CHỈ THỊ PHÂN TỬ
Lê Quang Hòa
Viện Công nghệ Sinh học & Công nghệ Thực phẩm
Đại học Bách Khoa Hà Nội
Định nghĩa
•
Trình tự DNA đặc trưng cho một cá thể
Phân loại chỉ thị
•
Chỉ thị hình thái: Kiểu hình
•
Chỉ thị sinh hóa: Protein
•
Chỉ thị phân tử: Trình tự DNA
Chỉ thị hình thái
•
Ví dụ: màu sắc, kích thước, hàm lượng….
•
Rẻ, dễ thực hiện nhưng chịu sự ảnh hưởng của
môi trường
Chỉ thị sinh hóa = Isozyme
•
Định nghĩa: Các dạng khác nhau của một enzym
•
Allozyme: một enzym và một locus (một điểm định
vị trên nhiễm sắc thể)
Định danh giống bằng chỉ thị sinh hóa
Chỉ thị sinh hóa - Hạn chế
•
Hạn chế về số lượng: các enzym có thể phát hiện
được trên gel
•
Các enzym đa cấu tử ⇒ kết quả phức tạp
•
Kết quả phụ thuộc vào môi trường và mô nghiên
cứu.
Chỉ thị phân tử
•
Số lượng: không hạn chế
•
Không phụ thuộc vào môi trường
•
Không phụ thuộc vào mô
Phân loại chỉ thị phân tử
•
Bản chất : so sánh kích thước của các sản phẩm
cắt DNA thể gen bằng enzym hạn chế trên gel
•
Các bước tiến hành:
-
Tách và tinh sạch DNA
•
Quy trình phân tích dài so với các chỉ thị PCR
•
Sử dụng phóng xạ ⇒ hạn chế phạm vi sử dụng
•
Cần lượng lớn DNA
Các loại chỉ thị PCR
•
Không cần thiết DNA chất lượng tốt
•
Rất nhạy ⇒ dễ nhiễm
•
Phản ứng PCR cần phải được tối ưu hóa
•
Nhanh
•
Giá thành rẻ
Dùng một mồi (8-15 base)
để nhân các sản phẩm
PCR trong thể gen
RAPD
•
Ưu điểm: đơn giản, nhanh, rẻ
•
Nhược điểm:
-
Tính lặp lại kết quả thấp