Tự xây dựng hệ thống NAS đơn giản phục vụ nhu
cầu lưu trữ
Ngày nay, song song với việc chất lượng đường truyền mạng ngày càng gia tăng và
giá thành của từng gigabyte lưu trữ ngày càng rẻ đi, nhu cầu download và lưu trữ
dữ liệu số, đặc biệt là các dữ liệu âm thanh, hình ảnh của chúng ta cũng theo đó mà
tăng theo cấp số nhân.
Dù bạn là người thích chụp ảnh, sưu tập đĩa nhạc hay, hay đam mê phim… nhìn chung
một khi đã có nhu cầu lưu trữ dữ liệu số với số lượng lớn, rồi sẽ đến lúc chúng ta gặp
phải những băn khoăn về vấn đề dung lượng, khả năng sao lưu dữ liệu đề phòng hỏng
hóc hay khả năng truy cập thư viện dữ liệu của mình từ xa. Để giải quyết những vấn đề
này, xin gửi đến bạn đọc loạt bài viết hướng dẫn xây dựng hệ thống NAS (Network
Attached Storage), một giải pháp lưu trữ đơn giản, hiệu quả với chi phí rất thấp; được
tổng hợp từ PCWorld, Lifehacker và một số blog công nghệ.

NAS là gì và tại sao nên xây dựng hệ thống NAS?
NAS (Network Attached Storage) box là một thiết bị, hay cụ thể hơn ở đây là một máy
tính trong hệ thống mạng nhà bạn sẽ được cài đặt để chuyên phục vụ các nhu cầu liên
quan đến lưu trữ hay truy cập dữ liệu. Khi được kết nối và cấu hình chính xác, ở mức cơ
bản mọi máy tính trong hệ thống mạng LAN sẽ có thể truy cập các file dữ liệu trên NAS.
Hiện nay cách nghĩ rằng dạng thiết bị như NAS chỉ phù hợp với các gia đình giàu có với
4 5 PC hay laptop trong nhà đã không còn phù hợp, khi mà chúng ta có thể bắt gặp các
dạng thiết bị thông minh với nhu cầu truy cập file thường xuyên (smartphone, tablet và
sắp tới là các loại wearable computer ) ở khắp mọi nơi. Không giống như các file server
thông dụng, NAS thường được cấu hình tối ưu cho các tác vụ cụ thể như stream media
hay sao lưu dữ liệu. Quan trọng nhất vẫn là đặc điểm mà bạn có thể tìm thấy trong mọi
bài viết về NAS : Low power and and low cost (chúng ta sẽ tìm hiểu kỹ hơn ở phía dưới).

Hiện nay, việc tìm mua các NAS box pre-build không còn là việc quá khó khăn. Dạo qua
các diễn đàn như hdbitvn hay hdvietnam, ta có thể bắt gặp rất nhiều thương nhân cũng
như khách hàng nhiều kinh nghiệm với dòng sản phẩm này, cũng như thấy rằng việc sử
dụng NAS không phải là điều gì đó quá mới mẻ. Với các sản phẩm pre-build này - cũng

Quan trọng nhất, nếu như việc một máy PC thông thường trong nhà được bật 24/7 để
phục vụ file cho các thiết bị khác làm dấy lên mối quan tâm của gia đình bạn về vấn
đề…. tiền điện thì khi sử dụng NAS, chúng ta sẽ gạt bỏ được gánh nặng này. Đừng quên
rằng với cách cài đặt server thông thường, tức bổ sung dịch vụ trên nền các hệ điều hành
Windows, Linux (kể cả dù bạn có kiếm được các Linux server tối ưu cho nhu cầu gia
đình hay hộ kinh doanh nhỏ đi nữa); rất nhiều năng lượng cũng như sức mạnh xử lý sẽ
được tiêu tốn vào những thành phần, chức năng mà có thể bạn sẽ chẳng bao giờ cần đến
chỉ với nhu cầu lưu trữ thông thường.
Rất nhiều trong số đó là những yếu tố phục vụ việc xử lý đồ họa. Trong khi với các thiết
bị lưu trữ dạng này, giải pháp thông minh hơn sẽ là giải phóng chúng khỏi các vấn đề về
đồ họa cũng như các thành phần râu ria như chuột, bàn phím, màn hình…. Sau đó chạy
giao diện cấu hình trên máy PC chính, mạnh mẽ hơn mà chúng ta thường dùng để làm
việc. Và đó cũng chính là cách mà đa số các NAS box hoạt động: Người dùng sẽ cấu
hình chúng từ xa thông qua giao diện web. Kết quả là chúng ta có những cỗ máy chỉ với
công suất tiêu thụ chỉ vài chục W ở trạng thái nghỉ (idle) và hiếm khi vượt quá 150W
ngay cả khi hoạt động ở cường độ cao. Thậm chí có những mẫu pre-build được quảng
cáo chỉ tốn tầm 11W khi idle, trong khi chỉ riêng ổ Western Digital RED (loại tốc độ
thấp, tối ưu cho NAS chuyên dùng để lưu trữ) đã tốn gần 5W.

So sánh điện năng của 1 mẫu NAS prebuild và PC thông thường.
Dĩ nhiên, nếu bạn có đủ khả năng tài chính và muốn có một file server với khả năng tùy
biến, mở rộng cao, đáng tiếc vẫn phải nói rằng một PC cấu hình tương đối chạy Windows
hay Linux Home Server sẽ mạnh mẽ cũng như thuận tiện cho việc cấu hình hơn khá
nhiều.
Những yêu cầu đầu tiên
Lý thuyết như vậy đã là quá đủ, bây giờ chúng ta sẽ tìm hiểu những gì bạn cần chuẩn bị
để tiến hành thiết lập NAS box trong nhà:
- Một hệ điều hành: Không phải những hệ điều hành mạnh mẽ đa nhiệm như sản phẩm
của Windows hay Apple mà là các hệ điều hành nhỏ gọn được tối ưu để đóng vai trò
NAS box. Như nhiều người sẽ đoán trước, phần lớn các hệ điều hành miễn phí dạng này