BÀI DỰ THI TÌM HIỂU
VỀ “TƯ TƯỞNG VÀ TẤM GƯƠNG ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH”
Câu 1: Quan điểm của Bác về xây dựng đất nước do dân làm chủ, quyền hành
và lực lượng đều ở nơi dân. Nên người luôn tôn trọng nhân dân và dạy cán bộ, đảng
viên phải làm công bộc của dân, không được đặc quyền, đặc lợi. Quan điểm đó được
thể hiện trong đoạn văn trang trọng mở đầu tác phẩm “Dân vận” tháng 10 năm 1949.
Đồng chí hãy trình bày đoạn văn đó của Bác.
Trả lời: Quan điểm của Bác về xây dựng đất nước do dân làm chủ, quyền
hành và lực lượng đều ở nơi dân. Nên người luôn tôn trọng nhân dân và dạy cán bộ,
đảng viên phải làm công bộc của dân, không được đặc quyền, đặc lợi. Quan điểm đó
được thể hiện trong đoạn văn trang trọng mở đầu tác phẩm “Dân vận” tháng 10 năm
1949 như sau:
Nước ta là nước dân chủ.
Bao nhiêu lợi ích đều vì dân.
Bao nhiêu quyền hạn đều của dân.
Công việc đổi mới, xây dựng là trách nhiệm của dân.
Sự nghiệp kháng chiến, kiến quốc là công việc của dân.
Chính quyền từ xã đến chính phủ trung ương do dân cử ra.
Đoàn thể từ trung ương đến xã do dân tổ chức.
Nói tóm lại quyền hành và lực lượng đều ở nơi dân.
Theo quan điểm ấy, Đảng và Nhà nước ta đã có nhiều chính sách để phát huy
sức mạnh của dân, thể hiện đúng đắn quan điểm “lấy dân làm gốc”.
Đó là một trong những cơ sở lý luận và thực tiễn để Trung ương Đảng đã có
những chủ trương đúng đắn, kịp thời hướng về nhân dân, lắng nghe ý chí và nguyện
vọng của nhân dân, thể hiện ngày càng rõ nét hơn về vai trò, hiệu quả lãnh đạo tất
thắng của một Đảng cầm quyền, bảo đảm cho bộ máy công quyền các cấp hoạt động
đúng theo quyền lực của một Nhà nước của dân, do dân và vì dân, tập trung hướng
tới mục tiêu “Dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”.
Câu 2: Hồ Chủ tịch dạy: “Đạo đức cách mạng không phải trên trời sa xuống.
Nó do đấu tranh, rèn luyện bền bỉ hàng ngày mà phát triển và củng cố. cũng như ngọc
càng mài càng sáng, vàng càng luyện càng trong”.
Nói về đạo đức cách mạng, Chủ tịch Hồ Chí Minh nhiều lần nhấn mạnh: "Nói
tóm tắt, thì đạo đức cách mạng là: Quyết tâm suốt đời đấu tranh cho Đảng, cho
cách mạng. Đó là điều chủ chốt nhất...", "Đạo đức cách mạng là tuyệt đối trung
thành với Đảng với nhân dân", "Đạo đức cách mạng là cần kiệm liêm chính, chí
công vô tư; là nhân, nghĩa, trí, dũng, liêm", được hiểu với ý nghĩa và tinh thần
mới, của nhân sinh quan cộng sản.
Những nội dung đạo đức cách mạng mà Người dạy và nêu gương đối với các
thế hệ cán bộ, đảng viên vô cùng phong phú, sâu sắc, nhưng hết sức cụ thể, thiết
thực, ai cũng có thể hiểu, có thể học và có thể làm theo.
Bản thân là một Nhà giáo “Người kỹ sư tâm hồn” qua việc học tập và làm theo
tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh cụ thể là tự rèn luyện “luyện vàng” về đạo đức
Cách mạng tôi càng thấm thía về lời dạy của Bác, từ đó luôn luôn tâm niệm việc rèn
luyện đạo đức sao cho bản thân là một tấm gương sáng cho học sinh noi theo. Nhất là
trong quá trình tự học tập rèn luyện nâng cao nhận thức về tư tưởng, phẩm chất đạo
đức, bản lĩnh chính trị, trình độ chuyên môn nghiệp vụ
Câu 3: Bác viết “… cần, kiệm, liêm, chính là nền tảng của đời sống mới, nền
tảng của thi đua ái quốc.”
Bài thi TÌM HIỂU VỀ TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH – Lê Anh Toản
2
Trời có 4 mùa: Xuân, Hạ, Thu, Đông
Đất có 4 phương: Đông, Nam, Tây, Bắc
Người có 4 đức: Cần, Kiệm, Liêm, Chính
Thiếu một mùa, thì không thành trời
Thiếu một phương, thì không thành đất
Thiếu một đức, thì không thành người”
Câu nói này được Bác viết trong tác phẩm nào? Thời gian nào? Đồng chí hãy
cho biết bản thân cần phải làm gì để thực hiện được lời dạy của Bác về Cần, Kiệm,
Liêm, Chính?
Trả lời: Cần kiệm liêm chính, chí công vô tư là những phẩm chất đạo đức
gắn liền với hoạt động hàng ngày của con người. Vì vậy, Bác Hồ đã đề cập đến phẩm
sống luôn thẳng thắn, đứng đắn, không có tà niệm, tà tâm. Cần, Kiêm, Liêm là gốc rễ
của Chính.
* Đối với mình: Không tự kiêu, tự đại, luôn cầu tiến, luôn tự kiểm, hoan
nghênh người khác phê bình mình.
* Đối với người: Thực hành Bác – Ái.
* Đối với việc: Việc nước trước việc nhà.
Câu 4: Khi trả lời các nhà báo nước ngoài vào tháng 01 năm 1946, Bác Hồ đã
nói lên những ham muốn của bản thân mình, đồng chí hãy ghi lại câu nói đó của Bác.
Trả lời: Sau sự kiện ngày 06 – 01 – 1946 tổng tuyển cử thành công rực rỡ,
một số nhà báo nước ngoài có nguyện vọng được hỏi Chủ tịch Hồ Chí Minh về
những tâm tư, nguyện vọng riêng, chung của Người. Trên Báo Cứu Quốc, số 147, ra
ngày 21 -1 1946, Bác cho đăng bài "Trả lời các nhà báo nước ngoài". Đây cũng là
một dịp để Bác công bố rộng rãi cho đồng bào trong nước và nhân sĩ các nước ngoài
biết rõ tâm tư, hoài bão của mình. Phần đầu, nói về "công danh phú quý", về "một sự
ham muốn" tột bậc của bản thân, Bác
viết như một hiền triết phương Đông
đích thực:
1. "Tôi tuyệt nhiên không ham
muốn công danh phú quý chút nào.
Bây giờ phải gánh chức Chủ tịch là vì
đồng bào ủy thác thì tôi phải gắng sức
làm, cũng như một người lính vâng
mệnh lệnh của quốc dân ra trước mặt
trận. Bao giờ đồng bào cho tôi lui, thì
tôi rất vui lòng lui. Tôi chỉ có một sự
ham muốn, ham muốn tột bậc, là làm
sao cho nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ai
cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành. Riêng phần tôi thì làm một cái nhà
nho nhỏ, nơi có non xanh, nước biếc để câu cá, trồng hoa, sớm chiều làm bạn với các
cụ già hái củi, em trẻ chăn trâu, không dính líu gì với vòng danh lợi..."
phải có đạo đức, không có đạo đức
thì tài giỏi mấy cũng không lãnh đạo
được nhân dân”.
Lời dạy này của Bác viết ở
mục III. Tư cách và đạo đức trong
tác phẩm: Sửa đổi lề lối làm việc
tháng 10 – 1947 với bút danh XYZ.
Một điểm nổi bật trong đạo đức cách mạng của Bác Hồ, đấy là lòng thương
yêu, quý trọng đối với nhân dân. Có thể nói, mọi suy nghĩ, mọi hành động của Bác
đều vì lợi ích của nhân dân. Người luôn đặt đời sống của mình trong đời sống của
nhân dân và suốt đời gắn bó với nhân dân.
Sự quan tâm của Hồ Chí Minh về đạo đức thể hiện sự nhất quán, xuyên suốt từ
cách mạng giải phóng dân tộc đến cách mạng xã hội chủ nghĩa. Đến khi viết Di chúc,
Người vẫn dành một phần trang trọng để bàn về vấn đề đạo đức. Người không chỉ
yêu cầu mỗi đảng viên và cán bộ phải thực sự thấm nhuần đạo đức cách mạng, mà
còn dặn dò Đảng phải quan tâm chăm lo giáo dục đạo đức cách mạng cho đoàn viên
và thanh niên, đào tạo họ thành những người thừa kế xây dựng chủ nghĩa xã hội vừa
“hồng” vừa “chuyên”
Hồ Chí Minh quan tâm tới đạo đức trên cả hai phương diện lý luận và thực
tiễn.
Bài thi TÌM HIỂU VỀ TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH – Lê Anh Toản
5