Ki
Ki
Ể
Ể
M
M
TRA B
TRA B
À
À
I C
I C
Ũ
Ũ
H
H
ệ
ệ
m
m
ặ
ặ
t
t
tr
tr
ờ
ờ
i
i

o
o
?
?
Trả lời:Hệ mặttrờibaogồmcácloại:
*Mặttrờilàtrungtâm.
*Tám hành tinh
*Tiểuhànhtinh
*Sao chổi
*Thiên thạch
Các sao có gì
khác nhau ?
MỘT GÓC CỦA VŨ TRỤ
Có bao nhiêu
sao ?
B
B
À
À
I 60
I 60
1.SAO
*Khái niệm: saolàkhốikhí
nóng sáng (ví dụ :mặttrời)
*gầnnhất: cậntinh: chụctỷ km
*xa nhất: 14 tỷ năm ánh sáng( 14.10
21
km)
* xung quanh sao có các hành tinh chuyển
động

Đa
Đa
s
s
ố
ố
:
:
t
t
ồ
ồ
n
n
t
t
ạ
ạ
i
i
ở
ở
tr
tr
ạ
ạ
ng
ng
th
th

í
í
ch
ch
thư
thư
ớ
ớ
c
c
…
…
không
không
đ
đ
ổ
ổ
i
i
)
)
2.C
2.C
á
á
c
c
lo
lo

14
g/cm
3
).
Punxa (pulsar)
là lõi sao nơtron (với bán kính
10km) tự quay vớivậntốccóthể tới 640
vòng/s và phát ra sóng điệntừ mạnh.
Bứcxạ thu được trên Trái Đấtcódạng từ
xung sáng giống như ánhsángcủamột
ngọnhải đăng mà tàu biểnnhận được.
d) Ngoài ra, trong hệ thống các thiên thể
trong vũ trụ còn có lỗđen và tinh vân.
Lỗđen là một thiên thểđược tiên đoán bởilí
thuyết, cũng đượccấutạobởicácnơtron,
có trường hấpdẫnlớn đếnnỗi thu hút mọi
vậtthể, kể cả ánh sáng.
Vì vậy, thiên thể này tối đen, không phát ra
bất kì sóng điệntừ nào. Ngườitachỉ
phát
hiện đượcmộtlỗđen nhờ tia X phát ra, khi
lỗđen
đó hút một thiên thể gần đó.
Lỗđen
--Những Sao không phát sáng: Các Punxa và các Lỗđen
d) Trên bầutrời, ta còn thấycónhững
“đám mây sáng”, gọi là tinh vân.
Đólà
các đám bụikhổng lồđượcrọisángbởi
các ngôi sao ở gần đó, hoặclàcácđám

i
i
h
h
ì
ì
nh
nh
chi
chi
ế
ế
c
c
đ
đ
ồ
ồ
ng
ng
h
h
ồ
ồ
c
c
á
á
t
t

ự
ự
c
c
),
),
v
v
ớ
ớ
i
i
m
m
ặ
ặ
t
t
c
c
ắ
ắ
t
t
th
th
ể
ể
hi
hi

đ
đ
ỉ
ỉ
nh
nh
nhau
nhau
.
.
Đ
Đ
á
á
m
m
mây
mây
kh
kh
í
í
b
b
ụ
ụ
i
i
n
n

ngôi
ngôi
sao
sao
n
n
ằ
ằ
m
m
ở
ở
tâm
tâm
c
c
ủ
ủ
a
a
n
n
ó
ó
.
.
Tinh vân con Cua
*
*
Sao

trưng
y
y
ế
ế
u
u
(
(
x
x
ấ
ấ
p
p
x
x
ỉ
ỉ
c
c
ỡ
ỡ
M
M
ặ
ặ
t
t
Tr

n
à
à
y
y
c
c
ó
ó
kh
kh
ố
ố
i
i
lư
lư
ợ
ợ
ng
ng
riêng
riêng
trung
trung
b
b
ì
ì
nh

dãy
ch
ch
í
í
nh
nh
c
c
ủ
ủ
a
a
bi
bi
ể
ể
u
u
đ
đ
ồ
ồ
Hertzsprung
Hertzsprung
-
-
Rusell
Rusell
v

th
ể
ể
l
l
ớ
ớ
n
n
hơn
hơn
1000
1000
l
l
ầ
ầ
n
n
M
M
ặ
ặ
t
t
Tr
Tr
ờ
ờ
i).M

ng
l
l
à
à
1
1
sao
sao
l
l
ù
ù
n
n
*Sao lùn trắng
(White Dwarf): là những sao nhỏ,
bán kính khoảng 500km, đặcvàcóđộ trưng rất
yếu. Sao lùn trắng là giai đoạncuối đờicủasaocó
khốilượng nhỏ hơnhoặcbằng 1,4 khốilượng Mặt
Trời(giớihạn Chandrasekhar). Sao này phát ra
ánh sáng trắng do chuyển động của các electron
*Sao
*Sao
l
l
ù
ù
n
n

l
l
ù
ù
n
n
tr
tr
ắ
ắ
ng
ng
.
.
Sau
Sau
khi
khi
sao
sao
l
l
ù
ù
n
n
tr
tr
ắ
ắ

ủ
ủ
a
a
c
c
á
á
c
c
electron,
electron,
n
n
ó
ó
nguôi
nguôi
d
d
ầ
ầ
n
n
đi
đi
v
v
à
à

u
u
đen
đen
không
không
th
th
ể
ể
th
th
ấ
ấ
y
y
b
b
ằ
ằ
ng
ng
m
m
ắ
ắ
t
t
thư
thư