Trường THCS Mỹ Thành GV: Cao Chí Cường
Ngày dạy: Ngày soạn:26/9/2010
Tuần: 6
Tiết: 6 Bài 6: LỰC MA SÁT
I.Mục tiêu:
1.Kiến thức:
-Nhận biết thêm một loại lực cơ học nữa là lực ma sát. Bước đầu phân biệt sự xuất hiện của các
loại ma sát trượt, ma sát lăn, ma sát nghỉ và đặc điểm của mỗi loại.
-Kể và phân tích được một số hiện tượng về lực ma sát có lợi, có hại trong đời sống và kó thuật.
Nêu được cách khắc phục tác hại của lực ma sát và vận dụng ích lợi của lực này
2. Kó năng: -Rèn kỹ năng làm thí nghiệm để phát hiện ma sát nghỉ.
3. Thái độ:
- Giáo dục thái độ trung thực trong báo cáo kết quả thí nghiệm, tính hợp tác trong nhóm làm việc.
- Biết được khi các phương tiện giao thông đường bộ lưu thông ma sát giữa bánh xe vàt đường,
giữa các bộ phận cơ khí với nhau,..làm phát sinh khói bụi gây tác hại to lớn cho con người.
II.Chuẩn bò:
1. Chuẩn bò của GV -GV Chuẩn bò cho mỗi nhóm:
+ 1lực kế, 1 miếng gỗ, 1 quả nặng, một miếng nhôm, hình 6.1 ;6.3 ;6.4 6.5 SGK
Phương án tổ chức: Hoạt động nhóm, cá nhân, áp dụng kó thuật các mảnh ghép trong hoạt động 2 :
Lực ma sát trong đời sống và kỹ thuật
2. Chuẩn bò của học sinh +) Mang theo các ổ bi ,trục xe đạp để quan sát ; bảng phụ
+) Ôn lại kiến thức về 2 lực cân bằng ,tác dụng của 2 lực cân bằng
III.Hoạt động dạy học:
1. Ổn đònh tình hình lớp: (1
/
)
Kiểm tra só số lớp
2. Kiểm tra bài cũ : (5
/
)( HS khá)
Câu hỏi Đáp án Điểm

Đặt vấn đề:(2
/
)
Vì sao thủ môn phải đeo găng tay để bắt bóng.hoặc tại sao với tay dính dầu mỡ,nước xà phòng ướt
thì rất khó khăn hơn tay khô? Bài học hôm nay sẽ giúp chúng ta trả lời câu hỏi này?
Tiến trình bài dạy:
T
L
Hoạt động của GV Hoạt động của HS Kiến thứ
18
/
Hoạt động 1: Giới thiệu về
lực ma sát:
Cá nhân tự thu thập thông
tin SGK
-GV trình bày hai ví dụ về
ma sát trượt:
+ Lực sinh ra do má phanh
ép sát lên vành bánh xe,
ngăn cản sự chuyển động
của vành.
+ Nếu bóp phanh mạnh bánh
xe ngừng quay và trượt trên
mặt đường, khi đó có lực ma
sát trượt giữa bánh xe và
mặt đường.
+ Yêu cầu HS dựa vào đặc
điểm ma sát trượt cho vài ví
dụ trong thực tế mà em đã
gặp?

sàn ma sát giữa đế dép
với mặt sàn là ma sát trượt
+Ma sát giữa trục quạt
bàn với ổ trục
+Ma sát giữa dây cung ở
cần kéo của đàn nhò,
violon ..với dây đàn
- Cản trở chuyển động.
- Lực ma sát lăn xuất hiện
khi một vật lăn trên bề mặt
I. Lực ma sát
1. Lực ma sát trượt
+ Lực ma sát trượt sinh ra
khi một vật trượt trên
bề mặt của một vật khác.
2. Lực ma sát lăn:
+ Lực ma sát lăn sinh ra
khi một vật lăn trên bề
mặt một vật khác.
Giáo án vật lí 8
2
Trường THCS Mỹ Thành GV: Cao Chí Cường
-GV hướng dẫn HS nêu lên
đúng ma sát lăn có điều
chỉnh bổ sung khi cần thiết.
-So sánh độ lớn ma sát trượt
và ma sát lăn: Yêu cầu HS
làm việc cá nhân để trả lời
câu
+Trong các trường hợp vẽ ở

:- Ma sát sinh ra giữa lốp
xe đạp với mặt đường
- Ma sát giữa con lăn với
sàn nhà khi dùng di
chuyển một vật nặng.
- Ma sát sinh ra ở các viên
bi đệm giữa trục quay với
ổ trục.

C
3
:+ Có ma sát trượt (H.a)
+ Có ma sát lăn (H.b)
Cá nhân trả lời:
+ Cường độ của lực ma sát
trượt lớn hơn ma sát lăn.
- Tiến hành thí nghiệm
theo nhóm như hình 6.2
+ Ghi kết quả lên bảng
phụ :vật đứng yên khi lực
kéo là F =…….N
3. Lực ma sát nghỉ:
+ Lực ma sát nghỉ giữ
cho vật không trượt khi
vật bò tác dụng của lực
khác.
Giáo án vật lí 8
3
Trường THCS Mỹ Thành GV: Cao Chí Cường
10

Hoạt động 2: Thông báo về
ích lợi của ma sát trong đời
sống và trong kó thuật:
Vòng 1: GV giao nhiệm vụ
cho các nhóm
Nhiệm vụ 1: Quan sát hình
6.3a nêu tác hại của lực ma
sát và biện pháp làm giảm
+Thảo luận nhóm trả lời
C
4
:-Khi vật chòu tác dụng
của các lực cân bằng
-Vì giữa vật và mặt sàn có
xuất hiện lực cản,lực này
tác dụng lên vật cân bằng
với lực kéo nên vật vẫn
đứng yên
C
5
:
-Đi dép trên sàn nhà mới
lau không bò trượt
-Nhờ ma sát nghỉ nên ta đi
lại được ,ma sát nghỉ giữ
cho bàn chân không bò
trượt trên măït đường
-Trong dây chuyền sản
xuất của nhiều nhà máy
các sản phẩm (bao xi

lực ma sát (Nhóm 3)
Nhiệm vụ 4: Quan sát hình
6.4 a nếu không có ma sát
sẽ xảy ra hiện tượng gì? Tìm
cách làm tăng lực ma sát?
(nhóm 4)
Nhiệm vụ 5: Quan sát hình
6.4 b nếu không có ma sát
sẽ xảy ra hiện tượng gì? Tìm
cách làm tăng lực ma sát?
(nhóm 5)
Nhiệm vụ 6: Quan sát hình
6.4 a nếu không có ma sát
sẽ xảy ra hiện tượng gì? Tìm
cách làm tăng lực ma sát?
(nhóm 6)
Vòng 2: Hãy cho biết lực ma
sát trong đời sống và kó thuật
có lợi hay có hại? Cho 2 ví
dụ thực tế và phân tích các
ví dụ đó?
-GV :khi thay thế ma sát
+ Ma sát trượt làm mòn
trục xe và cản trở chuyển
động của xe ,cách giảm ma
sát là thay bằng trục quay
có ổ bi
+Ma sát trượt cản trở
chuyển động của
thùng,dùng bánh xe thay