Giải pháp nâng cao chất lượng tín dụng trung và dài hạn tại Sở giao
dịch Ngân hàng công thương Việt nam
I - ĐỊNH HƯỚNG HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG TRUNG VÀ DÀI HẠN CỦA SỞ GIAO
DỊCH NGÂN HÀNG CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM.
Trong hoạt động kinh doanh tín dụng của mình, được sự chỉ đạo của ngân
hàng nhà nước, SGD NHCT VN đang có biện pháp thực hiện chuyển dịch cơ cấu
đầu tư theo hướng nâng cao tỷ trọng cho vay trung và dài hạn, nhằm đáp ứng
nhu cầu đầu tư cải tiến, đổi mới trang thiết bị kỹ thuật tiên tiến hiện đại tạo
điều kiện cho các doanh nghiệp nhanh chóng đuổi kịp trình độ phát triển khoa
học trên thế giới. Việc mở rộng và nâng cao chất lượng tín dụng theo các
hướng sau:
+ Trước hết: SGD sẽ lựa chọn cho vay những dự án vay vốn phù hợp với
chiến lược phát triển kinh tế của nước ta đến năm 2003 đối với các ngành kinh
tế, vùng và phù hợp với kế hoạch phát triển tổng thể của từng doanh nghiệp.
+ Trong khi xét duyệt các dự án đầu tư, SGD sẽ giành vốn tín dụng trung
và dài hạn cho những dự án đầu tư theo chiều sâu nhằm giúp cho các doanh
nghiệp khai thác được tối đa năng lực sẵn có và cho các dự án đầu tư có quy
mô vừa và nhỏ, nhất là những dự án nhằm giải quyết việc làm cho người lao
động, lao động trẻ có trình độ...
+ Tập trung vốn cho các dự án thuộc vùng kinh tế, ngành kinh tế trọng
điểm, mũi nhọn phục vụ cho công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, khuyến
khích các dự án phát triển công nghệ chế biến, nông lâm, thuỷ sản... theo công
nghệ tiến tiến, tạo ra hàng hoá hoá chất lượng cao đáp ứng nhu cầu tiêu dùng
trong nước và xuất khẩu thay thế dần các mặt hàng nhập khẩu để giảm chi
ngoại tệ từ những sản phẩm nhập khẩu.
+ Không cho vay các dự án không đủ các điều kiện kinh tế và pháp lý.
Để thực hiện những định hướng trên đây, ngân hàng nhà nước đã đề ra
mục tiêu cụ thể là đến năm 2003 phấn đấu đạt 30%- 40% tín dụng trung và
dài hạn trong tổng dư nợ cho vay và đầu tư. Muốn vậy, công tác huy động vốn
cũng cần phải được chuyển đổi cơ cấu các nguồn vốn huy động theo hướng
nâng dần tỷ trọng huy động tiền gửi trung và dài hạn thì mới đáp ứng được

hạn, phù hợp với tình hình biến động chung. Theo cơ chế này, giữa ngân hàng
và khách hàng có một sự thoả thuận về việc tăng giảm lãi suất theo yêu cầu
tiền tệ trên thị trường hoặc căn cứ vào sự tăng giảm mức độ lạm phát để điều
chỉnh lãi suất sao cho phù hợp. Như thế sẽ loại bỏ rủi ro cho cả ngân hàng và
khách hàng.
Về vấn đề tâm lý thì đây là một vấn đề nan giải. Tâm lý của người Việt
nam hiện nay là thường dùng USD để đo giá trị hàng hoá, tài sản có giá trị lớn
hoặc đồ tiêu dùng cao cấp, hoặc dùng USD để thanh toán, chi trả hoặc biếu
tặng lẫn nhau. Chính điều đó đã hình thành nên xu hướng coi trọng hoá đồng
USD hơn là đồng VND. Do vậy, sở giao dịch cần phải đưa ra các hình thức huy
động vốn trung và dài hạn được đảm bảo bằng USD (chủ yếu là huy động tiền
gửi bằng trái phiếu ngân hàng có bảo đảm bằng USD) theo đó khi khách hàng
mua trái phiếu, số vốn gốc và lãi sẽ được quy ra USD tại thời điểm mua trái
phiếu. Đến khi đáo hạn trái phiếu, khách hàng có thể yêu cầu được thanh toán
bằng USD hay VND.
Mặt khác, thái độ hoài nghi của khách hàng về nền kinh tế cũng góp
phần vào việc làm giảm khả năng huy động tiền gửi trung và dài hạn của sở
giao dịch Ngân hàng công thương Việt nam. Họ chưa tin tưởng vào sự phát
triển khả quan của nền kinh tế, do đó sự trượt giá của đồng tiền luôn làm họ lo
lắng khi gửi trung và dài hạn. Do vậy một giải pháp an toàn mà họ thường
chọn là gửi tiền ngắn hạn hay đầu tư vào các tín phiếu, kì phiếu trái phiếu kho
bạc ngắn hạn. Muốn giải quyết tình trạng này thì việc áp dụng cơ chế lãi suất
hấp dẫn (càng dài hạn thì càng cao và càng cách xa lãi suất huy động ngắn
hạn) hay cơ chế lãi suất điều chỉnh trở nên cần thiết. Điều đó sẽ góp phần tích
cực vào việc tăng dần tỷ trọng tiền gửi trung và dài hạn tại sở giao dịch Ngân
hàng công thương Việt nam.
* Thứ hai về công tác cho vay, thu nợ
Khâu đầu tiên và là cơ sở để ngân hàng phát tiền là khâu thẩm định tín
dụng. Đối với việc cho vay các dự án sản xuất kinh doanh trung và dài hạn thì
công tác thẩm định tín dụng càng trở nên khó khăn và phức tạp. Công việc đó

định của cán bộ thẩm định tín dụng thông qua việc bồi dưỡng nghiệp vụ, học
hỏi kinh nghiệm thẩm định trong và ngoài nước, sở giao dịch Ngân hàng công
thương Việt nam còn cần phải dành sự quan tâm chú trọng nhiều hơn đến các
chỉ tiêu định lượng và định tính. Sự hiệu quả của đồng vốn phụ thuộc rất nhiều
vào tính chất của BGD doanh nghiệp.
Ngoài ra, sở giao dịch Ngân hàng công thương Việt nam cũng nên mở
rộng phương thức cho vay theo hạn mức (trước mắt là cho vay theo hạn mức
tính cho mỗi quí). Bởi vì lượng vốn huy động của sở giao dịch rất lớn trong khi
hiệu suất sử dụng vốn chưa cao cho nên xảy ra tình trạng dư thừa vốn phải
điều chuyển đi nơi khác. Để tránh tình trạng lãng phí nguồn vốn, sở giao dịch
nên kí kết các hợp đồng tín dụng theo hạn mức với nhiều doanh nghiệp, kể cả
quốc danh và ngoài quốc doanh trong đó chú trọng hơn nữa đến lĩnh vực kinh
tế ngoài quốc doanh. Sau đó nâng dần thời hạn lên một năm, hai năm... và
nhiều hơn nữa nhưng nhất thiết phải áp dụng một mức phụ phí nhất định trên
khoản vốn thừa không sử dụng hết theo hợp đồng đã ký kết (tức là khách hàng
phải trả thêm chi phí cho khoản vốn đó - tối thiểu là bằng lãi suất tiền gửi
không kì hạn). Theo phương thức này khách hàng chỉ cần làm thủ tục xin vay