Thu ho¹ch thùc tËp tèt nghiÖp
Sinh viªn: NguyÔn Ngäc Ly Líp: NhËt 2-K38F-KTNT
1
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI THƯƠNG
********** THU HOẠCH THỰC TẬP
TỐT NGHIỆP
ĐỀ TÀI :
THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP THÚC ĐẨY XUẤT KHẨU
CỦA CÔNG TY DỆT MINH KHAI Giáo viên hướng dẫn : PGS.TS Nguyễn Thị Quy.
Sinh viên thực hiện : Nguyễn Ngọc Ly.
Lớp : Nhật 2- K38F - KTNT.
Hà Nội, tháng 10-2003
4.2 Phương thức sản xuất kinh doanh.................................................................. 13
II. Phân tích thực trạng hoạt động xuất khẩu của Công ty
1. Tình hình xuất khẩu của Công ty trong thời gian qua..................................... 15
Thu ho¹ch thùc tËp tèt nghiÖp
Sinh viªn: NguyÔn Ngäc Ly Líp: NhËt 2-K38F-KTNT
3
1.1 Phân tích tình hình xuất khẩu theo thị trường xuất khẩu. ............................. 15
1.2 Phân tích tình hình xuất khẩu theo mặt hàng................................................ 20
1.3 Phân tích tình hình xuất khẩu theo phương thức xuất khẩu. ......................... 22
1.4 Phẩn tích tình hình kim ngạch xuất khẩu qua các năm................................. 23
2. Chính sách giá xuất khẩu của Công ty............................................................ 24
3. Kênh phân phối trên thị trường xuất khẩu của Công ty. ................................. 25
III. Đánh giá hoạt động xuất khẩu của Công ty dệt Minh Khai
1. Những thành tựu Công ty đã đạt được........................................................ 26
2. Những khó khăn tồn tại.............................................................................. 27
2.1 Công tác marketing chưa hoàn thiện ............................................................. 27
2.2 Vốn kinh doanh thiếu và chưa được sử dụng hiệu quả ................................... 28
2.3 Giá xuất khẩu thiếu tính cạnh tranh............................................................... 28
2.4 Vấn đề thương hiệu của Công ty chưa được coi trọng.................................... 29
2.5 Đội ngũ cán bộ thiếu kinh nghiệm chuyên môn .............................................. 29
3. Nguyên nhân của các tồn tại....................................................................... 30
Chương III : Giải pháp thúc đẩy hoạt động xuất khẩu của Công ty dệt Minh
Khai trong thời gian tới
I. Định hướng phát triển của ngành dệt may Việt Nam đến năm 2010.................. 31
II. Phương hướng phát triển của Công ty dệt Minh Khai thời gian tới. ................ 32
III. Một số giải pháp góp phần thúc đẩy hoạt động xuất khẩu của Công ty dệt
Minh Khai................................................................................................................. 33
1. Tổ chức tốt công tác điều tra nghiên cứu thị trường. ....................................... 34
2. Hoàn thiện kênh phân phối xuất khẩu trên thị trường truyền thống, mở
rộng xuất khẩu sang thị trường mới và củng cố vững chắc thị trường nội
LỜI MỞ ĐẦU
Thu ho¹ch thùc tËp tèt nghiÖp
Sinh viªn: NguyÔn Ngäc Ly Líp: NhËt 2-K38F-KTNT
5
Trong những năm gần đây, với mục tiêu đẩy mạnh quá trình công nghiệp hóa-
hiện đại hóa đất nước, đồng thời từng bước tham gia hội nhập nền kinh tế khu vực và
thế giới, việc đẩy mạnh xuất khẩu được Nhà nước đặc biệt coi trọng. Xuất khẩu phát
triển đã đem lại nguồn thu ngoại tệ lớn cho đất nước, giải quyết công ăn việc làm cho
hàng triệu lao động, thúc đẩy các ngành công nghiệp khác phát triển.
Ngành dệt may nước ta là một ngành công nghiệp mũi nhọn trong quá trình
công nghiệp hoá - hiện đại hóa đất nước. Công ty dệt Minh Khai là một trong những
doanh nghiệp dệt của Nhà nước đứng đầu trong ngành công nghiệp nhẹ Hà nội, đã có
những thành tựu đáng kể trong công cuộc đổi mới. Trong thời gian qua Công ty dệt
Minh Khai luôn hoàn thành nhiệm vụ sản xuất và các chỉ tiêu kinh tế do Nhà nước
giao và ngày càng chiếm lĩnh các thị trường khó tính như Nhật Bản, EU, Mỹ…đồng
thời tạo được uy tín của công ty trên thị trường quốc tế. Tuy nhiên, trong bối cảnh tự
do hoá thương mại ngày nay, công ty đang vấp phải sự cạnh tranh gay gắt của các đối
thủ cạnh tranh lớn mạnh trong ngành dệt may là Trung Quốc, Thái Lan,
Indonexia…đặc biệt là Trung Quốc. Đây là thách thức to lớn đòi hỏi công ty phải có
biện pháp giải quyết, nhằm tăng sức cạnh tranh, đẩy mạnh xuất khẩu, nâng cao uy tín
của công ty trên trường quốc tế.
Sau một thời gian thực tập tìm hiểu tại công ty và những kiến thức tích luỹ
được ở nhà trường đã giúp em viết thu hoạch thực tập tốt nghiệp “Thực trạng và giải
pháp thúc đẩy xuất khẩu của Công ty dệt Minh Khai”. Em mong muốn những giải
pháp mà em đề xuất dưới đây sẽ giúp công đạt được những kết quả cao hơn trong hoạt
động xuất khẩu.
Thu hoạch thực tập tốt nghiệp này gồm các nội dung sau :
Chương 1: Lý luận chung về hoạt động xuất khẩu và vai trò của nó đối với nền kinh tế
quốc dân.
Chương 2: Thực trạng hoạt động xuất khẩu của Công ty dệt Minh Khai. Chương I
Thu ho¹ch thùc tËp tèt nghiÖp
Sinh viªn: NguyÔn Ngäc Ly Líp: NhËt 2-K38F-KTNT
7
LÝ LUẬN CHUNG VỀ HOẠT ĐỘNG XUẤT KHẨU
VÀ VAI TRÒ CỦA NÓ ĐỐI VỚI NỀN KINH TẾ QUỐC DÂN
I.
Những vấn đề chung về hoạt động xuất khẩu
1. Khái niệm
Xuất khẩu hàng hoá là việc bán hàng hoá của quốc gia này cho một quốc gia
khác trên cơ sở thanh toán bằng tiền tệ. Hàng hoá được vận chuyển qua biên giới quốc
gia, tiền tệ ở đây có thể là ngoại tệ đối với một hoặc cả hai quốc gia. Hoạt động xuất
khẩu là hình thức cơ bản của hoạt động ngoại thương đã xuất hiện từ lâu đời và ngày
càng phát triển.
Hoạt động xuất khẩu khác với hoạt động buôn bán trong nước. Nếu như trong
buôn bán nội địa, hàng hóa chỉ được vận chuyển trong phạm vi một quốc gia, đồng
tiền thanh toán là đồng nội tệ của quốc gia đó và các bên chủ thể có chung quốc tịch
thì trong hoạt động xuất khẩu, hàng hoá được vận chuyển qua biên giới quốc gia, đồng
tiền thanh toán là ngoại tệ đối với một hoặc cả hai bên và các bên chủ thể phải có quốc
tịch ở hai nước khác nhau.
Hoạt động xuất khẩu, diễn ra trên mọi lĩnh vực, trong mọi điều kiện kinh tế, từ
xuất khẩu hàng hoá tiêu dùng cho đến dịch vụ, tư liệu sản xuất, máy móc thiết bị và kỹ
thuật công nghệ cao. Tất cả các hoạt động đó đều nhằm mang lại lợi ích kinh tế cho
các quốc gia tham gia.
2. Bản chất
Sơ lược tình hình xuất khẩu của Việt Nam trong thời gian qua
Từ khi Nhà nước ta bắt đầu thực hiện chính sách đổi mới, nền kinh tế Việt Nam
đã bước đầu đi vào phát triển ổn định. Tốc độ phát triển kinh tế bình quân trong giai
đoạn 1991-1995 đạt 8,2%; giai đoạn 1996-2000 đạt 6,7%; tổng sản phẩm trong nước
(GDP) tăng bình quân hàng năm trong 10 năm là 7,5% (chiến lược đề ra 6,9-7,5%). Có
được những kết quả đó một phần là do sự đóng góp của các hoạt động kinh tế đối
ngoại. Hoạt động ngoại thương của Việt Nam, trong đó có hoạt động xuất khẩu, đã có
bước tăng trưởng đáng kể. Nếu chỉ xét riêng về xuất khẩu, cũng đã thấy rõ những tiến
bộ đáng kể qua các thời kỳ.
Thu ho¹ch thùc tËp tèt nghiÖp
Sinh viªn: NguyÔn Ngäc Ly Líp: NhËt 2-K38F-KTNT
9
Bảng 1: Kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam qua các năm
(Đơn vị: triệu USD)
Năm 95 96 97 98 99 00 01 02
Giá trị 5.448,9 7.255,9 9.185 9.361 11.523 14.455 15.100 16.530
(Nguồn: Thời báo kinh tế Việt Nam)
Như vậy, từ 95 đến nay kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam tăng đều qua các
năm. Sở dĩ có được những kết quả như vậy là do Việt Nam đẩy mạnh xuất khẩu các
mặt hàng chủ lực. Cụ thể:
+ Dầu thô tăng với tốc độ cao, đạt 3,5 tỷ USD (2000); 2,71 tỷ USD (2002), tăng
37,2%. Đây là mức tăng cao nhất trong vòng 10 năm qua.
+ Các sản phẩm dệt may đứng ở vị trí thứ 2 nhưng tốc độ tăng không cao, đạt
1,82 tỷ USD vào năm 2000.
+ Tiếp theo là các mặt hàng thuỷ sản đạt 1,48 tỷ USD (2000), giầy dép đạt 1,4 tỷ
USD (2000) và 1,82 tỷ USD (2002)…
Ngoài ra tỷ trọng của các nhóm hàng xuất khẩu đã có sự chuyển dịch qua các giai
đoạn. Từ 1991- 2000, tỷ trọng nhóm hàng nông lâm thuỷ sản có xu hướng giảm dần
giới.
2.
Vai trò của hoạt động xuất khẩu đối với nền kinh tế quốc dân
2.1. Xuất khẩu là động lực thúc đẩy phát triển kinh tế, giúp chuyển dịch cơ cấu kinh tế.
Hoạt động xuất khẩu có ý nghĩa rất quan trọng và cần thiết đối với nước ta. Với
một nền kinh tế chậm phát triển, cơ sở vật chất, kỹ thuật lạc hậu, không đồng bộ như
nước ta thì việc đẩy mạnh xuất khẩu tạo thêm công ăn việc làm cải thiện đời sống,
tăng thu ngoại tệ, thúc đẩy phát triển kinh tế là một chiến lược lâu dài. Để thực hiện
được chiến lược lâu dài đó chúng ta phải nhận thức rõ được ý nghĩa của việc xuất khẩu
hàng hoá:
- Thông qua việc xuất khẩu những mặt hàng có thế mạnh chúng ta có thể phát
huy được lợi thế so sánh, sử dụng hợp lý các nguồn lực, trao đổi các thành tưu khoa
học công nghệ tiên tiến.
- Thông qua hoạt động xuất khẩu, tính cạnh tranh được nâng cao nên chất lượng
hàng hoá không ngừng được tăng lên, tạo điều kiện nâng cao năng lực sản xuất thể
hiện nội lực kinh tế của đất nước.
Mặt khác hoạt động xuất khẩu góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế, thúc đẩy sản
xuất trong nước phát triển. Từ đó tạo điều kiện thuận lợi cho hàng loạt các ngành sản
Thu ho¹ch thùc tËp tèt nghiÖp
Sinh viªn: NguyÔn Ngäc Ly Líp: NhËt 2-K38F-KTNT
11
xuất khác phát triển, đồng thời cũng thúc đẩy các ngành dịch vụ hỗ trợ hoạt động xuất
khẩu như ngành bảo hiểm, hàng hải, thông tin liên lạc quốc tế dịch vụ tài chính quốc tế
đầu tư... Xuất khẩu tạo khả năng mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm, tạo điều kiện
thuận lợi mở rộng khả năng cung cấp đầu tư trở lại cho sản xuất, tạo tiền đề kinh tế kỹ
thuật đồng thời nâng cao năng lực sản xuất trong nước. Điều đó chứng tỏ xuất khẩu là
phương tiện quan trọng để tạo vốn đưa kỹ thuật công nghệ nước ngoài vào Việt Nam
nhằm hiện đại hoá nền kinh tế đất nước.
2.2. Xuất khẩu tạo ra nguồn vốn, nguồn ngoại tệ lớn góp phần quan trọng vào việc cải
thiện cán cân thanh toán.
mở rộng, có thêm nhiều ngành nghề mới từ đó thu hút nhiều lao động vào làm việc.
- Xuất khẩu phát triển là tiền đề cho các quan hệ kinh tế đối ngoại khác như du
lịch, xuất khẩu sức lao động, tạo điều kiện đưa lực lượng lao động tham gia vào quá
trình phân công lao động quốc tế. Đây là nhân tố rất quan trọng giải quyết tình trạng
thất nghiệp.
2.4. Hoạt động xuất khẩu là cơ sở để mở rộng và thúc đẩy mối quan hệ kinh tế đối
ngoại của nước ta.
Với đường lối kinh tế “đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá, xây dựng nền
kinh tế độc lập tự chủ, đưa nước ta trở thành một nước công nghiệp”, Đảng ta đã chủ
trương đa phương hoá, đa dạng hoá các quan hệ quốc tế, trong đó chủ động hội nhập
kinh tế quốc tế và khu vực, đẩy mạnh các quan hệ kinh tế đối ngoại. Mặc dù xuất khẩu
chỉ là một lĩnh vực của kinh tế đối ngoại nhưng lại có quan hệ mật thiết với các lĩnh
vực còn lại như thu hút đầu tư trực tiếp, vay tín dụng quốc tế, hợp tác và triển khai
công nghệ mới. Thực tiễn trong thời gian qua đã chứng tỏ sự phát triển của hoạt động
xuất khẩu và những ngành có liên quan đã thúc đẩy sự phát triển của các quan hệ tín
dụng- vay nợ quốc tế, đầu tư, mở rộng vận tải quốc tế…Mặt khác, chính các quan hệ
kinh tế đối ngoại này lại tạo tiền đề cho mở rộng xuất khẩu.
3. Một số hình thức xuất khẩu ở nước ta hiện nay
3.1. Xuất khẩu uỷ thác
Hoạt động xuất khẩu uỷ thác là hoạt động hình thành giữa một doanh nghiệp
trong nước có nhu cầu xuất khẩu một số loại hàng hoá nhưng không đủ điều kiện để
xuất khẩu đã uỷ thác cho một doanh nghiệp có chức năng giao dịch ngoại thương tiến
hành đàm phán với đối tác nước ngoài để làm thủ tục xuất khẩu hàng hoá theo yêu cầu
của bên uỷ thác và được hưởng một khoản thù lao gọi là phí uỷ thác.
Thu ho¹ch thùc tËp tèt nghiÖp
Sinh viªn: NguyÔn Ngäc Ly Líp: NhËt 2-K38F-KTNT
13
Trong hoạt động xuất khẩu uỷ thác, doanh nghiệp nhận uỷ thác không phải bỏ
vốn, không phải xin hạn ngạch (nếu có), không phải nghiên cứu thị trường tiêu thụ do
không phải tiêu thụ hàng mà chỉ phải đứng ra thay mặt bên uỷ thác tìm và giao dịch
Trên đây là khái quát một số hình thức xuất khẩu được ap dụng phổ biến ở
nước ta hiện nay. Bên cạnh đó còn có các hình thức khác nhưng chưa được áp dụng
nhiều.
Thu ho¹ch thùc tËp tèt nghiÖp
Sinh viªn: NguyÔn Ngäc Ly Líp: NhËt 2-K38F-KTNT
15
Chương II
THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG XUẤT KHẨU
CỦA CÔNG TY DỆT MINH KHAI
Công ty dệt Minh Khai là một doanh nghiệp Nhà nước, một đơn vị lớn của Sở
công nghiệp Hà Nội được thành lập năm 1974 theo quyết định số 25- QĐUB của
UBND thành phố Hà Nội ngày 20-3-1974.
Tên Công ty : Công ty dệt Minh Khai
Tên giao dịch quốc tế : Minh Khai Textile Company
Trụ sở chính : 423 Đường Minh Khai-Hà Nội
I.
Giới thiệu khái quát về Công ty dệt Minh Khai
1. Lịch sử hình thành và phát triển của Công ty dệt Minh Khai
Các giai đoạn phát triển của Công ty dệt Minh Khai gắn liền với sự phát triển của
ngành công nghiệp Hà Nội riêng và của nền kinh tế Việt Nam nói chung.
Công ty dệt Minh Khai (trước đây là nhà máy dệt khăn mặt khăn tay) được khởi
công xây dựng từ cuối năm 1960, đầu những năm 1970. Tuy nhiên, do cuộc chiến
tranh phá hoại của giặc Mỹ, mãi đến năm 1974, Công ty cơ bản được xây dựng xong
và chính thức thành lập theo quyết định của UBND thành phố Hà Nội. Với sự nỗ lực
của cán bộ công nhân viên trong Công ty, cùng với sự quan tâm giúp đỡ của các cơ
quan, ban ngành cấp thành phố, những năm tiếp theo, Công ty dần đi vào ổn định,
hoàn thiện nhà xưởng, hiệu chỉnh lại máy móc thiết bị, đào tạo thêm lao động để tăng
cường sản xuất. Nhiệm vụ chủ yếu lúc này của Công ty là sản xuất khăn mặt, khăn
bông, khăn tắm… phục vụ cho nhu cầu tiêu dùng nội địa.
ty dệt Minh Khai luôn cố gắng đẩy mạnh chiến lược xuất nhập khẩu hai chiều nhằm
tận dụng lợi thế so sánh giữa các mặt hàng cũng như nguyên vật liệu phục vụ cho sản
xuất.
3. Cơ cấu tổ chức hoạt động của Công ty dệt Minh Khai
Là một doanh nghiệp nhà nước, Công ty dệt Minh Khai tổ chức bộ máy quản lí
theo một cấp, đứng đầu là Ban giám đốc chỉ đạo trực tiếp đến từng đơn vị thành viên,
giúp vịêc cho giám đốc có các phòng ban nghiệp vụ.
Chức năng nhiệm vụ của các phòng ban:
Thu ho¹ch thùc tËp tèt nghiÖp
Sinh viªn: NguyÔn Ngäc Ly Líp: NhËt 2-K38F-KTNT
17
- Ban giám đốc: gồm có giám đốc và hai phó giám đốc (PGĐ sản xuất và PGĐ
kỹ thuật). Đây là cơ quan đầu não của Công ty chịu trách nhiệm mọi hoạt động sản
xuất kinh doanh, là nơi đưa ra những định hướng phát triển sự tồn tại của Công ty.
- Giám đốc: là người đứng đầu Công ty, bảo vệ quyền lợi cho nhân viên, phụ
trách chung những vấn đề đối nội, đối ngoại.
- Phòng tài vụ: giúp giám đốc thống kê kế toán tài chính, kiểm tra giám sát tình
hình thu chi tài chính, và hướng dẫn chế độ chi tiêu và hạch toán kinh tế nhằm giảm
chi phí, nâng cao việc sử dụng tốt vật tư, đề xuất với giám đốc các biện pháp tài chính
để đạt hiệu quả kinh tế cao.
- Phòng kế hoạch thị trường: là phòng nghiệp vụ tham mưu cho giám đốc trong
công tác xây dựng và chỉ đạo thực hiện kế hoạch sản xuất kinh doanh xuất nhập khẩu,
tổ chức thực hiện tốt công tác tiêu thụ sản phẩm của Công ty sản xuất ra và đảm bảo
quay vòng vốn nhanh.
- Phòng tổ chức: giúp giám đốc xây dựng mô hình tổ chức sản xuất và quản lí
Công ty. Phòng tổ chức có nhiệm vụ quản lí số lượng và chất lượng CBCNV, sắp xếp
đào tạo đội ngũ CBCNV trong Công ty nhằm đáp ứng yêu cầu của nhiệm vụ sản xuất
kinh doanh, thực hiện đầy đủ các chế độ chính sách của Nhà nước đối với người lao
động …
- Phòng kỹ thuật: nghiên cứu tham mưu giúp đỡ giám đốc về công tác quản lí sử
Sản phẩm của Công ty là sản phẩm thiết yếu đối với người tiêu dùng, không thể
thiếu trong sinh hoạt hàng ngày của người tiêu dùng như: khăn mặt, khăn tắm, màn
tuyn…Sản phẩm của Công ty mang tính chất sử dụng nhiều lần, có tác dụng giữ gìn vệ
sinh, và bảo vệ sức khoẻ. Sản phẩm tiêu dùng cho cá nhân nên yêu cầu phải bền, mềm,
thấm nước, mầu sắc mẫu mã phong phú, không phai màu, nhiều kích cỡ khác nhau, độ
dày mỏng phù hợp.
Do nhu cầu thị hiếu tiêu dùng của người dân ngày càng cao, cùng với sự tiến bộ
của khoa học kỹ thuật nên Công ty đã không ngừng cải tiến, thiết kế ra những mẫu
mới. Hiện nay cơ cấu sản phẩm của Công ty đã phong phú hơn rất nhiều và có đủ khả
năng đáp ứng nhu cầu tiều dùng trong nước và thị trường xuất khẩu (sản phẩm xuất
Giám đốc
Phòng
Kế hoạch
Phòng
Kỹ thuật
Phòng
Tổ chức
Phòng
Ti vụ
Phòng
Hnh chính
PGĐ sản
xuất
PGĐ kỹ
thuật
Phân xưởng
Tẩy nhuộm
Phân xưởng
Dệt thoi