Thí nghiệm Hóa học :Vân tay trên giấy trắng

Trong tiểu thuyết trinh thám, chúng ta thường gặp các tình tiết lợi dụng vân tay (vân ngón
tay, vân bàn tay…) lưu lại của tội phạm để phá án.

Cách nhận biết ra vân tay, thực ra không có gì “ghê gớm” lắm đâu! Mách bạn một
phương pháp đơn giản làm hiện rõ dấu vân tay – có nghĩa là chỉ sau ít phút, bạn có thể
“tài nghệ” ngang với thám tử nổi tiếng thế giới Sherlock Homes.

Lấy một trang giấy sạch, ấn một đầu ngón tay lên trên mặt giấy rồi nhấc ra, sau đó đem
phần giấy có dấu vân tay đặt đối diện với mặt miệng ống nghiệm có đựng cồn iốt, và
dùng đèn cồn để đun nóng ở phần đáy ống nghiệm. Đợi cho xuất hiện luồng khí màu tím
bốc từ ống nghiệm, bạn sẽ thấy trên phần giấy trắng ngón tay (mà bình thường không
nhận ra dấu vết gì) dần dần hiện lên dấy vân tay màu nâu, rõ đến từng nét. Nếu bạn ấn
đầu ngón tay lên một trang giấy trắng rồi đem cất đi, mấy tháng sau mới đem thực
nghiệm như trên thì dấu vân tay vẫn hiện ra rõ ràng.

Tại sao làm như vậy mà hiện ra được dấu vân tay nhỉ?

Để trả lời câu hỏi đó, trước tiên hãy nói một chút về cồn iốt. Cồn iốt là dung dịch của cồn
và iốt. Iốt không tan trong nước nhưng dễ tan trong cồn (và một số dung môi hữu cơ
khác). Khi bôi cồn iốt lên da thì cồn sẽ bay hơi rất nhanh, lưu lại vết màu đen vàng của
iốt. Nhưng rồi chỉ ít phút sau vết vàng đen iốt đó cũng “không cánh mà bay”, trên da ta
chẳng còn gì lưu lại cả, bởi vì iốt, cũng như một số chất rắn khác, có khả năng trực tiếp
hóa thành khí (hơi) trong những điều kiện nhất định (gọi là “thăng hoa”).

Trên đầu ngón tay chúng ta có dầu béo, dầu khoáng và mồ hôi. Khi ấn đầu ngón tay trên
mặt giấy thì những thứ đó sẽ lưu lại trên mặt giấy, tuy mắt thường rất khó nhận ra.

Khi đem tờ giấy có vân tay đặt đối diện với mặt miệng ống nghiệm chứa cồn iốt thì do bị
đun nóng, cồn bay hơi rất nhanh, tiếp đến là iốt “thăng hoa” bốc lên thành khí màu tím

- dung dịch soda cho một lần sử dụng (2g/200ml nước)
- dung dịch NaOH 0.1 M

Quy trình thực hiện:
Cắt cánh hoa thành từng mảnh nhỏ hoặc nghiền bằng máy xay.

1. Cho những mảnh cánh hoa vào trong cốc hay becher.

2. Chỉ cho vào trong cốc một lượng nước vừa đủ ngập. Đem đi đun sôi cho đến khi cánh
hoa mất màu. (Cá nhân tôi, tôi đã dùng lò vi sóng đối với các mảnh lá đã cắt nhỏ ngâm
trong một chút nước trong thời gian khoảng 1 phút và khiến cho hỗn hợp ngâm sâu trong
nước, giống như ngâm trà).

3. Lọc chất lỏng thu được qua một dụng cụ chứa khác, như dĩa petri. Bỏ đi chất rắn còn
lại.

4. Thấm miếng giấy lọc sạch bằng dung dịch thu được. Sau đó để cho giấy lọc khô. Bạn
có thể cắt miếng giấy này bằng kéo để làm thành những mảnh giấy pH nhỏ.

5. Sử dụng ống nhỏ giọt hoặc là tăm xỉa răng để cho một ít chất thử lên giấy để thử giấy.
Khoảng thay đổi màu đối với acid hay base sẽ tùy thuộc vào loại cây sử dụng. Nếu thích,
bạn có thể làm một thang màu riêng bằng cách đo màu của các mẫu đã biết pH, để bạn có
thể thử những mẫu chưa biết. Ví dụ như là acid chlohidric (HCl), giấm, nước chanh đối
với acid và dung dịch natri hydroxide (NaOH), dung dịch kali hydroxide (KOH) hoặc
dung dịch soda đối với base.

6. Một cách khác để sử dụng giấy pH là như giấy so màu. Bạn có thể vẽ trên giấy pH
dùng tăm hay miếng vải cotton đã nhúng qua acid hoặc base.

Các dấu hiệu thường gặp trong phòng thí nghiệm


Làm thế nào để tạo một viên pha lê bằng tinh thể đồng sunfat
Pha lê là một dạng đá chứa tinh thể. Bình thường, phải đến hàng triệu năm nước chảy,
khoáng chất mới lắng đọng thành pha lê.

Bạn có thể làm được một "viên pha lê" cho riêng bạn chỉ trong vài ngày thôi. Bằng cách
"nuôi" những tinh thể đồng sunfat màu xanh ngọc pha lẫn tí màu của sương mờ (rất đẹp
đấy) bên trong vỏ trứng, bạn có thể tạo ra một viên pha lê của riêng bạn.

Độ khó: Trung bình
Thời gian yêu cầu: 2-3 ngày