l9\ . Ul(^ ^
DAI HOC QC GIÀ HA NĨI
TRirỊNG DAI HOC KHOA HOC XÀ HÓI VA NHÀN VÀN
^
TRAN TUAN ANH
MOT SO GIAI PHAP GIAI QUYET VIEC LAM TRONO
•
•
QUA TRINH CHUYÉN SANO NÉN KINH TE
THI TRUÒNG NUÒC TA HIÈN NAY
LUAN ÀN THAC SY KHOA HOC KINH TÉ
Chuyén ngành : Kinh te chinh trj xà hói chù nghTa
Ma so
: 50201
Ngi hng dàn khoa hoc:
i,t-tif==t?''
\'"\x^^,,=^^M.
.
HA NOI -1997
NGUYÉN HÙfU TU
PGS, PTS. Khoa hoc kinh te
\i_ 111^5
16
2.1.1 Thuc trang ngn lao dịng
16
2.1.2 Hien trang ve viec làm
24
2.1.3 Nhiìng hình thiic giài quyét viec làm a nuóc ta hién nay
3g
2.2 Nhùng và'n de càn giài qut
CHUONG
2: Phirig hng giài quyet viéc làm a nc ta hién nay
42
47
1. XU HirỊNG PHÀT TRIEN NGUON LAO DÓNG VA N H C N G Y È U C A U DAT RA 47
1.1 Xu hudng phàt trién cùa nguón lao dóng
48
1.2 Nhu càu giài quyét viéc làm
33
2.2.5 Bào dàm càc diéu kien càn thiét de thuc day, phàt trién thi trucmg lao
dòng
gg
KÉT LUAN
90
TÀI LIÈU THAM KHÀO
92
LOl MO DAU
I
TINH CÀP THIÉT CUA DE TÀI
Viéc làm va giài quyét viec làm là mot trong nhùng vàn de kinh té xà hói
co tình chà't tồn càu, là mó'i quan tàm lon cùa hàu hét càc quoc già. Theo
dành già cùa tó chùc lao dịng q'c té, ké tix nhung nàm 30 cùa thè ky 20 dén
nay thè giói dang ị trong tình trang khùng hồng thi trucmg lao dóng tram
trong nhàt. Con so chinh thuc bào cào hien nay trèn the giói co hon 120 triéu
ngi thàt nghiép. Song trèn thJc té con co the cao hon nhiéu, vi co rat nhiéu
ngi thàt nghiep khóng khai bào va co khồng 400 trieu ngi khóng dù viec
làm de dàm bào mùc song toi thiéu. TĨ chiie lao dịng q'c té éng du dồn
ràng hien nay co tói trèn 820 triéu nguòi thàt nghiep va thiéu viéc làm, trong
nóng\
co thè dàn dén màt ón dinh ve kinh té-xà hói. Trong do vàn de ngi chua
viéc làm va thiéu viéc làm ngày càng tra nén nghiém trong, tu dò làm tàng
thém su phàn hồ giàu nghèo, càc té nan xà hói va tói pham phàt trién.... Nhu
vày viéc làm dang là vàn de kinh té - xà hói bue xùc va nhay càm nhàt a nuóc
ta vi no dà go cùa dén tùng già dinh, lién quan truc tièp dén dòi song cùa mói
cà nhàn, là u to kim hàm su* tàng trng kinh tè va là nguyén nhàn, nguón
góc xàu xa nhàt gay ra nhùng tiéu cuc xà hói... Vi vày, viéc tìm ra nhùng giài
phàp giài quyét vàn de này trong qua trình chun sang nén kinh té' thi trng
b nc ta giai doan hién nay dà thè hién duac tinh càp thiét cùa de tài "Mot
so gidi phàp giài quyét viec làm trong qua trình chuyén sang nén kinh té thi
trng nc ta hién nay".
n
TÌNH HÌNH NGHIÈN CÙU
Dói vói Viét Nam, dùng truóc nhùng thuc trang ve viéc làm, trong thịi
gian qua, dac biét là tu khi Nhà nc thuc hién chinh sàch kmh tè mói, vàn de
này dà thu hùt khóng it su quan tàm cùa càc nhà quàn ly, càc nhà khoa hoc,
dac biét là càc ca quan chun ngành nhu Bó lao dịng thuong binh va xà hói,
sa lao dịng càc tình thành phó, cùng nhu càc vien nghién cùu, càc trng dai
hoc... Dà rat nhiéu nhùng de tài, cóng trình khoa hoc nghién cùu nhùng
phuang hng, ềch thùc, giài phàp de giài qut viéc làm, su dung lao dịng
co hieu qua, phù hop vói ehièn luae phàt trién kinh té xà hói.
Tuy nhièn nhùng su co gang nị lue dị mói chi tiing bc giài quyét, thào
ga nhùng khó khan truóc màt cùa và'n de này. Vi vày viéc nghién cùu mot
ma Dang va Nhà nuóc dà vach ra. Vé màt khóng gian, luàn àn khào sàt trén
pham vi lành thó Viét Nam. Vé màt thịi gian, ln àn dugc giói han tu khi dàt
nuóc thuc hién cóng cuoc dói mói, giai doan chuyén nén kinh tè tu tu càp tu
tue sang nén kinh tè hàng hoà nhiéu thành phàn.
V
PH^ONG PHÀP NGHIÈN CÙU
Là mot vàn de rong lón, tinh thịi su. Han nùa de dat dugc muc tiéu
nghién cùu cùa mìrJi, vé mat tóng thè trén ca sa phuang phàp duy vàt bién
chùng, duy vàt lich su, lo gic, tàc già di tu tu duy trùu tugng dén cu thè, di tu
thuc tién sinh dóng dén he thóng hồ va khài quàt thành ly luàn. Dac biét tàc
già chù trong phuang phàp he thóng de xem xét, phàn tich càc và'n de, tu dò
xày dung lén càc chuang, muc cùa luàn àn sao cho dàm bào tinh chinh thè
thóng nhà't.
Ben canh dò, tàc già con su dung càc phuang phàp: tóng hgp, phàn tich,
coi trong tóng kèt thuc tién de tu do phàt hién nhùng quy luàt, tinh quy luàt
cùa vàn de nghién cùu, dóng thịi dat no trong khung cành chung là dàt nc
dang trong qua trình chun dói càu truc nén kinh tè theo huóng phàt trién
kinh tè hàng hồ nhiéu thành phàn dinh hng xà hịi chù nghTa, vàn dóng
theo co che thi trng su qn ly cùa NTià nuóc.
VI
DONG GOP CUA LUAN AN
Vói muc dich va dói tugng nghién cùu cùng nhu nhùng giói han dà néu
nhiéu quan niém khàc nhau vé lue lugng lao dịng:
Tu dién tht ngù trong linh vuc lao dóng cùa Lién Xò (cu) dinh nghTa
ràng: Lue lugng lao dòng là khài niém dinh lugng cùa nguón lao dóng [1]
Tu dién thuàt ngù Phàp dinh nghTa ràng: Lue lugng lao dòng là so lugng
va chat lugng nhùng ngi lao dóng dugc quy dói theo càc tiéu chuàn trung
binh vé khà nàng lao dịng thè su dung [1]
Mot so giào su kinh tè hoc nguòi Anh lai quan niém: Lue lugng lao dóng
là tà't ề nhùng cà nhàn dang làm viéc hoac dang tìm kiém viec làm [1]
Nhà kinh té hoc Anh David Begg thi cho ràng: Lue lugng lao dóng co
dang ky bao góm so ngi co cóng àn viéc làm cóng vói so ngi thàt nghiép
co dàng ky.
Con theo quan niém cùa tó chùe lao dóng quóc tè thi: Lue lugng lao dòng
là mot bò phàn dàn so trong dị tuoi quy dinh (tuy thc tùng nc) thuc té' co
tham già lao dịng va nhùng ngi khóng co viéc làm nhung dang tich cuc tìm
viéc làm [7]
Trén thuc tè khài niém lue luong lao dóng cùa tó chùc lao dịng q'c tè
dua ra dugc thóng nhàt a nhiéu nuóc. Song giùa càc nuóc vàn co su khàc nhau
trong viéc àp dung khài niém này vào hoat dòng thuc té ma chù yéu là su
khàc nhau vé dò tuoi quy dinh cho nhùng nguòi dugc tinh vào lue lugng lao
dòng. 0 day co hai su khàc biét: khàc biét thù nhàt trong quy dinh vé giói han
tuoi tói thiéu, mot so nuóc do nhùiig dac diém vé kinh tè, xà hói, vàn hồ ma
quy dinh tuoi tói thiéu khà thà'p, vi du nhu ò Ai Càp tuoi tói thiéu dugc giói
han là 6 tuoi, Braxin là 10 tuoi; nhung nhin chung thi phàn lón càc nuóc quy
dinh giói han tuoi này khồng tu 15 dén 16 tuoi; khàc biét thù hai vé quy dinh
giói han tuoi tói da cùa lue lugng lao dóng. 0 mot vài nuóc cóng nghiép nhu
Dan Mach, Thuy SI, Na Uy, Phàn Lan thi lày tuoi 74 làm giói han tói da. Con
ị mot so nuóc dang phàt trién nhu Ai Càp, Malaysia, Mexico quy dinh là 65
tuoi. Ca sa thuc tè de xàc dinh giói han tuoi tói thiéu va tói da cùa lue lugng
Ngày nay cùng vói su phàt trién manh cùa khoa hoc ky thuàt, su ra dòi
cùa nhiéu ngành, ITnh vuc mịi àp dung nhùng cóng nghé va ky thuàt cao, dac
biét a mot so nuóc phàt trién dà xuàt hién khài niém lue lugng lao dóng mói.
Trong khài niém này thi yéu tó chat lugng lao dòng dugc de càp dén, nguòi
tham già lue lugng lao dóng klióng chi là ngi a trong dị tuoi quy dinh, eó
sue khoè tot ma tay nghé, kién thùc phài dat tói mot trình dị nhà't dinh. Co
thè nói day là mot khài niém rà't phù hgp vói mot nén kinh tè hién dai, phàt
trién, song trén thuc tè vàn chua dugc àp dung mot ềch rong rài va phó bién.
O Viét Nam hién nay, vói toc dị tàng dàn so hàng nàm khà cao (khoàng
2,2%), nén kinh tè dang trong qua trình chun dói, trình dị tay nghé cùa
ngi lao dòng thà'p... cho nén khài niém lue lugng lao dóng eó nhùng net
riéng. O nuóc ta màc dù co quy dinh dò tuoi cho nhùng nguòi tham già lue
lugng lao dòng, song trèn thuc tè do nhùng ly do, diéu kién nào dò ma co mot
bò phàn nhùng nguòi ngồi do tuoi lao dịng (chua tói hoac qua tuoi lao dòng)
vàn tham già lao dòng. Ben canh do, mot bị phàn nhùng ngi lao dịng
khóng dù tiéu chn vé sue khoè (nhùng nguòi tàn tàt) cùng tham già vào
hoat dóng san xt. Dac biét a nc ta trình do kièn thùc, tay nghé cùa nguòi
lao dòng rà't chénh léeh nhau (chù u là nhung ngi trình dị tay nghé
thà'p hồc khóng trình dị), diéu này éng phàn ành dugc trình dị phàt trién
cùa nén kinh tè nc nhà.
Nhin chung, khài niém lue lugng lao dóng do tó chùc lao dịng qc té
dua ra là phù hgp, song vói nhùng diéu kièn, hồn cành cu thè hién nay a
nuóc ta, theo Tóng cuc thóng ké, khài niém này dugc hiéu nhu sau: Lue lugng
lao dòng là so nguòi trong dị tuoi lao dóng cóng 1/2 so ngi lao dòng trén
tuoi cóng 1/3 so ngi lao dịng di tuoi khà nàng lao dóng va co nhu càu
làm viéc.
Khài niém này dà phàn ành mot ềch tóng thè vé lue lugng lao dịng Viét
Nam, phù hgp vói thuc tè Viét Nam trong qua trình chun sang nén kinh tè
phàn cho xà hói [7]
Khài niém này dà cho thày nói dung cùa viec làm dugc mị rong va tao ra
khà nàng to lón cho viéc giài phịng tiém nàng lao dòng, giài quyét viec làm
cho nhiéu nguòi, diéu này thè hien trén hai góc dị sau:
* Viéc làm dà dugc mị rong rat lón, bao góm tà't ề càc thành phàn kinh
tè, trong moi hình thùc va càp dị cùa tó chùc san xuàt kinh doanh va su
dan xen giùa chùng. No cùng khóng bi han che vé mat khịng gian.
* Ngi lao dóng dugc tir do hành nghé, tu do lién doanh, lién kèt, tu do
thué muón lao dịng theo lt phàp va su hng dàn cùa Nhà nuóc de tu
tao viéc làm cho minh va thu hùt thém lao dịng xà hói theo quan he
cung càu vé lao dòng trén thi truòng lao dòng.
Chinh tu quan niém trén vé viec làm trong ca che thi truòng, trong Bó luàt
lao dóng dàu tién cùa Viét Nam dugc Quóc hói khồ IX phé dut dà khàng
dinh: Mgi hoat dịng lao dóng tao ra nguón thu nhàp khóng bi phàp luàt càin
déu dugc thùa nhàn là viéc làm.
Tu quan diém trén cho thày khài niém viéc làm bao góm càc nói dung:
+ Là hoat dịng lao dịng cùa con ngi
+ Là hoat dóng lao dịng nhàm muc dich tao ra thu nhàp
+ Hoat dịng lao dóng dị khịng bi phàp luàt ngàn cà'm.
Khài niém này dà dugc thè che hoà thành càc chi tiéu quàn ly nhà nuóe vé
viéc làm va thóng nhà't trong cà nuóc. De tao diéu kién thuàn Igi trong càc
hoat dòng thuc té, khài niém này dà dugc cu thè hoà nhu sau:
Viéc làm là hoat dóng dugc thè hien a mot trong ba dang:
10
+ Làm càc cóng viéc de nhàn tién cóng, tién luang bang tién màt hoac
hien vàt cho cóng viéc do.
-h Làm càc cóng viec de thu Igi nhuàn cho bàn thàn, bao góm san xt
+ Thàt nghiép co tinh co' càu: xày ra khi co su màt càn dói giùa cung va
càu dói vói cịng nhàn. Su màt càn dói này co thè dién ra vi mùc càu
dói vói mot loai lao dóng tàng lén trong khi mùc càu dói vói mot loai
lao dóng khàc giàm di, trong khi dò mùc cung khòng the diéu chinh
nhanh chóng. Nhu vày, chùng ta hay thày nhùng su màt càn dói trong
càc nghé nghiep hồc trong càc \àing do mot so ITnh vuc phàt trién so
vói càc ITnh vuc khàc. Néu tién luang rat linh hoat thi su màt càn dói
trén càc thi trng lao dóng sé màt di khi tién luang ha xuó'ng trong
nhùng khu vuc co nguón cung cao va tàng lén trong nhùng khu vuc co
mùc càu cao. Nhung, nhu chùng ta dà nhàn manh, mùc luong trong
thuc tè hồn tồn ón dinh.
+ Thàt nghiep chu ky: phàt sinh khi mùc càu chung vé lao dịng thàp.
Khi tóng mùc chi va san lugng giàm, chùng ta thày thà't nghiep tàng lén
hàu nhu a khàp nai.
Tó chùc lao dịng qc té cùng cho ràng: ngi thà't nghiép là nhùng
ngi khóng co viéc làm nhung dang tich cuc tìm viéc làm hồc dang chị
dugc tra lai làm viéc.
De xàc dinh rị nhùng ngi thàt nghiép, tó chùc lao dịng qc té' cùng
dua ra nhùng tiéu thùc cu thè de xàc dinh: Xét trong mot khồng thịi gian
nhà't dinh, nhiìng ngi thà't nghiép là nhùng ngi: (a) khịng viéc làm; (b)
khà nàng làm viéc; (e) tich cuc tìm viéc làm.
Phàn lón càc nc trèn thè giói déu su dung khài niém trén de xàc dinh
ngi thà't nghiép. Song trén thuc té khi xàc dinh khoàng thịi gian khóng
viéc làm a càc nc là khàc nhau. Vi du: a Thài Lan, quy dinh trong càc cuoc
diéu tra xàc dinh nguòi thà't nghiep a tiéu thùc (a), quy dinh vé khóng co viéc
làm trong thịi gian 7 ngày trc lue diéu tra. Ị Ùe quan niém ngi thà't
nghiép là nhùng ngi khịng viec làm trong tn le diéu tra va dà chù
dóng tìm viéc làm ề ngày hồc nùa ngày tai bà't ky mot thịi diém nào trong
4 tuàn, bao góm cà tuàn diéu tra va san sàng làm viéc khi co viéc làm. Dóng
chùc tot, mang luói dàng ky, dich vu viéc làm con manh nha chua he thóng va
hoat dóng chua co hiéu qua; mói quan he vói giói chù va khà nàng giói thiéu
viéc làm con han che, ehmh sàch ho trg thàt nghiep chua dóng bó, ngi lao
dóng vàn quen vói tu tng tu do là chmh, nén so nguòi thà't nghiép dén dàng
ky do do se it han nhiéu so vói so thà't nghiep thuc tè. Cho dén nay a Viét
Nam, càc con so thóng ké vé that nghiep do càc ca quan, tó chùe khàc nhau
14
dua ra déu rà't khàc nhau. Su khàc nhau này xuà't phàt tu viéc àp dung càc tiéu
chu^n thàt nghiép vào cịng tàc diéu tra.
Vói y kièn cà nhàn, theo tói a nuóc ta hién nay nén thóng nhà't àp dung
càc tiéu chuàn thàt nghiep cùa tó chùc lao dóng qc té, song vói thuc tè qn
ly lao dịng a Viét Nam va de phuc vu cho viéc giài quyét viéc làm thi chi nén
xem xét so thà't nghiep trong dò tuoi lao dòng. Con yéu càu phài dàng ky hay
khóng dàng ky thà't nghiép con tuy thuóc vào nhu càu thóng tm phuc vu quàn
ly cùa càc càp cùng nhu dói tugng diéu chinh cùa chinh sàch bào hiém thàt
nghiep hién hành cùa Nlià nuóc.
Trong giai doan trUóc màt, do viec tó chùc dàng ky thà't nghiep con chua
hồn thién, cho nén viec thóng ké thàt nghiép càn phài thóng ké cà so co dàng
ky va so khịng dàng ky nhung thuc tè dang thà't nghiep. Nhung de dàp ùng
u càu qn ly, thi khóng tinh nhùng ngi nghi huu trc tuoi quy dinh cùa
Bó lt là nhùng ngi thà't nghiép.
Trong giai doan chuyén dói nén kinh tè nhu hién nay, thà't nghiép a nuóc
ta eó nén chia ra thành hai dang:
+ Thàt nghiep dai han: là nguòi thàt nghiép lién tue tu 12 thàng tra lén
tinh tu ngày dàng ky thà't nghiép hoàc tu tuàn le diéu tra tra vé trc.
+ Thàt nghiep ngàn han: là ngi thàt nghiép duói 12 thàng tùih tu ngày
dàng ky thà't nghiep hồc tu tn le diéu tra tra vé trc.
due, y té va càc yéu càu xà hòi rà't lón. Ben canh do, hàng nàm dàn so buóc
vào tuoi lao dóng theo thóng ké cùng là mot con so khóng nhị.
U).:
Tóng cuc théng ké
16
Dàn so tu 15 tuoi tra lén
biéu dò 2:
(1)
(dofn vi: ngàn nguòi)
50,000.00
40.000.00
30,000.00-1
20,000.00
10,000.00
0.00
1994
1995
1996
Ty le tàng dàn so trong dò tuoi lao dóng cao, dịi hịi tó'c dị già tàng viéc
làm lón mói eó khà nàng giài quyét và'n de thàt nghiep va du thùa lao dịng.
%
Tut dói
Nù
%
Tut dói
%
1990
30.615.906
5.755.790 18,5 24.860.116 81,5 14.879.330 48,6 15.736.576 51.4
1991
31.289.456
5.851.128 18,7 25.438.328 81,3 15.244.222 48,7 16.045.234 51.3
1992
32.071.693
5.968.542 18,6 26.103.151 81,3 15.654.193 48,8 16.417.500 51.2
1993
Thuc trang dàn so' - lao dóng Viét nam 1996. ^fXB Thóng ka:H:T997
17
i
Nhu vày, ta co thè thày ràng, bùih quàn giai doan 1990-1996 mịi nàm lue
lugng lao dịng nc ta tàng thém khồng 1 triéu ngi, diéu dị cho ta mot
nhàn dinh truóc tién là vé màt so lugng, lue lugng lao dóng Viét Nam khà
hùng hàu.
Xét vé màt phàn bó theo khu vuc thi lue lugng lao dóng nuóe ta tap tmng
chù u ị nóng thón (chièm khồng 80% lue lugng lao dịng cà nc). Diéu
này cùng de hiéu bịi nuóc ta là nuóc co nén kinh tè chù yéu là nóng nghiep
(nịng nghiep là mat tran hàng dàu), gàn 80% dàn so song ị nóng thịn. Con
lue lugng lao dịng thành thi chi chièm mot ty le khiém tón (18-19% cà nuóc).
Chi riéng su phàn bó cùa lue lugng lao dóng theo khu vuc nhu thè này dà nói
lén SO' bị dugc trình dị vàn minh, mùc dị phàt trién kinh tè cùa Viét Nam.
Trong nhùng nàm gàn day, vói su hói nhàp vào nén kinh té thè giói va khu
vUc, viéc mị cùa nén kinh tè mèi qc già duong nhièn là khịng trành khịi,
cho nén vói chù truong mò cùa nén kinh tè, thuc hién ehièn lugc CNH va
HDH ị nc ta là mot tà't u khàch quan, là su nhin nhàn dùng dàn cùa
Dàng va Nhà nuóc. Va tu day dà co mot su dich chuyén dàn dàn cùa lue
lugng lao dịng tu nóng thón ra thành thi, Tuy nhién su dich chuyén này con
do tàc dịng bịi nhiéu u tó khàc nhu thiéu viéc làm ò nòng thón, dàt canh
tàc bi thu hep....
v é co càu lao dòng theo dò tuoi, theo kèt qua diéu tra cùa tmng tàm
thóng tin khoa hoc lao dịng va xà hói - Bó lao dóng thuong binh xà hịi nàm
1996 cho thày (bang 2) lue lugng lao dóng nuóc ta vào loai tré. Chi xét riéng
tu do tuoi 15-44 dà chièm tói 80%, so con lai khóng dàng ké.
ỡ
^^
VO
CN
o"
ri/"j
"oi
e
5
OO
(D
''*C^d
o
H^
o
CN
Csl
r^ :
rn :
11
(N
rs)
00
oo
^i
^
r-^
i ^o
\q
\ (N i CN
0_
CN
:o|
• QN"
i
•*
H
^
1
u
^
^
". o
^ ^
^
(N
^ ^^
CNI
1
ir,
o
•e
<tJ>%
^
'
^
'•O
»r-,
CN
r^^
—H
CN"
,__!
r^
t^
"Ci
oc
^H
Oi
r-
(N
in
d
r-
r^?
un
—M
^ r-;
~^ ^
oo
(T--
d"
CM
W~j
ro
co
C7N
IO
/S
[S
ãD
ã
^
o\
oc_
r-"
CN^
ON
in
ON
-^ od
a^
^. ^
C^
C"? oo'
^
r*-;
oo
m
^
0^
^
3
H
(T-^
"^
e
U
e
m;
^n
u~j
vo
oo
H
ã
ON
-
^
.5
â
oc^
oc
e
*"
o\
^n
ãe
^
CN"
: co
- . 0
Cd
oc^
o\
>!.
H d
Tirsi
"O
r-;
è
ro . CN
> i
f*",
#
.£
f "
.*"
•M
- — 1
^
e
o
iat
*^
ei)
_
oo
•^J
• * ^
!'
m
ini
)ô
ir?
^
.337
in
^ 1
()06-
1
^e
^^
r^
Cd
*ã
^
liO
ro
(N
oo
ro
od
. i'
H
oc
e
O
CN
r-
c
H
^
^
oo
_
; "5 i:
C
ã /ra
-C3
IfS
u
ic
oc
e
eac cap hien nay tàng vé tuyét dói. Theo diéu tra dàn so (1/4/1989) thi so
nguòi dugc giào due ò càc càp tàng 1,2 lan so vói nàm 1979, trong do co
trình dị phó thóng co so va trung hoc tàng 1,29 làn, cao dàng tàng 2,58 làn.
Nhùng nàm gàn day vé so tuyét dói vàn tié'p tue tàng so vói nàm 1989 nhung
toc dị tàng cham lai.
Theo so liéu diéu tra (bang 3) thi trong lue lugng lao dòng ề nc, so
ngi dà tịt nghiep càp DI chi chiém 13,5%, so ngi khóng biét chù là
5,8% va 80,7% là tu duói càp I dén hét càp n. Ty le này cho thày ràng trình
dị vàn hồ cùa lue lugng lao dóng nc ta ị mùc rat thàp. Day là vàn de bào
dịng dói vói mot qc già dang trong giai doan dàu cùa qua trình CNH,
HDH. 0 khu vuc thành thi, do u càu cùa cóng viec vé trình do tay nghé,
<1>.
H
>%
H
*cS-
^
q.
o
.^^
f)rt
a\
fi
ã
O
oc
ãns
o
C3
U
-,
.fi
00
r~;
o
r^
ro
ằn
^
^
^
00
ro
^i.
o
OS
,,
-d-
-sf
o
ro
IJO
^
CN
f
.
Ê
^u
ITi
.1
o
p
MD
'xl-
-i^
c
oi
00*^
l>ỡ
Z)
^
r-
ON
,1
.1
p.
o"
m
oo
oc'
ON
cùng co dac trung là tré, nhung dai bò phàn là lao dóng gian don, khịng dugc
dào tao, diéu kièn tiép càn vói khoa hgc ky tht cóng nghé va thi trng han
che. Ngun nhàn cùa su chénh léeh vé trình dị ò trén, mot màt là do hàu hét
càc truòng dào tao day nghé, trung hoc chuyén nghiép, cao dàng, dai hgc déu
bó tri ị càc dị thi, ngi lao dịng nóng thón it co diéu kién tiép càn dugc vói
càc eà'p, càc co so dào tao này; màt khàc, do phàn lón so ngi dugc dào tao
lai khóng mn trị vé làm viéc ị nịng thịn.
Tom lai, nc ta co ngn lao dịng rat dói dào, toc do phàt trién ngn
lao dóng o nc ta vàn ị mùc cao, lai phàn bó khóng déu, phàn lón tàp trung
ị khu vuc nóng thón; chat lugng nguón lao dóng rà't thà'p, dac biét chua qua
dào tao, lai dang trong qua trình chuyén dói nén kinh té dàn dén tình trang
khó khan rà't lón vé viéc làm va tao ra co ề'u lao dịng hgp ly, dàp ling u
càu cùa su thay dói eà'u trùc nén kinh té, tàng nàng suà't lao dóng va hiéu qua
kinh té - xà hói.
23