z
HƯỚNG DẪN DÀNH CHO CÁC CÔNG
TY NƯỚC THẢI Ở VIỆT NAM
Bộ Xây Dựng – 37 Lê Đại Hành – Quận Hai Bà Trưng – Hà Nội – Việt Nam
ĐT: 84 - 4 - 974 0938 Fax: 84 - 4 - 974 0939 Email:
Dự án GTZ TA No: 2000.2208.7 Project GTZ TA No: 2000.2208.7
Tài liệu dự án: TM001 Project Document No.: TM001
Phát hành lần 01 Edition 01 HƯỚNG DẪN VỀ
• KỸ THUẬT THẢO LUẬN NHÓM BẰNG HÌNH
• ĐỘNG NÃO
• LƯỢC ĐỒ Ý TƯỞNG
Người liên hệ của
GFA Consulting Group GmbH
Your contact person
with GFA Consulting Group GmbH Gudrun Krause ĐT /Tel.: +49 (40) 6 03 06168
Fax: + 49 (40) 6 03 06169
Email:
Địa chỉ
Address
GFA Consulting Group GmbH
Eulenkrugstraße 82
1. GIỚI THIỆU VỀ KHÁI NIỆM THẢO LUẬN NHÓM BẰNG HÌNH 3
1.1 Kỹ thuật thảo luận nhóm bằng hình là gì? 4
1.2 Điều khiển thảo luận 4
1.3 Những nhân tố của Kỹ thuật thảo luận nhóm bằng hình 5
1.4 Các giai đoạn của thảo luận viết 7
1.5 Câu hỏi ý kiến hay câu hỏi trưng cầu 8
1.6 Chọn chủ đề thảo luận 10
1.7 Trình bày ý kiến 11
1.8 Sắp xếp ý kiến 11
1.9 Khảo sát dùng dấu chấm dính (Single Dot Survey) 11
1.11 Hình tượng hoá kết quả 12
1.12 Tổng kết 14
2. ĐỘNG NÃO 16
2.1 Quá trình động não của cá nhân 16
2.2 Động não của nhóm 16
3. LƯỢC ĐỒ Ý TƯỞNG 18
3.1 Vẽ Lược đồ ý tưởng đơn giản 18
3.2 Kỹ thuật để soạn Lược đồ ý tưởng 19
4. PHÂN TÍCH SWOT 21
4.1 Sử dụng công cụ thế nào 21
BẢNG BIỂU & SƠ ĐỒ
Hình 1: Chuỗi bền vững 1
Hình 2: Quá trình “Thảo luận linh hoạt” 6
Hình 3: Ví dụ về cách sắp xếp chỗ ngồi 7
1.12 Recap 14
2. BRAINSTORMING 16
2.1
Individual Brainstorming 16
2.2 Group Brainstorming 16
3. MIND MAPS 18
3.1
Drawing Basic Mind Maps 18
3.2 Techniques to Prepare a Mind Map 19
4. SWOT ANALYSIS 21
4.1
How to Use the Tool 21
FIGURES IN ENGLISH 25
Kỹ thuật thảo luận nhóm
Visualized Group Discussion Techniques 1
LỜI NÓI ĐẦU Foreword
Phát triển thể chế và tổ chức dựa trên quan
niệm theo đó những nhà ra quyết định và đội
ngũ nhân viên ủng hộ mạnh mẽ những sáng
kiến mà họ hiểu và cùng đồng ý
Institutional and organizational development is
based upon the concept that decision makers and
staff alike are actively supporting initiatives, which
they understand and agree with.
Do sự tham gia có nghĩa là sự đóng góp chủ
BỀN VỮNG
CAM KẾT
THAM GIA
SƠ ĐỒ TUẦN HOÀN TIẾP CẬN PHÁT TRIỂN
BỀN VỮNGTrong quá trình xây dựng thể chế, chúng ta cần
phải kết hợp những mong muốn và ý tưởng có
giá trị của cá nhân vào kế hoạch phát triển và
thực hiện tổng thể.
In the institutional development process we are re-
quired to integrate valuable individual wishes and
ideas into overall development and implementation
plans.
Thêm vào đó, “Động não – Brainstorming” và
“Lược đồ ý tưởng – Mind Map” cũng được sử
dụng như là các biện pháp kỹ thuật để thu thập
và tổ chức các ý tưởng.
Further, “Brainstorming” and “Mind Map” are pre-
sented as techniques for gathering and structuring
innovative ideas.
Cuối cùng, kỹ thuật “Phân tích SWOT” được
dùng để nêu tổng quát về vấn đề. Phân tích
SWOT là một trong nhiều khái niệm được quốc
tế sử dụng rộng rãi, kỹ thuật này dùng để phân
tích và lập cấu trúc các điều kiện về thể chế và
tổ chức.
Finally, the technique of the “SWOT Analysis” is
This will allow producing results that are meaningful,
appropriate, and supported by the participants, for
the benefits of institutional development and capac-
ity building.
Kỹ thuật thảo luận nhóm
Visualized Group Discussion Techniques 3
1. GIỚI THIỆU VỀ KHÁI NIỆM THẢO
LUẬN NHÓM BẰNG HÌNH
1. Introduction to the Concept of
Visualized Discussion
Phần lớn mọi người cho rằng họ hiểu và có thể
đóng góp hiệu quả hơn vào cuộc thảo luận
nhiều hơn là họ có thể đóng góp vào quá trình
lập báo cáo. Đồng thời, trong hoàn cảnh công
khai như vậy, nhiều người cảm thấy không
thoải mái khi họ bị đưa vào tình huống “phải
đứng mũi chịu sào” trong một nhóm và họ thấy
ngần ngại đưa ý kiến.
Most people find that they understand and can con-
tribute to a discussion more effectively, than they
can to a structured reporting situation. At the same
time many people do not feel comfortable when they
are placed in an “up front” situation in a group and
are shy about voicing their opinions in this kind of
public situation.
Sử dụng phương pháp “báo cáo”, đặc biệt nếu
Members that feel marginalized often do not contrib-
ute and their lack of input is often not noticed. It is
this potential problem of having some members of
the group dominate others that the method de-
scribed below attempts to address.
Cũng nên kết hợp một số nguyên tắc tổng hợp
ý kiến vào quá trình thu thập những quan điểm
này trong đó các thành viên có thể trao đổi với
nhau và điều chỉnh những ý kiến hoặc đóng
góp của chính họ cho đến khi đạt được sự
đồng thuận chung và tất cả mọi người đều cơ
bản thống nhất.
The process of gathering these opinions should also
allow for some process of synthesisation, whereby
the members can react to each others ideas and
adjust their own ideas and contributions until a gen-
eral consensus is reached, where all are in basic
agreement.
Điều này đưa đến khái niệm về trình bày cuộc
thảo luận miệng thông qua hình tượng dạng
viết. Bằng cách này, người ta sẽ tạo được sự
tham gia một cách ngang bằng của tất cả các
thành viên tham gia thảo luận. Băng cách thể
hiện thảo luận thông qua cả văn viết và trình
bày miệng, các thành viên của nhóm sẽ tiếp thu
được những bình luận và ý kiến của người
khác cũng như đ
óng góp quan điểm riêng của
chính họ.
This leads to the concept of trying to present a vis-
Techniques?
Cách thức thảo luận nhóm bằng hình đã được
phát triển đáng kể trong những năm gần đây,
đặc biệt trong lĩnh vực giáo dục cho người lớn.
Tuy nhiên, kỹ thuật này cũng hoàn toàn có thể
mở rộng sang gần như tất cả các nhóm khác ở
đó việc thu thập, tổng hợp các ý kiến đa dạng
có ưu tiên trọng tâm. Vì vậy, nó được sử dụng
trong các buổi họp cộ
ng đồng, các cuộc họp
ban chỉ đạo, trong trường học và trong các tổ
chức khác. Ưu điểm lớn nhất của phương pháp
này nằm ở khả năng kết hợp xen kẽ giữa trao
dổi miệng và quá trình ghi chép bằng văn viết.
The process of Visualised Group Discussion Tech-
niques Method has developed considerably in recent
years particularly in the field of adult education. This
technique can, however, be extended perfectly well
to almost any other group, where the gathering and
synthesizing of diverse opinions is the key priority.
Therefore it is used in community meetings, commit-
tee deliberations, in schools and other institutions.
The great advantage of the method lies in the alter-
nation between oral discussion and the process of
recording in writing.
Nguyên tắc chính của thảo luận bằng văn viết
hay dùng hình tượng đó là lôi kéo toàn bộ
nhóm vào quá trình trao đổi mà không có ưu
tiên hay thiên vị và nhằm bảo đảm là tất cả các
ý kiến đều được đề cập đến khi kết thúc buổi
the moderator task to guide the participants through
the entire process by introducing the method, ex-
plaining the objectives of the process, encouraging
the participants to participate actively, facilitating the
direction of discussions and the process, summariz-
ing achievements and findings periodically through-
out the process, summarizing the final outcome and
results of the process, and guiding the participants
to agreement on the next steps to come.
Kỹ thuật thảo luận nhóm
Visualized Group Discussion Techniques 5
Trong suốt chương trình làm việc, người dẫn
chương trình cần lưu ý:
During the process it is important for the moderator:
• không tự đưa ra các phỏng đoán hay can
thiệp vào mối quan tâm của đại biểu ở mặt
này hay mặt khác,
• not to make any conjectures himself or to inter-
vene on one side or the other of the participants’
interests,
• hãy để nhóm tự kết luận những kết quả và
phát hiện của họ,
• to let the group interpret outcomes and findings,
• cho phép né tránh bàn luận,
• to allow abstentions,
• tránh hiệu ứng “adua” (một người dẫn dắt =
ous colours. Group members are given a supply of
cards and a pen.
Sau khi thảo luận chung về kiểu các vấn đề cần
chỉ ra, các thành viên sẽ được chương trình
thảo luận hay người dẫn chương trình hướng
dẫn thực hiện:
After a general discussion of the type of issues to be
identified the participants are guided by the discus-
sion or group leader (the "moderator"):
• ghi lại những từ khoá chính liên quan đến
những vấn đề đang bàn lên các miếng giấy,
chú ý viết chữ to, rõ ràng, mỗi vấn đề sẽ viết
trên một miếng giấy
• to note down key words relating to the prob-
lem/issue on cards in large sized, legible writing,
one issue for one card
• ghim những miếng giấy này lên trên bảng để
có thể bàn bạc hoặc đưa ra các ý kiến khác.
• pin these to the board in order to stimulate or
generate further ideas,
• dán những “vấn đề quan trọng” vào khu vực
ô kẻ sẵn trên bảng ghim để xác lập mức ưu
tiên và trong một số trường hợp sẽ cần vai
trò của trưởng nhóm trong khoảng thời gian
nhất định.
• to stick "important issues" on a prepared grid on
the pin board in order to determine priorities, and
in some cases to take on the role of group leader
for a limited period.
Kỹ thuật thảo luận nhóm
viên ghi
lên phiếu
Ghim
phiếu lên
bảng
Cán bộ hỗ
trợ xắp
xếp phiếu
theo cấu
trúc lôgíc
Các thành
viên thảo
luận về
kết quả
Nếu không hoàn toàn đồng ý
với kết quả, các thành viên
quay lại từ đầu.
Nếu đồng ý, ghi lại các kết quả
Miêu tả quá trình
„Thảo luận linh hoạt“
Vấn đề
các thành
viên bàn
bạc
Các thành
viên ghi
lên phiếu
Ghim
phiếu lên
bảng
The method requires a group of 10 to 30 people
using paper covered pin boards and writing on
cards, to
• xác định rõ vấn đề và tác động của nó,
• define clearly the problem and its effect,
• xác định và thiết lập mức ưu tiên cho các
hướng giải quyết có thể,
• determine and prioritize possible solutions,
• chấp nhận một giải pháp và phác thảo cấu
trúc thực hiện cho một giải pháp thực hiện
được.
• accept a solution, and devise structures for work-
ing implementing the solution.
Mục tiêu của ví dụ này là nhằm kích hoạt toàn
nhóm cùng xem xét phạm vi của vấn đề và lôi
cuốn cả nhóm vào quá trình bàn bạc để họ cảm
thấy làm chủ đối với mỗi giải pháp và mong
muốn trở thành một bộ phận của quá trình thực
hiện thành công sau đó.
The aim in this example is to activate the entire
group, to consider the scope of the problem and to
involve all of its members in the process so that they
will feel ownership for the solution and want to be a
part of its successful implementation.
Kỹ thuật thảo luận nhóm
Visualized Group Discussion Techniques 7
Cần lưu ý là bảng ghim và ghế ngồi cần được
lem and any ideas expressed in relation to the prob-
lem in mind at all times. The process is intended to
motivate the participants to contribute their own
ideas.
1.4 Các giai đoạn của thảo luận viết 1.4 Phases of Written Discussion
Kỹ thuật thảo luận viết sẽ ép các thành viên viết
ra những suy nghĩ của họ và biểu thị cho
những người khác. Thay vì có một cuộc họp tại
chỗ, trao đổi giữa các thành viên sẽ là sự di
chuyển của họ giữa bảng và chỗ ngồi.
The technique of written discussion “forces” all par-
ticipants to write down their thoughts and show them
to all the others. Instead of a sedentary meeting, the
communication becomes a movement between the
board and the seats.
Tính động của nhóm cho phép sự giao tiếp có
thể tạo ra đến 500 lời phát biểu trong một giờ.
Điều này tương đương với khoảng 5 lần lượng
thông tin có thể tạo ra được trong cuộc thảo
luận có kiểm soát chặt chẽ không dùng phương
pháp hình tượng hay tương đương với ít nhất
20 lần lượng thông tin có được trong các buổi
thảo luận có những người nói “dài dòng”.
The mobility of the group allows interactions which
can generate up to about 500 utterances per hour.
This equals about five times the volume of informa-
tion created in a strictly controlled discussion without
visualization or at least twenty times the amount of
information from discussions with "marathon"
speakers.
xếp lên bảng
• Sketch a "structure of ideas" and arrange on the
boards
• Chuyển tải cách tổ chức này vào danh sách
các chủ đề và đánh giá chúng để xếp thứ tự
các vấn đề hoặc xác lập mức ưu tiên
• Transfer these structures into lists of topics and
evaluate them to rank the problems in order or
priority
• Hình thành các nhóm bằng cách lựa chọn
công khai hay không công khai để bàn
những vấn đề riêng biệt
• Form groups by open or concealed selection to
work on individual problems
• Làm việc theo nhóm nhỏ, sử dụng các
miếng giấy liên quan đến những vấn đề đã
chỉ ra ở bước 3 và 4
• Work in small groups using the cards relating to
the relevant problem as per points 3 and 4
• Các thành viên của mỗi nhóm nhỏ sử dụng
các miếng giấy để trình bày kết quả làm việc
trong nhóm của họ
• Members of each small group use cards to pre-
sent the results of their work within the group
• Lấy ý kiến bình luận của nhóm về các thông
tin đã trình bầy.
• Get the group to comment on the information
presented.
1.5 Câu hỏi ý kiến hay câu hỏi trưng cầu 1.5 Card Inquiry or Inquiry by Acclamation
Lấy ý kiến trên các phiếu nhiều màu đơn thuần
Theo quy trình mở, một khi các phiếu đã được
viết, chúng sẽ được ghim đầy đủ lên bảng bởi
trực tiếp người góp ý kiến hoặc người dẫn
chương trình, việc này nhằm mục đích khuyến
khích phối hợp hơn nữa và giúp xếp loại những
ý kiến khác nhau của các thành viên.
In the open process the cards once they have been
written on are pinned to the board, directly by the
participant or moderator in full view of the others,
with the purpose of stimulating further associations
and levelling out differences in position among the
participants.
Theo quy trình kín, người dẫn chương trình thu
thập các phiếu, sắp xếp và ghim chúng lên
bảng chỉ khi tất cả các ý kiến đã được đưa ra.
Quá trình này giúp tránh sự ảnh hưởng lẫn
nhau của các thành viên và giúp ngăn chặn khả
năng kiềm chế lẫn nhau bằng cách đảm bảo
tính nặc danh của các ý kiến.
In the concealed process the moderator collects all
the cards, sorts them and pins them to the board
only once all the ideas have been produced. This
process avoids participants influencing each other
and breaks down inhibitions by preserving anonym-
ity.
Cũng cần chú ý là nếu có một số phiếu có ý
kiến giống nhau hoặc bị lặp lại thì đó là biểu
hiện của mức độ ưu tiên mà các thành viên
dành cho ý kiến này.
It should also be noted that if the same or a similar
mation pool manageable and avoid being over-
whelmed by a flood of ideas.
Theo mức độ ưu tiên mà nhóm đã xác lập,
nhóm các ý kiến sẽ được sắp xếp theo những
bình diện khác nhau sau đó đưa vào danh sách
các chủ đề bàn bạc và tiến hành đánh giá.
A collection of ideas arranged according to different
aspects of problems can then be compiled into a list
of topics or problems and rated according to there
priority by the group.
Kỹ thuật thảo luận nhóm
Visualized Group Discussion Techniques 10
Hình 4: Quá trình sắp xếp ý kiến đóng góp của thành viên theo tập hợp thông tin
1.6 Chọn chủ đề thảo luận 1.6 Choosing Discussion Topics
Người dẫn chương trình sẽ soạn chủ đề thảo
luận và cần được sự thống nhất của các thành
viên. Sau đây là một cách để thực hiện điều
này:
The topic of discussion should be proposed by the
moderator and agreed by the participants. The fol-
lowing is one possible way of doing this:
• Phát phiếu cho các thành viên.
• Distribute cards to all participants.
• Người dẫn chương trình đề xuất lựa chọn
chủ đề phù hợp với mục tiêu của chương
được yêu cầu trình bày ý kiến của họ trên phiếu
màu. Màu của phiếu có thể do người dẫn
chương trình chọn để phân biệt các vấn đề
khác nhau hay các bước khác nhau của toàn
bộ chương trình. Các ý kiến cần liên quan trực
tiếp với chủ đề đã lựa chọn.
After the selection of the actual topic the participants
are requested to present their ideas written on a
colored card. The color of the card can be selected
by the moderator to distinguish between various
problem areas or different steps of the process. The
ideas need to be in directly related to the selected
topic.
1.8 Sắp xếp ý kiến 1.8 Sorting Ideas
Phiếu tròn nhỏ có in số sẽ được đính vào tập
hợp vấn đề thảo luận (các nhóm). Nhóm sẽ tiến
hành giải thích kết quả. Các phiếu không phù
hợp với bất kỳ tập hợp đã xác định nào thì
được xếp và xử lý riêng. Các thành viên sẽ
được yêu cầu bổ sung thông tin bằng cách viết
phiếu.
Small round cards with numbers printed on them are
allocated to the clusters of problems (clouds). The
group interprets the results. Cards that do not fit into
an identified cluster can be kept and dealt with sepa-
rately. Participants may ask for supplementary in-
formation, which is provided in writing.
Vẽ các đường bao xung quanh các nhóm để
phân biệt các vấn đề khác nhau. Cũng không
nhất thiết tuân thủ điều này, tuy nhiên, vấn đề
This process makes it possible to obtain an opinion
rating of the entire group to identify areas of priori-
ties.
Kỹ thuật thảo luận nhóm
Visualized Group Discussion Techniques 12
Do cả nhóm sẽ nhìn thấy các dấu chấm, vì thế
sẽ có nguy cơ là trong các nhóm nhỏ hơn, các
thành viên sẽ bị ảnh hưởng lẫn nhau trong
cách đặt vị trí các dấu chấm (thay đổi ý kiến
làm chệch định hướng của nhóm)
Since the dots are stuck on in full view of all the
groups, there is a danger in smaller groups that
group members will influence each other in the posi-
tioning of the dots (adapting deviating opinions to
the group norm).
Để tránh hiệu ứng này, các thành viên nên
được yêu cầu viết số của vấn đề lên dấu chấm
trong khi vẫn ngồi nguyên tại chỗ trước khi đính
chúng lên bảng.
In order to avoid this effect, participants should be
asked to write the number of the problem on the dot
while still in their seats before affixing it to the board.
1.10 Thảo luận nhóm nhỏ và trình bày 1.10 Small Group Work and Presentation
Thảo luận trong nhóm nhỏ sử dụng cách thức
tương tự như trong nhóm lớn. Họ sử dụng
bảng trình bày để hỗ trợ họ minh hoạ ý kiến
một cách phù hợp và để đảm bảo họ không
để định hướng phiên thảo luận toàn thể về
các vấn đề mà nhóm họ phát hiện.
• after the end of the presentation all the partici-
pants pin up their comments to guide the plenary
discussion on the small groups findings.
• Phiên toàn thể sẽ bàn bạc xem bài trình bày
đó có đạt yêu cầu không và rút ra được
những bài học gì từ đó!
• The plenary session discusses whether the
presentation was satisfactory and what conse-
quences are to be drawn from it!
1.11 Hình tượng hoá kết quả 1.11 Visualization of Results
Có nhiều cách để “hình tượng hoá“ kết quả
thảo luận:
There are a number of ways to “visualize” the results
of discussions:
• bằng cách viết
• in writing
• sử dụng dấu hiệu đồ hoạ: mũi tên, dòng kẻ,
câu hỏi,
• using graphic symbols : arrows, lines, question
marks,
• sử dụng hình ảnh, phác thảo
• using pictures and sketches
• bằng cách chia các khoảng: hình tròn, hình
vuông, tam giác, ngôi sao, đường chia cột
vv.
• by dividing the space : circles squares triangles
stars columns dividing lines etc.
Các phiếu màu khác nhau cũng như bút màu
14
Bằng cách ấn định ý nghĩa cho các phiếu khác
nhau, các nhóm được phân công thường vẫn
có thể biểu thị được những vấn đề phức tạp.
By assigning a visual meaning to the various cards
often quite complex problems can be visualized by
the group concerned.
Ví dụ, hình kim cương có thể dùng để biểu thị
điểm ra quyết định, hay hình sao có thể chỉ
điểm bắt đầu. Hình chữ nhật màu đỏ có thể
biểu thị một khái niệm và một hình chữ nhật
màu xanh có thể chỉ ra vấn đề trong khi một
hình chữ nhật màu xanh lá cây lại có thể dùng
để biểu thị giải pháp.
For instance a diamond shape might indicate s deci-
sion point, or a star might indicate a starting point. A
red rectangular might indicate a concept and a blue
rectangle might indicate a problem and a green rec-
tangle might indicate a possible solution.
1.12 Tổng kết 1.12 Recap
Để tạo ra sự năng động cho nhóm, cần tuân
thủ các quy tắc sau trong suốt quá trình thảo
luận:
To create proper group dynamics the following rules
should be observed during the course of the proc-
ess:
• Cần hình tượng hoá mỗi ý tưởng
• Each idea must be visualized
• Giới hạn tất cả các trao đổi miệng trong
nhóm mọi lúc và phản hồi ngay khi có yêu
cầu
• The moderator should observe the group at all
times and react immediately when interest wanes
• Xung đột cần phải làm rõ và thảo luận
• Conflicts should be revealed and discussed
• Ý kiến đóng góp bằng lời cần hạn chế trong
vòng 30 giây để tránh việc người nói chiếm
thời gian thảo luận.
• Verbal inputs should be limited to 30 seconds in
order to prevent "talkers" from dominating
• Thời gian nghỉ giải lao là cần thiết và không
nên gắn chặt vào chương trình thảo luận
• Breaks should be introduced when needed and
not according to a fixed schedule
• Các thành viên của nhóm cần giúp đỡ nhau
trong trường hợp cần phải bảo vệ ý kiến của
nhóm (chúng tôi “thấy là”).
• The individual group members should help each
other (reinforcing of "we" feeling)
• Người dẫn chương trình cần thay kỹ thuật
làm việc của nhóm thường xuyên (có thể
thực hiện qua khảo sát ý kiến).
• The moderator should change group work tech-
niques frequently (surveys)
Kỹ thuật thảo luận nhóm
Visualized Group Discussion Techniques 15
deliberately be as broad and odd as possible, and
should be developed as fast as possible. Brain-
storming is a lateral thinking process and is de-
signed to help you break out of your thinking pat-
terns into new ways of looking at things.
Trong suốt quá trình động não, không nên có
các ý kiến chỉ trích. Lúc này là lúc bạn cố gắng
mở ra các cơ hội có thể và phá vỡ những giả
định sai lầm về giới hạn của vấn đề.
During brainstorming sessions there should be no
criticism of ideas. You are trying to open possibili-
ties and break down wrong assumptions about the
limits of the problem.
Các ý kiến chỉ nên được đánh giá khi quá trình
động não đã kết thúc – sau đó bạn có thể tìm
kiếm hơn nữa những giải pháp bằng các cách
tiếp cận thông thường.
Ideas should only be evaluated once the brainstorm-
ing session has finished - you can then explore solu-
tions further using conventional approaches.
2.1 Quá trình động não của cá nhân 2.1 Individual Brainstorming
Khi tự động não, bạn sẽ có chiều hướng tạo ra
một dải ý tưởng rộng hơn so với cả nhóm - bạn
không cần phải lo lắng về cái tôi hay ý kiến của
người khác và vì thế có thể tự do sáng tạo.
Cũng có thể, bạn sẽ không có được những ý
tưởng hiệu quả do không có kinh nghiệm của
cả nhóm giúp đỡ.
When you brainstorm on your own you will tend to
produce a wider range of ideas than with group
nhóm cảm thấy bị chế giễu.
Brainstorming in a group can be risky for individuals.
Valuable but strange suggestions may appear weird
at first sight. Because of such, you need to chair
sessions tightly so that uncreative people do not
crush these ideas and leave group members feeling
humiliated.
Để duy trì động não nhóm một cách hiệu quả,
hãy làm những điều sau:
To run a group brainstorming session effectively, do
the following:
Kỹ thuật thảo luận nhóm
Visualized Group Discussion Techniques 17
• Chỉ rõ vấn đề bạn cần giải quyết và đưa ra
chỉ tiêu cần đạt được
• Define the problem you want solved clearly, and
lay out any criteria to be met
• Giữ cho động não tập trung vào chủ đề đã
chỉ ra
• Keep the session focused on the problem
• Cần đảm bảo không để ai chỉ trích hay đánh
giá các ý tưởng trong suốt quá trình động
não. Sự chỉ trích sẽ tạo ra yếu tố rủi ro đối
với các thành viên nhóm khi đưa ra ý tưởng.
Điều này làm tàn lụi sự sáng tạo và làm què
cụt bản chất tự do của một buổi động não
tốt.
từ ý tưởng người khác hay sử dụng những ý
tưởng khác để tạo ra những ý tưởng mới.
• Encourage people to develop other people's
ideas, or to use other ideas to create new ones
Chỉ định một người làm người dẫn chương
trình và sử dụng phương pháp “Thảo luận linh
hoạt” để hình tượng hoá tất cả các ý tưởng do
các thành viên của nhóm tạo ra. Những ý
tưởng này cần được tổ hợp lại, nghiên cứu và
đánh giá sau buổi động não.
Appoint one person as a moderator and use the
metaplan method to visualize all ideas produced by
the group members. The ideas should be clustered,
studied and evaluated after the session.
Nếu có thể, các thành viên trong quá trình động
não nên được lựa chọn từ dải chuyên môn
càng rộng càng tốt. Điều này sẽ mang đến
nhiều kinh nghiệm cho quá trình động não và
giúp cho nó trở nên sáng tạo hơn.
Where possible, participants in the brainstorming
process should come from as wide a range of disci-
plines as possible. This brings a broad range of
experience to the session and helps to make it more
creative.
Kỹ thuật thảo luận nhóm
Visualized Group Discussion Techniques 18
Nếu bạn phát hiện thêm thông tin sau khi bạn
đã vẽ được Lược đồ ý tưởng chính, bạn có thể
dễ dàng kết hợp chúng với sự điều chỉnh nhỏ.
Mind Maps are more compact than conventional
listing of notes or bullet points, typically prepared on
one page of paper only. This helps you to make
associations easily. If you find out more information
after you have drawn the main Mind Map, then you
can easily integrate it with little disruption.
Lược đồ ý tưởng cũng hữu ích đối với việc:
Mind Maps are also useful for:
• tóm tắt thông tin thu thập được qua quá trình
động não
• summarizing information that are gathered during
brainstorming sessions
• tổng hợp thông tin từ các nguồn khác nhau
• consolidating information from different sources
• suy nghĩ về những vấn đề phức tạp và
• thinking through complex problems, and
• trình bày thông tin biểu thị cấu trúc tổng thể
về chủ đề của bạn
• presenting information that shows the overall
structure of your subject
Cũng có thể xem xét lại Lược đồ ý tưởng rất
nhanh do bạn có thể làm tươi mới thông tin
trong tâm thức của mình chỉ trong chốc lát.
Lược đồ cũng là một thủ thuật nhớ hữu hiệu.
Việc nhớ lại hình dáng và cấu trúc của Lược đồ
có thể giúp có những liên tưởng cần thiết để
nhớ lại thông tin trong nó. Việc này đòi hỏi sự
Hình 8: Ví dụ về Lược đồ ý tưởng Figure 8: Excample for a Mind Map
Để ghi lại một chủ đề bằng Lược đồ ý tưởng,
hãy vẽ chúng theo cách sau
To make notes on a subject using a Mind Map, draw
it in the following way:
• Viết tiêu đề của chủ đề vào giữa trang giấy
và vẽ vòng tròn quanh nó (như trên hình tròn
có đánh dấu 1)
• Write the title of the subject in the centre of the
page, and draw a circle around it (as shown by
the circle marked 1)
• Đối với các phụ mục chính, vẽ các đường
toả ra từ vòng tròn. Đánh nhãn những
đường này bằng tên phụ mục (như đường
đánh dấu 2)
• For the major subject subheadings, draw lines
out from this circle. Label these lines with the
subheadings (as shown by the lines marked 2).
• Nếu bạn có các mức thông tin khác thuộc
các phụ mục trên, vẽ chúng ra và nối với
đường phụ mục (như các đường đánh dấu 3
trên đây)
• If you have another level of information belonging
to the subheadings above, draw these and link
them to the subheading lines (as shown by the
lines marked 3).
• Cuối cùng, với những ý tưởng hay dẫn
chứng riêng rẽ, vẽ các đường nối từ những
đầu mục thích hợp và đánh nhãn chúng
20
• Sử dụng những từ đơn hay cụm từ đơn giản
để nêu thông tin: Chủ yếu, các từ ở dạng
viết bình thường được dùng làm đệm vì
chúng đảm bảo các dẫn chứng sẽ được thể
hiện trong đúng bối cảnh và theo dạng dễ
đọc. Trong Lược đồ của bạn, cùng một nội
dung có thể được biểu thị một cách hiệu quả
hơn b
ằng những từ đơn mạnh mẽ và những
cụm từ có ý nghĩa. Dùng từ thừa sẽ làm rời
rạc Lược đồ.
• Use single words or simple phrases for informa-
tion: Most words in normal writing are padding,
as they ensure that facts are conveyed in the
correct context, and in a format that is pleasant
to read. In your own Mind Maps, single strong
words and meaningful phrases can convey the
same meaning more potently. Excess words just
clutter the Mind Map.
• Chữ in: Viết liền mạch hay không rõ ràng sẽ
gây khó khăn khi đọc.
• Print words: Joined up or indistinct writing can
be more difficult to read.
• Sử dụng màu sắc để phân biệt các ý kiến
khác nhau: Điều này sẽ giúp bạn tách biệt
các ý kiến khi cần thiết. Điều này cũng giúp
bạn hình tượng hoá Lược đồ để nhớ lại.
Màu sắc cũng giúp bạn biểu thị cấu trúc của
chủ đề.