UBND HUYỆN LƯƠNG TÀI
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN ĐỢT 1
Năm học: 2014 – 2015
Môn thi: Ngữ văn - lớp 9
Thời gian làm bài 150 phút (không kể thời gian phát đề)
Câu 1. ( 2 điểm)
“Rồi sớm rồi chiều lại bếp lửa bà nhen
Một ngọn lửa lịng bà ln ủ sẵn
Một ngọn lửa chứa niềm tin dai dẳng.”
(Bếp lửa – Bằng Việt. Ngữ văn 9 tập 1)
Tại sao ở hai dòng thơ sau tác giả không viết là “bếp lửa” mà lại viết là “ngọn lửa”. “Ngọn
lửa” có ý nghĩa gì? Em hiểu câu thơ trên như thế nào?
Câu 2. ( 3 điểm)
“Nhân dịp tết, một đoàn các chú lái máy bay lên thăm cơ quan cháu ở Sa Pa. Khơng có cháu
ở đấy. Các chú lại cử một chú lên tận đây. Chú ấy nói: nhờ cháu có góp phần phát hiện một
đám mây khô, mà ngày ấy, tháng ấy, không quân ta hạ được bao nhiêu phản lực của Mỹ trên
cầu Hàm Rồng. Đối với cháu, thật là đột ngột, không ngờ lại là như thế…Nhưng từ hôm ấy
cháu sống thật hạnh phúc.”
( Lặng lẽ Sa Pa – Nguyễn Thành Long. Ngữ văn 9 tập 1 )
Em có suy nghĩ gì về “hạnh phúc” được gợi ra từ câu nói của anh thanh niên?
Câu 3. (5 điểm)
Trong bài “Tiếng nói của văn nghệ”, Nguyễn Đình Thi có viết: “ Một bài thơ hay không bao
giờ ta đọc qua một lần mà bỏ xuống được. Ta sẽ dừng tay trên trang giấy đáng lẽ lật đi, và
đọc lại bài thơ. Tất cả tâm hồn chúng ta đang đọc…”
Em có suy nghĩ gì về câu văn trên? Từ đó hãy trình bày cảm nhận của em về một bài thơ
theo em là hay trong chương trình Ngữ văn THCS?
-----------------Hết---------------(Đề thi gồm có 1 trang)
Thí sinh khơng được sử dụng tài liệu. Cán bộ coi thi khơng giải thích gì thêm.
Họ và tên thí sinh:…………………………….;Số báo danh…………..


Câu 2: ( 3 điểm)
Ý
1

2

Đáp án
* Yêu cầu về hình thức:
- Biết cách làm kiểu đoạn văn nghị luận xã hội.
- Bố cụ đầy đủ, rõ ràng. Luận điểm đúng đắn, sáng tỏ.
- Diễn đạt lưu lốt, lí lẽ thuyết phục.

Điểm
0,5

* u cầu về nội dung: đoạn văn có thể trình bày theo nhiều cách
0,5
song phải đạt được các ý sau:
- Đây là lời nói của anh thanh niên trong cuộc trị chuyện với ơng họa
sĩ. Anh cảm thấy hạnh phúc vì đã góp phần phát hiện…trên cầu Hàm
Rồng. Đó là niềm hạnh phúc, niềm vui được cống hiến, được làm việc
có ích cho đất nước. Đó là niềm hạnh phúc của chàng trai trẻ được
sống vì mục đích cao cả góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.


- Quan niệm về hạnh phúc được gợi ra từ câu nói của anh thanh niên:
+ Hạnh phúc là yêu thương, được yêu thương và giúp đỡ mọi người.
Đó cũng là niềm vui, là ý nghĩa cuộc sống.
+ Hạnh phúc là biết cống hiến, sống có ý nghĩa, sống có ích, có mục

* Yêu cầu về nội dung:
1
1. Trình bày suy nghĩ về một nhận định.
- Đây là một cách hiểu về thơ hay: thơ hay là thơ tạo được ấn tượng
với người đọc ngay từ khâu đọc văn bản. Càng đọc lại càng thấy bài
thơ hay.
- Tác động của bài thơ hay đến tư tưởng, tình cảm của người đọc, gây
ra những suy nghĩ, trăn trở nơi người đọc.
- Đối với một bài thơ nói chung, bài thơ hay nói riêng, người đọc phải
đem cả tâm hồn mà đọc bài thơ, đọc cho đến lúc bài thơ phát sáng,
làm rung lên những cung bậc cảm xúc trong tâm hồn người đọc.


2. Trình bày cảm nhận về một bài thơ hay trong chương trình:
3,5
- Là một bài thơ trong chương trình Ngữ văn THCS.
- Một bài thơ thực sự là một tác phẩm văn chương có giá trị cả về nội
dung và hình thức nghệ thuật.
- Người viết cần trình bày cảm nhận ở cả hai phương diện nội dung và
nghệ thuật của bài thơ.
- Phần cảm nhận về bài thơ phải gắn với những giải thích ở trên một
cách hợp lý.
UBND HUYỆN LƯƠNG TÀI
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN ĐỢT 1
Năm học: 2014 – 2015
Môn thi: Ngữ văn - lớp 9
Thời gian làm bài 150 phút (không kể thời gian phát đề)
Câu 1. ( 1,5 điểm)


với những năm tháng kháng chiến gian lao, tình nghĩa đối với quê
hương, đất nước, bình dị, hiền hậu.
- “Ánh trăng” khơng chỉ là chuyện riêng của nhà thơ, của một người, mà

0,75

là của cả một thế hệ. Bởi vậy bài thơ còn nhắc nhở đến tất cả mọi người
không được quên, phải luôn nhớ và biết ơn quá khứ.

Câu 2. (3 điểm)
Ý
1

Đáp án
* Yêu cầu về hình thức:
- Cảm thụ được nội dung, nghệ thuật của câu thơ.
- Có thể diễn đạt bằng một đoạn văn hoặc một bài văn ngắn đảm bảo đầy
đủ bố cục.

2

- Lời văn mạch lạc rõ ràng cảm xúc.
* Yêu cầu về nội dung: bài làm đảm bảo các ý sau.

Điểm
0,5


a. Điểm chung trong cách thể hiện vẻ đẹp của cánh buồm trong 4 câu thơ


0,5

Câu 3. (5,5 đ)
Ý

Đáp án
1. u cầu về kình thức:

Điểm
0,5

- Bài viết có bố cục 3 phần.
- Nắm được kỹ năng làm bài nghị luận văn học tổng hợp.
- Lý lẽ thuyết phục, dẫn chứng đầy đủ, chính xác, lời văn mạch lạc cảm
xúc.
2. Yêu cầu về nội dung: bài viết có thể trình bày theo nhiều cách song
cần đáp ứng được các ý sau:
a. Mở bài:
- Giới thiệu tác phẩm Truyện Kiều là một kiệt tác của Nguyễn Du, của
nền văn học dân tộc, một tác phẩm nổi tiếng trên thế giới.
- Tác phẩm mang nhiều giá trị lớn trong đó có giá trị nhân đạo.

0,5


b. Thân bài:
* Giải thích: Thế nào là tấm lịng nhân đạo?
* Chứng minh:
- Tiếng nói lên án, tố cáo những thế lực, xấu xa, tàn bạo đã chà đạp lên