BỘ GIÁO DỤC VÀ ðÀO TẠO
TRƯỜNG ðẠI HỌC NÔNG NGHIỆP HÀ NỘI
----------





---------- PHẠM ðÌNH QUÂN NGHIÊN CỨU BỆNH THÁN THƯ (Colletotrichum spp)
HẠI QUẢ ỚT TẠI HẢI DƯƠNG VỤ ðÔNG XUÂN
NĂM 2008 - 2009 VÀ BIỆN PHÁP PHÒNG TRỪ LUẬN VĂN THẠC SĨ NÔNG NGHIỆP

Chuyên ngành: BẢO VỆ THỰC VẬT
Mã số: 60.62.10

Người hướng dẫn khoa học: TS. ðỖ TẤN DŨNG HÀ NỘI - 2009


Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Nông nghiệp ………………………
iiLỜI CẢM ƠN

ðể thực hiện và hoàn thành tốt luận văn này trước hết tôi xin gửi lời
cảm ơn sâu sắc tới TS. ðỗ Tấn Dũng ñã hướng dẫn, giúp ñỡ, dìu dắt tận tình
trong suốt thời gian tôi thực hiện luận văn.
Tôi xin cảm ơn các thầy cô giáo và cán bộ Viện sau ðại học và Bộ môn
Bệnh cây, Khoa Nông học - Trường ðại học Nông nghiệp - Hà Nội ñã quan
tâm và tạo ñiều kiện cho tôi thực hiện luận văn.
Tôi xin trân trọng cảm ơn tới Ban lãnh ñạo, cán bộ CNVC Chi cục Bảo
vệ thực vật tỉnh Hải Dương, UBND huyện Bình Giang, Trạm BVTV huyện
Bình Giang ñã tạo ñiều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện
ñề tài.
Tôi xin gửi lời cảm ơn tới các cán bộ CNVC Trạm BVTV huyện Cẩm
Giang, Ninh Giang, Kim Thành, các ñồng chí trong Ban chủ nhiệm HTX, các
hộ nông dân xã Cẩm Sơn - Cẩm Giàng, Hoàng Hanh - Ninh Giang, Kim Tân -
Kim Thành ñã tạo ñiều kiện và giúp ñỡ tôi tiến hành ñề tài ñược thuận lợi.
Tôi xin cảm ơn tới sự giúp ñỡ của gia ñình, bạn bè và người thân luôn
bên cạnh ñộng viên giúp ñỡ tôi hoàn thành luận văn.
Hà Nội, ngày 12 tháng 10 năm 2009
Tác giả luận văn
Phạm ðình Quân


MỞ ðẦU
1
1.1
ðặt vấn ñề
1
1.2
Mục ñích, yêu cầu
3
1.2.1.
Mục ñích
3
1.2.2.
Yêu cầu
3
2.
TỔNG QUAN TÀI LIỆU
4
2.1.
Những nghiên cứu ngoài nước
4
2.1.1.
Lược sử cây ớt và tình hình sản xuất ớt trên thế giới
4
2.1.2
Nghiên cứu về thành phần bệnh nấm hại ớt
5
2.1.3. Nghiên cứu về các loài nấm Colletotrichum sp gây bệnh thán
thư ớt
7
2.1.4.

3.3.
Vật liệu nghiên cứu
29
3.4.
Nội dung nghiên cứu
30
3.4.1. ðiều tra thành phần bệnh nấm hại một số giống ớt cay tại tỉnh
Hải Dương năm 2008 - 2009
30
3.4.2. ðiều tra tình hình phát sinh và gây hại của bệnh thán thư
Colletotrichum sp hại trên một số giống ớt tại tỉnh Hải Dương
30
3.4.3. Nghiên cứu ñặc ñiểm hình thái, sinh học và thời kỳ tiềm dục
của nấm Colletotrichum sp gây bệnh thán thư ớt tại tỉnh Hải
Dương năm 2008 - 2009
30
3.4.4. Lây nhiễm bệnh nhân tạo, xác ñịnh thời kỳ tiềm và mức ñộ
nhiễm bệnh của quả ớt
31
3.4.5. Khảo sát ảnh hưởng của một số loại thuốc hoá học ñến nấm
Colletotrichum sp gây bệnh thán thư ớt trong phòng thí
nghiệm và ngoài ñồng ruộng.
31
3.5.
Phương pháp nghiên cứu
31
3.5.1. Phương pháp ñiều tra thành phần và mức ñộ phổ biến bệnh
nấm hại ớt trên ñồng ruộng
31
3.5.2.

40
4.1. ðiều tra thành phần bệnh nấm hại một số giống ớt cay tại
tỉnh Hải Dương năm 2008 - 2009
40
4.1.1. Thành phần bệnh nấm hại ớt (Hot chilli F1) vụ hè thu năm
2008 tại xã Cẩm Sơn - huyện Cẩm Giàng - tỉnh Hải Dương
42
4.1.2. Thành phần bệnh nấm hại ớt (Cay lai F1 số 20) vụ ñông xuân
năm 2008 - 2009 tại xã Hoàng Hanh - huyện Ninh Giang -
tỉnh Hải Dương
42
4.1.3. Thành phần bệnh nấm hại ớt (Chỉ thiên) vụ xuân hè năm
2009 tại xã Kim Tân - huyện Kim Thành - Hải Dương
43
4.2. Kết quả ñiều tra tình hình phát sinh và gây hại của bệnh
thán thư Colletotrichum sp hại trên một số giống ớt tại tỉnh
Hải Dương
45
4.2.1. Triệu chứng bệnh thán thư hại ớt
45
4.2.2. Kết quả ñiều tra diễn biến bệnh thán thư hại ớt (giống ớt Hot
chilli F1) vụ hè thu năm 2008 tại xã Cẩm Sơn - huyện Cẩm
Giàng - tỉnh Hải Dương
48
4.2.3. Ảnh hưởng của chế ñộ luân canh cây ớt (Hot chilli F1) ñến
khả năng gây hại của bệnh thán thư
50
4.2.4. Kết quả ñiều tra diễn biến tỷ lệ 2 loài nấm Colletotrichum
capsici và Colletotrichum gloeosporioides gây bệnh thán thư
trên quả ớt Hot chilli F1 vụ hè thu năm 2008 tại xã Cẩm Sơn -

của nấm Colletotrichum gloeosporioides trên môi trường PGA
ở 25
o
C
79
4.4.2. Khảo sát hiệu lực của một số loại thuốc trừ nấm phòng trừ
bệnh thán thư hại ớt vụ xuân hè năm 2009 tại xã Kim Tân -
huyện Kim Thành - Hải Dương
81
5. KẾT LUẬN VÀ ðỀ NGHỊ
85
5.1. Kết luận
85
5.2. ðề nghị
86
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Nông nghiệp ………………………
viiDANH MỤC CÁC BẢNG SỐ LIỆU
Số bảng Tên bảng Trang
Bảng 4.1. Thành phần bệnh nấm hại cây ớt cay vụ hè thu, ñông xuân và
xuân hè năm 2008 - 2009 tải Hải Dương
41
Bảng 4.2. Tỷ lệ % vị trí quả ớt (Hot chilli F1) bị nấm Colletotrichum sp
gây hại vụ hè thu năm 2008 tại xã Cẩm Sơn - Cẩm Giàng - Hải
Dương
48
Bảng 4.3. Diễn biến của bệnh thán thư hại ớt (Hot chilli F1) vụ hè thu
năm 2008 tại Cẩm Sơn - Cẩm Giàng - Hải Dương
Bảng 4.12. Ảnh hưởng của nhiệt ñộ ñến sự phát triển của nấm
Colletotrichum gloeosporioides trên môi trường PGA
69
Bảng 4.13. Ảnh hưởng của pH ñến sự phát triển của nấm Colletotrichum
capsici trên môi trường PGA
71
Bảng 4.14. Ảnh hưởng của pH ñến sự phát triển của nấm Colletotrichum
gloeosporioides trên môi trường PGA
72
Bảng 4.15. Ảnh hưởng của phương pháp lây nhiễm ñến mức ñộ nhiễm
bệnh thán thư trên quả ớt chín (Hot chilli F1)
74
Bảng 4.16. Ảnh hưởng của phương pháp lây nhiễm ñến mức ñộ nhiễm
bệnh thán thư trên quả ớt xanh (Hot chilli F1)
74
Bảng 4.17. Ảnh hưởng của phương pháp lây nhiễm nấm Colletotrichum
sp ñến mức ñộ nhiễm bệnh thán thư trên quả ớt xanh có sát
thương của một số giống ớt trồng tại Viện nghiên cứu rau quả
- Gia Lâm - Hà Nội
77
Bảng 4.18. Ảnh hưởng của một số thuốc hoá học ñến sự phát triển nấm
Colletotrichum gloeosporioides trên môi trường PGA ở 25
0
C
80
Bảng 4.19. Bảng 4.19. Ảnh hưởng của một số thuốc hoá học ñến sự hình
thành bào tử nấm Colletotrichum gloeosporioides trên môi
trường PGA ở 25

2009 tại xã Kim Tân - huyện Kim Thành - Hải Dương
57
Hình 4.6. Ảnh hưởng của môi trường dinh dưỡng ñến sự phát triển của
nấm Colletotrichum capsici
65
Hình 4.7. Ảnh hưởng của môi trường dinh dưỡng ñến sự phát triển của
nấm Colletotrichum gloeosporioides
66
Hình 4.8. Ảnh hưởng của nhiệt ñộ ñến sự phát triển của nấm
Colletotrichum capsici trên môi trường PGA
68
Hình 4.9. Ảnh hưởng của nhiệt ñộ ñến sự phát triển của nấm
Colletotrichum gloeosporioides trên môi trường PGA
69
Hình 4.10. Ảnh hưởng của pH ñến sự phát triển của nấm
Colletotrichum capsici trên môi trường PGA
71
Hình 4.11. Ảnh hưởng của pH ñến sự phát triển của nấm
Colletotrichum gloeosporioides trên môi trường PGA
72
Hình 4.12. Diễn biến tỷ lệ bệnh thán thư trên các công thức trong thí
nghiệm khảo sát hiệu lực của một số loại thuốc trừ bệnh
81
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Nông nghiệp ………………………
xthán thư hại ớt (Chỉ thiên) vụ xuân năm 2009 tại xã Kim Tân
- Kim Thành - Hải Dương
Hình 4.13. Hiệu lực của một số loại thuốc trừ bệnh thán thư hại ớt (Chỉ

Ảnh 4.11. Quả ớt (Hot chilli F1) nhiễm bệnh thán thư bỏ lại trên
ruộng tại xã Cẩm Sơn - Cẩm Giàng - Hải Dương
96
Ảnh 4.12. Triệu chứng bệnh thán thư trên quả ớt ương (Hot chilli F1)
do nấm Colletotrichum capsici
96
Ảnh 4.13. Triệu chứng bệnh thán thư trên quả ớt xanh (Hot chilli F1)
do nấm Colletotrichum gloeosporioides
97
Ảnh 4.14. Triệu chứng bệnh thán thư trên quả ớt chín (Chỉ thiên) do
nấm Colletotrichum gloeosporioides
97
Ảnh 4.15. Triệu chứng bệnh thán thư trên quả ớt chín (Chỉ thiên) do
nấm Colletotrichum gloeosporioides
98
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Nông nghiệp ………………………
xii
Ảnh 4.16. Triệu chứng bệnh thán thư trên quả ớt xanh (Chỉ thiên) do
nấm Colletotrichum gloeosporioides
98
Ảnh 4.17. Triệu chứng bệnh thán thư trên quả ớt xanh (Chỉ thiên) do
nấm Colletotrichum gloeosporioides
99
Ảnh 4.18. Bào tử nấm Colletotrichum gloeosporioides 99
Ảnh 4.19. Triệu chứng bệnh thán thư trong lây nhân tạo nấm
Colletotrichum gloeosporioides trên quả ớt Hot chilli F1
100

quan trọng, làm gia vị, mùi thơm và màu sắc. Quả ớt giúp làm giảm nhiễm sạ
và cholesterol, giàu vitamin A và C, nhiều khoáng kali, axit folic và vitamin
E. Trong quả ớt tươi có chứa nhiều vitamin C hơn so với quả thuộc họ cây có
múi và chứa nhiều vitamin A hơn so với củ cà rốt. Hai nhóm chất hoá học
quan trọng trong ớt là capsaicinoit và carotenoit. Capsaicinoit là alkaloit tạo ra
vị cay cho quả ớt. Một số lượng lớn carotenoit cung cấp giá trị dinh dưỡng
cao và màu sắc cho quả ớt [35].
Ở Việt Nam diện tích trồng ớt cay ở các vùng ớt tập trung vào khoảng
3000 ha, năm cao nhất (1998) lên tới 5700ha. Vùng trồng ớt chuyên canh tập
trung chủ yếu ở khu vực miền trung: Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên
Huế. Sản phẩm ớt bột hiện ñứng vị trí thứ nhất trong mặt hàng rau - gia vị
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Nông nghiệp ………………………
2xuất khẩu [17]. Ớt là cây dễ trồng, không kén ñất, thích hợp với nhiều vùng
sinh thái do vậy tiềm năng phát triển cây ớt ở nước ta rất to lớn. Khác với các
loại rau khác, quả ớt có thể thu hoạch nhiều lần, sơ chế hay chế biến ñơn giản
(phơi khô, bột, tương…), với ñặc ñiểm này cây ớt khắc phục ñược tính rủi ro
của thị trường, giữ giá cả ổn ñịnh, ñảm bảo ñược lợi ích cho người sản xuất.
Do giá trị to lớn mà cây ớt mang lại, hiện nay diện tích trồng ớt không những
ở phía Nam mà ñã ñược mở rộng ra các tỉnh thuộc khu vực phía Bắc [14].
Hải Dương là một tỉnh thuộc khu vực ñồng bằng Bắc Bộ, những năm
gần ñây cây ớt ñược coi là cây trồng hàng hoá, nhiều vùng trồng ớt xuất khẩu
ñã hình thành ñem lại hiệu quả kinh tế cao cho nhiều hộ nông dân. Theo số
liệu tổng kết diện tích cây trồng hàng năm của Tổng cục thống kê tỉnh Hải
Dương: Diện tích trồng ớt năm 2005 là 1.125ha, năm 2006 là 662ha, năm
2007 là 634ha. Tuy nhiên, trên thực tế cây ớt bị rất nhiều loại sâu bệnh phá
hại như: Bệnh virút, bệnh héo xanh, bệnh nấm, v.v… làm ảnh hưởng trực tiếp
ñến năng suất và chất lượng quả ớt, nhiều khi không cho thu hoạch, nông dân

tại Hải Dương.
- Xác ñịnh nguyên nhân gây bệnh thán thư và tìm hiểu một số ñặc ñiểm
hình thái, sinh học của nấm gây bệnh.
- Tìm hiểu ảnh hưởng của một số yếu tố sinh thái kỹ thuật như giống
ớt, thời vụ trồng, giai ñoạn sinh trưởng, chân ñất ñến bệnh thán thư ớt.
- Khảo sát khả năng phòng trừ bệnh thán thư ớt trong phòng thí nghiệm
và ngoài ñồng ruộng bằng một số thuốc hoá học. Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Nông nghiệp ………………………
42. TỔNG QUAN VẤN ðỀ NGHIÊN CỨU

2.1. Những nghiên cứu ngoài nước
2.1.1. Lược sử cây ớt và tình hình sản xuất ớt trên thế giới
Cây ớt có nguồn gốc rất cổ xưa. Các nhà khảo cổ học ñã tìm thấy quả
ớt khô trong ngôi mộ cổ của Pêru hàng ngàn năm trước [56]. Nhiều tác giả
khảng ñịnh rằng ớt có nguồn gốc từ vùng nhiệt ñới châu Mỹ và ñược trồng
lâu ñời ở Pêru, Mêhicô [61]. Trung tâm khởi nguồn của ớt có thể là Mêhicô
và trung tâm thứ hai là Guatemala. Cây ớt ñược phân bố rộng rãi khắp châu
Mỹ kể cả dạng hoang dại và dạng trồng [47]. Ở châu Âu ñến tận thế kỷ 16 cây
ớt mới ñược biết ñến nhờ Columbus. Từ Tây Ban Nha ớt ñược phát tán rộng
ra ñến vùng ðịa Trung Hải và nước Anh, tiếp tục vào các trung tâm Châu Âu
trong những năm cuối thế kỷ 16. Trước năm 1885 người Bồ ðào Nha ñã
mang ớt từ Barazil ñến Ấn ðộ [23]. Từ cuối thế kỷ 14 ñến ñầu thế kỷ 15, khu

cây họ cà như: cây cà chua, cây bí hè, bí ñông và bí ngô, cây dưa chuột, dưa
hấu và dưa bở ruột xanh; Bệnh héo Fusarium là một bệnh nấm gây hại trên cà
chua, khoai tây, cây họ cà và cây ớt, bệnh ñược tìm thấy ở khắp nơi của nước
Mỹ. Nấm bệnh (Fusarium oxysporum) xâm nhiễm qua rễ vào cây và phát
triển trong cây cản trở sự vận chuyển nước trong cây làm lá bị héo vàng.
Triệu chứng của bệnh thường xuất hiện muộn thông qua hiện tượng các lá già
bị rụng. Tiếp theo là sự lây nhiễm nấm sang các lá non và cuối cùng là cây bị
chết. Trong nhiều trường hợp, chỉ có một cành hoặc một phần của cây có triệu
chứng héo.
Theo Ken Pernezny và Tim Momol (2006) [36] bệnh nấm gây hại trên
cây ớt gồm có: Bệnh chết rạp cây con (do nấm Pythium spp và Rhizoctonia
solani): Cây con trồng từ hạt khi bị nhiễm nấm sẽ xuất hiện vết chết hoại ở trụ
lá mầm và cổ rễ và làm cho cây ñổ gập xuống và chết. Bệnh chết rạp do nấm
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Nông nghiệp ………………………
6Pythium spp gây hại khá phổ biến ở Nam Florida gây chết cây con ngay từ
ñầu vụ; Bệnh ñốm trắng lá (Cercospora capsici): Vết ñốm trên lá có hình tròn
thô giáp, ở giữa vết bệnh có màu nâu vàng nhạt tới trắng và có viền màu nâu
ñen. Bệnh ñốm trắng lá gây hại nặng là nguyên nhân gây rụng lá và làm giảm
năng suất ruộng ớt; Bệnh ñốm xám lá (Stemphylium solani): Vết ñốm trên lá
có dạng gần giống hình tròn, các vết ñốm ban ñầu có màu nâu sau chuyển
sang màu nâu sáng tới sáng trắng với thương tổn bị lõm ở giữa vết bệnh và
viền vết bệnh có màu nâu tới ño ñỏ. Các vết ñốm có thể xuất hiện trên thân,
cuống lá hoặc cuống quả nhưng không xuất hiện trên quả và cánh hoa. Bệnh
ñốm xám lá rất hiếm thấy ở Florida; Bệnh sương mai do nấm Phytophthora
capsici là một bệnh phổ biến và hại nghiêm trọng ở Floria. Bệnh có thể xâm
nhiễm vào các bộ phận khác nhau trên cây ớt. Bệnh làm chết cây con cũng
như thối rễ, thối thân, héo lá và thối quả ớt. Sự lây nhiễm của bệnh lên thân

Canada và Oklahoma năm 1999. Bệnh gây hại trên cả ớt cay, ớt ngọt và ớt
chuông ở tất cả các tỉnh ở California từ những năm 1990 [44].
2.1.3. Nghiên cứu về các loài nấm Colletotrichum sp gây bệnh thán thư ớt
Tác giả Isaac năm 1992 [33] cho rằng tên bệnh thán thư có nguồn từ
tiếng Hy Lạp có nghĩa ‘coal’, cách gọi tên này căn cứ vào việc mô tả ñặc
ñiểm của bệnh là rất tối, thương tổn bị lõm xuống, chứa các khối bào. Nhìn
chung bệnh thán thư do các loài Colletotrichum gây nên thuộc Giới Nấm;
Ngành Ascomycota; Lớp Deuteromycetes; bộ Melanconiales, họ
Melanconiaceae. Giai ñoạn hữu tính là Glomerella. Bệnh thán thư ớt ñược
Halsted (1890) [31] báo cáo ñầu tiên tại New Jersey, USA vào năm 1980,
Halsted ñã mô tả các tác nhân gây ra là Gloeopsorium piperatum và
Colletotrichum nigrum. Arx (1957) xem sự phân loại học này lúc ñó như là
tương ñồng với Colletotrichum gloeosporioides [35].
Bệnh thán thư do nấm Colletotrichum gây ra là một trong số những
bệnh có ý nghĩa kinh tế quan trọng nhất làm giảm năng suất từ 10 ñến 80% ở
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Nông nghiệp ………………………
8một số quốc gia ñang phát triển, ñặc biệt là Thái Lan. Bệnh thán thư gây hại
chủ yếu trên quả ớt chín, gây thiệt hại nghiêm trọng cho quả ớt cả trước và
sau khi thu hoạch [35].
Bệnh thán thư trên ớt ñã ñược nghiên cứu là do các loài nấm
Colletotrichum gây ra bào gồm nấm C. acutatum (Simmonds), Colletotrichum
capsici (Syd.) Butler và Bisby, Colletotrichum gloeosporioides (Penz.) Penz.
và Sacc., và C. coccodes [35].
Năm 1989 tại ðài Loan [60], Suryaningsih xác ñịnh các loài nấm
Colletotrichum capsici, Colletotrichum gloeosporioides, Glomerella
cingulata gây hại trên quả ớt chín, trong ñó 2 loài Colletotrichum capsici và
Colletotrichum gloeosporioides là quan trọng hơn cả.

gloeosporioides ñược xem là phổ biến trên cả quả xanh non và chín [32],
[39]. Nấm C. coccodes gây bệnh thán thư không ñược xem là bệnh nguy hiểm
trên quả ớt [32].
Nấm Colletotrichum gloeosporioides ñược nhóm tác giả Park WM,
Park SH, Lee YS, Ko YH (1987) cho rằng là loài phổ biến trên ớt ở Hàn Quốc
ñã ñược xác ñịnh rõ [50].
Tác giả Pring et al (1995) nhận ñịnh nấm Colletotrichum có thể qua
ñông trên các cây ký chủ khác như các cây họ cà hoặc các cây họ ñậu, tàn dư
thực vật và các quả bị bỏ lại trên ñồng ruộng. Các loài Colletotrichum sản
sinh ra các hạch nấm nhỏ ñể tồn tại ở trạng thái ngủ nghỉ trong ñất giữa mùa
ñông hoặc khi gặp ñiều kiện stress và những hạch nhỏ này có thể sống sót
nhiều năm [54]. Trong ñiều kiện nóng ẩm thông qua mưa và tưới tiêu bào tử
ñính từ trong các ñĩa cành và các hạch nhỏ bị bắn tung téo từ các quả bệnh tới
quả khoẻ và lá cây. Quả bệnh như là một nguồn lây nhiễm cho phép bệnh
phát tán từ cây này sang cây khác trên ñồng ruộng [55].
Sự xâm nhiễm ban ñầu bởi các loài nấm Colletotrichum có liên quan
ñến một loạt các quy trình bao gồm sự tiếp xúc bào tử nên bề mặt cây trồng,
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Nông nghiệp ………………………
10sự nảy mầm của bào tử, sự hình thành giác bám, sự xâm nhập vào biểu bì của
cây, sự phát triển và ñịnh vị vào mô cây và sự sản sinh ra ñĩa cành và bào tử
phân sinh [35].
2.1.4. Nghiên cứu về nấm Colletotrichum gloeosporioides
2.1.4.1. Phân loại nấm
Loài nấm Colletotrichum gloeosporioides có phạm vi biến ñổi rõ nhất
trong các tiêu chuẩn dùng ñể phân loại sự khác nhau giữa các loài
Colletotrichum. Loài nấm này có ñặc ñiểm là bào tử không ñồng nhất trên
môi trường nuôi cấy, chính vì vậy mà việc phân loại chúng rất khó khăn vì

chủng nấm Colletotrichum gloeosporioides khác nhau. Qua quá trình phân lập
mẫu bệnh và phân tích sinh học phân tử, các tác giả ñã phát hiện thấy có sự
biến ñộng rất lớn về kiểu gen, tính ñộc trên cây ký chủ và sự biến ñộng xảy ra
trong nhân mặc dù chưa biết do yếu tố nào gây ra. Sự biến ñộng này cũng tìm
thấy trên cây dâu trồng vùng ôn ñới (Mill P.R & ctv., 1992) [46].
2.1.4.2. Sự phân bố và phạm vi ký chủ của nấm Colletotrichum
gloeosporioides
Theo số liệu của CABI [26] thì nấm Colletotrichum gloeosporioides
gây hại trên hầu hết các loại cây trồng ở 47 nước trên thế giới, ñặc biệt phổ
biến ở vùng nhiệt ñới và vùng á nhiệt ñới. Ở vùng nhiệt ñới giai ñoạn tồn tại
chủ yếu của nấm Colletotrichum gloeosporioides là sống hoại sinh trên mô
chết hoặc những tàn dư của cây trồng. Do ñó trong quá trình ñiều tra thường
xuyên bắt gặp sự xuất hiện của nấm trên ñồng ruộng (Waller, 1992) [66].
Theo K.D. Kim và ctv.,[37],[38] nấm Colletotrichum gloeosporioides
ñược biết ñến là nguyên nhân gây bệnh thán thư trên nhiều loại cây trồng.
Isolated của nấm Colletotrichum gloesporioides từ các ký chủ khác nhau là
không có tính ñặc trưng rõ ràng theo từng cây ký chủ. Phạm vi ký chủ của
nấm có khoảng 70 loại cây trồng khác nhau bao gồm các ký chủ chính như :
ðay (Corchorus), ñậu Lupins (Luinus spp.), ñiều (Anacadium occidentale),
Trường ðại học Nông nghiệp Hà Nội – Luận văn thạc sỹ khoa học Nông nghiệp ………………………
12ñu ñủ, bông, bơ, bưởi, cà chua, cà phê, cam, chanh, cao su, phong lan và các
ký chủ phụ khác như các loại ñậu, bí ngô, dưa, vải.
2.1.4.3. ðặc ñiểm hình thái và sinh học của nấm Colletotrichum
gloeosporioides
Nấm thường xuyên xâm nhiễm trên những phần ñã chết hay những bộ
phận bị tổn thương của cây trồng và thường có mặt trong các mẫu bệnh quan
sát bên ngoài những mô khoẻ. Trong ñiều kiện có ẩm ñộ và nhiệt ñộ cao nấm