Phân tích mối quan hệ biện chứng giữa
lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất?
Lực lượng sản xuất là khái niệm dùng để chỉ việc con người chinh phục giới tự nhiên bằng
tất cả sức mạnh hiện thực của mình trong quá trình thực hiện sự sản xuất xã hội, là cái nói
lên năng lực của con người trong quá trình sản xuất tạo ra của cải xã hội .
Lực lượng sản xuất được tạo thành do sư kết hợp giữa lao động với tư liệu sản xuất mà
trước hết là với công cụ lao động, cũng như khoa học .
Quan hệ sản xuất là quan hệ giữa người với người trong sản xuất và tái sản xuất, bao gồm :
các quan hệ sở hửu đối với tư liệu sản xuất, các quan hệ trong tổ chứcquản lý và sản xuất,
các quan hệ trong phân phối sản phẩm sản xuất .
Quan hệ sản xuất và lực lượng sản xuất phụ thuộc và tác động lẫn nhau một cách biện
chứng và biểu hiện thành một trong những quy luật cơ bản nhất của sự vận động của đời
sống xã hội .
Sự biến đổi cửa sản xuất luôn luôn theo chiều tiến bộ, và xét cho cũng bắt đầu từ sự biến
đổivà phát triển của lực lượng sản xuất, trước hết là công cụ lao động . Cùng với sự phát
triển của lực lượng sản xuất, quan hệ sản xuất cũng hình thành và biến đổi cho phù hợp với
trình độ của lực lượng sản
xuất . Đương nhiên, khi trình độ của lực lượng sản xuất phát triển thì tính chất của cũng
phát triển theo .
Trình độ của lượng sản xuất là khái niệm nói lên khả năng của con người thực hiện quá
trình biến đổi và thích nghi với giới tự nhiên nhằm bảo đảm cho sự sinh tồn và phát triển
của mình thông qua công cụ lao động . Trình độ phát triển của lực lượng sản xuất là sản
phẩmcủa sự kết hợp giữa các nhân tố:
•Trình độ của công cụ lao động
•Trình độ tổ chức lao động xã hội
•Trình độ ứng dụng khoa học vào sản xuất
•Trình độ kinh nghiệm và kỹ năng lao động của con người
•Trình độ phân công lao động
Tính chất của lực lượng sản xuất là khái niệm nêu lên tính chất xã hội hoá của tư liệu sản
xuất và của lao động . Ứng dụng với sự phát triển của nền sản xuất xã hội được thể hiện
thông qua sự phát triển của công cụ lao động, tính chất xã hội của lực lượng sản xuất cũng

quyết một cách sai lầm …thì không thể phát triển được lực lượng sản xuất, thậm chí còn
phá hoại lực lượng sản xuất .
Quy luật về sự phù hợp của quan hệ sản xuất với trình độ của lực lượng sản xuất là quy
luật phổ biến tác động tới toàn bộ quá trình phát triển của lịch sử loài người từ xã hội công
xã nguyên thuỷ đến xã hội cộng sản tương lai và là quy luật cơ bản nhất trong hệ thống các
quy luật xã hội .