KHẢO SÁT CÁC HÌNH THÁI U KẾT GIÁC MẠC ĐỐI CHỨNG VỚI
GIẢI PHẪU BỆNH TÓM TẮT
Mục tiêu: Nhận xét một số đặc điểm cúa các loại u kết giác mạc thường gặp.
Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: nghiên cứu cắt ngang mô tả trên
những bệnh nhân được chẩn đoán u kết giác mạc có kết quả giải phẫu bệnh tại
Bệnh viện Mắt TPHCM từ tháng 11/2007 đến tháng 8/2008.
Kết quả: Các u kết giác mạc thường gặp gồm có: u bẩm sinh (choristoma)
(14,29%), u có nguồn gốc biểu mô (51,43%), u sắc tố (10,48%), u sợi (1,9%), u
thần kinh (3,81%), u mạch (2,86%), u dạng lympho (8,57%), thoái hóa dạng
bột (0,95%). Vị trí thường gặp của u là ở kết mạc nhãn cầu vùng khe mi và rìa
kết giác mạc (48,57%). Tỷ lệ u lành là 70,48% và u ác là 29,52%. 61,29% u ác
tính thuộc nhóm u có nguồn gốc biểu mô, và 29,03% u ác thuộc nhóm u dạng
lympho. Trong nhóm u ác tính, 67,74% gặp ở nam giới, 77,42% gặp ở người
trên 40 tuổi. Tỷ lệ u ác tính ở kết giác mạc cao trong nhóm có tiền căn tiếp xúc
ánh nắng mặt trời gấp 3 lần nhóm không tiếp xúc. Chẩn đoán lâm sàng phù hợp
với kết quả giải phẫu bệnh trong 88,57% trường hợp. Những trường hợp chẩn
đoán lâm sàng sai chủ yếu gặp ở nhóm u có nguồn gốc biểu mô (66,67%)
Kết luận: U kết giác mạc có nhiều loại với các đặc điểm rất đa dạng. Trên lâm
sàng, các u lành thường gặp hơn; riêng u ác gặp nhiều ở nam giới, tuổi trung
niên, tiếp xúc ánh nắng mặt trời nhiều. Chẩn đoán ban đầu dựa trên lâm sàng
khá chính xác trong đa số trường hợp.
ABSTRACT
CHARACTERISTICS OF CORNEO-CONJUNCTIVAL TUMORS
CONFRONTED WITH HISTOPATHOLOGY
Nguyen Thi Hong Hanh, Le Minh Thong
* Y Hoc TP. Ho Chi Minh * Vol. 13 – Supplement of No 1 - 2009: 106 – 110
Objective: To comment some characteristics of some corneo-conjunctival
tumors.
thục sự khó khăn. U kết mạc có rất nhiều loại với các đặc điểm khác nhau.
Điều quan trọng là phải chẩn đoán được bản chất lành hay ác tính của u. Từ
trước đến nay, các bác sĩ ở nước ta chẩn đoán u chủ yếu vẫn dựa trên lâm sàng,
và sau đó xác chẩn lại bằng kết quả giải phẫu bệnh. Tuy nhiên không phải lúc
nào kết quả giải phẫu bệnh trả về cũng trùng khớp với chẩn đoán ban đầu của
chúng ta. Trên lâm sàng, các bác sĩ thường có xu hướng đánh giá quá mức độ
trầm trọng của u. Ngược lại, cũng có những trường hợp u ác ở kết mạc nhưng
lại mang vẻ ngoài lành tính. Điều này dẫn đến việc chẩn đoán lâm sàng thiếu
chính xác trong một số trường hợp, gây hậu quả không tốt cho quá trình điều
trị, ảnh hưởng đến tiên lượng tại chỗ và toàn thân.
Do đó, nghiên cứu của chúng tôi ra đời nhằm ghi nhận các tính chất lâm sàng
của u kết mạc, đối chiếu với giải phẫu bệnh để rút ra những đặc tính chung của
các loại u thường gặp, từ đó rút kinh nghiệm giúp nâng cao chất lượng chẩn
đoán và điều trị bệnh.
ĐỐI TƯỢNG - PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Đối tượng
Các bệnh nhân đến khám và điều trị tại Bệnh viện Mắt Thành phố Hồ Chí
Minh từ 11/2007 – 8/2008, được chẩn đoán là u kết giác mạc.
Phương pháp nghiên cứu
Cắt ngang mô tả. Nhập số liệu bằng chương trình EpiData và xử lý số liệu bằng
chương trình Stata 10.
KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU – BÀN LUẬN
Từ tháng 11/2007 đến tháng 8/2008, có 105 bệnh nhân được chẩn đoán là u kết
giác mạc và điều trị tại Bệnh viện Mắt TPHCM.
Đặc điểm bệnh nhân và phân loại u kết giác mạc
Tuổi
Tuổi trung bình là 39 tuổi. Bệnh nhân nhỏ nhất đến khám là 1 tuổi và lớn nhất
là 86 tuổi. Nhóm tuổi thường gặp nhất là nhóm 21 - 40 tuổi (37,14%), tiếp theo
là nhóm 41 - 60 tuổi (41 - 60 tuổi) chiếm 23,81%.
Giới
mô
Ác tính 14 13,33
Nốt ruồi 8 7,62
U hắc tố
Melanoma KM 3 2,86
U sợi 2 1,9
U sợi TK 4 3,81
U mạch 3 2,86
U dạng lympho 9 8,57
Amyloidosis 1 0,95
Khác 6 5,71