Tài liệu được sưu tầm từ nguồn internet và chính tác giả chia sẻ
TaiLieuTongHop.Com - Kho tài liệu trực tuyến miễn phí
LỜI MỞ ĐẦU
Trưởng thành và phát triển ngay từ những ngày đầu
khó khăn gian khổ của đất nước , công ty xây dựng công
trình giao thông 873 mà tiền thân là Đoàn khảo sát thiết kế
trực thuộc ban xây dựng số 64 đã sớm định hướng cho
mình hướng đi đúng đắn trong công cuộc chuyển biến của
cả đất nước khi bước vào nền kinh tế thị trường . Là một
trong nhiều những công ty khác trực thuộc sự quản lý của
Tổng công ty xây dựng công trình giao thông 8 , công ty
không những đã tự khẳng định được sự tồn tại và phát triển
của mình trong cơ chế thị trường mà đã và đang có những
bước đi vững chác trên mọi mặt của hoạt động sản xuất
kinh doanh của công ty. Tuy nhiên , trong quá trình phát
triển , bên cạnh những thuận lợi trong môi trường kinh
doanh như : nguồn lao động dồi dào , giá cả sức lao động rẻ
,cán bộ công nhân viên có thế mạnh về chuyên môn , về cơ
sở vật chất được chính phủ quan tâm giúp đỡ về nhiều mặt ,
được sự quan tâm kịp thời của tổng công ty và các cấp lãnh
đạo….thì ngành xây dựng vẫn còn gặp nhiều khó khăn do
1
Tài liệu được sưu tầm từ nguồn internet và chính tác giả chia sẻ
TaiLieuTongHop.Com - Kho tài liệu trực tuyến miễn phí
cơ sở hạ tầng thấp kém, trang thiết bị kĩ thuật phục vụ thi
công xây dựng lạc hậu , lỗi thời , và đặc biệt hơn cả là sự
cạnh tranh gay gắt diễn ra trong nội bộ ngành , mà bắt đầu
cạnh tranh gay gắt ngay từ khi mới bắt đấu đấu thầu , kí
hợp đồng. Chính vì nhận thấy tình hình nổi cộm hiện nay
trong ngành xây dựng như vậy nên em đã đi sau tìm hiểu về
I/ Khỏi quỏt chung về đấu thầu
1. Khỏi niệm và đặc điểm của đấu thầu
Thuật ngữ đấu thầu đó trở nờn quen thuộc ở Việt Nam
trong hơn chục năm gần đây mặc dự nú đó được xuất hiện
4
Tài liệu được sưu tầm từ nguồn internet và chính tác giả chia sẻ
TaiLieuTongHop.Com - Kho tài liệu trực tuyến miễn phí
từ lõu trờn thế giới bởi thuật ngữ này gắn liền với một hoạt
động chỉ xuất hiện trong nền kinh tế thị trường .Đấu thầu là
quỏ trỡnh thực hiện một hoạt động mua bỏn đặc biệt mà
người mua yờu cầu một hoặc nhiều người bỏn cung cấp
những bản chào hàng cho một dịch vụ , cụng trỡnh hoặc
một hàng hoỏ cần mua nào đó và trờn cơ sở những bản
chào hàng , người mua sẽ lựa chọn cho mỡnh một hoặc một
vài người bỏn tốt nhất .
Đấu thầu giỳp cho người mua mua được hàng hoỏ , cụng
trỡnh hay dịch vụ mỡnh cần một cỏch tụt nhất hay núi một
cỏch khỏc là sử dụng đồng tiền của mỡnh một cỏch hiệu
quả nhất.
Theo từ diển Tiếng Việt (do Viện ngụn ngữ khoa học biờn
soạn , xuất bản năm 1998) đấu thầu được giải thớch là “ đọ
cụng khai ,, ai nhận làm nhận bỏn với điều kiện tốt nhất thỡ
được giao cho làm hoặc được bỏn hàng. Theo quy chế đấu
thầu của Việt Nam ban hành theo nghị định số 88/
1999/NĐ- CP ngày 01/09/1999 , thỡ đấu thầu là quỏ trỡnh
lựa chọn nhà thầu đáp ứng yờu cầu của bờn mời thầu. Trờn
5
Tài liệu được sưu tầm từ nguồn internet và chính tác giả chia sẻ
bỏch thỡ quy trỡnh đấu thầu phải được thực hiện từng bước
theo đúng kế hoạch để lựa chọn nhà thầu đạt hiệu quả về
mặt tài chớnh .
Cạnh tranh :là nguyờn tắc nổi bật trong đấu thầu . Nú
đũi hỏi bờn mời thầu phải tạo điều kiện cho cỏc nhà thầu
được tham gia một cỏch tối đa.
Cụng bằng : khi tham gia dự thầu cỏc nhà thầu đều
phải được đối xử như nhau ( thụng tin đều được cung cấp
như nhau ).Tuy nhiờn , nguờn tắc này chỉ là tương đối , vỡ
cú một số nhà thầu vẫn được ưu tiờn và điều này được ghi
cụ thể trong hồ sơ mời thầu .
Minh bạch : Khụng được phộp cú bất kỡ sự khuất tất
nào đó làm nảy sinh nghi ngờ của bờn mời thầu đối với nhà
7
Tài liệu được sưu tầm từ nguồn internet và chính tác giả chia sẻ
TaiLieuTongHop.Com - Kho tài liệu trực tuyến miễn phí
thầu và cú điều gỡ đó khiến cỏc nhà thầu nghi ngờ lẫn
nhau.
2.2.Phương thức đấu thầu
Dựa vào cỏch thức nộp hồ sơ dự thầu mà bờn mời thầu yờu
cầu , người ta chia phương thức đấu thầu thành 3 loại cơ
bản :
• Một tỳi hồ sơ , một giai đoạn
• Hai tỳi hồ sơ một giai đoạn
• Hai giai đoạn , một tỳi hồ sơ
2.2.1.Một tỳi hồ sơ , một giai đoạn
Khi đưa ra yờu cầu thực hiện theo phương thức một tỳi hồ
sơ , một giai đoạn tức là nhà thầu phải bỏ cả hai đề xuất :
đề xuất kĩ thuật và đề xuaats tài chớnh vào chung một tỳi
Tài liệu được sưu tầm từ nguồn internet và chính tác giả chia sẻ
TaiLieuTongHop.Com - Kho tài liệu trực tuyến miễn phí
Phương thức này thường được ỏp dụng với cụng việc cú
nhiều phương ỏn thực hiện mà bờn mời thầu chưa biết lựa
chọn phương ỏn nào . Và thường đó là những cụng trỡnh
xõy dựng mà hai bờn kớ kết với nhau theo loại hợp đồng
“chỡa khoỏ trao tay” – là loại hợp đồng mà nhà thầu phải
thực hiện tất cả cỏc cụng việc từ : lập dự ỏn , lắp đặt , thi
cụng xõy lắp , vận hành chạy thử ..vv.Sau đó mới bàn giao
cho bờn mời thầu.
3. Cỏc loại hỡnh đấu thầu
Dựa vào đặc điểm hay bản chất của đấu thầu (là hoạt động
mua bỏn ) cú thể chia đấu thầu làm bốn loại hỡnh :
Đấu thầu tuyển chọn tư vấn : trong lĩnh vực đầu tư ,
tư vấn được hiểu là việc cung cấp những kinh
nghiệm , chuyờn mụn cần thiết cho chủ đầu tư trong
quỏ trỡnh xem xột , kiểm tra và ra quyết định ở tất cả
cỏc giai đoạn của một dự ỏn đầu tư. Như vậy đấu thầu
tuyển chọn tư vấn là quỏ trỡnh lựa chọn nhà thầu tư
vấn cung cấp kinh nghiệm , kiến thức và chuyờn mụn
cho bờn mời thầu một cỏch tốt nhất hay núi một cỏch
10
Tài liệu được sưu tầm từ nguồn internet và chính tác giả chia sẻ
TaiLieuTongHop.Com - Kho tài liệu trực tuyến miễn phí
khỏc là lựa chọn nhà thầu tư vấn cú chất lượng dịch vụ
tốt và giỏ cả hợp lớ.
Đấu thầu xõy lắp : là quỏ trỡnh lựa chọn nhà thầu để
thực hiện cỏc cụng trỡnh trong lĩnh vực xõy lắp như
xõy dựng cụng trỡnh , hạng mục cụng trỡnh và lắp đặt
đấu thầu xõy lắp thường mang những đặc điểm cơ bản như
sau:
• Chủ yếu có ở giai đoạn thực hiện dự án khi mà những
ý tưởng đầu tư được thể hiện trong báo cáo nghiên cứu
khả thi sẽ trở thành hiện thực.Tuy nhiên khi sang đến
giai đoạn vận hành kết quả đầu tư nếu chủ đầu tư có
12
Tài liệu được sưu tầm từ nguồn internet và chính tác giả chia sẻ
TaiLieuTongHop.Com - Kho tài liệu trực tuyến miễn phí
nhu cầu sửa chữa nâng cấp thì đấu thầu xây lăps vẫn
xuất hiện.
• Nhà thầu xây dung luôn phải làm việc tại một địa
điểm cố định có ghi trong hồ sơ mời thầu
• Nhà thầu tư vấn có thể là một cá nhân song nhà thầu
xây dung phải là một tổ chức có tư cách pháp nhân
• Việc xem xét đánh giá năng lực của nhà thầu xây dung
dựa trên hai nội dung chính , đó là: về tài chính và kĩ
thuật . Và năng lực tài chính bao giờ cũng được quan
tâm trước tiên là do bởi đặc điểm quan trọng nhất của
đấu thầu xây lắp là nhà thầu phải thực hiện trước một
phần công việc bằng vốn của mình, chính vì thế mà
những đảm bảo về tài chính là rất quan trọng.
3.2. Trình tự tổ chức đấu thầu xây lắp
Đấu thầu sẽ được tiến hành theo một trình tự tổng quát như
sau:
Phân chia gói thầu →Sơ tuyển →hồ sơ mời thầu→Mở
thầu→Xét thầu →Trao thầu
13
THẦU
Tên nhà thầu
Gía trúng thầu
Loại hợp đồng
HOÀN THIỆN HỢP ĐỒNG Chi tiết hoá
Các xem xét khác
KÝ HỢP ĐỒNG
3.3. Hồ sơ dự thầu xây lắp
Thường thì một bộ hồ sơ dự thầu xây lắp se bao gồm các
nôi dung kèm theo như sau( theo yêu cầu của chủ đầu tư):
• Đơn dự thầu
• Bản phụ lục hợp đồng
• Bảo lãnh dự thầu
• Danh sách thầu phụ
• Dữ liệu liên danh
• Đăng kí kinh doanh
• Tài liệu giới thiệu năng lực nhà thầu
+thông tin chung
+số liệu tài chính
15
Tài liệu được sưu tầm từ nguồn internet và chính tác giả chia sẻ
TaiLieuTongHop.Com - Kho tài liệu trực tuyến miễn phí
+hồ sơ kinh nghiệm kèm theo các bản sao hợp đồng
+bản kê thiết bị thi công , thí nghiệm kiểm tra
+bố trí nhân lực
+bộ máy chỉ huy điều hành công trường
+sơ đồ tổ chức hiện trường
• Biện pháp thi công chỉ đạo tổng thể và các hạng mục
• Biện pháp an toàn giao thông , an toàn lao động và vệ
• Giấy đăng kí kinh doanh
• Số lượng bản chính , bản sao chụp hồ sơ dự thầu
theo yêu cầu của hồ sơ mời thầu
17
Tài liệu được sưu tầm từ nguồn internet và chính tác giả chia sẻ
TaiLieuTongHop.Com - Kho tài liệu trực tuyến miễn phí
• Đơn dự thầu được điền đầy đủ và có chữ kí hợp lệ
của người được uỷ quyền kèm theo giấy uỷ quyền
• Sự hợp lệ của bảo lãnh dự thầu
• Biểu giấ chào , biểu giá phân tích một số đơn giá
chính( nếu có)
• Năng lực và kinh nghiệm của nhà thầu
• Các phụ lục , tài liệu kèm theo khác theo yêu cầu hồ
sơ mời thầu
• Các yêu cầu khác (nếu có)
3.4.2. Đánh giá chi tiết hồ sơ dự thầu
Sau khi đánh giá sơ bộ hồ sơ dự thầu của các nhà thầu
không bị loại sẽ được bên mời thầu tiến hành đánh giá chi
tiết theo hai bước:
Bước 1 : đánh giá về mặt kĩ thuật để chọn danh sách ngắn
Dựa trên tiêu chuẩn đánh giá được duyệt , bên mời
thầu tiến hánh đánh giá hồ sơ dự thầu về mặt kĩ thuật trên
cơ sở chấm điểm.
18
Tài liệu được sưu tầm từ nguồn internet và chính tác giả chia sẻ
TaiLieuTongHop.Com - Kho tài liệu trực tuyến miễn phí
Các hồ sơ đạt yêu cầu theo số điểm từ tối thiểu trở lên
như quy định trong tiêu chuẩn đánh giá sẽ được chọn vào
thầu.
II/ Thực tiễn của cạnh tranh trong đấu thầu ở các doanh nghiệp xây
dựng
1. Vai trò của chủ thầu xây dựng
Cùng với quá trình mở cửa và phát triển của nền kinh
tế , các công trình , hạng mục công trình được xây dựng
ngày càng nhiều . Do vậy mà sự đóng góp tham gia của các
chủ thầu xây dựng càng trở nên quan trọng và có vị trí hết
sức đặc biệt.Họ là các nhà thầu xây dựng , có thể là cá nhân
, tổ chức trong nước hợc nước ngoài có đăng kí kinh
doanh , có tư cách pháp lí hoặc đủ năng lực hành vi dân sự
để kí và thực hiện hợp đồng (nếu trúng thầu). Chính bởi lẽ
20
Tài liệu được sưu tầm từ nguồn internet và chính tác giả chia sẻ
TaiLieuTongHop.Com - Kho tài liệu trực tuyến miễn phí
đó nếu một công trình có xuất phát điểm là nguyên nhân ,
là lí do xây dựng do chủ đầu tư quyết định thì kết quả là
việc hoàn thành công trình lại do các chủ thầu quyết định .
Trong nền kinh tế thị trường , khi mà chu cầu cải tạo ,
nâng cấp xây mới cơ sở hạ tầng và các công trình giao
thông , công trình xây dựng ngày một cao , thì vai trò của
chủ thầu xây dựng càng trở nên quan trọng. Đây chính là
nhân tố quan trọng , quyết định ảnh hưởng tới chất lượng
và những gì có liên quan tới công trình.Một nhà thầu xây
dựng không chỉ cần có uy tín trên thương trường mà còn
cần có lương tâm và trách nhiệm với sản phẩm mà mình tạo
ra, có như vậy chúng ta mới có thể tạo ra những công trình
còn mãi với thời gian và cũng là cơ hội . là điểm tựa để nhà
thầu có cơ hội vươn lên .
Bởi đấu thầu là một hoạt động cạnh tranh công bằng
và minh bạch , do đó nhầ thầu chỉ có thể cạnh tranh với
nhau về giá mà thôi. Vì bỏ giá thấp hợp lí là điều kiện tiên
quyết đưa nhà thầu đến với tháng lợi trong cuộc cạnh tranh
với các nhà thầu khác. Mà để có được giá dự thầu thấp lại
không bị lỗ vốn đó là một bài toán nan giải mà chỉ có
những nhà thầu có năng lực thực sự mới có thể giải quyết
được.
Ngoài ra trong đấu thầu còn có một mục tiêu tối quan
trọng nữa mà chủ đầu tư luôn dặt lên hàng đầu , đó là hiệu
quả. Hiệu quả cả về mặt tài chính và thời gian. Nghĩa là nhà
thầu được chọn sẽ phải đáp ứng được yêu cầu với giá thấp
nhất và thời gian thưch hiện gói thầu phải đảm bảo để dự
án phát huy tác dụng.
22
Tài liệu được sưu tầm từ nguồn internet và chính tác giả chia sẻ
TaiLieuTongHop.Com - Kho tài liệu trực tuyến miễn phí
3. Các tiêu thức đánh giá khả năng cạnh tranh của
các doanh nghiệp xây dựng
Thật ra thì cho đến nay chưa có bất kì cá nhân hay
doanh nghiệp nào đưa ra một tiêu thức chuẩn để đánh giá
mức độ cạnh tranh giữa các doanh nghiệp , vì để làm được
điều này đòi hỏi chúng ta phải chuyên môn và chuyên
nghiệp hơn nữa trong công tác đấu thầu và khảo sát thăm
dò thị trường .Tuy vậy để có thể ước lượng được khả năng
thắng thầu , các doanh nghiệp dựa trên một số tiêu thức có
thể nắm bắt được , đó là:
Tổng nợ phải trả
• Hệ số nợ tổng tài sản =-----------------------
chính và được đảm bảo bởi những công trình mà nó đã
tham gia.Số lượng công trình, dự án mà công ty đã tham
24
Tài liệu được sưu tầm từ nguồn internet và chính tác giả chia sẻ
TaiLieuTongHop.Com - Kho tài liệu trực tuyến miễn phí
gia thực hiện là tiêu chí cơ bản và sát thực nhất đảm bảo
với nhà đầu tư về uy tín , kinh nghiệm cũng như độ thành
công và những đảm bảo khac kèm theo khi doanh nghiệp
được thực hiện công trình, chính vì thế , một doanh nghiệp
phát triển và làm ăn có hiệu quả là doanh nghiệp “chiếm”
được nhiều công trình hơn so với các doanh nghiệp khác ,
điều đó cũng đông nghĩa một điều rằng : doanh nghiệp đó
có sức cạnh tranh trên thị trường .
4. Những nhân tố ảnh hưởng tới khả năng cạnh tranh
trong đấu thầu xây dựng
4.1. Kinh nghiệm nhà thầu
Đây là yếu tố quyết định loại bỏ Hồ sơ sơ sơ tuyển với các
dự án đấu thầu xây lắp có đòi hởi Hồ sơ sơ sơ tuyển . Mục
đích của việc sơ tuyển là chọn ra các nhà thầu có đủ kinh
nghiệm và giá thầu thấp hơn trong số các nhà thầu tham gia
sơ tuyển . Chính vì thế , kinh nghiệm là một trong số nhiều
yếu tố quan trọng đối với nhà thầu xây dựng. Đây cũng là
một đòi hỏi chính đáng của chủ đầu tư vì công trình xây
dựng là những sản phẩm quan trọng và là thứ “hàng hoá”
25
Copyright: Tài liệu đại học ©