Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
---------------------------------------- LƯU THỊ KIM PHƯỢNG BIỆN PHÁP QUẢN LÝ CỦA HIỆU TRƯỞNG
NHẰM NÂNG CAO NĂNG LỰC SƯ PHẠM CHO
GIÁO VIÊN MẦM NON THÀNH PHỐ THÁI NGUYÊN
LUẬN VĂN THẠC SĨ GIÁO DỤC HỌC LUẬN VĂN THẠC SĨ GIÁO DỤC HỌC

Người hướng dẫn khoa học: GS. TS Nguyễn Văn Hộ
Thái Nguyên - Năm 2009
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

QUI ƯỚC VIẾT TẮT

Trong luận văn sử dụng các từ và cụm từ viết tắt như sau:
MN Mầm non
GV Giáo viên
TX Thường xuyên
KHT Không thường xuyên
KTH Không thực hiện
RCT Rất cần thiết
CT Cần thiết
KCT Không cần thiết
TC Trung cấp
CĐ Cao đẳng


Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 1: Trình độ học vấn của cán bộ quản lý...............................................
Bảng 2: Trình độ chính trị và quản lý..........................................................
Bảng 3: Thâm niên công tác của cán bộ quản lý .........................................
Bảng 4: Trình độ chuyên môn của giáo viên mầm non ...............................
Bảng 5: Cơ cấu đội ngũ giáo viên theo độ tuổi...........................................
Bảng 6: Kết quả điều tra các mức độ nhận thức của cán bộ quản lý và giáo viên
mầm non ..................................................................................................
Bảng 7: Kết quả việc chỉ đạo xây dựng kế hoạch hoạt động chuyên môn của các
trường mầm non........................................................................................
Bảng 8: Đánh giá các biện pháp chỉ đạo việc chuẩn bị bài của giáo viên............
Bảng 9: Đánh giá các biện pháp chỉ đạo giờ lên lớp của giáo viên.....................
Bảng 10: Đánh giá các biện pháp chỉ đạo đổi mới phương pháp dạy học của giáo
viên.............................................................................................................
Bảng 11: Đánh giá về công tác chỉ đạo bồi dưỡng chuyên môn cho giáo viên......
Bảng 12: Đánh giá việc chỉ đạo kiểm tra, đánh giá giáo viên...............................
Bảng 13: Đánh giá về việc tạo môi trường và động lực để phát huy năng lực sư
phạm của giáo viên .....................................................................................
Bảng 14: Đánh giá mức độ nhận thức một số biện pháp chỉ đạo nhằm nâng cao
năng lực sư phạm cho giáo viên mầm non.................................................
Bảng 15: Mức độ thực hiện của biện pháp quản lý nhằm nâng cao năng lực sư
phạm cho giáo viên mầm non Thành phố Thái Nguyên..............................
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

Bảng 16: So sánh mối tương quan giữa mức độ nhận thức và mức độ thực hiện
một số biện pháp chỉ đạo nhằm nâng cao năng lực sư phạm cho giáo viên

2. Phạm thị Hậu, Nguyễn Thị Oanh, Trần Thị Sinh. Giáo dục mầm non.
NXBĐHQG – Hà Nội.
3. Phạm khắc Chương (2004) Lý luận quản lý giáo dục đại cương.
4. Nguyễn Bá Dương ( 1999) Tâm lý học quản lý dành cho người lãnh đạo.
5. Điều lệ trường mầm non. Ban hành theo quyết định số 14/2008/QĐ – BGDDT
ngày 7/4/2008 của Bộ Trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo.
6. Quy định chuẩn nghề nghiệp giáo viên mầm non. Ban hành kèm theo quyết
định số 36/2008/QĐ – BGDDT ngày 16/7/2008 của Bộ Trưởng Bộ Giáo dục và
Đào tạo.
7. Quyết định số 09/2005/QĐ – TTg ngày 11/01/2005 của thủ tướng chính phủ về
việc phê duyệt đề án “ Xây dựng, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo và cán bộ
quản lý giáo dục giai đoạn 2005 -2010”.
8. Chỉ thị số 40 – CT/TW ngày 15/08/2004 của Ban Bí thư Trung ương Đảng “ Về
xây dựng, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục”.
9.Giáo trình khoa học quản lý ( 2004 ) . Nhà xuất bản chính trị quốc gia.
10. Trần kiểm ( 2003 ) Khoa học quản lý giáo dục. NXBĐHQG – Hà Nội.
11. Trần Quốc thành (2003 ). Chuyên đề bài giảng khoa học quản lý đại cương.
ĐHSP – Hà Nội.
12. Đảng cộng sản Việt nam: Văn kiện đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VIII của
Đảng 9 (Tháng 6/ 1999).
13 . Đảng cộng sản Việt nam: Văn kiện hội nghị lần thứ VI BCHTWW Đảng,
khóa IX – NXB chính trị Quốc gia, Hà Nội.
14. Bộ giáo dục đào tạo ( 1997 ), Chiến lược giáo dục mầm non từ nay đến năm
2020 (lưu hành nội bộ), Hà Nội.
15. Đinh Văn vang ( 1996 ) Một số vấn đề quản lý trường mầm non – NXBĐHSP
– ĐHQG Hà Nội. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên


Hướng dẫn xây dựng kế hoạch mẫu.

4
Xác định biện pháp, cách thức thực hiện.

5
Xây dựng chuẩn phương pháp đánh giá việc thực hiện
kế hoạch.

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên Câu 4: Mức độ đánh giá các biện pháp chỉ đạo việc chuẩn bị bài của giáo
viên.
Biện pháp chỉ đạo việc chuẩn bị bài của
giáo viên.
Mức độ tự đánh giá %
Hiệu trƣởng Giáo viên
TX KTX KTH TX KTX KTH
1. Tăng cường phổ biến hướng dẫn các nội
quy, quy chế chuyên môn .

2. Cung cấp sách giáo khoa và tài liệu tham
khảo, tạo điều kiện hỗ trợ đạy học.

3. Bài soạn đúng theo xây dựng kế hoạch
của chương trình đổi mới, nêu bật được kiến
thức trọng tâm và kỹ năng cần rèn cho trẻ.

4. Phân phối thời gian hợp lý, thể hiện rõ


3. Tổ chức hoạt động đúng nội dung kiến
thức, đảm bảo tính chính xác, phát huy tính
tích cực ở trẻ và xử lý tốt tình huống sư phạm.

4. Đổi mới phương pháp, hình thức tổ chức
hoạt động nhằm phát huy khả năng tìm tòi
khám phá cho trẻ.

5. Tổ chức kiểm tra định kỳ, đột xuất và phân
tích kỹ năng sư phạm thực hiện bài dạy Câu 6: Mức độ đánh giá các biện pháp chỉ đạo đổi mới phƣơng pháp dạy
học của giáo viên.
Biện pháp chỉ đạo đổi mới phƣơng
pháp dạy học của giáo viên.
Mức độ tự đánh giá %
Hiệu trƣởng Giáo viên
TX KTX KTH TX KTX KTH
1. Tổ chức tập huấn cho giáo viên nắm
vững lý thuyết và thực hành đổi mới
phương pháp tổ hoạt động giáo dục cho
trẻ.

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

2.Tổ chức các buổi hội thảo, thao giảng,
chuyên đề nhằm cải tiến phương pháp dạy
học cho trẻ.


4. Giáo viên tự nghiên cứu, tự bồi dưỡng.
5. Bồi dưỡng thông qua các phương tiện thông
tin đại chúng và băng hình. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên
Câu 8: Mức độ đánh giá việc chỉ đạo kiểm tra, đánh giá giáo viên.
Biện pháp chỉ đạo kiểm tra, đánh giá giáo
viên.

Mức độ tự đánh giá %
Hiệu trƣởng Giáo viên
TX KTX KTH TX KTX KTH
1. Thống nhất các chuẩn đánh giá hoạt động
chăm sóc giáo dục trẻ cho giáo viên.

2.Kiểm tra việc thực hiện kế hoạch cá nhân,
ngày giờ công, quy chế thực hiện giờ lên lớp.

3. Kiểm tra việc chuẩn bị bài trên lớp của
giáo viên thông qua giáo án.

4. Kiểm tra hoạt động lên lớp thông qua dự

Hiệu trƣởng Giáo viên
TX KTX KTH TX KTX KTH
1. Hướng dẫn sử dụng khai thác bảo quản
cơ sở vật chất, trang thiết bị phù hợp với
nhu cầu đổi mới chương trình hiện nay.

2. Phân công trách nhiệm rõ ràng cho từng
bộ phân, cá nhân trong việc quản lý và sử
dụng tài sản.

3. Tổ chức phong trào thi đua 2 tốt, động
viên khen thưởng kịp thời tới giáo viên.

4. Chỉ đạo phối hợp và tạo mọi điều kiện
cho các tổ chức trong và ngoài nhà trường
hỗ trợ hoạt động.

5. Tham mưu với các cấp trên, với chính
quyền địa phương, tạo mọi điều kiện để
phát triển giáo dục.

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên
Điểm
TB
1.Chỉ đạo xây dựng kế hoạch của hiệu
trưởng.

2.Chỉ đạo chương trình chăm sóc giáo dục
trẻ

3.Chỉ đạo đổi mới phương pháp dạy học.
4.Chỉ đạo bồi dưỡng chuyên môn cho gv.
5. Chỉ đạo kiểm tra, đánh giá giáo viên.
6. Tạo môi trường và động lực để thúc
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

đẩy giáo viên phát huy năng lực sư phạm
của bản thân.
Câu 12: Tính cầp thiết và tính khả thi đề xuất một số biện pháp quản lý của
hiệu trƣởng nhằm nâng cao năng lực sƣ phạm cho giáo viên mầm non Thành
phố Thái Nguyên.
Các giải pháp
Mức độ cần thiết % Điểm Thứ
bậc
Tính khả thi Điểm Thứ
bậc
RCT CT KCT RCT KT KKT
1. Chỉ đạo xây
dựng kế hoạch
của hiệu trưởng.

2. Chỉ đạo

Phần mở đầu
1. Lý do chọn đề tài.................................................................................................1
2. Mục đích nghiên cứu..........................................................................................3
3. Đối tượng và khách thể nghiên cứu....................................................................3
4. Giả thuyết khoa học............................................................................................3
5. Nhiệm vụ nghiên cứu..........................................................................................3
6. Phương pháp nghiên cứu.....................................................................................4
7. Giới hạn và phạm vi nghiên cứu.........................................................................4
8. Cấu trúc luận văn................................................................................................5
Phần nội dung
Chương 1. Cơ sở lý luận về các biện pháp quản lý của hiệu trưởng nhằm nâng cao
năng lực sư phạm cho giáo viên mầm non trên địa bàn thành phố Thái Nguyên
1.1.Tổng quan vấn đề nghiên cứu của đề tài.................................................................6
1.2. Một số khái niệm cơ bản.........................................................................................7
1.2.1. Khái niệm về quản lý...................................................................................7
1.2.2 Khái niệm quản lý giáo dục...........................................................................8
1.2.3. Khái niệm về quản lý trường học..................................................................8
1.2.4. Khái niệm quản lý trường mầm non.............................................................9
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

1.2.5. Khái niệm năng lực và năng lực sư phạm.....................................................9
1.3. Vai trò, nhiệm vụ, quyền hạn của hiệu trưởng, giáo viên trong trường
MN...........................................................................................................................12
1.3.1. Vai trò, nhiệm vụ, quyền hạn của hiệu trưởng trong trường MN...............13
1.3.1.1. Vai trò của hiệu trưởng trong trườn mầm non.....................................13
1.3.1.2. Nhiệm vụ và quyền hạn của người hiệu trưởng................................... 14
1.3.2. Vai trò, nhiệm vụ, quyền hạn của giáo viên trong trường MN ................. 14
1.3.2.1. Vai trò của giáo viên mầm non ......................................................... 15
1.3.2.2.Nhiệm vụ của giáo viên MN................................................................ 15
1.3.2.3. Quyền hạn của giáo viên MN.............................................................. 16

Thái Nguyên......................................................................................35
2.2. Nhận thức của hiệu trưởng và giáo viên về vai trò và tầm quan trọng của công
tác nâng cao năng lực sư phạm cho giáo viên MN ....................................................38
2.3. Thực trạng các biện pháp quản lý của hiệu trưởng nhằm nâng cao năng lực sư
phạm cho giáo viên........................................................................................................39
2.3.1. Thực trạng chỉ đạo xây dựng kế hoạch chuyên môn của tổ và kế hoạch của
giáo viên. ........................................................................................................................40
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

2.3.2. Thực trạng chỉ đạo thực hiện chương trình chăm sóc GD trẻ....................42
2.3.3. Thực trạng về việc chỉ đạo đổi mới phương pháp dạy học.........................46
2.3.4. Thực trạng chỉ đạo bồi dưỡng chuyên môn cho giáo viên.........................48
2.3.5. Thực trạng việc chỉ đạo kiểm tra, đánh giá giáo viên................................50
2.3.6. Thực trạng việc chỉ đạo tạo môi trường và động lực để thúc đẩy giáo viên
phát huy năng lực sư phạm của bản thân........................................................................52
2.4. Kết quả khảo sát thực trạng mức độ nhận thức của một số biện pháp chỉ đạo nhằm
nâng cao năng lực sư phạm cho giáo viên mầm non Thành phố Thái Nguyên.......... ...54
2.4.1. Kết quả khảo sát thực trạng mức độ nhận thức của một số biện pháp chỉ
đạo nhằm nâng cao năng lực sư phạm cho giáo viên mầm non............................55
2.4.2 Kết quả khảo sát mức độ thực hiện của một số biện pháp quản lý nhằm
nâng cao năng lực sư phạm cho giáo viên mầm non............................................56
2.4.3 So sánh kết quả giữa mức độ nhận thức với mức độ thực hiện...................58
2.4.5 Nguyên nhân dẫn đến sự thành công và tồn tại của các biện pháp trên
2.4.5.1 Nguyên nhân dẫn đến sự thành công.............................................60
2.4.5.2 Nguyên nhân dẫn đến sự tồn tại.....................................................61
2.4.5.3 Nguyên nhân của những mặt tồn tại..............................................62
Kết luận chương 2........................................................................................................63
Chương 3. Biện pháp quản lý của hiệu trưởng nhằm nâng cao năng lực sư phạm
cho giáo viên mầm non trên địa bàn thành phố Thái Nguyên
3.1 Các căn cứ xây dựng các biện pháp quản lý của hiệu trưởng trường

3.2.4.2. Mục đích của biện pháp..........................................................................79
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

3.2.4.3. Nội dung thực hiện................................................................................79
3.2.4.4. Quy trình thực hiện biện pháp...............................................................79
3.2.4.5. Điều kiện thực hiện biện pháp...............................................................80
3.2.5. Biện pháp 5. Tạo môi trường thuận lợi và tạo động lực thúc đẩy giáo viên
phát huy năng lực sư phạm của mình.........................................................................81
3.2.5.1. Cơ sở đề xuất biện pháp............................................................................81
3.2.5.2. Mục đích của biện pháp............................................................................81
3.2.5.3. Nội dung thực hiện ...................................................................................81
3.2.5.4. Quy trình thực hiện...................................................................................82
3.2.5.5. Điều kiện thực hiện biện pháp..................................................................83
3.3. Khảo nghiệm tính cấp thiết và tính khả thi của các giải pháp quản lý nhằm
nâng cao năng lực sư phạm cho giáo viên mầm non Thành phố Thái Nguyên
Kết luận và khuyến nghị ..............................................................................................85
1. Kết luận...............................................................................................................85
2. Khuyến nghị........................................................................................................86
2.1. Đối với Sở giáo dục và đào tao tỉnh Thái Nguyên....................................86
2.2. Đối với phòng giáo dục và đào tao tỉnh Thái Nguyên..............................86
2.3. Đối với các cơ sở giáo dục mầm non.......................................................86 Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

1

MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Đại hội đại biểu lần thứ VIII của Đảng đã quyết định đẩy mạnh công

phải có những năng lực sư phạm như: Năng lực thiết kế, năng lực quan sát, năng
lực tổ chức và hoạt động sư phạm, năng lực giao tiếp, cảm hóa thuyết phục trẻ,
năng lực phân tích đánh giá hoạt động sư phạm, năng lực quản lý nhóm lớp,
năng lực tự học. Những năng lực sư phạm này là kết quả của một quá trình học
tập, rèn luyện tại trường và tự học tập một cách nghiêm túc, thường xuyên của
người giáo viên.
Để giáo dục mầm non phát triển một cách vững bền, người hiệu trưởng ở
các cơ sở cần có tinh thần trách nhiệm cao, năng lực quản lý và tổ chức các mặt
hoạt động phù hợp với điều kiện có được của cơ sở giáo dục do mình phụ trách.
Người hiệu trưởng có vai trò rất quan trọng đối với vấn đề sống còn của một tổ
chức như: Lập kế hoạch chiến lược phát triển nhà trường, tổ chức bộ máy quản
lý và chỉ đạo các hoạt động giáo dục xây dựng được một hệ thống các biện pháp
quản lý nhằm nâng cao năng lực sư phạm cho giáo viên .
Thực tế cho thấy ở các trường mầm non trên địa bàn thành phố Thái
Nguyên, đội ngũ giáo viên tuy đã được chuẩn hoá về bằng cấp nhưng phương
pháp giáo dục trẻ còn gò bó áp đặt, một số giáo viên tuổi đời cao nên ngại đổi
mới, các giáo viên trẻ còn thiếu kinh nghiệm trong việc chăm sóc giáo dục trẻ
dẫn đến chất lượng chưa đáp ứng được với yêu cầu đổi mới của giáo dục hiện
nay. Chính bởi vậy, ở mỗi cơ sở giáo dục mầm non, cần thiết phải có được người
hiệu trưởng biết cách quản lý chuyên môn phù hợp, chặt chẽ, thông qua các biện
pháp quản lý hữu hiệu để từ đó nâng cao chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ.
Xuất phát từ những lý do trên, chúng tôi quyết định chọn đề tài nghiên cứu:
“Biện pháp quản lý của hiệu trưởng nhằm nâng cao năng lực sư phạm cho giáo
viên mầm non Thành phố Thái Nguyên”.

Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – Đại học Thái Nguyên

3

2. Mục đích nghiên cứu