Tụy

Tụy (còn gọi là lá mía) là một cơ quan nằm sau
phúc mạc đảm trách hai chức năng chính:
 Chức năng ngoại tiết: tụy sản xuất và bài tiết
các dịch tụy chứa các men tiêu hóa, hay
enzyme tiêu hóa
 Chức năng nội tiết: tụy sản xuất và tiết vào
trong máu các nội tiết tố hay hormon.
Tụy đôi khi bị nhầm lẫn với tỳ (lá lách). Tên
tiếng Anh của tụy là pancreas, còn của tỳ là
spleen.
Mục lục
 1 Giải phẫu
 2 Chức năng
o 2.1 Tụy ngoại tiết
o 2.2 Tụy nội tiết
 3 Bệnh lý tuyến tụy
[sửa] Giải phẫu
Tụy là một cơ quan sau phúc mạc, nằm sau dạ
dày sát thành sau của ổ bụng. Tụy nặng khoảng
80 gram, có màu trắng nhạt, một số loài có tụy
màu hồng nhạt và mỗi ngày, trung bình tụy có
thể tiết ra 0,8 lít dịch tiết.
Ở các loài động vât khác nhau thì tụy có hình
dạng khác nhau. Như ở cá, tụy không có hình
dạng nhất định, chỉ là một khối nhão. Đến loài
ếch nhái và bò sát thì tụy đã thành tuyến nằm ép
sát bên thành tá tràng. Đến lớp chim thì tụy nằm
ở phần giữa đoạn cong vòng của tá tràng chim.
Ở người, tụy là một cơ quan nhỏ và hơi thuôn

Tụy ngoại tiết
Tụy được bao bọc bởi bao tụy. Bao tụy cũng có
tác dụng phân chia tụy thành các tiểu thùy. Nhu
mô của tụy được cấu tạo bởi các tế bào tụy
ngoại tiết. Các tế bào này chứa đựng rất nhiều
các hạt nhỏ chứa enzyme tiêu hóa dưới dạng
tiền chất (chủ yếu là trypsinogen,
chymotrysinogen lipase tụy và amylase).
Khi có kích thích thích hợp, các men tụy sẽ
được tiết vào ống tụy và sau đó đổ vào ruột non
ở đoạn D2 của tá tràng. Tai đây các men
enterokinase của tá tràng sẽ xúc tác làm
trypsinogen biến thành dạng hoạt động là
trypsin. Trypsin là một endopeptidase lại cắt các
amino acid của chymotrypsinogen thành dạnh
hoạt động chymotrypsin. Men này lại cắt các
polypeptide trong thức ăn thành các đơn vị nhỏ
có thể hấp thu được qua niêm mạc ruột. Việc
tụy chỉ tiết các men dưới dạng tiền chất hay
dạng không hoạt động có ý nghĩa hết sức quan
trọng vì các men hoạt động có khả năng tiêu hủy
protein của chính tuyến tụy.
Dịch tụy là nguồn chứa các men tiêu hóa mỡ và
protein còn niêm mạc ruột lại có các men tiêu
hóa được đường. Dịch tụy cũng chứa các ion
bicarbonate có tính kiềm để trung hòa lượng
dịch lượng acid trong thức ăn từ dạ dày đi
xuống. Việc kiểm soát chức năng ngoại tiết của
tụy được thực hiên thông qua các men (enzyme)
như gastrin, cholecystokinin và secretin. Các