Chuyên đề kế toán trởng
Lời mở đầu
Ngày nay, nền kinh tế nớc ta trên đà phát triển. Các ngành công nghiệp mũi
nhọn, các ngành kinh tế trọng điểm đều đợc đầu t phát triển. Với chức năng truyền
đạt thông tin, Bu chính viễn thông đã trở thành một mắt xích quan trọng không thể
thiếu trong nền kinh tế thị trờng.
Bu điện Hà Nội là một trong những trung tâm quan trọng trực thuộc Tổng
Công ty Bu chính viễn thông Việt Nam. Bu điện Hà Nội không chỉ phát triển mạng
lới thông tin liên lạc trên địa bàn thành phố Hà Nội mà còn góp phần giúp đỡ hỗ trợ
bu điện các tỉnh thành khác hoàn thành nhiệm vụ của ngành. Trong đó phần lớn các
loại vật t thiết bị chủ yếu đợc cung cấp bởi một đơn vị chuyên trách trực thuộc Bu
điện Hà Nội là Công ty Dịch vụ Vật t Bu điện Hà Nội.
Công ty Dịch vụ Vật t là một công ty thơng mại, dịch vụ chuyên ngành bu
chính viễn thông. Cũng nh các doanh nghiệp thơng mại khác, công ty có hoạt động
kinh tế cơ bản là lu chuyển hàng hoá. Công ty kinh doanh các loại vật t, thiết bị bu
chính viễn thông có tính năng kỹ thuật và giá trị cao, đa dạng về chủng loại, do đó
công ty cần thực hiện tốt chức năng cung ứng vật t, quản lý chặt chẽ các loại vật t tài
sản do Bu điện Hà Nội giao.
Tổ chức khoa học hợp lý công tác lu chuyển hàng hoá trong doanh nghiệp th-
ơng mại nói chung cũng nh Công ty Dịch vụ Vật t nói riêng, kế toán sẽ cung cấp cho
nhà quản trị doanh nghiệp những thông tin chính xác, kịp thời, có hiệu quả vì hoạt
động lu chuyển hàng hoá là hoạt động cơ bản nhất của doanh nghiệp thơng mại.
Hiểu rõ tầm quan trọng của công tác hạch toán lu chuyển hàng hoá, sau thời gian
học tập tại trờng và quá trình tìm hiểu tổ chức công tác kế toán tại Công ty Dịch vụ
Vật t Bu điện Hà Nội, đợc sự hớng dẫn tận tình của cô giáo Nguyễn Thị Đông cùng
với sự giúp đỡ của các cô trong phòng Tài chính - Kế toán, em đã hoàn thành chuyên
đề kế toán trởng với đề tài Công tác hạch toán kế toán lu chuyển hàng hoá tại
Công ty Dịch vụ Vật t Bu điện Hà Nội .
Nội dung chính của đề tài gồm:
Phần I : Cơ sở lý luận về hạch toán lu chuyển hàng hoá trong doanh nghiệp kinh
doanh thơng mại.

đợc để đánh giá hiệu quả kinh doanh. Hàng hoá nhập - xuất - tồn kho theo quy định
đợc tính giá theo giá thực tế. Không có phơng pháp tính giá thì doanh nghiệp thơng
mại không thể thực hiện tốt chế độ kinh doanh.
a. Phơng pháp tính giá hàng nhập kho
Tính giá hàng hoá nhập kho là việc xác định giá trị của hàng hoá để ghi sổ kế
toán (tính theo giá thực tế), qua đó cung cấp thông tin tổng hợp về giá trị hàng hoá
nhập - xuất - tồn hoặc giá trị hàng hoá mua vào dự trữ và sử dụng.
b. Phơng pháp tính giá hàng xuất kho
Các ph ơng pháp tính giá hàng hoá xuất kho:
Phơng pháp tính giá bình quân:
Nguyễn Thị Thuỷ Tú - Lớp KTT12
Trị giá
thực tế hàng
nhập kho
=
Trị giá mua
hàng hoá
(cha thuế GTGT)
+
Chi phí
mua
hàng hoá
+
Thuế
nhập
khẩu
+
Chi phí
gia công,
chế biến

Phơng pháp nhập trớc xuất trớc (FIFO): Trị giá thực tế của hàng mua trớc sẽ
đợc dùng làm giá để tính giá thực tế của hàng xuất trớc. Phơng pháp này thờng đợc
áp dụng ở những doanh nghiệp có ít hàng hoá, số lần nhập kho của mỗi hàng hoá
không nhiều.
Phơng pháp nhập sau xuất trớc (LIFO): Phơng pháp này tính giá hàng hoá
xuất kho trên cơ sở giả định rằng hàng mua sau cùng sẽ đợc xuất trớc tiên, vì vậy
việc tính giá thực tế hàng hoá xuất kho ngợc với phơng pháp nhập trớc xuất trớc.
Phơng pháp giá thực tế đích danh: Theo phơng pháp này hàng hoá đợc xác
định giá trị theo đơn chiếc hay từng lô và đợc giữ nguyên từ lúc nhập vào cho đến
lúc xuất ra (trừ trờng hợp có điều chỉnh). Khi xuất hàng hoá nào sẽ tính theo giá thực
tế của hàng hoá đó.
Phơng pháp giá hạch toán: Theo phơng pháp này, toàn bộ hàng biến động
trong kỳ đợc tính theo giá hạch toán (giá kế hoạch hay một loại giá ổn định trong
kỳ). Cuối kỳ, kế toán sẽ tiến hành điều chỉnh từ giá hạch toán sang giá thực tế theo
công thức:
Trị giá thực tế hàng
xuất trong kỳ
(hoặc tồn kho cuối kỳ)
=
Giá hạch toán
hàng xuất trong kỳ
(hoặc tồn kho cuối kỳ)
x Hệ số giá
Nguyễn Thị Thuỷ Tú - Lớp KTT12
Giá đơn vị
bình quân
=
Trị giá thực tế hàng tồn đầu kỳ và nhập trong kỳ
Số lợng hàng tồn thực tế đầu kỳ và nhập trong kỳ
Trị giá thực tế

a. Hạch toán tổng hợp nghiệp vụ mua hàng theo phơng pháp kê khai thờng
xuyên.
b. Hạch toán tổng hợp nghiệp vụ mua hàng theo phơng pháp kiểm kê định
kỳ
IV - Hạch toán nghiệp vụ bán hàng
1 - Các phơng thức bán hàng:
Tiêu thụ hàng hoá là giai đoạn cuối cùng trong quá trình lu chuyển hàng hoá
của hoạt động kinh doanh thơng mại. Hình thức lu chuyển hàng hoá trên thị trờng
bao gồm bán buôn (bán buôn qua kho hoặc không qua kho, bán buôn vận chuyển
Nguyễn Thị Thuỷ Tú - Lớp KTT12
Hệ số giá =
Trị giá thực tế hàng tồn kho đầu kỳ và nhập trong kỳ
Giá hạch toán của hàng tồn kho đầu kỳ và nhập trong kỳ
4
Kết quả Tổng số Giá vốn Chi phí Chi phí
tiêu thụ = doanh thu thuần - hàng hoá + bán hàng + quản lý
hàng hoá về tiêu thụ tiêu thụ trong kỳ doanh nghiệp
(lãi hoặc lỗ) hàng hoá trong kỳ trong kỳ
Chuyên đề kế toán trởng
thẳng có hoặc không tham gia thanh toán) và bán lẻ (bán lẻ thu tiền tập trung, thu
tiền trực tiếp, bán hàng tự chọn, bán trả góp)
2 - Hạch toán tiêu thụ hàng hoá
a. Hạch toán giá vốn hàng bán
Giá vốn hàng bán là giá thực tế xuất kho của số hàng hoá đã đợc xác định tiêu
thụ trong kỳ.
b. Hạch toán chi phí bán hàng
c. Hạch toán chi phí quản lí doanh nghiệp
d. Hạch toán doanh thu và các khoản giảm trừ
Hạch toán Giảm giá hàng bán
Hạch toán Hàng bán bị trả lại

tuý trong lĩnh vực kinh doanh khác. Là một doanh nghiệp trực thuộc Bu điện thành
phố, có t cách pháp nhân, có con dấu riêng, đăng ký kinh doanh theo quy định hiện
hành và đợc mở tài khoản tiền Việt Nam đồng và ngoại tệ tại kho bạc Nhà nớc. Sự ra
đời và đổi mới cơ cấu tổ chức của Công ty thể hiện sự phân cấp và chuyên môn hoá
các hoạt động sản xuất kinh doanh: tách hoạt động sản xuất kinh doanh chính với
hoạt động kinh doanh khác trong Bu điện thành phố Hà Nội theo mô hình tổ chức
thống nhất của Tổng Công ty.
Là đơn vị trực thuộc Bu điện Thành phố Hà Nội, công ty Dịch vụ Vật t Bu
điện Hà Nội không trực tiếp thực hiện nghĩa vụ với Nhà nớc (nộp thuế) mà công ty
sẽ nộp về Bu điện Thành phố Hà Nội (80% lợi nhuận trớc thuế) và Bu điện Thành
phố Hà Nội sẽ làm nhiệm vụ nộp thuế cho công ty. Công ty Dịch vụ Vật t Bu điện
Hà Nội đợc phép giữ lại 20% lợi nhuận trớc thuế để trích lập 2 quỹ là quỹ khen th-
ởng và phúc lợi.
2 - Đặc điểm sản xuất kinh doanh
Công ty Dịch vụ vật t có nhiệm vụ:
- Nhập khẩu, kinh doanh và đại lý vật t thiết bị chuyên ngành bu chính viễn
thông và các dịch vụ khác trong phạm vi pháp luật cho phép
- Sản xuất, cung ứng vật t chuyên ngành bu chính viễn thông của Bu điện thành
phố Hà Nội
- Đại lý bán và hoà mạng điện thoại di động Mobiphone, Mobicard,
Vinaphone, Vinacard
- Lắp đặt, hoà mạng tổng đài PABX
Nguyễn Thị Thuỷ Tú - Lớp KTT12
6
Chuyên đề kế toán trởng
- Cung cấp, bảo hành, sửa chữa các loại thiết bị viễn thông
3 - Đặc điểm tổ chức, quản lý hoạt động sản xuất kinh doanh
Để phù hợp với đặc điểm của mình công ty đã phân bố bộ máy quản lý ra làm
hai khối: khối chức năng và khối sản xuất, đều đợc đặt dới sự điều hành chung của
Ban giám đốc.

Tổ chức công tác kế toán có nhiều thuận lợi trong việc ứng dụng những tiến
bộ khoa học vào tính toán, thu thập thông tin kịp thời nhanh chóng, bảo đảm sự tập
trung thống nhất trong việc chỉ đạo công tác kế toán. Từ đó có ý nghĩa giảm nhẹ
biên chế, tạo điều kiện chuyên môn hoá cán bộ kế toán.
Tổ chức công tác kế toán có nhiều thuận lợi trong việc ứng dụng những tiến
bộ khoa học vào tính toán, thu thập thông tin kịp thời nhanh chóng, bảo đảm sự tập
Nguyễn Thị Thuỷ Tú - Lớp KTT12
7
Ghi hàng ngày
Ghi cuối tháng
Đối chiếu, kiểm tra
Chuyên đề kế toán trởng
trung thống nhất trong việc chỉ đạo công tác kế toán. Từ đó có ý nghĩa giảm nhẹ
biên chế, tạo điều kiện chuyên môn hoá cán bộ kế toán.
Tổ chức công tác kế toán có nhiều thuận lợi trong việc ứng dụng những tiến
bộ khoa học vào tính toán, thu thập thông tin kịp thời nhanh chóng, bảo đảm sự tập
trung thống nhất trong việc chỉ đạo công tác kế toán. Từ đó có ý nghĩa giảm nhẹ
biên chế, tạo điều kiện chuyên môn hoá cán bộ kế toán.
Tại Công ty Dịch vụ Vật t Bu điện Hà Nội không sử dụng sổ Đăng kí chứng từ ghi
sổ để theo dõi, ghi chép các nghiệp vụ kinh tế phát sinh theo trình tự thời gian (nhật
kí) vì việc hạch toán tại Công ty là phụ thuộc, mọi hoạt động kinh tế của Công ty
đều chịu sự quản lí giám sát của Bu điện Hà Nội và thanh toán với Bu điện Hà Nội
trên tài khoản 136, 336.
Sơ đồ : Trình tự hạch toán kế toán tại Công ty Dịch vụ Vật t BĐHN

Hệ thống báo cáo kế toán nội bộ và báo cáo quản trị nội bộ đợc Công ty lập
theo quý, năm, định kỳ nộp lên Bu điện Hà Nội.
III - Thực trạng hạch toán lu chuyển hàng hoá tại Công ty Dịch vụ Vật t
Nguyễn Thị Thuỷ Tú - Lớp KTT12
8

- 13631: Phải thu về kinh doanh dịch vụ bu chính viễn thông
- 13632: Phải thu về kinh doanh khác.
- 13635: Phải thu về thuế GTGT
- 13638: Phải thu về các khoản khác
Tài khoản 336 dùng để phản ánh tình hình phải trả giữa Bu điện Hà Nội và
Công ty, tài khoản này đợc hạch toán chi tiết cho từng đơn vị có quan hệ thanh toán
và theo dõi từng khoản phải nộp, đợc cấp, phải trả, đã trả. Tài khoản 336 có 4 tài
khoản cấp 2, trong đó Công ty chỉ sử dụng 1 loại tài khoản cấp 2 là 3363. Tài khoản
3363 ở Công ty phản ánh các khoản phải trả Bu điện Hà Nội.
Tài khoản 3363 lại đợc chi tiết thành các tiểu khoản:
- 33631: Phải trả về kinh doanh dịch vụ bu chính viễn thông
- 33632: Phải trả về kinh doanh khác
- 33635: Phải trả về thuế GTGT
- 33638: Phải trả về các khoản khác
Tại Công ty đang áp dụng phơng pháp hạch toán kê khai thờng xuyên, thực
hiện quyết toán theo quý, năm.
1 - Hạch toán nghiệp vụ mua vật t thiết bị hàng hoá
a. Phơng thức mua hàng
Vật t thiết bị hàng hoá của Công ty đợc mua trực tiếp từ hai nguồn khác nhau
là nguồn trong nớc và nguồn nhập khẩu.
b. Thủ tục nhập kho
Chứng từ sử dụng để nhập kho vật t thiết bị hàng hoá là Phiếu nhập vật t kỹ
thuật. Khi có thông báo giao hàng, kế toán đơn vị sản xuất lập Phiếu nhập vật t kỹ
thuật trên cơ sở hoá đơn mua hàng hoặc lệnh nhập kho đã đợc Giám đốc, Kế toán tr-
ởng ký duyệt. Phiếu nhập vật t kỹ thuật đợc lập thành 3 liên: 1 liên lu tại cuống; 2
liên chuyển cho ngời nhập hàng mang phiếu xuống kho để nhập vật t hàng hoá.
Trong 2 liên này, 1 liên giao cho ngời nhập hàng, thủ kho giữ 1 liên để ghi vào Thẻ
kho (Mẫu 06-VT), cuối ngày chuyển kế toán viết phiếu nhập, ghi đơn giá, hạch toán
ghi sổ.
Nguyễn Thị Thuỷ Tú - Lớp KTT12

thu mua
+
Thuế
nhập khẩu
d. Phơng pháp hạch toán
Tài khoản sử dụng: 156 (15611) - Giá mua hàng hoá
Tr ờng hợp hàng và hoá đơn cùng về
Khi nhận Phiếu nhập vật t kỹ thuật của các đơn vị sản xuất chuyển đến, kế
toán tiến hành kiểm tra, đối chiếu số lợng, giá mua, tổng giá trị nhập hàng trên hoá
đơn bán hàng của nhà cung cấp, kiểm tra giá ghi trên phiếu nhập với Bảng kê giá
nhập kho, nếu có sai sót thì yêu cầu kế toán lập phiếu điều chỉnh. Sau khi kiểm tra
kế toán phân loại phiếu nhập vật t theo từng kho rồi nhập số liệu vào máy tính in
thành Bảng kê tổng hợp nhập vật t, Bảng kê chi tiết nhập vật t đối với từng nhà cung
cấp.Căn cứ vào phiếu nhập vật t kĩ thuật và bảng kê giá nhập kho, kế toán phản ánh
giá trị vật t sản phẩm hàng hoá trên bảng kê chi tiết nhập vật t, mỗi bảng kê lập cho
một nhà cung cấp.
Nguyễn Thị Thuỷ Tú - Lớp KTT12
10