dục trẻ
- Kết quả của việc tạo môi trường cho trẻ hoạt động bước đầu đã đã có những hiệu
quả tích cực ở lớp mẫu giáo ghép 3-5 tuổi ở cụm Khe Lương bước đầu đã có
những hiệu quả tích cực đối với giáo viên, đối với trẻ và phụ huynh nhưng bản