Assemblies và Versioning Gvhd: Nguyễn Tấn Trần Minh Khang

196
Chương 17 Assemblies và Versioning
Đơn vị cơ bản trong lập trình .NET là
Assembly
. Một Assembly là một tập hợp các
tập tin mà đối với người sử dụng, họ chỉ thấy đó là một tập tin DLL hay EXE.
.NET định nghĩa Assembly là một đơn vị có khả năng tái sử dụng (re-use), mang số
hiệu phiên bản (versioning), bảo mật (security) và cuối cùng là khả năng triển khai
(deployment)
Asssembly có thể chứa đựng nhiều thành phần khác ngoài mã chương trình ứng
dụng như tài nguyên (resource, ví dụ tập tin .GIF), thông tin mô tả kiểu (type
definition), siêu dữ liệu (metadata) về mã và dữ liệu.
17.1 Tập tin PE
Assembly được lưu trữ trên dĩa từ theo dạng thức tập tin Portable Executable (PE).
Dạng thức tập tin PE của .NET cũng giống như tập tin PE bình thường của
Windows NT. Dạng thức PE được cài đặt thành dạng thức tập tin DLL và EXE.
Về mặt logic, assembly chứa đựng một hay nhiều module. Mỗi module được tổ
chức thành một DLL và đồng thời mỗi module là một cấu thành của assembly. Các
module tự bản thân chúng không thể chạy được, các module phải kết hợp với nhau
thành assembly thì mới có thể làm được việc gì đó hữu ích.
17.2 Metadata
Metadata là thông tin được lưu trữ bên trong assembly với mục đích là để mô tả các
kiểu dữ liệu, các phương thức và các thông tin khác về assembly. Do có chứa
metadata nên assembly có khả năng tự mô tả.
17.3 Ranh giới an ninh
Assembly tạo ra một ranh giới an ninh (security boundary). Các kiểu dữ liệu định
nghĩa bên trong assembly bị giới hạn phạm vi tại ranh giới assembly. Để có thể sử
dụng chung một kiểu dữ liệu giữa 2 assembly, cần phải chỉ định rõ bằng tham chiếu
(reference) trong IDE hoặc dòng lệnh.

Một assembly đa module là một assembly bao gồm nhiều tập tin (ít nhất một tập tin
EXE hoặc DLL). Manifest cho assembly đa module có thể được lưu trữ thành một
tập tin riêng biệt hoặc được nhúng vào một module nào đó bất kỳ.
17.6.1 Lợi ích của đa module assembly
Nếu một dự án có nhiều lập trình viên mà dự án đó chỉ xây dựng bằng một
assembly, việc kiểm lỗi, biên dịch dự án,… là một “ác mộng” vì tất cả các lập trình
viên phải hợp tác với nhau, phải kiểm tra phiên bản, phải đồng bộ hóa mã nguồn,…
Nếu một ứng dụng lớn được xây dựng bằng nhiều assembly, khi cần cập nhật
(update) để sửa lỗi chẳng hạn, thì chỉ cần cập nhật một / vài assembly mà thôi.
Nếu một ứng dụng lớn được tổ chức từ nhiều assembly, chỉ có những phần mã
chương trình thường sử dụng / quan trọng thuộc một vài assembly là được nạp vào
bộ nhớ, do đó làm giảm bớt chi phí bộ nhớ, tăng hiệu suất hệ thống.
Assemblies và Versioning Gvhd: Nguyễn Tấn Trần Minh Khang

198
17.7 Assembly nội bộ (private assembly)
Có 2 loại Assembly: nội bộ (private) và chia sẻ (shared). Assembly nội bộ được dự
định là chỉ dùng cho một ứng dụng, còn assembly chia sẻ thì ngược lại, dùng cho
nhiều ứng dụng.
Các assembly nội bộ được ghi trên dĩa từ thành một tập tin EXE hoặc DLL trong
cùng thư mục với assembly chính hoặc trong các thư mục con của thư mục chứa
assembly chính. Để thực thi trên máy khác chỉ cần sao chép đúng cấu trúc thư mục
là đủ, không cần phải đăng ký với Registry.
17.8 Assembly chia sẻ (shared assembly)
Khi viết ra một assembly đại loại như một control chẳng hạn, nếu tác giả của
control đó có ý định chia sẻ cho các lập trình viên khác thì anh / chị ta phải xây
dựng assembly đó đáp ứng các yêu cầu sau:
• Assembly đó phải có tên “mạnh” (strong name). Tên mạnh có nghĩa là chuỗi
biểu diễn tên đó phải là duy nhất (globally unique)
• Phải có thông tin về phiên bản để tránh hiện tượng các phiên bản “dẫm chân

và chuỗi biểu diễn khóa công khai. Sau đó mã băm này được mã hóa bằng khóa bí
mật, kết quả mã hóa được ghi vào manifest. Quá trình trên được gọi là ký xác nhận
vào assembly (signing the assembly).
Khi assembly được CLR nạp vào bộ nhớ, CLR sẽ dùng khóa công khai trong
manifest giải mã mã băm để xác định xem assembly có bị thay đổi không.
17.8.4 Global Assembly Cache (GAC)
Sau khi đã tạo tên mạnh và ghi vào assembly, việc còn lại để thực hiện chia sẻ
assembly là đặt assembly đó vào thư mục GAC. Đó là một thư mục đặc biệt dùng
để chứa assembly chia sẻ. Trên Windows, đó là thư mục \WinNT\assembly. 1
Mã hóa k
hóa công khai – bí mật: đó là một thuật toán mã hóa đặc biệt, đầu tiên dùng một
thuật toán riêng tạo ra 2 khóa, một khóa phổ biến rộng rãi nên gọi là khóa công khai, khóa còn lại
do chủ nhân của nó cất nơi an toàn nên gọi là bí mật. Sau đó dùng thuật toán mã hóa để mã hóa dữ
liệu. Một khi dữ liệu bị mã hóa bằng một khóa thì dữ liệu đó chỉ có thể được giải mã bằng khóa kia
và ngược lại.