Đề tài : Hớng dẫn học sinh học tập Vật Lý 6 ở lớp và ở nhà
I- Lí do chọn đề tài:
Trong quá trình học tập, học sinh vừa là đối tợng vừa là chủ thể của sự
lĩnh hội các tri thức. Việc học tập của học sinh không những là một quá trình
tiếp thu, ghi nhớ các sự kiện, hiện tợng, khái niệm, công thức.... đợc giáo
viên truyền đạt mà còn phải là một quá trình chủ động tích cực lĩnh hội tri
thức, một quá trình chỉ có thể đạt đợc hiệu quả do nghiền ngẫm tài liệu với
một sự việc tự lực năng nổ. Hớng dẫn học sinh học tập là một điều hết sức
cần thiết. Không có một dạng làm việc nào của học sinh mà lại không đòi hỏi
sự hớng dẫn trực tiếp hoặc gián tiếp của giáo viên. Có rất nhiều công việc
học sinh phải làm trong quá trình học tập vật lý. Nhng tôi chỉ đi sâu vào hai
nội dung chủ yếu đó là hớng dẫn học sinh học tập vật lý ở trên lớp và hớng
dẫn học sinh học tập vật lý ở nhà.
II. Giải quyết vấn đề:
1. Hớng dẫn học sinh học tập vật lý ở trên lớp:
Trong toàn bộ quá trình học tập vật lý của học sinh thì khâu học tập ở
trên lớp là vô cùng quan trọng, giữ một vai trò chủ yếu. Những công việc mà
học sinh phải làm trên lớp rất đa dạng. Ngay chỉ trong một giờ họ mà phải
nhiều công việc phải làm nh: Nghe giảng, suy nghĩ chuẩn bị ý kiến xây dựng
bài, qua sát thí nghiệm ghi chép đọc sách giáo khoa, làm thí nghiệm luyện
tập v.v... Tất cả những công việc đó hợp thành một thể liên hoàn và hoàn
chỉnh nhằm đạt tới mục đích, nhất định của giờ học. Do vậy bất kỳ hoạt động
nào của học sinh giáo viên cũng phải quan tâm và có những hớng dẫn cụ thể:
a. Hớng dẫn học sinh sử dụng sách giáo khoa ở lớp:
1

Sách giáo khoa vật lý đợc soạn và nhằm để học sinh dùng làm tài liệu
học tập .
Đối với giáo viên sách giáo khoa là tài liệu chủ yếu để giáo viên làm
kế hoạch và soạn giáo án giảng dạy. Học sinh sử dụng sách giáo khoa ở trên

2

Trớc tiên giáo viên cùng với học sinh nhắc lại công thức tính khối lợng
riêng của một chất D =
v
m
. Sau đó giáo viên đề xuất vấn đề tạo nên nhu cầu
học tập cho học sinh rồi yêu cầu học sinh đọc sách giáo khoa để trả lời các
câu hỏi sau:
1. Để xác định KLR của một chất ta cần đo những đại lợng nào ? và
dùng dụng cụ nào để đo.
2. Nêu quy tắc cân ? những chú ý khi sử dụng cân.
3. Nêu cách đo thể tích vật rắn không thấm nớc.
4. Cách đổi đơn vị mg , g thành kg; cm
3
, dm
3
, ml , l ..thành m
3

5. Cách ghi mẫu báo cáo thí nghiệm.
6. Nêu các bớc tiến hành đo.
- Giáo viên cần hớng dẫn
- Trớc hết khi xác định thể tích của sỏi cần phải rửa sạch làm khô.
- Khi đổ nớc vào bình chia độ cần cầm ống hơi nghiêng một chút để n-
ớc khỏi rơi ra ngoài.
- Trong khi đo bình chia độ phải đặt thẳng đứng để kết quả đọc đợc
chính xác.
- Khi cân để cân ở mặt bàn nằm ngang, điều chỉnh cân thăng bằng.
- Không cân những vật lớn hơn giới hạn của cân.

Học sinh ghi sai là do các em cha hiểu kiến thức hoặc hiểu sai. Đấy cũng là
một cơ hội rất tốt để giáo viên biết tình hình tiếp thu kiến thức của học sinh,
qua đó mà uốn nắn sửa chữa kịp thời. Vậy học sinh cần phải vẽ hình và ghi
chép thế nào ? Khi nào thì cần vẽ hình và ghi chép ? Trớc hết học sinh cần vẽ
những hình nào có tác dụng giúp các em hiểu kỹ bài. Nên ghi theo lời giảng
của giáo viên. Cần chú ý ghi hoặc (hoặc vẽ) theo những điều mà giáo viên
dặn dò. Ghi chép bảng tóm tắt mà giáo viên trình bày trên bảng. Trong khi
ghi chép và vẽ hình, học sinh có thể tự ghi chú thêm dùng ký hiệu để nhấn
mạnh điều quan trọng, đánh dấu hỏi ở những điểm cha rõ, cần tìm hiểu thêm.
Ghi chép, vẽ hình là công việc tự lực của học sinh, giáo viên không thể
làm thay. Nội dung ghi chép của học sinh dù đầy đủ đến đâu cũng không thể
thay sách giáo khoa. Vì vậy phải tránh hết sức đọc chính tả cho học sinh mà
phải hớng dẫn cho học sinh tự ghi chép.
Để giúp cho học sinh có thể tự ghi chép tài liệu mà giáo viên trình bày
có thể làm nh sau:
Lúc học sinh cha quen với việc trình bày tài liệu của giáo viên thì cần
nói cho các em biết khi nào ghi lại. Khi ghi ghi những gì và ghi nh thế nào ?
4

Khi học sinh đã biết ghi thì để các em tự ghi, giáo viên hớng dẫn bằng sự
thay đổi nhịp điệu giọng nói cũng nh thời gian nói và nghỉ. Lúc đầu cũng có
thể không cho học sinh ghi ngay vào vở mà ghi ra nháp. Sau đó về nhà dựa
vào sách giáo khoa các em sẽ chỉnh lý lại rồi ghi vào vở. Nhng không nên
kéo dài cách làm này vì lãng phí công sức.
2. Hớng dẫn học sinh học tập vật lý ở nhà:
Việc học sinh tự học ở nhà có một ý nghĩa lớn lao về mặt giáo dục và
giáo dỡng. Nếu việc học ở nhà của học sinh đợc tổ chức tốt nó rèn luyện cho
học sinh thói quen làm việc tự lực, giáo dục cho học sinh những tình cảm,
tinh thần trách nhiệm, giúp các em nắm vững tri thức kỹ năng và kỹ xảo. Ng-
ợc lại nếu việc học tập ở nhà của các em không đợc quan tâm tốt sẽ làm cho