ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN
NGUYỄN THỊ TUYẾT
NGHIÊN CỨU XÂY DỰNG ĐỊNH HƯỚNG SỬ DỤNG HỢP
LÝ ĐẤT ĐAI PHƯỜNG TRÀNG MINH, QUẬN KIẾN AN,
THÀNH PHỐ HẢI PHÒNG ĐẾN NĂM 2020
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC
Hà Nội – Năm 2013
1
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN
NGUYỄN THỊ TUYẾT
NGHIÊN CỨU XÂY DỰNG ĐỊNH HƯỚNG SỬ DỤNG HỢP
LÝ ĐẤT ĐAI PHƯỜNG TRÀNG MINH, QUẬN KIẾN AN,
THÀNH PHỐ HẢI PHÒNG ĐẾN NĂM 2020
Chuyên ngành: Quản lý đất đai
Mã số: 60850103
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC
chấm luận văn lời cảm ơn chân thành và lời chúc tốt đẹp nhất.
3
Hà Nội, ngày ….. tháng … năm 2013
Tác giả
Nguyễn Thị Tuyết
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan rằng, những số liệu đã được sử dụng trong bản
luận văn này là hoàn toàn trung thực và chưa hề sử dụng cho bảo vệ một
học vị nào. Moị sự giúp đỡ cho việc hoàn thành luận văn đều đã được cảm
ơn. Các thông tin, tài liệu trình bày trong luận văn này đã được ghi rõ
nguồn gốc.
Tác giả
Nguyễn Thị Tuyết
4
MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài...................................................................................1
2. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài........................................................................3
3. Nhiệm vụ nghiên cứu.........................................................................................3
4. Phạm vi nghiên cứu............................................................................................3
5. Ý nghĩa của đề tài luận văn...............................................................................3
6. Cơ sở dữ liệu đã sử dụng................................................................................ 3
2.1. Đặc điểm điều kiện tự nhiên và kinh tế xã hội phường Tràng Minh 33
2.1.1. Vị trí địa lý.....................................................................................................33
2.1.2. Địa hình diện mạo....................................................................................... 33
2.1.3. Khí hậu, thủy văn ........................................................................................34
2.1.4. §Æc ®iÓm thæ nhìng vµ tµi nguyªn ®Êt...........................................35
2.1.5. Thực trạng môi trường.................................................................................36
2.1.6. Đánh giá chung về đặc điểm điều kiện tự nhiên........................................37
2.2 Đặc điểm kinh tế xã hội...............................................................................37
2.2.1. Tổng quan về thực trạng phát triển kinh tế xã hội..................................37
2.2.2. Công nghiệp. tiểu thủ công nghiệp và dịch vụ............................................38
2.2.3. Dân số, lao động và việc làm.......................................................................39
2.2.4. Thực trạng phát triển cơ sở hạ tầng...........................................................39
2.3. Thực trạng sử dụng đất phường Tràng Minh, quận Kiến An, thành
phố Hải Phòng......................................................................................................41
2.3.1 Hiện trạng đất đai đô thị phường Tràng Minh............................................41
2.3.2. Thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật về quản lý, sử dụng đất đai và
tổ chức thực hiện các văn bản..............................................................41
2.3.3. Xác định địa giới hành chính, lập và quản lý hồ sơ địa giới hành chính, lập
bản đồ hành chính..................................................................................................42
2.3.4. Thống kê, kiểm kê đất đai............................................................................42
2.3.6. Quản lý, giám sát việc thực hiện quyền và nghĩa vụ của người sử dụng
đất..........................................................................................................42
2.3.7. Kiểm tra việc chấp hành các quy định của pháp luật về đất đai và xử lý vi
phạm luật về đất đai.............................................................................43
6
2.3.8. Giải quyết tranh chấp về đất đai, giải quyết khiếu nại, tố cáo các vi phạm
trong việc quản lý sử dụng đất đai.......................................................43
2.3.9. Quản lý các hoạt động dịch vụ công về đất đai..........................................43
3.3. Phương hướng, mục tiêu phát triển kinh tế xã hội của phường đến
năm 2020.................................................................................................................73
7
3.3.1. Phương hướng, mục tiêu chung...................................................................73
3.3.2. Phương hướng, mục tiêu cụ thể..................................................................74
3.4. Định hướng sử dụng đất theo mục đích sử dụng phường Tràng Minh
đến năm 2020........................................................................................................75
3.4.1. Quan điểm định hướng quy hoạch sử dụng đất hợp lý...............................75
3.4.2. Định hướng sử dụng hợp lý đất sản xuất nông nghiệp..............................77
3.4.3. Định hướng sử dụng hợp lý đất phi nông nghiệp........................................81
3.4.4. Định hướng sử dụng hợp lý đất chưa sử dụng............................................84
3.5. Giải pháp sử dụng hợp lý đất phường Tràng Minh, quận Kiến An,
thành phố Hải Phòng đến năm 2020..................................................................84
3.5.1. Tính khả thi của đề tài..................................................................................84
3.5.2. Các giải pháp về quản lý hành chính...........................................................85
3.5.3. Các giải pháp về kinh tế...............................................................................86
3.5.4. Các giải pháp về kỹ thuật............................................................................87
3.5.5. Tóm lại..........................................................................................................89
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ...............................................................................90
1. Kết luận............................................................................................................. 90
2. Kiến nghị...........................................................................................................91
8
DANH MỤC BẢNG
MỞ ĐẦU
.........................................................................
22
7. Phương pháp nghiên cứu
............................................................................
23
8. Kết quả đạt được của luận văn
................................................................
24
9. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của luận văn
.............................................
24
10. Cấu trúc của luận văn
..............................................................................
24
9
CHƯƠNG 1
...................................................................................................
27
1.1.4. Sử dụng đất đô thị
................................................................................
28
Bảng 1.1. Chỉ tiêu đất cây xanh đô thị [15].
..................................................
30
Bảng 1.2. Chỉ tiêu đất khu dân dụng [15].
....................................................
31
Bảng 1.3. Chỉ tiêu đất giao thông trong khu dân dụng [15].
.........................
31
Bảng 1.4. Chỉ tiêu các loại đất trong khu ở [15].
..........................................
31
Bảng 1.5. Chỉ tiêu đất công nghiệp, kho tàng đô thị
.....................................
42
1.6.1. Khái niệm về quy hoạch sử dụng đất đô thị
......................................
42
1.6.2. Nhiệm vụ của quy hoạch sử dụng đất đô thị
.....................................
43
1.6.3. Nguyên tắc cơ bản trong quy hoạch sử dụng đất đô thị
....................
43
1.6.4. Nội dung chủ yếu của quy hoạch sử dụng đất đô thị
........................
45
1.6.5. Cơ sở xây dựng quy mô đất đai trong việc lập quy hoạch sử dụng
đất đô thị
.........................................................................................................
47
1.7. Các quan điểm nghiên cứu
......................................................................
2.1 Đặc điểm điều kiện tự nhiên và kinh tế xã hội phường Tràng Minh 54
2.1.1. Vị trí địa lý
............................................................................................
54
2.1.2. Địa hình diện mạo
................................................................................
55
2.1.3. Khí hậu, thủy văn
................................................................................
55
2.1.4. Đặc điểm thổ nhưỡng và tài nguyên
..................................................
57
2.1.5. Thực trạng môi trường
........................................................................
58
2.1.6. Đánh giá chung về đặc điểm điều kiện tự nhiên
...............................
63
2.3.1. Hiện trạng đất đai đô thị phường Tràng Minh
....................................
63
2.3.2. Thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật về quản lý, sử dụng đất
đai và tổ chức thực hiện các văn bản
............................................................
64
2.3.3. Xác định địa giới hành chính, lập và quản lý hồ sơ địa giới hành
chính, lập bản đồ hành chính
.........................................................................
64
2.3.4. Thống kê, kiểm kê đất đai
...................................................................
64
2.3.5. Quản lý tài chính về đất đai
.................................................................
65
2.3.6. Quản lý, giám sát việc thực hiện quyền và nghĩa vụ của người sử
Bảng 2.1. Hiện trạng sử dụng đất phường Tràng Minh, quận Kiến An,
thành phố Hải Phòng năm 2000
.....................................................................
68
69
.........................................................................................................................
2.4.2. Đánh giá thực trạng sử dụng đất phường Tràng Minh, quận Kiến An
năm 2000
.........................................................................................................
70
2.5. Hiện trạng sử dụng đất năm 2005 phường Tràng Minh
.......................
72
Bảng 2.2. Hiện trạng sử dụng đất phường Tràng Minh, quận Kiến An,
thành phố Hải Phòng năm 2005
.....................................................................
74
2.5.2. Đánh giá thực trạng sử dụng đất phường Tràng Minh, quận Kiến An
năm 2005
.........................................................................................................
..........
87
3.1.1. Biên tập và thành lập bản đồ biến động sử dụng đất phường Tràng
Minh, quận Kiến An giai đoạn 2000 đến năm 2010
.....................................
87
3.1.2. Đất nông nghiệp
...................................................................................
88
12
Bảng 3.1. Biến động diện tích đất nông nghiệp theo mục đích sử dụng
phường Tràng Minh giai đoạn 2000 – 2010
..................................................
88
Bảng 3.2: Biến động diện tích đất phi nông nghiệp theo mục đích sử dụng
phường Tràng Minh giai đoạn 2000 – 2010
..................................................
90
100
3.4. Định hướng sử dụng đất theo mục đích sử dụng phường Tràng Minh
đến năm 2020
................................................................................................
101
3.4.1. Quan điểm định hướng quy hoạch sử dụng đất hợp lý
...................
101
3.4.2. Định hướng sử dụng hợp lý đất sản xuất nông nghiệp
...................
104
Hình 3.1 Sơ đồ định hướng diện tích đất nông nghiệp đến năm 2020
phường Tràng Minh, quận Kiến An, thành phố Hải Phòng
......................
106
......................................................................................................................
106
Bảng 3.5. Định hướng diện tích đất nông nghiệp đến năm 2020 phường
Tràng
............................................................................................................
............................................................
113
3.5.2. Các giải pháp về quản lý hành chính
.................................................
114
3.5.3. Các giải pháp về kinh tế
....................................................................
115
3.5.4. Các giải pháp về kỹ thuật
..................................................................
116
3.5.5. Tóm lại
................................................................................................
117
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
.......................................................................
118
22
6. Cơ sở dữ liệu đã sử dụng
.........................................................................
22
7. Phương pháp nghiên cứu
............................................................................
23
8. Kết quả đạt được của luận văn
................................................................
24
9. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của luận văn
.............................................
24
10. Cấu trúc của luận văn
..............................................................................
24
CHƯƠNG 1
...................................................................................................
..............................................................................................
27
1.1.4. Sử dụng đất đô thị
................................................................................
28
Bảng 1.1. Chỉ tiêu đất cây xanh đô thị [15].
..................................................
30
Bảng 1.2. Chỉ tiêu đất khu dân dụng [15].
....................................................
31
Bảng 1.3. Chỉ tiêu đất giao thông trong khu dân dụng [15].
.........................
31
Bảng 1.4. Chỉ tiêu các loại đất trong khu ở [15].
..........................................
31
Bảng 1.5. Chỉ tiêu đất công nghiệp, kho tàng đô thị
................................................................
42
1.6.1. Khái niệm về quy hoạch sử dụng đất đô thị
......................................
42
1.6.2. Nhiệm vụ của quy hoạch sử dụng đất đô thị
.....................................
43
1.6.3. Nguyên tắc cơ bản trong quy hoạch sử dụng đất đô thị
....................
43
1.6.4. Nội dung chủ yếu của quy hoạch sử dụng đất đô thị
........................
45
1.6.5. Cơ sở xây dựng quy mô đất đai trong việc lập quy hoạch sử dụng
đất đô thị
.........................................................................................................
47
............................................
54
2.1 Đặc điểm điều kiện tự nhiên và kinh tế xã hội phường Tràng Minh 54
2.1.1. Vị trí địa lý
............................................................................................
54
2.1.2. Địa hình diện mạo
................................................................................
55
2.1.3. Khí hậu, thủy văn
................................................................................
55
2.1.4. Đặc điểm thổ nhưỡng và tài nguyên
..................................................
57
2.1.5. Thực trạng môi trường
........................................................................
58
2.1.6. Đánh giá chung về đặc điểm điều kiện tự nhiên
Hải Phòng
.......................................................................................................
63
2.3.1. Hiện trạng đất đai đô thị phường Tràng Minh
....................................
63
2.3.2. Thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật về quản lý, sử dụng đất
đai và tổ chức thực hiện các văn bản
............................................................
64
2.3.3. Xác định địa giới hành chính, lập và quản lý hồ sơ địa giới hành
chính, lập bản đồ hành chính
.........................................................................
64
2.3.4. Thống kê, kiểm kê đất đai
...................................................................
64
2.3.5. Quản lý tài chính về đất đai
.................................................................
.................
66
Bảng 2.1. Hiện trạng sử dụng đất phường Tràng Minh, quận Kiến An,
thành phố Hải Phòng năm 2000
.....................................................................
68
69
.........................................................................................................................
2.4.2. Đánh giá thực trạng sử dụng đất phường Tràng Minh, quận Kiến An
năm 2000
.........................................................................................................
70
2.5. Hiện trạng sử dụng đất năm 2005 phường Tràng Minh
.......................
72
Bảng 2.2. Hiện trạng sử dụng đất phường Tràng Minh, quận Kiến An,
thành phố Hải Phòng năm 2005
.....................................................................
74
87
3.1. Đánh giá biến động sử dụng đất giai đoạn 2000 đến năm 2010
..........
87
3.1.1. Biên tập và thành lập bản đồ biến động sử dụng đất phường Tràng
Minh, quận Kiến An giai đoạn 2000 đến năm 2010
.....................................
87
3.1.2. Đất nông nghiệp
...................................................................................
88
Bảng 3.1. Biến động diện tích đất nông nghiệp theo mục đích sử dụng
phường Tràng Minh giai đoạn 2000 – 2010
..................................................
88
17
Bảng 3.2: Biến động diện tích đất phi nông nghiệp theo mục đích sử dụng
phường Tràng Minh giai đoạn 2000 – 2010
3.3.2. Phương hướng, mục tiêu cụ thể
.......................................................
100
3.4. Định hướng sử dụng đất theo mục đích sử dụng phường Tràng Minh
đến năm 2020
................................................................................................
101
3.4.1. Quan điểm định hướng quy hoạch sử dụng đất hợp lý
...................
101
3.4.2. Định hướng sử dụng hợp lý đất sản xuất nông nghiệp
...................
104
Hình 3.1 Sơ đồ định hướng diện tích đất nông nghiệp đến năm 2020
phường Tràng Minh, quận Kiến An, thành phố Hải Phòng
......................
106
......................................................................................................................
106
............................................................
113
3.5.2. Các giải pháp về quản lý hành chính
.................................................
114
18
3.5.3. Các giải pháp về kinh tế
....................................................................
115
3.5.4. Các giải pháp về kỹ thuật
..................................................................
116
3.5.5. Tóm lại
................................................................................................
117
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
.......................................................................
Phường Tràng Minh là cửa ngõ, đầu mối giao thông của quận Kiến An,
thành phố Hải Phòng, có vị trí quan trọng về kinh tế, văn hóa, du lịch sinh thái và
an ninh quốc phòng.
Theo Quyết định phê duyệt quy hoạch chi tiết quận Kiến An đến năm
2020 đã được thành phố Hải phòng phê duyệt tại Quyết định số1900/QĐ UBND
ngày 22/8/2002. Phường Tràng Minh với quy mô 11.000 người, việc nghiên cứu
quy hoạch sử dụng đất phường Tràng Minh là bước đi tiếp theo thực hiện định
hướng quy hoạch phát triển quận Kiến An, đây là việc làm cần thiết và cấp bách
nhằm từng bước đặt tiền đề đầu tư phát triển khu du lịch sinh thái ven sông Đa
Độ Kiến An khang trang, hiện đại đảm bảo mục tiêu phát triển bền vững.
Trong quy hoạch sử dụng đất thì quy hoạch cấp phường đóng vai trò quan
trọng. Quy hoạch sử dụng đất cấp phường là cơ sở để lập và phân bổ đất đai
cho các ngành, quy hoạch phân bổ đất đai theo lãnh thổ, bổ sung hoàn chỉnh cho
quy hoạch sử dụng đất cấp trên. Mặt khác, quy hoạch sử dụng đất cấp phường
sẽ là cơ sở để nắm chắc quỹ đất hiện tại của phường, phân tích những hợp lý,
bất hợp lý trong sử dụng đất. Từ đó dự tính phân bổ, quản lý sử dụng đất cho
các mục đích văn hoá, kinh tế, xã hội một cách hợp lý, tiết kiệm để đạt được
hiệu quả cao nhất.
Hiện nay, phường Tràng Minh chưa có quy hoạch sử dụng đất chi tiết
mang lại tính hiệu quả cao. Dân số ngày càng tăng, quá trình công nghiệp hoá,
20
hiện đại hoá và đô thị hoá diễn ra mạnh mẽ làm cho nhu cầu sử dụng đất tăng
lên đặc biệt là đất ở, sản xuất kinh doanh, cơ sở hạ tầng cộng với ý thức sử
dụng đất của người dân còn kém làm cho việc sử dụng đất chưa có hiệu quả,
chưa phát huy hết tiềm năng của đất còn làm cho đất bị thái hoá: ô nhiễm, xói
mòn, rửa trôi…
Bên cạnh đó việc sử dụng đất của phường còn nhiều tồn tại, đó là việc
quy hoạch đường đi giữa các khu dân cư còn chưa đáp ứng hết nhu cầu đi lại,
4. Phạm vi nghiên cứu
+ Phạm vi lãnh thổ: Phường Tràng Minh, quận Kiến An, thành phố Hải
Phòng.
+ Phạm vi khoa học: Đánh giá thực trạng và biến động sử dụng đất, trên
cơ sở đó đề xuất định hướng quy hoạch sử dụng đất khu vực nghiên cứu.
5. Ý nghĩa của đề tài luận văn
+ Ý nghĩa khoa học: Góp phần hoàn thiện cơ sở khoa học đề xuất định
hướng sử dụng hợp lý đất cấp phường.
+ Ý nghĩa thực tiễn: Kết quả đề tài có thể làm tài liệu tham khảo cho việc
sử dụng hợp lý đất đai khu vực nghiên cứu.
6. Cơ sở dữ liệu đã sử dụng
Để hoàn thành đề tài luận văn, các tài liệu sử dụng bao gồm:
a. Tài liệu bản đồ
Bản đồ địa hình tỉ lệ 1: 25.000, năm 1995. Cơ quan thành lập: Tổng cục Địa
chính.
Bản đồ hiện trạng sử dụng đất thành phố Hải Phòng năm 2010, tỷ lệ 1: 50.000.
Sở Tài nguyên và Môi trường thành phố Hải Phòng.
Bản đồ hiện trạng sử dụng đất quận Kiến An, thành phố Hải Phòng năm, 2005
và 2010, tỷ lệ 1: 10.000. Sở Tài nguyên và Môi trường thành phố Hải Phòng.
Bản đồ quy hoạch sử dụng đất quận Kiến An giai đoạn 2010 2020. Sở Tài
nguyên và Môi trường, thành phố Hải Phòng.
b. Các tài liệu khác
Chỉ tiêu phát triển kinh tế xã hội thành phố Hải Phòng giai đoạn 2010 2020.
22
Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế xã hội thành phố Hải Phòng thời kỳ 2010
2020.
Các kết quả khảo sát thực địa.
Xác định thực trạng sử dụng đất và đánh giá biến động sử dụng đất khu
vực nghiên cứu.
Đề xuất định hướng sử dụng hợp lý đất đai khu vực nghiên cứu.
9. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của luận văn
Ý nghĩa khoa học: Kết quả của luận văn góp phần xác lập cở sở khoa học
phục vụ định hướng quy hoạch và quản lý sử dụng hợp lý đất đai.
Ý nghĩa thực tiễn: Kết quả của luận văn góp phần làm cơ sở khoa học cho
công tác quản lý, định hướng quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đai của phường
Tràng Minh, quận Kiến An, thành phố Hải Phòng.
10. Cấu trúc của luận văn
Ngoài phần mở đầu và kết luận, nội dung của luận văn được trình bày
trong 3 chương:
Chương 1: Cơ sở lý luận xây dựng định hướng sử dụng hợp lý đất đô thị.
Chương 2: Đặc điểm điều kiện địa lý và thực trạng sử dụng đất phường
Tràng Minh, quận Kiến An, thành phố Hải Phòng.
Chương 3: Đánh giá biến động sử dụng đất và đề xuất định hướng sử
dụng hợp lý đất đai phường Tràng Minh, quận Kiến An, thành phố Hải Phòng.
24
CHƯƠNG 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN XÂY DỰNG ĐỊNH HƯỚNG
SỬ DỤNG HỢP LÝ ĐẤT ĐÔ THỊ
1.1. Đô thị, đất đô thị, đô thị hóa, sử dụng đất đô thị
1.1.1. Khái niệm đô thị
Có nhiều cách tiếp cận nghiên cứu đô thị, mỗi cách tiếp cận lại đưa ra
định nghĩa khác nhau về đô thị, dưới góc nhìn của những nhà khoa học, nhà
nghiên cứu, đô thị được hiểu theo nhiều nghĩa khác nhau. Đô thị được định nghĩa
Copyright: Tài liệu đại học ©