Luận văn tốt nghiệp
LỜI MỞ ĐẦU
Chính sách bảo hiểm xã hội đã được Đảng, Nhà nước ta thực hiện từ
năm 1960 của thế kỉ XX. Kể từ đó đến nay, chính sánh bảo hiểm xã hội đã
được phát huy, đóng vai trò quan trọng trong cuộc sống của những người
lao động. Bảo hiểm xã hội (BHXH) ln có mặt khi người lao động gặp
những rủi ro: ốm đau, bệnh tật, tai nạn, tuổi già và những khó khăn khác
trong cuộc sống.
Từ khi Bộ luật lao động ra đời, BHXH được thực hiện theo điều lệ
BHXH đã thực sự đi vào đời sống xã hội, kinh tế và chính trị, có tác dụng
tích cực trong mối quan hệ giữa người lao động và người sử dụng lao
động. Tổ chức BHXH đã khẳng định được hiệu quả hoạt động và vị thế
của mình trong nước, đạt được những kết quả rất đáng khích lệ. Bên cạnh
những thành tích đó BHXH Việt Nam vẫn cịn có rất nhiều điểm chưa phù
hợp đặc biệt là trong giai đoạn phát triển hiện nay của đất nước.
Trước thực tế đó, em đã lựa chọn nghiên cứu đề tài : "Công tác chi
trả Bảo hiểm xã hội ở huyện Cẩm xuyên - Hà Tĩnh giai đoạn 20002002 Thực trạng và giải pháp" làm luận văn tốt nghiệp của mình.
Luận văn này được thực hiện với mục đích nêu lên sự cần thiết của
BHXH đối với người lao động làm rõ những vấn đề lý luận về công tác chi
trả tại BHXH huyện, những kết quả đạt được, và những tồn tại cần giải
quyết để từ đó có những giải pháp nhằm thực hiện tốt công tác chi trả
BHXH tại BHXH huyện Cẩm Xuyên - Hà Tĩnh
Kết cấu luận văn ngồi lời nói đầu và kết luận gồm phần
Chương I : Lý luận chung về BHXH
Chương II : Công tác chi trả các chế độ BHXH tại huyện Cẩm
Xuyên –Hà Tỉnh giai đoạn 2000-2002.
Chương III : Một số kiến nghị.
1
sóc khi gặp tai nạn, thương tật… Tổng thời gian nghỉ việc người chủ
không trả lương, làm cho người lao động càng gặp nhiều khó khăn hơn và
khơng n tâm làm việc. Vì vậy, lúc đầu người chủ chỉ cam kết trả cơng
lao động nhưng sau đó đã phải cam kết cả việc bảo đảm cho người lao
động có một số thu nhập nhất định để họ trang trải khi khơng may gặp
những khó khăn đó.
Trong thực tế, nhiều khi các rủi ro trên không xẩy ra và người chủ
không phải chi ra đồng nào nhưng cũng có khi xảy ra dồn dập, buộc họ
phải bỏ ra một khoản tiền rất lớn mà họ không muốn. Do đó mâu thuẫn
chủ thợ càng trở nên vơ cùng gay gắt. Khi những mâu thuẫn này kéo dài
nhà nước phải đứng ra can thiệp bằng cách: buộc giới chủ phải có trách
nhiệm hơn đối với người lao động mà mình sử dụng, thể hiện ở việc phải
trích ra một phần thu nhập của mình để hình thành quỹ. Sau đó dùng
nguồn quỹ này để trợ cấp cho người lao động và gia đình họ, khi người lao
động khơng may gặp những rủi ro và sự cố bất ngờ. Đồng thời Nhà nước
đứng ra bảo trợ cho quỹ. Bằng cách đó cả chủ và thợ đều thấy mình có lợi
và tự giác thực hiện, cuộc sống của người lao động được đảm bảo.Người
chủ được bảo vệ việc sản xuất kinh doanh diễn ra bình thường, tránh được
những xáo trộn khơng cần thiết.
3
Luận văn tốt nghiệp
Mối quan hệ ba bên nêu trên được thế giới quan niệm là Bảo hiểm xã
hội (BHXH) cho người lao động. Như vậy BHXH là một chế độ pháp định
bảo vệ người lao động, bằng cách thông qua việc tập trung nguồn tài chính
được huy động từ sự đóng góp của người lao động, người sử dụng lao
động (nếu có), sự tài trợ của Nhà nước nhằm trợ cấp vật chất cho người
được bảo hiểm và gia đình họ trong trường hợp bị giảm hoặc mất thu nhập
Luận văn tốt nghiệp
Trong giai đoạn hiện nay khi đất nước đang ngày càng hồn thiện q
trình cơng nghiệp hố- hiện đại hố thì những "rủi ro" như ốm đau, tai nạn
lao động- bệnh nghề nghiệp, thai sản, mất việc làm…lại diễn ra một cách
thường xuyên và ngày càng phổ biến hơn, phức tạp hơn. Khi những rủi ro
này xảy ra sẽ gây khó khăn cho người lao động vế cả vật chất lẫn tinh
thần, ảnh hưởng không tốt cho cả cộng đồng.
Với tư cách là một trong những chính sách kinh tế xã hội của Nhà
nước, BHXH sẽ góp phần trợ giúp cho cá nhân những người lao động gặp
phải rủi ro, bất hạnh bằng cách tạo ra cho họ những thu nhập thay thế,
những điều kiện lao động thuận lợi…giúp họ ổn định cuộc sống, yên tâm
công tác, tạo cho họ một niềm tin vào tương lai. Từ đó góp phần quan
trọng vào việc tăng năng suất lao động cũng như chất lượng cơng việc cho
xí nghiệp nói riêng và cho tồn xã hội nó chung.
• Đối với xã hội :
Quỹ BHXH là một nguồn tài chính độc lập ngoài ngân sách Nhà nước
do các bên tham gia BHXH đóng góp nhằm phân phối lại theo luật định
cho mọi thành viên khi bị ngừng hoặc giảm thu nhập gây ra do tạm thời
hay vĩnh viễn mất khả năng lao động. Quỹ BHXH khơng những tác động
tới q trình phát triển kinh tế của đất nước mà cịn góp phần tạo ra những
cơ sở sản xuất kinh doanh mới, việc làm mới cho người lao động, từ đó
giải quyết tình trạng thất nghiệp, tăng thu nhập cho người lao động … dưới
nhiều hình thức khác nhau như hình thức đầu tư phát triển phần "nhàn rỗi"
của quỹ.
Như vậy, BHXH là một trong những chính sách xã hội quan trọng
khơng thể thiếu của mỗi quốc gia nhằm ổn định đời sống kinh tế- xã hội và
góp phần làm vững chắc thể chế chính trị.
2. NỘI DUNG HOẠT ĐỘNG CỦA BHXH
* Quyền hạn
- Trình thủ tướng Chính phủ ban hành hoặc ban hành theo thẩm
quyền các quy định để quản lí việc thu, chi BHXH và để xác nhận đối
tượng hưởng các chế độ BHXH quy định tại Điều lệ này.
- Tổ chức phương thức quản lý quỹ BHXH để đảm bảo thực hiện các
chế độ BHXH có hiệu quả.
- Tuyên truyền, vận động để mọi người tham gia thực hiện BHXH.
- Từ chối việc chi trả chế độ BHXH cho các đối tượng được hưởng
chế độ BHXH khi có nghi vấn và có khi có kết luận của cơ quan nhà nước
có thẩm quyền về hành vi man trá, làm giả hồ sơ, tài liệu.
* Trách nhiệm
- Tổ chức thu, quản lý, sử dụng quỹ BHXH đúng quy định.
- Thực hiện các chế độ BHXH đúng quy định tại điều lệ này.
- Tổ chức việc chi trả lương hưu và trợ cấp BHXH kịp thời, đầy đủ,
thuận tiện.
6
Luận văn tốt nghiệp
- Giải quyết các tranh chấp, khiếu nại về BHXH.
- Thông báo định kỳ hàng năm về tình hình thực hiện BHXH đối với
người sử dụng lao động và người lao động.
2.2. Nguồn quỹ BHXH
Quỹ BHXH tập trung những đóng góp bằng tiền của những người
tham gia BHXH hình thành một quỹ tiền tệ tập trung để chi trả cho những
người được hưởng BHXH và gia đình họ khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập
do bị giảm, mất khả năng lao động hoặc mất việc làm.
Như vậy quỹ BHXH là một quỹ tiêu dùng, đồng thời là một quỹ dự
phịng; nó vừa mang tính kinh tế vừa mang tính xã hội rất cao và là điều
Nhìn chung mức đóng góp BHXH ở các nước rất khác nhau, phụ
thuộc vào sự phát triển của xã hội và khả năng kinh tế. Ở các nước phát
triển thì tỉ lệ đóng cao, thường từ 40-50% tổng quỹ tiền lương. Ở các nước
đang phát triển tổng mức đóng từ 15-25% tổng quỹ tiền lương, trong đó
người sử dụng lao động đóng khoảng 2/3 và người lao động khoảng 1/3.
Có một số nước mức đóng góp thấp từ 6-10% tổng quỹ tiền lương.
Nhà nước chỉ giảm thuế đối với các khoản đóng BHXH hoặc hỗ trợ
về tiền lương đối với người lao động khó khăn.
Ở nước ta, theo quy định tại Điều 149 - Chương XII- BHXH của Bộ
luật Lao động và được cụ thể hoá ở Điều 36- chương III của Điều lệ BHXH
ban hành kèm theo Nghị định 12/CP ngày 26/1/1995 của Chính phủ thì
mức đóng góp tỉ lệ 20% tổng quỹ tiền lương, trong đó :
- Người sử dụng lao động đóng 15% tổng quỹ tiền lương
- Người lao động đóng 5% tiền lương.
Quỹ BHXH càng phát triển thì gánh nặng chi trả BHXH từ ngân
sách Nhà nước hiện nay sẽ giảm dần, điều đó cũng có nghĩa là ngân sách
Nhà nước có thêm nguồn để thực hiện tăng quỹ lương cho người lao động,
giúp họ chăm lo toàn diện đời sống của mình và đầu tư xây dựng phát triển
kinh tế xã hội của đất nước.
2.3. Nội dung chi của quỹ BHXH
Tại hội nghị quốc tế về lao động hàng năm, tổ chức quốc tế về lao
động (ILO) đã thông qua công ước 102 (6/1952), công ước đầu tiên về
những quy phạm tối thiểu của BHXH gồm 9 chế độ trợ cấp như sau:
1. Chăm sóc y tế
2. Trợ cấp ốm đau
3. Trợ cấp tuổi già
4. Trợ cấp thất nghiệp
5. Trợ cấp tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp
6. Trợ cấp gia đình
7. Trợ cấp thai sản
tiếp hoặc uỷ quyền cho đại diện chi trả ở xã, phường và đơn vị sử dụng lao
động phải đảm bảo đúng nguyên tắc quản lý tài chính. Cơ quan BHXH có
trách nhiệm quản lý chặt chẽ các đối tượng hưởng BHXH, tình hình biến
động tăng, giảm đối tượng, số tiền chi trả theo từng tháng và đảm bảo an
toàn nguồn tiền mặt trong quá trình chi trả. BHXH tỉnh huyện phía chấp
hành chế độ kế tốn, thống kê theo quy định của Nhà nước, quy định của
tổng giám đốc BHXH Việt Nam.
(3) BHXH các cấp có quyền ngừng hoặc từ chối chi trả cho đối
tượng hưởng BHXH khi có kết luận của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền
về hành vi sai phạm để hưởng BHXH.
9
Luận văn tốt nghiệp
(4) Đơn vị sử dụng lao động, đại diện chi trả ở xã, phường được cơ
quan BHXH uỷ quyền chi trả các chế độ BHXH cho người lao động đảm
bảo chi trả kịp thời, đầy đủ. Thực hiện thanh quyết toán với cơ quan
BHXH, quản lý lưu giữ chứng từ kế toán theo các quy định hiện hành của
Nhà nước và của BHXH Việt Nam, có trách nhiệm cung cấp đầy đủ hồ sơ,
chứng từ chi trả BHXH khi có yêu cầu kiểm tra, phúc tra, thanh tra chi trả
BHXH của các cơ quan thuộc hệ thống BHXH Việt Nam và các cơ quan có
thẩm quyền của Nhà nước.
• Quy trình chi BHXH
Đảm bảo những quy định chung về quản lý chi, phịng Kế hoạch Tài
chính đã thực hiện chi BHXH như sau :
* Phân cấp chi trả :
- Chi lương hưu và trợ cấp BHXH hàng tháng
+ BHXH tỉnh không trực tiếp chi trả.
+ BHXH huyện thực hiện theo 2 mơ hình :
tỉnh trực tiếp quản lý, BHXH tỉnh lập báo cáo tổng hợp ốm đau, thai sản,
dưỡng sức trên địa bàn toàn tỉnh để gửi về BHXH Việt Nam.
+ BHXH tỉnh chịu trách nhiệm chi đóng Bảo hiểm y tế vào tháng 1
hàng năm cho các đối tượng hưởng chế độ BHXH hàng tháng, hàng quý
căn cứ vào danh sách đối tượng tăng, giảm đóng bổ sung hoặc giảm số thẻ
Bảo hiểm y tế cho quý sau. Cuối năm, căn cứ vào sổ đối tượng hàng tháng
được cấp thẻ Bảo hiểm y tế của các quý trong năm đối chiếu thanh lý hợp
đồng. BHXH huyện thực hiện tiếp nhận và cấp thẻ Bảo hiểm y tế theo
danh sách của BHXH tỉnh:
+ Đối tượng là những người đã nghỉ việc hưởng hưu trí, MSLĐ,
TNLĐ - BNN, trước 01/01/1995 hay được giải quyết hưu và trợ cấp
BHXH từ 01/01/1995 trở đi nhưng do nguồn ngân sách cấp theo quy định,
được tính bằng 3% tổng số tiền lương hưu, trợ cấp (khơng tính phụ cấp
khu vực).
+ Đối tượng là những người đã nghỉ việc hưởng hưu trí, TNLĐ
-BNN từ 01/01/1995 trở đi do nguồn quỹ BHXH chi, được tính bằng 3%
tổng số tiền lương hưu, trợ cấp (khơng tính phụ cấp khu vực).
* Lập, xét duyệt dự tốn chi BHXH:
Dự toán chi BHXH cho đối tượng hưởng BHXH được lập hàng năm phản
ánh đầy đủ nội dung từng khoản chi:
- Chi các chế độ BHXH từ nguồn ngân sách Nhà nước
+ Chi hàng tháng (thường xuyên): Lương hưu cho đối tượng là hưu
quân đội và hưu công nhân viên chức, trợ cấp BHXH cho đối tượng hưởng
chế độ MSLĐ, trợ cấp theo Quyết định số 91 TNLĐ - BNN, người phục
vụ TNLĐ - BNN, người hưởng tuất (tuất cơ bản và tuất nuôi dưỡng)
+ Trợ cấp một lần: Trợ cấp tuất đối với người hưởng chế độ hưu
(quân đội, công nhân viên chức), MSLĐ, TNLĐ - BNN, mai táng phí đối
11
+ Chi khác (nếu có).
Dự tốn phải kèm theo thuyết minh vế số lượng đối tượng đang
hưởng dự kiến đối tượng tăng, giảm và nhu cầu chi khác trong năm. Hàng
năm, BHXH tỉnh lập dự toán chi các chế độ BHXH trên địa bàn toàn tỉnh
theo hướng dẫn của BHXH Việt Nam. Dự toán chi hàng năm của BHXH
tỉnh được lập trên cơ sở tổng hợp dự toán chi BHXH được duyệt của
12
Luận văn tốt nghiệp
BHXH huyện và số chi trực tiếp tại BHXH tỉnh, lập thành 4 bản : 1 bản
lưu tại tỉnh, 1 bản gửi kho bạc nhà nước tỉnh, 1 bản gửi Bộ Tài chính, 1
bản gửi BHXH Việt Nam trước ngày 15/9 năm trước. Dự toán chi hàng
năm của BHXH tỉnh là chính thức khi được BHXH Việt Nam và Hội đồng
quản lý BHXH Việt nam duyệt.
* Tổ chức chi trả BHXH:
Chi trả BHXH cũng được thực hiện bằng chuyển khoản. Hàng
tháng, căn cứ vào bản sao quyết định hưởng chế độ BHXH và danh sách
của đối tượng tăng, giảm do phịng Quản lý chế độ Chính sách chuyển
sang và danh sách báo giảm do BHXH huyện gửi đến, phịng Kế hoạch Tài
chính kiểm tra lại số liệu (đối tượng, số tiền) để lập danh sách chi trả lương
hưu và trợ cấp BHXH, tổng hợp danh sách chi trả, danh sách đối tượng
hưởng trợ cấp một lần và truy lĩnh, lập chi tiết cho từng đối tượng và tách
riêng thành 2 nguồn (ngân sách Nhà nước, Quỹ BHXH).
(1) BHXH huyện chi trả cho các đối tượng là người lao động đang
làm việc gồm: đối tượng hưởng trợ cấp một lần theo Điều 28 Điều lệ
BHXH, người bị tai nạn lao động bệnh nghề nghiệp hưởng chế độ 1 lần,
mai táng phí, tuất một lần và trợ cấp một lần đối với người nghỉ hưu có
trên 30 năm đóng BHXH ở các đơn vị sử dụng lao động thuộc BHXH tỉnh
sau.
BHXH tỉnh lập báo cáo quyết toán trên cơ sở tổng hợp quyết toán
của BHXH các huyện, thị và việc chi thực tế của BHXH tỉnh :
+ Lập 2 bộ báo cáo chi lương hưu và trợ cấp BHXH tách nguồn đảm
bảo, kèm theo biểu thuyết minh đối tượng tăng (giảm) hưởng BHXH do 2
nguồn đảm bảo. Một bộ gửi ban quản lý chi BHXH Việt Nam, một bộ lưu
lại tỉnh.
+ Hàng tháng, căn cứ vào danh sách không phải trả lương hưu và trợ
cấp BHXH của BHXH các huyện, thị lập biểu tổng hợp không phải trả
lương hưu và trợ cấp BHXH toàn tỉnh và lưu lại tỉnh.
+ Hàng quý, tổ chức xét duyệt báo cáo chi ốm đau, thai sản, dưỡng
sức do BHXH huyện duyệt chi báo cáo chi trả trực tiếp cho các đối tượng
BHXH tỉnh quản lý để lập : 2 bản báo cáo tổng hợp chi ốm đau, thai sản,
dưỡng sức ; 2 bản báo cáo thu hồi kinh phí (nếu có) và biểu thống kê số
chi trả trợ cấp ốm đau, thai sản, dưỡng sức, một bản lưu lại BHXH tỉnh,
một bản gửi ban quản lý chi BHXH Việt Nam trước ngày 15 tháng đầu của
quý sau.
+ Hàng quý BHXH tỉnh lập báo cáo tổng hợp đóng Bảo hiểm y tế
cho đối tượng hưởng BHXH theo quy định, để làm căn cứ thanh toán và
cuối năm thanh lý hợp đồng Bảo hiểm y tế.
* Thẩm định, xét duyệt chi các chế độ BHXH :
Hàng tháng hoặc quý, BHXH tỉnh xét duyệt, quyết toán chi các chế
độ BHXH cho BHXH huyện theo các chế độ kế toán quy định. Đồng thời
căn cứ vào kết quả thẩm định của các đối tượng hưởng chế độ, chính sách
14
Luận văn tốt nghiệp
BHXH do phịng chế độ chính sách chuyển đến, Phịng Kế hoạch Tài
được thực hiện theo quy định của Bộ lao động và được cụ thể hoá bằng
Điều lệ BHXH ban hành kèm theo Nghị định 12/CP ngày 26/1/1995 của
Chính phủ. Nhưng nghị định này được bổ sung bằng NĐ số 01/2003/NĐ CP ngày 09/01/2003 của Chính phủ về việc sửa đổi, bổ sung một số điều
của Điều lệ Bảo Hiểm Xã Hội ban hành.
Hệ thống BHXH Việt Nam ra đời có 61 cơ quan tại 61 tỉnh, thành
trong cả nước.
Ngày 11/7/1995, BHXH huyện Cẩm Xuyên chính thức được thành
lập theo quyết định của BHXH tỉnh Hà Tĩnh và BHXH Việt Nam, cơ sở
biên chế từ cơng đồn Lao động và Phịng thương binh xã hội chuyển
sang, chịu sự quản lý theo ngành dọc:
16
Luận văn tốt nghiệp
• Bảo hiểm xã hội Việt Nam
• Bảo hiểm xã hội tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương
• Bảo hiểm xã hội huyện thị, thành phố thuộc tỉnh.
BHXH tỉnh nói chung và BHXH Huyện Cẩm Xuyên nói riêng là đơn
vị dự toán cấp 3 của hệ thống BHXH Việt Nam, chịu sự lãnh đạo, chỉ đạo
trực tiếp của BHXH tỉnh Hà Tĩnh.
2. Cơ cấu tổ chức của BHXH Huyện Cẩm Xuyên.
BHXH huyện Cẩm Xuyên có cơ cấu tổ chức theo sơ đồ sau:
Sơ đồ tổ chức của BHXH Huyện Cẩm Xuyên
BHXH Tỉnh
BHXH Huyện
Giám đốc BHXH
Huyện
Bộ phận kế toán thu:
Thu BHXH các đơn vị trực thuộc thành phố, tổ chức thực hiện để
hoàn thành kế hoạch hàng năm và phấn đấu thu năm sau cao hơn năm
trước, tận thu các đơn vị tồn đọng nợ…
3. Nhiệm vụ và quyền hạn cụ thể của BHXH huyện Cẩm Xuyên.
Huyện Cẩm Xuyên có địa bàn gồm 27 xã có đối tượng hưởng lương
hưu và trợ cấp BHXH hàng tháng hơn 11.555 người, trên 85 đơn vị tham
gia BHXH.
+ Nhiệm vụ:
BHXH huyện Cẩm Xuyên là cơ quan trực thuộc BHXH tỉnh Hà
Tĩnh, thực hiện nhiệm vụ do BHXH tỉnh giao, bao gồm:
- Tiếp nhận đăng ký hưởng chế độ BHXH do BHXH tỉnh chuyển đến.
- Thực hiện việc đôn đốc, theo dõi nộp BHXH đối với người sử
dụng lao động và người lao động trên địa bàn huyện.
- Tổ chức mạng lưới hoặc trực tiếp chi trả các chế độ BHXH cho
người được hưởng trên địa bàn huyện.
+ Quyền hạn:
- Tạm ngừng hoặc từ chối chi trả cho đối tượng hưởng BHXH khi
có kết luận của cơ quan nhà nước có thẩm quyền về hành vi sai phạm để
hưởng chế độ BHXH.
- Uỷ quyền cho đơn vị sử dụng lao động chi trả trợ cấp ốm đau, thai sản.
4. Khó khăn, thuận lợi
Khó khăn:
– Là đơn vị có đông đối tượng hưởng lương hưu và trợ cấp hàng tháng
(hơn 15.579 người) lại thường xuyên biến động.
– BHXH của huyện chưa nắm chắc tình hình tăng , giảm đối tượng,
18
2002
Số lao động(người)
3.196
3.260
3300
(Nguồn số liệu : BHXH huyện Cẩm Xuyên)
Dựa vào bảng số liệu trên có thể thấy, số lao động tham gia BHXH ở
huyện Cẩm Xuyên tăng dần qua các năm. Năm 2001 tăng 64 người so với
năm 2000 tương ứng với tỷ lệ tăng là 2%, còn năm 2002 tăng 40 người so
với năm 2001 tức là tăng 1.2%. Nguyên nhân của sự tăng thêm này là do
19
Luận văn tốt nghiệp
nền kinh tế xã hội phát triển. Mặt khác do sự tuyên truyền hướng dẫn tận
tình của cán bộ trong cơ quan mà mọi người lao động cũng như người sử
dụng lao động hiểu rõ tầm quan trọng của BHXH và sẵn sàng tham gia
đóng BHXH.
Về đối tượng được hưởng BHXH.
Từ khi mới thành lập, BHXH Cẩm Xuyên được tỉnh Hà tĩnh giao cho
quản lý gần 7000 lao động thuộc địa bàn huyện Cẩm Xuyên. Và tính đến
nay số đối tượng hưởng BHXH thường xuyên trên địa bàn huyện được thể
hiện dưới bảng thống kê sau :
Bảng 2 : Số lao động hưởng BHXH ở huyện cẩm Xuyên 2000-2002
Năm
2000
2001
2002
Số lao động (người)
độ và các biểu mẫu mới.
- Đối chiếu thu hàng quý cũng như thanh toán chế độ ốm đau, thai sản
kịp thời, chính xác được cơ sở ghi nhận.
- Kết hợp chặt chẽ với phòng Lao động- Thương binh và Xã hội
huyện, Cơng đồn lao động huyện và uỷ ban nhân dân các xã trong việc
vận động hướng dẫn cơ sở tư nhân có sử dụng từ 10 lao động trở lên thực
hiện chế độ BHXH theo qui định của pháp luật.
Nhờ những biện pháp trên, BHXH đã xác định tương đối đầy đủ số
đơn vị đóng trên địa bàn huyện cùng với số lao động và tổng quỹ tiền
lương để xác định được số thu BHXH. Nhìn chung, công tác thu đạt được
kết quả tốt, tổng thu BHXH năm sau cao hơn năm trước. Số đơn vị và số
lao động tham gia BHXH tăng lên cũng là một nguyên nhân cơ bản làm
cho số thu của huyện Cẩm xuyên tăng lên. Thực tế, số thu của BHXH
huyện Cẩm xuyên trong những năm qua như sau :
Bảng 3 : Công tác thu BHXH ở huyện Cẩm Xuyên 2000-2002
Năm
Kế hoạch thu
Số tiền thu được
(đơn vị : triệu VNĐ)
(đơn vị : triệu VNĐ)
2000
3.017
3.014
2001
3.610
3.613
2002
3.660
3.590
2000-2002
Chỉ
Chi từ ngân sách
Chi từ
Tỉ lệ chi từ ngân
tiêu
Nhà nước
quỹ BHXH
sách so với tổng chi
(đơn vị:
(đơn vị :
(đơn vị:triệuVNĐ)
triệuVNĐ)
triệuVNĐ)
năm
2000
2001
2002
16.110,875
1.101,954
93,60%
18.661,953
1.131,584
94,28%
18.689,492
1.609,396
92,07%
(Nguồn số liệu : BHXH huyện Cẩm Xuyên)
Công tác đối chiếu tờ khai và cấp sổ BHXH.
người tham gia BHXH đều nằm trong đối tượng bắt buộc. Các chủ sử dụng
lao động trong các doanh nghiệp ngoài quốc doanh ln tìm cách tránh né
hoặc cố tình vi phạm luật lao động, kí hợp đồng ngắn hạn, thậm chí khơng
kí hợp đồng lao động, kí quyết định lương thấp hơn mức hưởng để khơng
thực hiện tốt việc trích nộp BHXH hoặc thực hiện hiện ở mức tượng trưng
nhằm đối phó.
- Nhận thức của người lao động cịn hạn chế, chưa thấy rõ được ý
nghĩa của 5% tiền lương đóng BHXH để hưởng cao hơn do có phần của
chủ sử dụng lao động đóng 15% tổng quỹ lương và được Nhà nước hỗ trợ,
là lợi ích thiết thực lâu dài như ốm đau, thai sản…Bên cạnh đó cịn nhiều
cơ quan chầy ỳ, né tránh nợ BHXH ý thức chấp hành điều lệ BHXH cịn
lỏng lẻo. Do đó cần phải có những luật định chặt chẽ hơn.
- Địa bàn huyện rộng lớn, số đơn vị đóng trên địa bàn nhiều, số lao
động đông trong khi số cán bộ làm việc tại BHXH huyện cịn rất ít, nơi làm
việc chật hẹp… các đơn vị sử dụng, thường ỷ vào cán bộ BHXH (trong
việc tăng giảm và đối chiếu mức đóng) nên cán bộ cơng nhân ở phịng
BHXH phải làm việc rất căng thẳng.
Tất cả những khó khăn đó đã trực tiếp hoặc gián tiếp gây ra ảnh hưởng
không nhỏ đến việc thực hiện công tác BHXH trên địa bàn huyện.
23
Luận văn tốt nghiệp
7. Phương hướng phát triển BHXH của huyện Cẩm Xuyên trong
thời gian tới.
Nhằm phát triển BHXH huyện Cẩm Xuyên năm 2003 cơ quan cố
gắng phấn đấu để hoàn thành tốt những kế hoạch đã đề ra, cụ thể :
- Công tác đốc thu đạt chỉ tiêu tỉnh giao.
- Cơng tác chi lương đảm bảo an tồn đúng đối tượng, chính sách và
Luận văn tốt nghiệp
Để thấy rõ hơn về hoạt động này tại BHXH huyện Cẩm Xuyên chúng
ta cùng đi vào nghiên cứu các chế độ chi trả.
1. Tổ chức chi trả các chế độ BHXH tại huyện Cẩm Xuyên
Phần chi trả lương hưu và trợ cấp BHXH sẽ giao cho UBND các xã
chịu trách nhiệm chi tận tay người hưởng.
Phần chi trả 3 chế độ ốm đau, thai sản và dưỡng sức chuyển cho người
lao động thông qua các chủ sử dụng lao động.
Còn danh sách bảng lương được lập trước một tháng và gửi lên BHXH
tỉnh Hà tĩnh để BHXH tỉnh quản lý chính xác số chi của huyện. Vào ngày 4
hàng tháng, cơ quan sẽ đi lĩnh tiền ở Kho bạc và chi trả lương hưu và trợ
cấp BHXH, BHXH huyện luôn tranh thủ sự lãnh đạo, chỉ đạo của huyện
uỷ, uỷ ban nhân dân huyện, phối kết hợp chặt chẽ với các phường trong
việc rà soát, nắm chắc sự biến động của các đối tượng hưởng lương hưu và
trợ cấp BHXH, nhờ đó đã kịp thời phát hiện và xử lý các trường hợp hưởng
sai, hưởng quá thời gian...Đồng thời, cơ quan cũng phân công cán bộ theo
dõi chi trả lương hưu và trợ cấp BHXH của từng xã, tổ chức kiểm tra luân
phiên việc chi trả lương hưu và trợ cấp của các xã, qua đó kịp thời cùng xã
giải quyết những phát sinh hoặc rút kinh nghiệm để tổ chức chi trả ngày
càng tốt hơn.
Mặc dù đối tượng hưởng lương hưu và trợ cấp BHXH đông, số tiền
chi trả lớn song BHXH huyện đã cùng với các xã có sự tham gia tích cực
các đồng chí cơng an trong huyện đã thực hiện chi trả kịp thời, đủ số, đúng
đối tượng, an toàn tuyệt đối, đảm bảo đến tận tay người hưởng trước ngày
10 hàng tháng.
2. Thực hiện chi trả các chế độ
a. Chi trả chế độ ốm đau.
Những người bị ốm đau, tai nạn (Khơng phải tai nạn lao động)
có xác nhận của y tế phải nghỉ việc thì được hưởng trợ cấp ốm đau thay