Một số bệnh thường gặp ở cá rô đồng
1. Bệnh do nấm thủy mi (nấm nước ở cá)
- Bệnh nấm thủy mi gây tác hại lớn đối với nhiều loài cá nuôi ở giai đoạn cá con, cá
thịt và trứng cá. Bệnh thường xảy ra vào mùa mưa và thời tiết lạnh khi nhiệt độ
xuống thấp (18 - 200C), đặc biệt khi cá bị xây xát (do đánh bắt hoặc vận chuyển)
hoặc do viêm nhiễm ngoài da (do bệnh ghẻ lở hoặc do ký sinh trùng ký sinh).
- Dấu hiệu bệnh lý : khi cá bị nấm thủy mi ký sinh, trên da cá xuất hiện vùng trắng
xám tua tủa những sợi nấm nhỏ, mềm tạo thành những búi trắng như bông có thể
nhìn thấy bằng mắt thường (để cá bệnh trong nước dễ quan sát hơn).
- Cách phòng trị : dùng xanh Malachite liều lượng 1 - 2 g/m3 nước tắm cho cá trong
thời gian 30 phút hoặc liều lượng 0,1 - 0,2 g/m3 nước tắm cho cá trong 24 giờ. Cá
bệnh được tắm liên tục trong 3 - 5 ngày hoặc dùng muối ăn liều lượng 2 - 3 kg/m3
nước tắm cá trong 24 giờ, tắm cá liên tục trong 3 - 5 ngày.
Để phòng bệnh nấm thủy mi, ao ương nuôi phải được tẩy dọn kỹ sau mỗi vụ nuôi.
Khi cá bị xây xát cần phải tắm muối trước khi thả nuôi.
2. Bệnh lở loét
- Bệnh xuất hiện ở các loài cá lóc, rô đồng, cá trê, lươn, …
- Dấu hiệu bệnh lý : những dấu hiệu đầu tiên là cá ít ăn hoặc bỏ ăn, hoạt động lờ
đờ, bơi nhô đầu lên mặt nước, da cá xẫm lại, có vết mòn màu xám hoặc các đốm đỏ
phát triển ở đầu, thân, các vây và đuôi. Những vết loét dần dần lan rộng thành
những vết loét rộng, vẩy rụng, xuất huyết và viêm. Những con cá bệnh nặng các
vết loét lõm sâu tới xương. Giải phẩu các cơ quan nội tạng hầu như không biến đổi.
- Cách phòng trị :
+ Dùng vôi tạt xuống ao với liều lượng 2 kg/100 m 3 , 2 tuần 1 lần.
+ Hoặc dùng muối ăn với liều lượng 2 - 3% tắm cho cá 5 - 15 phút.
+ Hoặc dùng thuốc tím với liều lượng 10 g/m3 tắm cho cá trong thời gian 10 - 30
phút.
+ Dùng kháng sinh có chứa Oxytetracyline, trộn vào thức ăn cho cá ăn liên tục 5
ngày.
(Khuyến ngư Kiên Giang)
Thuốc chữa bệnh cho Cá
tư vấn của cán bộ kỹ thuật có chuyên môn kỹ thuật trong tỉnh.
Những lưu ý khi dùng thuốc phòng và chữa bệnh cá:
- Không thay nước ao, cần giữ nước ao không cho lưu thông với bên ngoài
- Không kéo lưới dồn cá, không đùa ao.
- Không cho cá ăn trước khi cho cá ăn thuốc 1 ngày (Cho cá nhịn ăn)
- Phát hiện ao cá bị bệnh phải dừng ăn ngay sau đó đi mua thuốc về cho cá ăn. (Khi cá mắc bệnh
càng cho ăn nhiều cá càng chết mạnh, cá cỡ to chết trước, cá nhỏ chết sau)
- Nếu dùng thuốc sử lý nước (Vạn Tiêu Linh) phải kiêng rắc vôi trước 1 tuần.
* Trộn thuốc vào thức ăn:
- Nên dùng cám ngô kết hợp với cám gạo nấu chín để nguội trộn thuốc sau đó nắm thành từng nắm
rắn chắc thả vào một vị trí trước đây cá vẫn tập trung ăn thóc cám.
- Nấu cám ngô chín tới không khô, không loãng, nếu loãng phải trộn thêm cám sống, khô cho thêm
ít nước rồi nắm.
II. Bệnh cá Trôi ấn, CÁ MÈ, CÁ CHÉP, Diếc, trắm đen:
Dùng thuốc Vạn Tiêu Linh: Chỉ rắc một lần theo đúng nồng độ dưới đây cá sẽ khỏi hẳn. có hiệu lực
trong 6 tháng.
b. Thuốc Vạn Tiêu Linh:
Đặc điểm:
Thuốc dạng viên nén được đóng trong hộp nhựa mỗi hộp chứa 500 viên, tổng trọng lượng thuốc =
0,5 kg/ hộp. Viên màu trắng, thả xuống nước sủi như C sủi (Gọi là thuốc sủi, Hắc như mùi Clo nước
máy).
Nồng độ: 1 viên cho 2 m3 nước ao . Một hộp 0,5 kg cho 3 sào ao có độ sâu mực nước ao từ 1,0 =>
1,2 mét( Tương ứng với 1.000 - 1.200 m3 nước ao).
Cách dùng:
- Sau khi tính được tổng lượng thuốc, dùng toàn bộ thuốc đó rắc đều khắp ao. Vị trí đầu gió, vị trí
sàn ăn rắc tăng thêm 5 -10 viên so với các vị trí khác.
- Trong quá trình chữa bệnh cho cá trắm cỏ nên rắc một đợt thuốc Vạn Tiêu Linh thì hiệu quả chữa
bệnh sẽ rất cao. Ao nuôi cá trong một năm nên rắc một đợt thuốc vào tháng 3 và một đợt vào
tháng 8 để phòng bệnh là tốt nhất.
Bệnh đen mang
nhiệt độ trong ao không để biến rhiên trong ngày quá 3
0
C, không để tôm sốc vì môi trường nuôi xấu, thiếu oxy hoà tan vào
S=0,01mg/l. Bón bột đá vôi theo pH(1-2kg/100m
3
nước ao), hoặc bón hợp chất có hoạt chất clo để diệt
trùng đáy. Cho tôm ăn thêm vitamin C, liều lượng 2-3g/1kg thức ăn cơ bản, mỗi đợt ăn 1 tuần, mỗi tháng cho ăn 2 đợt
Trị bệnh: Có thể cho tôm ăn một số loại kháng sinh(Amikacin hoặc Ciprofloxaccin)liều dùng
100mg/1kg tôm/ngày đầu và từ ngày thứ 2 đến ngày thứ 7 liều ăn giảm đi ½. Nguồn: Viện
Nghiên cứu NTTS 1Ngoài OIE
• Đối tượng nhiễm bệnh: Tôm càng xanh
• Tác nhân gây bệnh: Nguyên nhân từ đáy ao nuôi nhiễm bẩn, có chất hữu cơ .
Kiểm tra thấy khí độc (Ammonia) ở đáy ao cao vì có bùn đáy ao nhiều, các chất
hữu cơ thừa nhiều (từ thức ăn thừa - do thức ăn nhiều tôm ăn không hết, từ tảo
chết v.v..). Thường phát hiện bệnh này trong ao nuôi thả tôm mật độ cao, trong
ao nuôi theo hệ thống không thay nước hoặc ít thay nước.
• Triệu chứng: Mang tôm có màu đen và nhiều khi có các chất hữu cơ hoặc vô cơ
vào trong mang tôm, nếu không xử lý sẽ làm tôm nhiễm bệnh từ vi khuẩn. Bình
thường bệnh đen mang xảy ra lúc tôm lớn (tôm được hai tháng rưỡi tới ba tháng
trở lên).
• Biện pháp phòng trị:
Phòng bệnh: Quản lý việc cho thức ăn tôm cho tốt, không để cho thức ăn thừa nhiều
trong ao. Dùng loại thức ăn chất lượng cao. Nên có ao lắng nước để xử lý nước và
thay nước khi thấy cần thiết (kiểm tra thấy Ammonia nhiều hơn 0,1ppm). Nếu
không thể thay nước được nên dùng vi sinh vật nói trên để giúp phân hủy chất hữu
cơ đáy ao và kết hợp với dùng Zeolite (loại có thể hấp thụ Ammonia được như:
Asahi Zeolite /Sitto Zeolite/ Granulite) để quản lý chất khí độc trong và đáy ao nuôi
Tri bệnh: Thay nước ao (nên có ao xử lý nước trước khi sử dụng nước). Dùng
Granulite (Zeolite dạng hạt) để hấp thụ các khí độc đáy ao mỗi 5 -7 ngày một lần.
Có thể dùng thêm kháng sinh theo đúng hướng dẫn kỹ thuật pha trộn với thức ăn
Lời bài hát
Anh đưa em về thăm quê anh xứ Lệ
Nơi giọng hò ru anh thời thơ trẻ
Sông nước chan hòa ôm ấp tình quê Bởi Kiến Giang xanh ôm mái tóc thề Ngày xa quê anh không hẹn lại về
Anh đưa em về thăm quê anh xứ Lệ
Nơi ngọt ngào con sông thời thơ trẻ
Em hỏi anh hoài sông chảy từ đâu Mà Kiến Giang xanh xanh mãi một màu
Mà Kiến Giang xanh như dải lụa màu Kiến Giang ơi
dòng Kiến Giang Dòng sông thơ như dòng sữa mẹ Mà ta yêu nhau năm tháng
Gạo trắng nước trong cho da em trắng hồng
Bao nhiêu hạt phù sa quê ta xứ Lệ
Để Kiến Giang xanh xanh mãi một màu
Để duyên đôi ta như dải lụa màu Kiến Giang ơi dòng Kiên Giang
Rằng quê anh đây là quê mẹ
Bởi em yêu anh năm tháng
Gạo trắng nước trong thương ai mưa nắng
Tình ta xinh gửi vào đây quê ta xứ Lệ
Để Kiến Giang xanh xanh mãi một màu
Để duyên đôi ta như dải lụa màu