Đạo Trời qua Ca Dao Tục Ngữ.
Nguyễn Sơn Hà
Như Sư Tổ của chúng ta, GS. Kim- Định, khi còn sống ngài đã ao
ước có một bộ sách cho dân tộc gồm Ngũ Kinh với Kinh Hùng,
Kinh Ước, Kinh Ngữ, Kinh Nghiã và Kinh Lạc, để làm sách chỉ đạo
linh hướng cho con cháu Tiên Rồng. Nhưng ngài đã không đủ giờ
thực hiện và đã trao trối lại nhiệm vụ đó cho chúng ta là môn
sinh và đệ tử của ngài.
Và vì nhiều lần ngài đã nói : ‘Đạo mất trước, Nước mất sau’, điều này tất cả người
Việt trong và ngoài nước đã cảm nghiệm từ ngày 30/04/75. Nhưng ngài cũng có
nói : ‘Nước còn là Đạo còn’. Vì vậy muốn Phục Quốc, việc ưu tiên phải làm là
Tìm lại Đạo, để biết ngõ biết đường mà về, nếu không thì giống như thằng đui dẫn
thằng mù đi, thì chắc chắn là cả hai sẽ lọt xuống hố !

Không biết là duyên tiền định, hay may mắn trong đời mà tôi
được học triết Đông với Thầy Kim-Định vào những năm 72-74 ở
Đại-Học Thành-Nhân. Nhưng đó là bước đầu tiên mà Thầy Kim-
Định đã dẫn dắt tôi vào con đường tìm Đạo, để giờ phút này tôi
mới viết được vài hàng để chia sẻ với những anh chị em cùng bọc
của Mẹ Âu Cơ…
Để gọi là góp phần cho Kinh Ngữ, và nhất là để tìm cách cho cái
triết lý An-Vi đi sâu vào quần chúng, thì tôi nghĩ rằng không còn
cách nào hữu hiệu cho bằng ca dao tục ngữ , vì nó đã nằm trong
tiềm thức của dân gian từ ngàn năm, như có câu :
« Trăm năm bia đá cũng mòn,
Ngàn năm bia miệng vẫn còn trơ trơ. »
nhắc lại là ai cũng nhớ liền, chỉ cần diễn giải thêm và cắt nghĩa
theo triết để thấu hiểu tường tận, và một khi bà con hiểu được ý
nghĩa triết trong ca dao rồi, thì coi như đã thuộc nằm lòng, tức là
sắp sửa đi đến An Vi rồi.
Đó là câu ca dao mà hễ bất cứ ai lớn lên ở Việt-Nam và đến tuổi

Vì vậy ca dao tục ngữ mình thật hay vì chứa đọng đầy TÌNH, và
khi đọc nó lên, nó làm cho người nghe cảm được cái TÌNH, tuỳ
theo hoàn cảnh và tâm trạng của người đọc và người nghe. Ví
dụ :
« Cây oằn là bởi vì hoa,
Quá thương nhớ bậu, chẳng qua vì tình. »
Còn gì đẹp bằng hoa để nói lên cái TÌNH, như Tình Yêu mà từ đó
con người mới có thể sống để mới cảm được cái TÌNH, như tình
vợ chồng, tình mẹ (cha) con, tình anh em, tình bè bạn, để đi tới
tình đồng bào, rồi tình nhân loại.
Và cũng trong ca dao tục ngữ, Tổ Tiên mình đã để lại cái Đạo Trời
để cho con cháu Thành Nhân với mẫu mực như Tam Cương, Ngũ
Thường mà chữ TÌNH là nguồn suối của mọi liên hệ với Trời Đất
và Vạn Vật Vũ Trụ :
« Mình về em chẳng cho về,
Em nắm vạt áo, em đề câu thơ.
Câu thơ ba chữ rành rành,
Chữ Trung, chữ Hiếu, chữ Tình là ba.
Chữ Trung thì để phần cha,
Chữ Hiếu phần mẹ, đôi ta chữ Tình.”
Với Ngũ Thường :
- Vợ Chồng thì
Nghĩa :
“Vợ chồng là nghĩa núi sông,
Dẫu cho nghiêng núi, cạn sông chẳng rời.”
- Con với Mẹ Cha thì Hiếu :
“Thờ cha mẹ ở hết lòng,
Ấy là chữ Hiếu dạy trong luân thường.”
- Vua tôi thì Lễ :
“Nước yên quân mạnh dân giàu

Để nói lên ý nghĩa “Nhân chủ” :
“Một mai khôn lớn vuông tròn
Rủ nhau bay khắp nước non xa gần
Kiếm mồi tự lập lấy than
Vẻ vang hãnh diện cho dân con cò.”
Hay là ý nghĩa ‘Bà Ba’(Tam Tài), mà từ đó “chiếc áo Bà Ba” đã
xuất hiện không biết từ lúc nào. Người mình hay nói ‘vài ba’ hay
‘đôi ba’, tức là “
tham thiên lưỡng địa”, nghĩa là số 3 là Trời, số 2
là Đất, như câu :
“Mua bộ bà ba
Đôi ba cặp vịt.”
Với ý nghĩa của bộ số 3+2 = 5 là Ngũ Hành, mà cũng là “Con
Người” ở Cung ‘Hoàng Thiên, Hậu Thổ’; có nghĩa là Con Người
phải sống với Tình và đem TÌNH về TÂM để đạt đến Đại Ngã Tâm
Linh, vì trên cõi đời này không có gì quý bằng Tình, cho nên câu
ca dao sau đây thật là dí dỏm nhưng tìm ẩn đầy ý nghĩa của
nguyên lý Mẹ, với Mẹ là Trời, là Tự Do, là Tình Yêu vô biên, bao
la như Đại Dương , như biển Thái Bình để yêu thương đến ‘trăm
con người’, nghĩa là hết mọi người, tức là cả nhân loại, nở từ
trăm trứng của Mẹ Âu Cơ.
“Chữ Tình đáng giá ngàn vàng,
Từ anh chồng cũ, đến chàng là năm.
Còn như yêu trộm nhớ thầm,
Họp chợ trên bụng đến trăm con người.”
Vì tình thương yêu của mẹ bằng Trời, nên cũng có câu :
“Công cha nặng lắm ai ơi,
Nghĩa mẹ bằng Trời, mang nặng đẻ đau.”
và vì Tình Yêu và Tự Do là hai bản chất siêu hình nhưng thiết yếu
để con người mới có thể sống thực, nghĩa là sống với chiều kích