Sáng kiến kinh nghiệm: Một số biện pháp nâng cao hiệu quả sinh hoạt chuyên môn ở trường tiểu học - Pdf 81

PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
* Cơ sở lý luận
Công tác sinh hoạt chuyên môn là một hoạt động hết sức quan trọng trong
tất cả các hoạt động của trường học nói chung và trường tiểu học nói riêng. Sinh
hoạt chuyên môn không chỉ giúp mỗi người giáo viên nâng cao năng lực chuyên
môn cho bản thân mà còn là hoạt động tạo điều kiện cho tất cả các giáo viên trao
đổi, hỗ trợ lẫn nhau trong công tác. Qua các buổi sinh hoạt chuyên môn, giáo
viên được bổ sung và nâng cao những kiến thức chuyên môn trong thực tiễn,
những kỹ năng mềm dẻo trong công tác giảng dạy và quản lý học sinh.
Do đó vấn đề sinh hoạt chuyên môn hiện nay đang được các cấp quản lý
giáo dục quan tâm và tìm giải pháp phù hợp để nâng cao chất lượng của buổi
sinh hoạt chuyên mơn thơng qua đó nhằm nâng cao chất lượng dạy và học.
* Cơ sở thực tiễn
Trong những năm qua, công tác sinh hoạt chun mơn ở các trường học
nói chung và Trường tiểu học số 2 thị trấn Tân Uyên nói riêng đã được tổ chức
thực hiện thường xuyên. Song các buổi sinh hoạt chuyên môn thường diễn ra
theo hai hình thức: Hội thảo theo chuyên đề và dự giờ trao đổi, rút kinh nghiệm.
Với các nội dung như triển khai học tập các văn bản chỉ đạo về chuyên môn của
cấp trên, tập huấn phương pháp dạy học thường do Ban giám hiệu triển khai.
Bên cạnh đó là việc tổ chức thảo luận, dự giờ trao đổi kinh nghiệm về một số bài
học. Cả hai hình thức trên đã được thực hiện khá tốt góp phần nâng cao chất
lượng giáo dục toàn diện cho học sinh. Tuy nhiên các buổi sinh hoạt chun
mơn hiện nay cịn bộc lộ nhiều vấn đề bất cập cần phải thay đổi. Cịn có tình
trạng đơn điệu cả về hình thức và nội dung, chưa đạt hiệu quả cao, một số giáo
viên còn chưa chú trọng tự học tự bồi dưỡng chun mơn. Đó là, chất lượng các
buổi sinh hoạt chun mơn cịn chưa cao. Nội dung sinh hoạt chuyên đề chưa
được chú trọng, cịn nhiều hạn chế. Trong một trường học nói chung và trong
các tổ chun mơn nói riêng, do đặc thù nội dung sinh hoạt của từng tổ khối
khác nhau nên khối lượng công việc các tổ khối cũng sinh hoạt khác nhau. Do
đó, việc tổ chức các hoạt động trong tổ chuyên môn cần phải được chú trọng.

viên trong việc thực hiện đạo đức nghề nghiệp, trau dồi nghiệp vụ tay nghề,
nghiệp vụ sư phạm trong sự nghiệp trồng người mà Đảng và Nhà nước đã tin
tưởng giao cho những người làm công tác dạy học.
Thực hiện chuyên đề này chúng tôi hy vọng sẽ góp phần nâng cao chất
lượng buổi sinh hoạt chun mơn, qua đó nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên
và góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường.
4. Điểm mới của SKKN
Thay đổi được tư duy của những người điều hành công tác sinh hoạt
chuyên môn. Thay đổi được nhận thức, cách nghĩ, cách vận dụng vào thực tiễn
của những người trực tiếp làm cơng tác giảng dạy. Trong đó điểm nổi bật là tinh
thần dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm của mỗi cá nhân khi thực hiện
nhiệm vụ được phân công.
Những biện pháp được đưa ra thực hiện đảm bảo tính khoa học, phù hợp
với mỗi giáo viên, mỗi tổ khối và sát với thực tế.
Khi áp dụng các biện pháp đó, mỗi giáo viên cảm thấy thoải mái, tự tin
hứng thú khi tham gia sinh hoạt chun mơn. Từ đó, mỗi giáo viên đã tự học hỏi
và nâng cao năng lực chuyên môn, kĩ năng sư phạm và phát huy khả năng sáng
tạo của mình trong việc áp dụng các phương pháp và hình thức tổ chức dạy học.
Các biện pháp có thể áp dụng được ở tất cả các trường đặc biệt là các
trường vùng sâu, xa có hồn cảnh khó khăn.
PHẦN NỘI DUNG
Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VIỆC SINH HOẠT CHUYÊN MÔN TRONG CÁC
TỔ KHỐI VÀ NHÀ TRƯỜNG
1. Các định nghĩa, khái niệm
Sinh hoạt chuyên môn là hoạt động thường xuyên của nhà trường và là
một trong những hình thức bồi dưỡng chun mơn, nghiệp vụ cho giáo viên,
giúp giáo viên chủ động lựa chọn nội dung, phương pháp dạy học cho phù hợp
với từng đối tượng học sinh của lớp/trường mình.
Để một buổi sinh hoạt chuyên mơn có hiệu quả, các chun đề phải thỏa

THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG SINH HOẠT CHUN MƠN HIỆN NAY
1. Vài nét về đặc điểm tình hình của nhà trường
Thị trấn Tân Un có tổng diện tích tự nhiên 7.035,91ha. Phía Đơng giáp
với xã Trung Đồng. Phía Tây giáp xã Mường Khoa. Phía Bắc giáp xã Phúc Khoa
của huyện Tân Uyên và huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai. Phía Nam giáp xã Thân
Thuộc.
Trường Tiểu học số 2 thị trấn Tân Uyên nằm dọc quốc lộ 32, cách trung
tâm huyện 4 km. Cơ sở vật chất của nhà trường được nhà nước đầu tư xây dựng
tương đối đảm bảo. Tập thể nhà trường nhiều năm đã được Ủy ban nhân dân
huyện Than Uyên và Tân Uyên tặng giấy khen; nhiều giáo viên đã đạt danh hiệu
Lao động Tiên tiến, Chiến sỹ thi đua trong nhiều năm.
Quy mô trường lớp, học sinh tiếp tục được ổn định, kế hoạch năm học
2013-2014: Trường Tiểu học số 2 Thị trấn Tân Uyên có 16 lớp với 421 học sinh
đạt tỷ lệ 26,3 HS/ lớp. Trường gồm 3 điểm trường, điểm trung tâm nằm ở vị trí
thuận lợi trên trục đường quốc lộ 32, điểm trường xa nhất 03km, trường gần
thôn bản, đường đi lại thuận lợi cho học sinh đi học.
Theo quyết định chuẩn y của Phòng giáo dục và Đào tạo Tân Uyên, nhà
trường được chia làm 3 tổ chuyên môn gồm: tổ 1, tổ 2-3 và tổ 4-5. Sự phân công
3


nhiệm vụ trong các tổ sẽ dựa vào năng lực của các giáo viên và dựa vào số
lượng học sinh trong từng tổ khối. Người làm tổ trưởng phải là người có năng
lực quản lý, có năng lực chun mơn trong tổ.
2. Thực trạng
2.1 Thuận lợi
Được sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo sát sao của Huyện ủy, Hội đồng nhân
dân, UBND huyện, UBND Thị trấn, Ban giám hiệu nhà trường và các ban ngành
đồn thể đóng trên địa bàn, nhất là việc ban hành các chủ trương, chính sách đầu
tư cho Giáo dục và Đào tạo; công tác tham mưu, quản lý, chỉ đạo của ngành tiếp

thảo luận đánh giá rút kinh nghiệm, một số giáo viên chưa mạnh dạn đóng góp ý
kiến cho đồng nghiệp hoặc có đóng góp cịn nể nang.
- Một số giáo viên cịn chưa mạnh dạn, chưa chịu khó suy nghĩ, chưa dám
chịu trách nhiệm. Chưa có tinh thần cầu thị, cầu tiến cịn thụ động trơng chờ ỷ
4


lại sự điều hành của Ban giám hiệu, của khối trưởng, khối phó và những người
có tuổi nghề, tuổi đời cao hơn.
Chương 3
CÁC BIỆN PHÁP ĐỂ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG BUỔI
SINH HOẠT CHUYÊN MÔN
I. CÁC BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG BUỔI SINH HOẠT
CHUYÊN MÔN
1. Biện pháp 1
* Mục tiêu:
Nâng cao nhận thức, đổi mới tư duy, cách nghĩ, cách làm cho đội ngũ điều
hành và giáo viên.
* Nội dung:
Quán triệt mục đích, ý nghĩa, tầm quan trọng của cơng tác sinh hoạt
chuyên môn trong trường tiểu học.
* Cách thực hiện:
Tổ chức cho giáo viên xác định các nội dung sinh hoạt chuyên môn dựa
trên nhu cầu của từng người đã xác định trong kế hoạch năm học nhằm nâng
cao chất lượng dạy và học.
Nội dung chuyên đề được lựa chọn đa dạng và xuất phát từ các vấn đề
trong thực tế giảng dạy.
Xác định nội dung cơ bản trọng tâm mà đa số giáo viên đều có nhu cầu
bồi dưỡng. Lựa chọn thời gian, địa điểm tổ chức khoa học nhằm phát huy và
khai thác tối đa các nguồn lực cho buổi sinh hoạt chun mơn.

. Các nội dung về phương pháp dạy học theo mơ hình VNEN;
. Về tổ chức lớp học theo mơ hình trường học mới tại Việt Nam như cách
thành lập Hội đồng tự quản; trang trí lớp học (làm Góc học tập, thư viện lớp học,
hòm thư cá nhân, hòm thư góp ý, sơ đồ cộng đồng,...); hướng dẫn và bồi dưỡng
năng lực cho nhóm trưởng, các thành viên, các ban của Hội đồng tự quản lớp học, ...;
. Điều chỉnh tài liệu Hướng dẫn học;
. Sự hợp tác của phụ huynh học sinh và sự phối hợp của cộng đồng với giáo
viên và nhà trường;
. Vai trị của nhóm trưởng, của giáo viên chủ nhiệm lớp;
. Chia sẻ những kinh nghiệm, sáng kiến hay của các giáo viên trong tổ khối,
trong nhà trường và giữa các nhà trường cùng thực hiện mơ hình.
+ Đối với chương trình hiện hành: tập trung vào bồi dưỡng kiến thức Toán,
Tiếng Việt, ...
+ Ngồi ra, có thể thêm những nội dung khác mà thấy cần thiết với giáo
viên và có tác dụng nâng cao chất lượng dạy và học.
- Cần nghiên cứu kỹ các tài liệu, công văn hướng dẫn về nội dung sinh hoạt
chuyên môn được đưa ra.
- Trong kế hoạch cần nêu rõ: nội dung sinh hoạt, người thực hiện, lớp thực
hiện, thời gian - địa điểm thực hiện nội dung,...
3. Biện pháp 3
* Mục tiêu:
Giúp tất cả các giáo viên nắm chắc, xuyên suốt cả ba nội dung chương
trình học: Cơng nghệ giảo dục - Chương trình mơ hình trường học mới VNEN Chương trình giáo dục hiện hành.
* Nội dung:
Tổ chức sinh hoạt chuyên môn giúp tất cả các giáo viên nắm chắc, xuyên
suốt cả ba nội dung chương trình học: Cơng nghệ giảo dục - Chương trình mơ
hình trường học mới VNEN - Chương trình giáo dục hiện hành.
* Cách thực hiện
- Trước khi thực hiện buổi sinh hoạt chuyên môn ở mỗi tổ khối cần thực
hiện tốt công tác chuẩn bị:

+ Phân công trách nhiệm cho các thành viên tham gia cuộc họp sinh hoạt
chuyên môn: Tất cả giáo viên tự nghiên cứu những vấn đề liên quan tới nội dung
sinh hoạt chuyên môn đã xây dựng, phân công người dạy, người chuẩn bị
phương tiện,...
+ Phân công giáo viên hoặc tổ chuyên môn hỗ trợ giáo viên dạy minh họa
hoặc chuẩn bị nội dung chuyên đề, hội thảo.
- Tổ chức buổi sinh hoạt chun mơn:
Trường chúng tơi có 25 giáo viên tiểu học, chuyên ngành trực tiếp tham gia
giảng dạy, tham gia sinh hoạt ở 3 tổ đó là: tổ khối 1 (Có 6 Thành viên); tổ khối
2, 3 (có 9 thành viên); tổ khối 4, 5 (có 10 thành viên). Trong một số buổi sinh
hoạt, thảo luận về chuyên môn ban giám hiệu chia nhóm, mỗi nhóm có đầy đủ
các thành viên của mỗi chương trình học hoặc có sự thay đổi theo khối lớp với
sự luân phiên giữa các chương trình học để giúp nhau nắm bắt cập nhật các nội
dung chương trình.
Các buổi sinh hoạt chun mơn đầu năm tổ chức tại điểm trường chính để
thống nhất các nội dung, hình thức làm việc cho cả năm học. Các buổi sinh hoạt
chuyên môn thường kỳ trong năm, tuỳ từng nhiệm vụ cụ thể mà bố trí sắp xếp
luân phiên sinh hoạt chuyên môn ở tất cả các điểm trường. Tạo điều kiện để học
sinh và giáo viên các điểm trường lẻ cũng có sự tham gia và đánh giá chuyên
môn như ở trường trung tâm.
Các bước tổ chức một buổi sinh hoạt chuyên môn:
Bước 1: Tổ chức thực nghiệm như dạy minh họa, dự giờ, nghiên cứu thực
tế, tham quan, ....
7


Bước 2: Tổ chức trao đổi, thảo luận sau thực nghiệm. Tìm những giải pháp,
biện pháp khả thi phù hợp với khả năng của giáo viên trong tổ chuyên môn. Đưa
ra kết luận, phương hướng áp dụng về nội dung thảo luận.
Bước 3: Thống nhất, áp dụng vào thực tế.

Sau dự giờ giúp giáo viên nắm được trên thực tế trong tiết dạy mà đồng
nghiệp đã thực hiện.
* Nội dung:
Nâng cao chất lượng của hoạt động dự giờ, sau dự giờ trong các buổi sinh
hoạt chuyên môn.
* Cách thực hiện:
Việc dự giờ là để giáo viên thiết kế lại bài học dựa trên thực tế trong tiết
dạy mà đồng nghiệp đã thực hiện. Thực tế tiết dạy giúp chúng ta thấy rõ việc
dạy của giáo viên và ý thức, thái độ, kết quả học tập của học sinh. Việc thảo
luận, rút kinh nghiệm sau giờ dạy là rất quan trọng. Để tạo ra bầu khơng khí mà
trong đó mọi giáo viên có thể thoải mái bày tỏ với đồng nghiệp những ý kiến,
8


chia sẻ những khó khăn mà giáo viên gặp phải trong quá trình dạy học, cần thực
hiện như sau:
- Khuyến khích các giáo viên tự nguyện đăng ký, lựa chọn bài học, chủ
động sáng tạo chuẩn bị bài căn cứ vào mục đích cụ thể của buổi sinh hoạt
chun mơn.
- Tạo khơng gian lớp học thống mát; sắp xếp học sinh, các nhóm, chỗ
ngồi cho người dự giờ đảm bảo, hợp lý để người dự quan sát được giáo viên,
học sinh trong q trình dự giờ.
- Thay đổi mục đích, thay đổi suy nghĩ của việc dự giờ trong buổi sinh
hoạt chuyên môn, từ dự giờ để đánh giá sang dự giờ để học hỏi kinh nghiệm.
- Trong khi dự giờ, đề nghị giáo viên vừa dự giờ, vừa suy ngẫm, bên cạnh
việc quan sát cách tổ chức lớp học, giáo viên cần tập trung vào việc quan sát
thực tế học tập của học sinh, quan sát cử chỉ, thái độ, nét mặt, hoạt động của học
sinh, giáo viên chọn vị trí ngồi dễ quan sát nhất và phù hợp với không gian lớp
học. Giáo viên dự không nên trao đổi với nhau gây ức chế về tâm lý cho người
dạy, gây hình ảnh phản cảm cho học sinh.



và bồi dưỡng đội ngũ giáo viên chủ động, sáng tạo, tích cực tham mưu đề xuất
những vấn đề về chuyên môn. Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong
giảng dạy, phù hợp
với nhiệm vụ được giao.
- Tham quan, giao lưu học hỏi các trường thực hiện thí điểm mơ hình
VNEN trong và ngồi huyện. Khơng sao chép, bắt chước dập khn, máy móc.
- Kết hợp nhiều hình thức bồi dưỡng, lấy tổ chun mơn làm nịng cốt
trong bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ cho giáo viên.
II. HIỆU QUẢ CỦA SÁNG KIẾN
Năm học 2013 - 2014, với quyết tâm nâng cao chất lượng các buổi sinh
hoạt chun mơn, nhóm tác giả chúng tôi là đội ngũ cốt cán tổ khối trưởng, tổ
phó chun mơn, với trách nhiệm của mình đã cùng nhau nghiên cứu, cùng với
nhà trường triển khai và thực hiện các biện pháp một cách cụ thể ngay từ đầu
năm học, kết quả đạt được như sau:
- Nâng cao nhận thức của cán bộ, giáo viên về thực hiện các buổi sinh
hoạt chuyên môn trong nhà trường.
- Đội ngũ tổ khối cùng với nhà trường xây dựng được nội dung sinh hoạt
chuyên môn phong phú, đa dạng, thiết thực.
- Tổ chức các buổi sinh hoạt chuyên môn đa dạng về nội dung, hình thức.
- Cán bộ, giáo viên cập nhật đầy đủ nội dung sinh hoạt, áp dụng vào thực
tế đạt hiệu quả. Buổi sinh hoạt chuyên môn đã thực sự là cơ hội để mọi người
được trao đổi, chia sẻ, tháo gỡ được những khó khăn cho cán bộ, giáo viên trong
q trình dạy học; góp phần nâng cao chuyên môn, nghiệp vụ cho cán bộ, giáo
viên trong nhà trường. Kết quả về chuyên môn, nghiệp vụ tay nghề của cán bộ,
giáo viên tính đến 21/3/2014:
+ Cán bộ quản lý: đạt giáo viên dạy giỏi cấp trường: 02/02 đ/c, bảo lưu
giáo viên dạy giỏi cấp huyện: 02/02 đ/c.
+ Giáo viên: đạt giáo viên dạy giỏi cấp trường: 19/25 đ/c đạt 76%, bảo

- Giáo viên cần thực sự hăng say với việc bồi dưỡng chuyên môn.
- Giáo viên cần tự mình bồi dưỡng.
- Giáo viên cần kiên trì, nhẫn nại, thường xuyên học hỏi kinh nghiệm.
2. Ý nghĩa
Những kinh nghiệm về xây dựng sinh hoạt chuyên môn, không chỉ mang
ý nghĩa nâng cao chất lượng cho tập thể tổ mà cịn góp phần rất lớn trong việc
xây dựng nhà trường vững mạnh.
Trong sinh hoạt chuyên môn việc tổ chức hội thảo chuyên đề các cấp có ý
nghĩa quan trọng để nâng cao chất lượng đội ngũ và chất lượng giờ dạy trên lớp.
Trong thời gian qua các tổ khối chuyên môn với sự chỉ đạo, điều hành của tổ
trưởng chuyên môn đã tổ chức nhiều chuyên đề trong thời gian biên chế năm
học. Về cơ bản các chuyên đề đã thực sự giải quyết được nhiều khâu vướng mắc
trong sách giáo khoa, trong đổi mới phương pháp giảng dạy, ứng dụng công
nghệ thông tin làm thay đổi chất lượng giờ dạy và từng bước góp phần nâng cao
chất lượng chun mơn của giáo viên.
3. Tính khả thi và khả năng áp dụng triển khai của sáng kiến
Các nội dung này đã được triển khai và tổ chức thực hiện khá hiệu quả ở
các tổ chuyên môn trong nhà trường, đây là tiền đề sẽ tiếp tục đưa vào áp dụng
cho cả năm học và những năm học tiếp theo.
Các biện pháp có thể áp dụng được ở tất cả các trường đặc biệt là các
trường vùng sâu, xa có hồn cảnh khó khăn.
Với những kinh nghiệm bản thân thực hiện ở trường, chúng tôi nhận thấy
rằng cũng cần phải học hỏi thêm ở đồng nghiệp, các trường bạn để vận dụng xây
dựng tổ chuyên môn ngày càng vững mạnh đáp ứng được yêu cầu đổi mới của
sự nghiệp giáo dục của huyện nhà trong giai đoạn hiện nay.
PHẦN KẾT LUẬN
1. Kết luận
Sinh hoạt chuyên môn nhằm tạo cơ hội cho giáo viên nâng cao năng lực
chuyên môn, kĩ năng sư phạm và phát huy khả năng sáng tạo trong việc áp dụng
các phương pháp dạy học. Bên cạnh đó, đây cũng là một hoạt động sát thực để

quả hoạt động giáo dục và thực hiện các mục tiêu đổi mới của Ngành.
2. Kiến nghị
- Đối với ban giám hiệu nhà trường: Quan tâm, chỉ đạo sát sao đặc biệt
đối với công tác về sinh hoạt chuyên môn, tạo điều kiện về thời gian, cơ sở vật
chất phục vụ việc sinh hoạt chun mơn. Có cơ chế động viên khen thưởng cho
giáo viên tham gia xây dựng chuyên đề hiệu quả.
- Đối với tổ chuyên mơn: Vai trị của tổ trưởng cần được phát huy tối đa,
cần lôi kéo được tất cả các thành viên cùng tham gia. Tổ chuyên môn cần xây
dựng nội sinh hoạt chuyên môn, chuyên đề hàng tháng theo kế hoạch của nhà
trường trước khi cho giáo viên trong tổ cùng thảo luận đóng góp ý kiến. Tham
mưu với Ban giám hiệu nhà trường để có những buổi sinh hoạt chuyên mơn đạt
kết quả cao.
- Đối với giáo viên: Tích cực tự học tự bồi dưỡng; biết ghi chép những
điều thu hoạch được đặc biệt những vướng mắc những điều chưa hiểu rõ; trao
đổi với nhóm, tổ chun mơn. Thực hiện sáng tạo, linh hoạt văn bản hướng dẫn
về buổi sinh hoạt chuyên môn để nâng cao chất lượng giáo dục.
Tân Uyên, ngày 21 tháng 3 năm 2014
Xác nhận của lãnh đạo đơn vị

Nhóm tác giả

Hồng Xn Lưu
12


Vũ Thị Hoa Lý

Tạ Thị Thúy
Mục lục
PHẦN MỞ ĐẦU

10
10
11
11
12


Nhờ tải bản gốc

Tài liệu, ebook tham khảo khác

Music ♫

Copyright: Tài liệu đại học © DMCA.com Protection Status