Sử dụng lòng can đảm như một kỹ năng
(Phần cuối)

Một phó giám đốc bộ phận lên tiếng trước sự “mục ruỗng” tại cấp lãnh đạo
cao nhất trong công ty. Một nhà quản lý trẻ từ chối làm việc trong dự án mà sếp mình
khởi xướng do sợ sẽ làm mất thanh danh bản hãng. Một CEO chỉ trích ban lãnh đạo
đã đầu tư phí phạm vào công nghệ bảo vệ môi trường. Tất cả những điều này xảy ra
hàng ngày tại mọi doanh nghiệp. Vậy điều gì ẩn sau những hành động can đản nhưng
đầy rủi ro này? Làm cách nào để bạn có thể phân biệt được lòng can đảm và sự phá
hoại trong doanh nghiệp?
Đánh giá rủi ro và lợi ích
Bước tiếp theo trong “tính toán lòng can đảm” là tập trung vào việc cân bằng
các yếu tố khác nhau để đạt được kết quả tốt nhất. Ai sẽ là người chiến thắng? Ai sẽ
thua? Nếu bạn không thành công thì danh tiếng của bạn sẽ bị bôi xấu đến mức nào?
Bạn sẽ không còn được kính trọng hay mất luôn cả công việc? Các nguyên nhân khiến
bạn thất bại? Tạm dừng hành động có phải là cách tạo cơ hội để được đề bạt?
Trung tướng Claudia J. Kennedy, người phụ nữ đầu tiên mang quân hàm 3 sao
trong quân đội Hoa Kỳ đã phải cân nhắc rất khó khăn giữa rủi ro và lợi ích, trước khi
quyết định tố cáo một đồng đội đã “đạo văn” trong bản nghiên cứu tại trường quân đội.
Kennedy cân nhắc giữa thiệt hại (nhận được thái độ thù địch và khinh ghét đối với “kẻ
mách lẻo”) và lợi ích (đề cao tiêu chuẩn của quân nhân, trung thực với chính bản
thân). Quyết định thật khó khăn: bản năng tự bảo vệ, lòng trung thành với các đồng sự
và đơn vị, sự trung thực cá nhân. Cô tự hỏi có nên nói chuyện riêng với người đồng
đội “đạo văn”, nhưng sau nhận thấy anh ta sẽ phản ứng đầy tức giận và hơn nữa công
việc của cô không phải là quản lý anh nên thôi. Cô quyết định lòng trung thành với các
tiêu chuẩn quân đội phải được đặt lên hàng đầu. Trong cuốn sách “Generally
Speaking”, cô tâm sự: “Tôi nhận thấy, cách nhìn nhận đạo đức thế nào phụ thuộc vào
hành vi cư xử của bạn trong tình huống này”. Cuối cùng, cô quyết định tố cáo không
công khai hành vi của người đồng đội “đạo văn”. Vì vậy, danh tiếng của cô vẫn còn
vẹn nguyên và sự nghiệp của cô thăng tiến.
Một kiểu cân bằng các yếu tố nhằm đạt được kết quả tốt nhất là bạn cần xem

trừng giận giữ hay coi như không thấy, ông ta đã bắt tay anh rất chặt, kính trọng và
nói: “Rất vui được hợp tác với anh”. Vậy là bức thư đã phát huy tác dụng của nó.
Sanders đã tìm lại được mối quan hệ tốt đẹp cho bộ phận mình, và cho cả chính bản
thân anh. Anh cũng nhận thấy, mình có thể tiếp xúc với những khách hàng khó tính
bằng một cách sáng tạo, và hiệu quả hơn.
Chọn đúng thời điểm
Desmond Tutu đã miêu tả những người lãnh đạo giỏi là những người có cảm
quan về thời điểm hành động. Ông viết: “Người lãnh đạo thực sự biết rõ khi nào cần
nhân nhượng, khi nào cần thỏa hiệp, khi nào cần thu một trận chiến để chiến thắng cả
cuộc chiến”.
Chúng ta có thể hiểu điều này có nghĩa, khi ai đó buộc phải đối mặt với tình
huống đòi hỏi lòng can đảm, yếu tố thời gian có thể bỏ qua. Cụ thể hơn, khi xảy ra tình
huống nhạy cảm, cấp bách, có quá nhiều thứ bị đặt lên bàn đặt cược và cảm xúc dâng
trào, những người thông minh sẽ không bao giờ hấp tấp hành động. Ta có thể hành
động trong những tình huống khẩn cấp, nhưng hành động tức thì, một chiều trong kinh
doanh thường là điều ngu ngốc.
Mặc dù cảm xúc đôi khi rất khó kiếm soát, và là nền tảng tạo ra hành động
dũng cảm, nhưng bạn cũng nên đặt cho mình các câu hỏi sau, nhằm xác định thời điểm
hành động đúng đắn:
•
Tại sao tôi phải hành động ngay bây giờ?
•
Tôi đang định thực hiện hành động có suy xét hay mang tính bốc
đồng?
•
Cần thời gian bao lâu để kế hoạch được chuẩn bị tốt hơn? Thời
gian đó có quá dài không?
•
Những ủng hộ và phản đối tôi sẽ nhận được trong 1 ngày, 2 ngày,
một tuần hay thậm chí xa hơn là gì?

lên kế hoạch cho những điều bất ngờ, nếu thực sự muốn đạt được các mục tiêu để ra.
Nhưng trước khi xem xét tình huống sẽ diễn ra như thế nào, cũng cần tính toán đến
hậu quả nếu bạn sai lầm. Điều gì sẽ xảy ra nếu bạn không đạt được mục đích? Bộ phận
của bạn có bị liên đới? Bạn đã nghĩ đến chuyện xin nghỉ việc chưa? Nếu chưa, bạn
định làm gì để cứu vãn công việc của mình?