PTTH Trần H-ng Đạo và Hà Nội -
I. ĐặT VấN Đề
Amsterdam.
Liên cầu nhóm A là một trong những tác
236 sinh viên lứa tuổi 19 - 25 tại tr-ờng
nhân gây bệnh quan trọng ở đ-ờng hô hấp
Đại học Y Hà Nội.
trên và đã đ-ợc xác định là căn nguyên gây
thấp tim sau viêm họng. Hiện nay, ch-ơng
Cả 2 nhóm nghiên cứu đều đ-ợc phỏng
trình phòng thấp cấp 1 và cấp 2 đã đ-ợc tiến
vấn theo phiếu điều tra, khám họng và lấy
hành, song một câu hỏi đ-ợc đặt ra là: phòng
bệnh phẩm họng miệng để phân lập và xác
thấp cấp 2 với thời gian bao lâu là thích hợp
định liên cầu nhóm A.
với từng bệnh nhân? Cho tới nay vẫn ch-a có
2. Vật liệu và ph-ơng pháp
một lời khuyên chính xác, vì có nhiều yếu tố
Môi tr-ờng nuôi cấy vi khuẩn, khoanh
ảnh h-ởng tới nhiễm liên cầu nhóm A tái phát
giấy thử nghiệm đều là sản phầm của hãng
ở đ-ờng hô hấp trên. Vì vậy, chúng tôi tiến
PDM AB Biodisk Sweden.
hành đề tài: xác định tình trạng nhiễm liên
- Ph-ơng pháp chọn mẫu nghiên cứu, áp
cầu nhóm A ở đ-ờng hô hấp trên ở học sinh
dụng công thức tính cỡ mẫu sau:
và sinh viên nhóm tuổi 16 - 25, là nhóm tuổi
liên quan nhiều tới phòng thấp cấp 2, nhằm
các mục tiêu sau:

cầu nhóm A vẫn nhạy cảm với penicillin, ampicillin, đề kháng cao với co-trimoxazole.
12
Nguyễn Thị Tuyến , Nguyễn Thị Ngân Anh
(1) Bộ môn Vi sinh vật Tr-ờng Đại học Y Hà Nội
(2) Viện Vệ sinh Dịch tễ học Trung -ơng
N =
2
Z x p x (1 -p)
(1 - a/2)
2
e
TCNCYH 30 (4) - 2004
57
Nhóm tuổi Liên cầu A (+) Liên cầu A (-) Tổng số
n % n % n %
Nam 4 1.9 206 98, 210 100
Nữ 11 5,9 174 94,1 185 100
Tổng số 5 3.8 380 96.2 395 100
Nhóm tuổi Liên cầu A (+) Liên cầu A (-) Tổng sổ
n % n % n %
16-18 (trung học) 7 4,50 149 95,2 156 100
19 - 25 (sinh viên) 8 3.35 231 96,65 239 100
Tổng số 15 3,8 380 95,2 395 100
Bảng 1: Tỷ lệ phân lập đ-ợc liên cầu nhóm A theo nhóm tuổi

2
c = 0, 34; p > 0,05
- Tỷ lệ phân lập đ-ợc liên cầu nhóm A từ bệnh phầm họng miệng ở học sinh - sinh viên lứa tuổi
16 - 25 là 3,8%. Không có sự khác nhau về tỷ lệ phân lập đ-ợc liên cầu nhóm A tại họng ở học
sinh trung học và sinh viên.

và sinh viên lứa tuổi 16 - 25 là 3,8%. Sự khác
gian phòng thấp cấp 2 đ-ợc áp dụng đối với
biệt giữa 2 nhóm tuổi: học sinh từ 16 - 18 và
bệnh nhân đã bị thấp tim nh-ng không có
sinh viên tuổi từ 19 - 25 không có ý nghĩa
viêm tim, thời gian tiêm phòng tối thiểu 5 năm
thống kê (p > 0,05).
sau đợt thấp tim cuối cùng và ít nhất cũng
Tỷ lệ nhiễm lên cầu nhóm A ở họng lứa
đến năm 18 tuổi. Đối với bệnh nhân đã có
tuổi học sinh, sinh viên t-ơng đ-ơng với tỷ lệ
tổn th-ơng tim tiêm phòng đến năm 25 tuổi
nhiễm liên cầu nhóm A ở trẻ em d-ới 5 tuổi là
hoặc lâu hơn có khi suốt đời. Chúng tôi không
2,8% [1], nh-ng rất thấp so với tỉ lệ nhiễm ở
dám bình luận nhiều về vấn đề này vì đây là
trẻ em học đ-ờng (5 - 16 tuổi) là 15,3% [2].
lĩnh vực thuộc lâm sàng. Song với những số
Nh- vậy chúng ta thấy liên cầu nhóm A
liệu mà chúng tôi thu đ-ợc sẽ là cơ sở khoa
không phải là tác nhân gây bệnh chủ yếu ở
học b-ớc đầu giúp các nhà lâm sàng đ-a ra
đ-ờng hô hấp trên ở học sinh, sinh viên lứa
các phác đồ phòng thấp phù hợp với từng
tuổi 16 - 25.
bệnh nhân hơn: ví dụ những bệnh nhân bi
Kết quả nghiên cứu còn cho thấy: tỷ lệ
thấp tim nh-ng ch-a bị tổn th-ơng tim có cần
nhiễm liên cầu nhóm A ở họng của nhóm học
tiêm phòng penicillin định kỳ hàng tháng đến

TCNCYH 30 (4) - 2004
Bảng 4: Độ nhạy cảm kháng sinh của liên cầu nhóm A
59
Summary
PRiMARY STUDY ON iNFECTiON OF GROUP A STREPTOCOCCi in THE
PUPiL AND STUDENT in HANOi
Primary study on infection of group A streptococci in pupil and student in Hanoi. The study was
condected in 394 school children and students aged 16 - 25 at high school Tran Hung Dao, Hanoi
Amsterdam and Hanoi Medical University. The results showed that:
The infection of group A streptococci in throat at the rate of 3,8% and was not related to status of uper
respiratory infection. Group A streptococci is still sensitive to penicillin, ampicillin, and resisstance to co -
trimoxazole.
và nghiên cứu sâu hơn.
Tài liệu tham khảo
Với số chủng liên cầu nhóm A đ-ợc thử
1 . Đoàn Mai Ph-ơng, 1993. Nhận xét về
nghiệm với kháng sinh chúng tôi thấy liên cầu
các chủng vi khuẩn phân lập từ họng mũi trẻ
nhóm A vẫn nhạy cảm với penicillin. Điều này
em khoẻ mạnh d-ới 3 tuổi tại Hà Nội, Luận án
hoàn toàn phù hợp với khuyến cáo của Tổ
tiến sĩ Y học , tr.55 - 80.
chức Y tế thế giới.
2. Nguyễn Thị Tuyến, 2000. Nghiên cứu
V. KếT LUậN
tình trạng nhiễm liên cầu nhóm A ở học sinh
Hà Nội và một số bệnh nhân thấp tim, Luận
Qua nghiên cứu 395 học sinh phổ thông
án tiến sĩ Y học , tr.68 - 86
trung học và sinh viên tuổi từ 16 - 25 kết quả