&f)oá luận tốt ngí)iệp (Quản
iý
Ul)ám cí)ữa bệní) trong bệnỉ) biện
LỜI NÓI ĐẦU
Ngày nay cùng với sự phát triển vượt bậc của khoa học kỹ thuật thì
công nghệ thông tin là một trong những lĩnh vực có nhiều đóng góp thiết
thực nhất, cône nghệ thông tin có mặt trone hầu hết các lĩnh vực của cuộc
sống đặc biệt công nghệ thông tin là một công cụ hỗ trợ rất đắc lực trong
công tác quản lý. Chúng ta dễ dàng thấy được việc đưa tin học vào trong
quản lý kinh doanh là một trong những ứng dụng quan trọne trone rất nhiều
ứng dụng cơ sở dữ liệu. Nhờ vào công tác tin học hóa mà công việc quản lý
và điều hành doanh nghiệp tỏ ra rất nhanh chóng và hiệu quả. Chính vì lẽ
đó mà cơ sở dữ liệu như là một giải pháp hữu hiệu nhất cho các doanh
nghiệp có thể tồn tại và phát triển một cách nhanh chóng.
Bệnh viện đa khoa thành phố Vinh là một trong những trans tâm
khám chữa bệnh lớn của tỉnh Nghệ An. Do đó nhu cầu ứne dụng cơ sở dữ
liệu trong việc quản lý bệnh nhân là hết sức thiết thực. Vì vậy em chọn đề
tài phân tích và thiết kế hệ thống thông tin quản lý bệnh nhân tại bệnh viện
đa khoa thành phố Vinh làm đề tài cho luận văn tốt nghiệp.
Hệ thống được phân tích và thiết kế theo phương pháp có cấu
trúc và được cài đặt trên môi trường Visual Basic 6.0 và được thiết kế
dữ liệu dựa trên ngôn ngữ SQL Server, các chương tiếp theo sẽ nói rõ
hơn về vấn đề này
Mặc dù có nhiều cố gắng nhưng vốn kiến thức chưa sâu nên không
thể tránh khỏi những thiếu sót. Rất mong được sự góp ý của quý thầy cô,
anh chị cùne các bạn để báo cáo được hoàn thiện hơn.
Tôi xin chân thành cảm ơn phòng Kế Hoạch Tổng Hợp bệnh viện đa
khoa thành phố Vinh, quý thầy cô và các bạn đã tận tình giúp đỡ tôi hoàn
thành báo cáo này đặc biệt là cô giáo:Ths.Trần Thị Kim Oanh người trực
tiếp hướng dẫn em trone suốt thời gian thực hiện luận văn này.
Sinh viên thực hiện:

&f)oá luận tốt ngí)iệp (Quản
iý
Ul)ám cí)ữa bệní) trong bệnỉ) biện
CHƯƠNG I
TÌM HIỂU VÀ ĐẶC TẢ BÀI TOÁN
I. ĐẶC TẢ BÀI TOÁN THựC TÊ
Thành phố Vinh là một thành phố rộng, với số lượng dân số đông. Vì
vậy việc khám chữa bệnh đòi hỏi phải được đáp ứng một cách tốt nhất và
nhanh chóng, do đó việc quản lý bệnh nhân khám chữa bệnh tại bệnh viện
sẽ gặp rất nhiều khó khăn khi được lun dưới dạng sổ sách, giấy tờ. Hiện nay
công việc quản lý bệnh nhân khám chữa bệnh tại bệnh viện bao gồm các
công việc sau:
- Cấp số khám.
- Thông tin phòng khám.
- Lập bệnh án nhập viện.
- Làm thủ tục xuất viện.
- Tìm kiếm theo yêu cầu.
1.1 Đăng ký khám bệnh.
Khi một bệnh nhân đến bệnh viện để khám bệnh, ban đầu bệnh nhân
phải đến phòng đăng ký khám bệnh để được cấp số khám và phòng khám.
Tại đây bệnh nhân được yêu cầu cung cấp các thông tin cần thiết và được
cấp số khám, phòng khám. Bệnh viện sẽ lưu lại các thông tin của người đến
khám đó. Có hai dạng khám bệnh tại bệnh viện đó là: Khám bệnh không có
bảo hiểm và khám bệnh có bảo hiểm.
- Đối với bệnh nhân không có bảo hiểm thì đăng ký tại một phòng
riêng. Mỗi một bệnh nhân khi đăng ký đều được yêu cầu cung cấp một số
thông tin.
Các thông tin thường lấy trong việc thực hiện đăng ký khám bệnh
bao gồm:
• Họ tên.

• Nghề nghiệp.
• SốthẻBHYT.
• Số khám.
• Ngày lập phiếu.
• Người lập phiếu.
1.2 Phòng khám.
Sau khi khám bệnh nhân đó đến phòng khám có thể xảy ra hai trườns
hợp: Hoặc về nhà tự điều trị hoặc phải nhập viện. Đối với bệnh nhân về nhà
s v nhục diện: Nguyễn
<77
ĩị ‘Thu Lan
6
%43A TỢÍOA c o m
&f)oá luận tốt ngí)iệp (Quản iý Ul)ám cí)ữa bệní) trong bệnỉ) biện
tự điều trị gọi là ngoại điều trị còn đối với bện nhân phải nhập viện thì được
gọi là nội điều trị.
- Cấp đơn thuốc:
Đối với bệnh nhân ngoại điều trị là người có bảo hiểm: Sau khi
được cấp đơn thuốc thì đến phòng cấp thuốc bảo hiểm để được cấp thuốc và
điều trị theo đơn thuốc.
Đối với bệnh nhân nsoại điều trị là người không có Bảo hiểm: Sau
khi được cấp đơn thuốc thì tự mua thuốc để điều trị theo hướng dẫn ghi
trong đơn thuốc.
- Nhập viện.
Đối với bệnh nhân nội điều trị thì được lập bệnh án nhập viện để làm
thủ tục nhập viện.
Các thông tin lập bệnh án bao gồm:
• Họ tên.
• Ngày tháng năm sinh.
• Giới tính.

• Giới tính.
• Địa chỉ.
• Điện thoại.
• Nehề nghiệp.
• Mã bệnh nhân.
• Tình trạng bệnh nhân.
• Khoa điều trị.
• Phòng nằm.
• Giường nằm.
• Ngày vào viện.
• Ngày ra viện.
• Bác sỹ lập bệnh án.
1.3 Khoa điều trị.
‘Thực hiện: Nguyễn ‘Thị <Tfiu Lan

8
%43A TỢÍOA c o m
&f)oá luận tốt ngí)iệp (Quản
iý
Ul)ám cí)ữa bệní) trong bệnỉ) biện
Tại mỗi khoa điều trị bác sỹ trưởng khoa cần phải quản lý bệnh nhân
của mình. Khi một bệnh nhân đến nhập viện thì phải được làm bệnh án
nhập viện hay còn gọi là thủ tục nhập viện. Bệnh viện thành phố vinh có các
khoa: khoa nội, khoa ngoại, khoa nhi, khoa lây, khoa thần kinh, khoa sản,
khoa mắt, khoa tai mũ họng Trong đó có các khoa lớn chính:
- Khoa ngoại: cho những bệnh nhân mắc bệnh phải điều trị tại khoa
ngoại bao gồm: chấn thương, bỏng,
- Khoa nội: cho những bệnh nhân mắc phải các bệnh điều trị tại
khoa nội bao gồm: thận, gan, mật, ruột thừa, huyết áp,
- Khoa nhi: cho những bệnh nhân mắc phải các bệnh phải điều trị

Từ nhữns hạn chế chúng ta phân tích ở trên, ta chưa cần phải thay
đổi cơ cấu tổ chức, nhưng ta cần phải thay thế các thao tác thủ công bằns
các công cụ của máy tính. Tuy nhiên vẫn phải tạo ra một sản phẩm hoàn
chỉnh với giao diện gần gũi với người dùng. Đồng thời khắc phục được các
nhược điểm được nêu ở trên.
‘Thực hiện: Nguyễn ‘Thị <Tfiu Lan

10
%43A TỢÍOA c o m
&f)oá luận tốt ngí)iệp (Quản
iý
Ul)ám cí)ữa bệní) trong bệnỉ) biện
III. LỤ A CHỌN PHƯƠNG PHÁP VÀ HỆ QUẢN TRỊ c ơ SỞ DỮ LIỆU
1. Lựa chọn phương pháp
Căn cứ vào những kết quả phân tích ở trên, tôi thấy rằng, phương
pháp được sử dụng trons việc tin học hoá quản lý khám chữa bệnh trong
bệnh viện nên là phương pháp tin học hoá từng phần. Theo phương pháp
này, các chức năng được phát triển tương đối độc lập với nhau. Do đó, việc
thực hiện đơn giản hơn, đầu tư ban đầu không lớn. Điều này hoàn toàn phù
hợp với điều kiện và khả năng hiện có của cơ sở y tế bệnh viện Thành Phố
Vinh. Hơn nữa phương pháp này không làm biến đổi cơ bản và sâu sắc về
cấu trúc tổ chức của hệ thống nên dễ được chấp nhận trong thực tế. Điểm
mạnh nổi bật của phương pháp này là tính mở của hệ thống, việc bổ sung
sửa đổi các phân hệ không hề ảnh hưởng đến các phân hệ khác cũng như
toàn bộ hoạt độns của hệ thống. Với nhữns un điểm đó phương pháp tin
học hoá từng phần là hoàn toàn phù hợp với nhu cầu, trình độ tổ chức, quy
mô hệ thốns và khả năns thực tế của cơ sở y tế bệnh viện Thành Phố Vinh.
2. Lựa chọn hệ quản trị cơ sở dữ liệu
Hệ quản trị cơ sở dữ liệu là một bộ chương trình dùng để xử lý và
thay đổi cơ sở dữ liệu để đảm bảo sự thống nhất theo chuẩn, kiểm tra và

%43A TỢÍOA c o m
&f)oá luận tốt ngí)iệp (Quản
iý
Ul)ám cí)ữa bệní) trong bệnỉ) biện
CHƯƠNG n
PHÂN TÍCH THIẾT KÊ HỆ THốNG
1. Lựa chọn hướng phân tích
Khi phân tích thiết kế hệ thống ta có thể chọn một trong hai hướng
đó là hướng chức năng hay hướng dữ liệu. Trong đề tài này tôi lựa chọn
phân tích theo hướng chức năng. Với cách tiếp cận này, chức năne được lấy
làm trục chính của quá trình phân tích và thiết kế, tiến trình phân tích trên
xuống có cấu trúc.
Các bước thưc hiên:
- Xây dựng biểu đồ phân cấp chức năng
- Xây dựng biểu đồ luồng dữ liệu
- Xây dựng các mối quan hệ giữa các thực thể
- Xây dựng mô hình dữ liệu
2. Phân tích hệ thống cũ
Với cách quản lý khám chữa bệnh bằng phương pháp thủ công truyền
thống gặp nhiều khó khăn trong việc lưu trữ và xử lý thông tin. Bởi
vậy cần xây dựng một chươns trình quản lý bằng máy vi tính để giúp việc
quản lý một cách chính xác và hiệu quả hơn làm giảm nhẹ một phần đáng
kể nhân lực và công sức.
Yêu cầu của hệ thống quản lý bằng máy tính:
- Ọuản lý tốt thông tin về việc khám bệnh.
- Xử lý thông tin chính xác, khoa học.
- Chương trình dễ sử dụng, có hiệu quả cao.
‘Thực hiện: Nguyễn ‘Thị <Tfiu Lan

13

quá trình cho biểu đồ luồng dữ liệu, và thông qua nó để mô tả các chức
năng xử lý của hệ thống theo dạng mức. Việc phân rã chức năng được thực
s v ‘Thực hiện: Nguyễn ‘Thị <Tfiu Lan

14
%43A TỢÍOA c o m
&f)oá luận tốt ngí)iệp (Quản
iý
Ul)ám cí)ữa bệní) trong bệnỉ) biện
hiện trong sơ đồ phân cấp chức năng còn được dùng để chỉ ra mức độ mà
từng quá trình hoặc quá trình con phải xuất hiện.
Khảo sát thực thể của hệ thống “ Quản lý khám chữa bệnh tại bệnh
viện Thành Phô Vinh”, sơ đồ phân cấp chức năng của hệ thống ứng dụns
được hình thành theo các dạng mức cụ thể sau:
Quản lý khám chữa bệnh
Cập nhật
Đăng ký
khám bênh
Cấp đơn
thuốc
Danh mục
Tìm kiếm&Thống kê
- Khoa điều trị
Phòng điều trị
Tìm kiếm
Thống kê
Hệ Thống
Xoá bớt bệnh
nhân
Khai báo người

Yêu cầu TI
Y/C KHẢM
CẤP SỐ
KHÁM
Yêu cầu TT
ĐÁP ỨNG
NGƯỜI QUẢN LÝ
BAN GIÁM ĐỐC
Biểu đồ luồng dữ liệu mức ngữ cảnh
‘Thực hiện: Nguyễn ‘Thị <Tfiu Lan

16
%43A TỢÍOA c o m
&f)oá luận tốt ngí)iệp (Quản
iý
Ul)ám cí)ữa bệní) trong bệnỉ) biện
b. Biểu đồ luồng dữ liệu mức đỉnh
Dựa vào sơ đồ phân cấp chức năng ở mức 2 để tách các chức năng
thành các chức năng con trên cơ sở tôn trọng 4 nguyên tắc sau:
• Các luồng dữ liệu phải được bảo toàn.
• Các tác nhân ngoài cũng phải được bảo toàn.
• Có thể xuất hiện các kho dữ liệu.
• Bổ sung thêm các luồng nội tại giữa các chức năne.
fêu
BÊNH NHÂN
v c íf ỉò
Yêu cầu thông tin
Đáp ứng yêu cầu
KHO Dữ LIỆU
KHO Dữ LIỆU

- Phân rã các chức năng ở mức trên xuống mức dưới.
- Tác động dữ liệu ở mức trên được lặp lại ở mức dưới.
- Các kho dữ liệu có thể xuất hiện thêm theo yêu cầu quản lý nội bộ.
- Các tác nhân ngoài vẫn được bảo toàn như ở mức khung cảnh.
• Chức năng Cập nhật.
s v ‘Thực hiện: Nguyễn ‘Thị <Tfiu Lan

18
%43A TỢÍOA c o m
&f)oá luận tốt ngí)iệp (Quản
iý
Ul)ám cí)ữa bệní) trong bệnỉ) biện
KHO D ữ LIÊU KHÁM
KHO D ữ LIỆU ĐƠN THUỐC
Y/C nhập viện
Đáp ứng Y/C
KHO Dữ LIỆU BỆNH NHÂN
Y/C Xuất viện
Đáp ứng Y/C
Thực hiện: Nguyễn ‘Thị <Tfiu Lan
19
%43A TỢÍOA c o m
&f)oá luận tốt ngí)iệp (Quản
iý
Ul)ám cí)ữa bệní) trong bệnỉ) biện
• Chức năng Danh mục
Y/c Thông tin
Đáp ứng y/c
X i
§'

21
%43A TỢÍOA c o m
&f)oá luận tốt ngí)iệp (Quản
iý
Ul)ám cí)ữa bệní) trong bệnỉ) biện
Chức năng Hệ thông:
Y/C thông tin
Đáp ứng Y/C
NGƯỜI QUẢN LÝ
K H O D ữ L IỆU H Ệ T H Ố N G
Y/C thay đổi
Đáp ứng Y/C
o
Thay
đổi
mật
BAN GIÁM ĐỐC
Y/C xóa TT
Đáp ứng Y/C
Thực hiện: Nguyễn ‘Thị <Tfiu Lan
22
%43A TỢÍOA c o m
&f)oá luận tốt ngí)iệp (Quản
iý

Ul)ám cí)ữa bệní) trong bệnỉ) biện
6. Mô hình thực thể và các thuộc tính
a. Chuẩn hóa lược đồ cơ sở dữ liệu
Trong thực tế, một ứns dụng có thể được phân tích, thiết kế thành
nhiều lược đồ cơ sở dữ liệu khác nhau và tất nhiên chất lượng thiết kế của


Ul)ám cí)ữa bệní) trong bệnỉ) biện
1. Liệt kê các thuộc tính chưa chuẩn hoá, được xác định cho mọi
kiểu thực thể.
2. Áp dụng 3 quy tắc chuẩn hoá và tạo ra những quan hệ được chuẩn
hoá đầy đủ( danh sách các thực thể).
3. Kết hợp các ban khác nhau của những danh sách kiểu thực thể
giốns nhau.
4. Áp dụng lại quy tắc của dạng chuẩn thứ 3(3NF) đối với ban được
kết hợp cuối cùng các quan hệ.
b. Xác định các kiểu thực thể
Tài liệu/Kiểu thực thể Phiếu khám/chữa bệnh
Chưa chuẩn
hoá
1NF 2NF 3NF
Mã bênh nhân Mã bênh nhân Mã bênh nhân Mã bênh nhân
Họ tên Họ tên Họ tên Họ tên
Ngày sinh Ngày sinh Ngày sinh Ngày sinh
Giới tính Giới tính Giới tính Giới tính
Địa chỉ Địa chỉ Địa chỉ Địa chỉ
Điện thoại Điện thoại Điện thoại Điện thoại
Nghề nghiệp Nghề nghiệp Nghề nghiệp Nghề nghiệp
Lý do khám Lý do khám Lý do khám Lý do khám
Phòng khám Phòng khám Phòng khám Phòng khám
Số thẻ BHTY Số thẻ BHTY Số thẻ BHTY Số thẻ BHTY
Lý do thu Lý do thu Lý do thu Lý do thu
Số tiền Số tiền Số tiền Số tiền
Ngày lập phiếu Ngày lập phiếu Ngày lập phiếu Ngày lập phiếu
Người lập phiếu Người lập phiếu
Người lập phiếu

Điện thoại
Giới tính Giới tính
BSkê thuốc
Nghề nghiệp
Điện thoại Điện thoại
Mã thuốc
Nghề nghiệp Nghề nghiệp
Mã thuốc
Tên thuốc
Số lượng
Số lượng
Tên thuốc
Sốlượne
Cách dùng Cách dùng
Cách dùng
Ngày kê đơn Ngày kê đơn
Mã bênh nhân
Ngày kê đơn
BSkê thuốc
BSkê thuốc
Họ tên
BSkê thuốc
Ngày sinh
Số đơn thuốc Mã thuốc
Địa chỉ
Mã thuốc Tên thuốc Giới tính
Tên thuốc Điện thoại
Nghề nghiệp
s v nhục diện: Nguyễn
<77

Ngày ra
Điện thoại
Điện thoại Điện thoại
Tình trạng ra
Nghề nghiệp
Nghề nghiệp Nghề nghiệp
BS Lập BA
số thẻ BHYT
số thẻ BHYT
số thẻ BHYT
Lý do vào viện
Lý do vào viện Lý do vào viện
Mã khoa
Phòng
Phòng
Phòng
Tên khoa
Giường
Giường
Giường
Ngày vào
Ngày vào Neày vào
Neày ra
Ngày ra Ngày ra
Tinh trạng ra
Tinh trạng ra Tinh trạng ra
BS Lập BA
BS Lập BA BS Lập BA
s v nhục diện: Nguyễn
<77

thuộc tính sau:
PHONG
Mãkhoa, Phòne, Số giường.
‘Thực hiện: Nguyễn ‘Thị <Tfiu Lan
27
%43A TỢÍOA c o m