Hiểu đúng về “Made in
China”
Từ khi khủng hoảng nổ ra, xuất khẩu của Trung Quốc đã giảm mạnh, nhưng
ảnh hưởng đối với tăng trưởng kinh tế của nước này gần như bằng không.
Điều gì đang xảy ra? Xét tới tỷ lệ phần giá trị gia tăng nội địa thấp trong
hàng xuất khẩu từ Trung Quốc
Hàng xuất khẩu “Made in China” không phải 100% được sản xuất ở Trung
Quốc. Trên thực tế, thặng dư thương mại của Trung Quốc không lớn như
những con số thống kê vẫn được đưa ra.

Từ giày dép, tới hàng điện tử, thiết bị nhà bếp đã từ lâu, cái mác “Made in
China” (“Sản xuất tại Trung Quốc”) đã được gắn khắp nơi nơi. Trong vòng
một thập kỷ qua, nhập khẩu hàng năm từ Trung Quốc vào Mỹ đã gia tăng từ
mức 81 tỷ USD lên 338 tỷ USD. Dường như mọi thứ hàng hóa có ở Mỹ đều
xuất phát từ Trung Quốc.

Sự thật

Tuy nhiên, trên thực tế, dùng cụm từ “Made in China” để chỉ hàng hóa nhập
khẩu từ Trung Quốc không hẳn là đã chính xác. Trong vòng 20 năm qua, các
chuỗi cung cấp đã phát triển rộng khắp phạm vi toàn cầu. Bởi thế, mỗi sản
phẩm có thể có một phần sản xuất ở nơi này, phần khác lại được làm ra ở
một nơi khác.

Hiếm gặp những sản phẩm được sản xuất toàn bộ tại một quốc gia duy nhất.
Trung Quốc thường chuyên tập trung vào giai đoạn cuối của quá trình sản
xuất, tức là lắp ráp các linh kiện vào nhau trước khi đưa sản phẩm tới tay
người tiêu dùng cuối cùng.

Nhiều linh kiện của các sản phẩm như vậy, và đương nhiên là cả giá trị của
chúng, đến từ Nhật Bản, Hàn Quốc, Singapore, Đài Loan và thậm chí cả Mỹ
hay EU.

“Made Everywhere”

Vậy có thể suy ra được điều gì từ thực tế này?

Thứ nhất, điều này đồng nghĩa với việc thâm hụt thương mại của Mỹ với
Trung Quốc và Mexico không lớn như những gì vẫn thấy. Thêm vào đó,
thâm hụt thương mại của Mỹ với các quốc gia sản xuất linh kiện như Nhật
Bản có lẽ phải lớn hơn các con số thống kê.

Đúng là kim ngạch nhập khẩu của Mỹ từ châu Á trong vòng 15 năm qua đã
giảm nhẹ, trong khi tỷ lệ hàng nhập từ Trung Quốc vào nước này tăng mạnh.
Tuy nhiên, không thể suy ra rằng thế giới đã ngừng nhập khẩu sản phẩm của
Nhật Bản, Hàn Quốc và các nước khác, mà thực tế là Trung Quốc chỉ “gián
tiếp” xuất khẩu những sản phẩm này thông qua việc mua linh kiện từ các
nước trên, lắp ráp, rồi xuất khẩu thành phẩm đi khắp thế giới.

Thứ hai, việc hiểu đúng về cụm từ “Made in China” giúp hiểu đúng bản chất
của một vấn đề mà từ lâu vẫn bị xem là “huyền bí”.

Từ khi khủng hoảng nổ ra, xuất khẩu của Trung Quốc đã giảm mạnh, nhưng
ảnh hưởng đối với tăng trưởng kinh tế của nước này gần như bằng không.
Điều gì đang xảy ra? Xét tới tỷ lệ phần giá trị gia tăng nội địa thấp trong
hàng xuất khẩu từ Trung Quốc, mức độ phụ thuộc trên thực tế của kinh tế
nước này vào xuất khẩu chỉ bằng một nửa so với những gì thể hiện trên các
con số thống kê.


nhìn nhận khác hơn về chuyện thâm hụt hay thặng dư thương mại. Với
những chuỗi cung cấp toàn cầu thực thụ hiện nay, có lẽ đã tới lúc người ta
nên dán lên các loại hàng hóa dòng nhãn “Made Everywhere” (“Sản xuất ở
mọi nơi”).