* * * * *
Tiểu luận lịch sử
Chiến dịch Tây
Nguyên

1
MỤC LỤC
A – PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Để có được cuộc sống độc lập, ấm no, hạnh phúc như ngày hôm nay
nhân dân ta đã trải qua biết bao nhiêu thăng trầm, biến cố, đã hi sinh biết
bao xương máu…Chính vì thế là người dân nước Việt chúng tôi tự hào về
những trang sử vàng của dân tộc ta. Khao khát tìm hiểu về lịch sử dân tộc
đã dẫn đưa chúng tôi đến với chiến dịch Tây Nguyên một trong những
bước ngoặt lớn trong lịch sử đấu tranh giữ nước của Việt Nam chúng ta.
2. Mục đích yêu cầu
Hòa cùng không khí chào mừng 33 năm ngày Miền Nam hoàn toàn giải
phóng thống nhất đất nước, chúng tôi, những sinh viên trường ĐH Công
Nghiệp dưới sự chỉ dẫn nhiệt tình của thầy Nguyễn Minh Tiến Khoa Mác
Lênin đã nghiên cứu đề tài này nhằm trang bị cho chúng tôi vốn kiến thức
về lịch sử dân tộc và phát huy truyền thống yêu nước, đoàn kết của nhân
dân ta.
3. Nội dung đề tài
Tây Nguyên là một địa bàn chiến lược hết quan trọng, mà cả ta và địch đều
cố gắng nắm giữ. Nhưng do nhận định sai lầm hướng tiến công của quân ta,
địch chốt giữ ở đây một lực lượng mỏng, bố phòng có nhiều cơ sở. Căn cứ
vào đó, Hội nghị Bộ Chính trị tháng 10-1974, quyết định chọn Tây
Nguyên làm hướng tiến công chủ yếu trong năm 1975, mở chiến dịch quy
mô lớn ở Tây Nguyên với trận then chốt mở màn Buôn Mê Thuột.Quân
địch tập trung lực lượng mở cuộc phản công nhằm chiếm lại Buôn Mê

bên cạnhcác sư đoàn 320, 10, và 968 hiện đóng sẵn ở Tây Nguyên, cuối
tháng 12 năm 1974, Bộ Tổng tư lệnh Quân đội Nhân dân Việt Nam điều
thêm 316 lên Tây Nguyên, đưa lực lượng của họ tại đây lên bốn sư đoàn, và
các lữ đoàn, trung đoàn độc lập của bộ binh, pháo binh, thiết giáp, đặc
công, phòng không, công binh ... Và chưa kể sư đoàn 3 của quân khu 5 tại
Bình Địnhđánh chia cắt đường 19 và tấn công sư đoàn 22 Quân lực Việt
Nam Cộng hòa (QLVNCH) không cho ứng cứu để phục vụ trực tiếp chiến
dịch này.Tại Tây Nguyên, lực lượng phòng thủ của VNCH gồm có Sư đoàn
23 Bộ binh Việt Nam Cộng hòa (gồm 3 trung đoàn 44, 45, 53), bảy liên
đoàn biệt động quân (tương đương 10 trung đoàn), 4 thiết đoàn, 1 sư đoàn
không quân số 6, ngoài ra còn các tiểu đoàn bảo an đồn trú. Do phán đoán
sai, cho rằng vùng Bắc Tây Nguyên là nơi sẽ bị đánh đầu tiên, nên hầu hết
lực lượng của họ bố trí tại bắc phần Tây Nguyên để bảo vệ các thị xã Pleiku
và Kon Tum trong khi Nam phần với thị xã Ban Mê Thuột có vai trò trụ cột
phòng thủ Tây Nguyên lại chỉ có sở chỉ huy Sư đoàn 23, một trung đoàn số
53, 3 liên đoàn bảo an, và một liên đoàn biệt động quân số 21.ính trên toàn
mặt trận Tây Nguyên, so với lực lượng QLVNCH, lực lượng bộ binh
QĐNDVN không hơn nhiều. Nhưng do phần lớn quân phòng thủ chốt tại
phía Bắc trong khi quân tấn công tập trung ở phía Nam, nên tại điểm quyết
chiến Ban Mê Thuột, ưu thế của quân tấn công so với quân phòng thủ có tỉ
lệ áp đảo: bộ binh 5:1, thiết giáp 2:1, pháo lớn 2:1
[2]
, cho họ khả năng thắng
lợi chớp nhoáng không cho phép địch cầm cự lâu dài chờ quân phản kích
ứng cứu. Và thực tế đã diễn ra như vậy.
2.1.2. Bố trí lực lượng trên chiến trường
4
Kể đến là kế hoạch chuẩn bị trực-tiếp được tiến hàng vào ngày 21 tháng 1
năm 1975. Trong phần này, Bộ Tư Lệnh Chiến Dịch hoàn chỉnh thêm vài
bước khác như tiếp tục các hoạt động nghi binh và tái phối trí các đơn vị

tác hại nhất cho quân đội Nam Việt Nam" (quân nguỵ). Sau trận diệt chi
khu quân sự và quận lỵ Thuần Mẫn thuộc Phú Bổn (ngày 8-3) nằm trên
đường 14 ở quãng giữa Plây Cu và Buôn Mê Thuột, địch phán đoán rằng
đối phương sẽ đánh Plây Cu. Những ngày này các chiến sĩ pháo binh tới tấp
giội bão lửa xuống sân bay Cù Hanh nằm trong thị xã Plây Cu. Địch vội
vàng điều phần lớn sư đoàn 23 từ Buôn Mê Thuột lên, cùng các liên đoàn
quân biệt động, các trung đoàn thiết giáp hình thành một vành đai bảo vệ
quanh Plây Cu, nơi đặt sở chỉ huy của quân đoàn 2.Trong lúc địch đang tập
trung quân bảo vệ Plây Cu thì sáng ngày 10-3, quân và dân Tây Nguyên bất
thần tiến công và nổi dậy ở thị xã Buôn Mê Thuột. Sau hai ngày chiến đấu,
đã nhanh chóng tiêu diệt các cǎn cứ quân sự địch và làm chủ hoàn toàn thị
xã Buôn Mê Thuột.Chiến thắng Buôn Mê Thuột thể hiện sự chỉ đạo tác
chiến rất tài giỏi. Bộ chỉ huy các lực lượng vũ trang nhân dân giải phóng đã
buộc địch phải tập trung lực lượng về để bảo vệ khu vực Plây Cu, điều sư
đoàn 23 là sư đoàn chủ lực duy nhất ở Tây Nguyên rời khỏi Buôn Mê
Thuột, tạo nên sơ hở lớn ở đây.
Trận thắng tiêu diệt địch giải phóng Buôn Mê Thuột là đòn hiểm đúng
huyệt, làm rung chuyển toàn bộ hệ thống phòng thủ Tây Nguyên, khiến cho
quân địch hết sức bất ngờ choáng váng, thế trận bị đảo lộn dẫn đến sụp đổ
nhanh chóng.
2.2.2. Đập tan cuộc phản kích tiêu diệt sư đoàn 23 ngụy.
Mất Buôn Mê Thuột. Địch hoang mang hoảng hốt. Mỹ - Thiệu lệnh cho
Phạm Vǎn Phú phải lấy lại Buôn Mê Thuột. Chúng cấp tốc đẩy sư đoàn 23
6
từ Plây Cu xuống Đắc Lắc, tǎng cường thêm trung đoàn thiết giáp số 8, liên
đoàn biệt động số 22. liên đoàn bảo an số 926 cùng nhiều tiểu đoàn bảo an
khác. Chúng chọn Phước An trên đường 21 cách Buôn Mê Thuột 40km về
phía đông làm bàn đạp phản kích. Buôn Mê Thuột đã về tay cách mạng mà
đài Sài Gòn vẫn ra rả :" Cuộc chiến đấu còn tiếp diễn trên đường phố". Đây
vừa là đòn tâm lý vừa là mưu đồ tái chiếm Buôn Mê Thuột của Mỹ -