TRƯỜNG THPT YALY
ĐÁP ÁN VÀ HƯỚNG DẪN CHẤM
Đề chính thức
KÌ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN
LỚP 9
Năm học 2004 – 2005
MÔN THI : VĂN - TIẾNG VIỆT
(Bảng đáp án này có 02 trang)
NỘI DUNG ĐIỂM
I. TIẾNG VIỆT
1/ Tìm hiểu về từ ngữ
a) Các từ láy và từ ghép có yếu tố "xanh", "trắng"
- Từ láy : xanh xanh, xanh xao ; trăng trắng, trắng trẻo ...................................................................
- Từ ghép : xanh biếc, xanh rờn ; trắng phau, trắng tinh. ...................................................................
*Lưu ý : HS chỉ cần cho mỗi loại (1 từ láy, 1 từ ghép) với mỗi từ tố "xanh", "trắng" và
có thể là một ví khác đáp án trên
b) Những câu thơ có từ "xanh" và "trắng" (mỗi loại 2 câu):
- Đừng xanh như lá bạc như vôi
- Cỏ non xanh dợn chân trời ...........................................................................................................
- Cành lê trắng điểm một vài bông hoa
- Thân em vừa trắng lại vừa tròn .................................................................................................................
*Lưu ý : HS có thể lấy ví dụ là những câu thơ khác, miễn là có từ "xanh" và "trắng".
c) Trong hai ví dụ đã cho ở đề bài thì :
- Từ "xanh" trong câu "Mọc giữa dòng sông xanh" làm định ngữ cho dòng sông.
- Từ "xanh" trong câu "Trâu về xanh lại Thái Bình" làm vị ngữ. ..................................
*Lưu ý : HS làm đủ, đúng 2 ý trên, có thể không cần nói định ngữ cho dòng sông.
2/ Tìm các biện pháp tu từ và phân tích giá trị biểu cảm, biểu đạt
* Các biện pháp tu từ :
- "Bão bùng" : hình ảnh tượng trưng (ẩn dụ) cho sự gian khổ, khó khăn ..................................
- Tre được nhân hóa : "thân bọc lấy thân", "tay ôm tay níu" ..................................
- Điệp từ "thân", "tay" láy (lặp) lại hai lần ..................................
- Nêu vấn đề ..................................................................................................................................
- Giới hạn bài viết (không bắt buộc)
2. Thân bài : (5 điểm)
a) Ý nghĩa câu nói của M. Gooc ki : ..................................................................................................................................
* Giá trị của sách :
- Là kiến thức của con người đã được tích lũy, chọn lọc, tổng hợp
- Sách có sức mạnh vượt thời gian và không gian : những cuốn sách là đất sét, da cừu, thẻ tre
khi chưa có giấy ... cách đây hàng ngàn năm vẫn góp phần không nhỏ vào kho tàng tri thức
ngày nay
- Sách của các dân tộc, các ngônn ngữ khác nhau được dịch ra, trao đổi, phục vụ cho nhau
tích cực
- Sách là một sản phẩn kì diệu của con người
* Sách mở rộng những chân trời mới :
- Sách khoa học cho người đọc nó hiểu biết về thế giới xung quanh, về vũ trụ bao la, về các
đất nước xa xôi trên thế giới (dẫn chứng)
- Sách giúp hiểu biết về cuộc sống con người các thời kì khác nhau, các dân tộc khác nhau,
hiểu biết đời sống văn hóa các dân tộc, tâm tư tình cảm, khát vọng của con người ở những
nơi xa xôi ... (dẫn chứng)
- Sách giúp ta tự khám phá ra dân tộc mình, bản thân mình (dẫn chứng)
- Sách giúp con người biết mơ ước, nuôi dưỡng khát vọng.
b) Bình luận : ..................................................................................................................................
Đánh giá tác dụng của sách (phân biệt sách tốt - sách xấu)
* Sách tốt :
- Giúp con người hiểu biết đúng đắn về cuộc sống để từ đó mà yêu ghét cho đúng
- Nuôi dưỡng, khích lệ những khát vọng cao thượng
* Sách xấu :
- Xuyên tạc cuộc sống của con người, đề cao dân tộc này mà bôi nhọ dân tộc khác
- Kích động những thị hiếu thấp kém, tầm thường, đề cao lối sống bản năng
c) Thái độ của bản thân đối với sách : ...............................................................................................................................
- Đọc sách là một cách tự bồi dưỡng kiến thức, một thú vui tinh thần