Trẻ em chậm nói và khờ dại : Chứng Autism
Báo chí và truyền hình Mỹ gần đây loan tin về Hội nghị Thần kinh học Hoa kỳ tại San
Diego, có một nhóm chuyên gia báo cáo kết qủa sơ khởi thử được bệnh autism nơi trẻ sơ
sanh. Các thử nghiệïm này, thực ra là còn trong vòng nghiên cứu, và cần kiểm chứng
thêm, nếu có dùng được thì cũng mất vài ba năm. Chứng autism là gì? Trẻ em bị chứng
autism ( đọc tựa như o- TÍ –dầm ) không phát triển được về mặt giao tiếp với mọi người,
chậm nói và nếu bị nặng thì không nói được luôn, lủi thủi chơi một mình, thường là lẩn
thẩn chơi một kiểu hoài không chán, và không phát triển được trí khôn bình thường.
Tiếng Việt không có danh từ tương đương, ngoại trừ danh từ " Khờ" để chỉ người chậm
trí ( mentally retarded). Tuy rằng phần lớn người bị bệnh autism ít nhiều cũng bị chậm trí
ï, nhưng chậm trí khôn là do nhiều nguyên nhân sinh ra, nghĩa là có nhiều người " khờ"
mà không phải do autism.
Các dấu hiệu bất thường là do người nhà nhận xét thấy, khoảng một tuổi trở lên, tới hai,
ba tuổi thì đã khá rõ ràng đến độ gia đình phải đưa em nhỏ đi bác sĩ chuyên môn. Bé trai
bị nhiều hơn bé gái, từ hai tới bốn lần, tùy theo thống kê. Trong số 10 ngàn trẻ em, thì từ
hai đến năm em bị chứng này, tức là bệnh không phổ biến, nhưng cũng không phải là
hiếm lắm.
Nguyên do không được rõ lắm, nhưng có yếu tố di truyền, vì các trẻ sinh đôi thường nếu
bị thì bị cả hai luôn. Các yếu tố khác thì có thể kể nhiễm trùng khi mang thai (một vài thứ
bệnh do cực vi trùng), bệnh bẩm sinh do rối loạn nhiễm sắc thể X gọi là " nhiễm sắc thể
X mong manh" và một bệnh gọi tắt là PKU. Trẻ em bị bệnh PKU vì bẩm sinh thiếu chất
men để biến dưỡng chất phenylalanine có nhiều trong các chất đạm như sữa và thịt cá.
Chất này không biến hóa đi được, tích tụ lại và làm hư óc.
Triệu chứng bệnh
Như đã nói trên, đứa trẻ ưa tha thẩn một mình, không ham được nựng nịu, ít bám mẹ hơn
các trẻ khác. Không thấy "hóng chuyện", con mắt không lanh lợi, không nhìn người đối
thoại (tiếng Anh gọi là không có eye contact). Vẻ mặt và dáng điệu khi đối thoại có vẻ ù
lì không như trẻ bình thường. Lớn chút nữa, thì không thích chơi với bạn, mà có chơi, thì
cũng không coi người ta như "bạn chơi", không để ý chung chạ chia sẻ đồ chơi hay qùa
bánh cho vui.
Có làm phiền, làm khổ người ta cũng không rõ. Chậm nói, chỉ nói được ít tiếng, và làm

thì những trẻ có chỉ số thông minh dưới 50, phần lớn về sau là gia đình chăm lo không
nổi, mà phải gửi vào các trung tâm nuôi dưỡng. Như trên đã nói những trẻ này lớn lên
hay bị bệnh động kinh.
Chỉ có một số rất ít trẻ nhỏ bị autism về sau có được một đời sống tạm gọi là tự lập.
Khoảng một nửa có thể chăm sóc tại nhà và theo những chương trình đặc biệt của chính
phủ. Còn độ một nửa thì vì trí khôn qúa kém, cộng thêm vấn đề tính tình bất thường như
hung hăng có thể nguy hiểm cho bản thân hay cho người khác, cho nên phải gửi vào các
trung tâm nuôi dưỡng. Các chương trình đặc biệt, thì trước hết phải kể việc "dậy nói"
(speech therapy).
Chương trình này cần được tiến hành càng sớm càng tốt. Ngoài ra, là các chương trình
vật lý trị liệu, nghề nghiệp trị liệu (học làm những công việc đơn giản). Cũng có những
chương trình tâm lý trị liệu cho các trẻ em bị vấn đề tính tình, cư sử (hung hăng, đập phá,
v v ) Các thuốc loại tâm thần là để kiềm chế các tính tình có hại cho bản thân hay cho
người khác, chứ không phải là chữa bệnh. Những thuốc loại này là các thuốc bệnh tâm trí
(chữa bệnh điên) như Haldol, Risperidone, và các thuốc thuờng để chữa phiền muộn, như
Zoloft, Paxil, v.v
Một chứng tương tự ở trẻ em lớn tuổi hơn
Có những trẻ em cỡ bảy tám tuổi, có khi mười, mười hai mới bắt đầu thấy phát hiện triệu
chứng bệnh. Trong trường hợp này, người ta gọi là chứng autism lạc kiểu (atypical
autism). Giống như các trẻ em bị từ hồi nhỏ, các trẻ lớn mới phát bệnh này cũng ưa lủi
thủi một mình không thích chơi với người khác, và thường có những cử chỉ kỳ cục. Vào
tuổi đó thì đã biết nói, cho nên không có trẻ nào bị câm, nhưng cách ăn nói không được
bình thường trong việc sử dụng ngôn từ, hoặc là ngờ nghệch trong việc phát biểu.
Có trẻ bị thêm một chứng gọi là hội chứng Tourette (Tourette syndrome). Người bị hội
chứng này, lâu lâu lên cơn giựt. Có hai loại "lên cơn", một là về động tác, hai là về tiếng
nói. Lên cơn về động tác, thì không chỉ đơn giản như bị máy mắt (mí mắt tự nhiên giựt
liên hồi không ngưng được) mà còn thêm nhiều "trò" nữa, thí dụ như lúc lắc cái đầu,
miệng há lớn, cổ vươn ra. Cũng có thể lên cơn múa chân múa tay, đấm đá không tự kiềm
chế được.
Lên cơn về tiếng nói, thì bỗng dưng đang nói chuyện bình thường "sủa" ra vài tiếng như